بيىل 1 ناۋرىزداعى جاعداي بويىنشا قازاقستاندىق بانكتەردە جيناقتالعان سالىم كولەمى 26,61 ترلن تەڭگەگە جەتكەن. ءبىر اي ىشىندە سالىمدار 1,07 ترلن تەڭگەگە, ءبىر جىلدا 4,5 ترلن تەڭگەگە كوبەيىپتى. رەسەيدىڭ ۋكرايناعا باسىپ كىرۋىنە بايلانىستى گەوساياسي احۋالدىڭ ناشارلاعانى جانە بۇل جاعىمسىز جاعدايدىڭ قارجى سەكتورىنا دا وڭاي تيمەگەنى بەلگىلى. سوعان قاراماستان قازاقستاندىق بانكتەر تابىستى كۇيدە قالىپ وتىر دەيدى ساراپشىلار.
قاشاندا قارجىلىق تابەتىنىڭ جوعارى ەكەنىن اڭعارتىپ كەلە جاتقان (جاقىندا سبەردىڭ 330 ملرد تەڭگە كولەمىندەگى نەسيە پورتفەلىن دە ساتىپ الدى) Halyk Bank دەپوزيت بويىنشا كوشباسشى سانالادى. قارجى ينستيتۋتىنىڭ پورتفەلى اقپاندا 636,1 ملرد تەڭگەگە ءبىر-اق وسكەن. جىل باسىنان بەرى ونداعى سالىم – 712,2 ملرد-قا, سوڭعى ءبىر جىلدا – 1,74 ترلن-عا ارتقان. ءسويتىپ, جالپى سوماسى 9,11 ترلن تەڭگەنى قۇراپ وتىر. بۇل دەگەنىڭىز – ەلدەگى دەپوزيت نارىعىنىڭ 34,2 پايىزى.
ەكىنشى ورىندا – «امەريكالىق» سيتيبانك قازاقستان. بانك سالىم كولەمىن 181,7 ملرد تەڭگە پليۋسكە شىعىپ, 1,09 ترلن تەڭگەگە جەتكىزگەن. بۇل قارجى ينستيتۋتىنىڭ تەك كورپوراتيۆتى سەكتوردا جۇمىس ىستەيتىنىن ايتىپ وتەيىك. ءبىر جىلداعى پورتفەلى 402,6 ملرد تەڭگەگە ۇلعايعان. ۇشتىكتە Kaspi Bank تە بار: ءبىر ايدا دەپوزيتكە 152,1 ملرد تەڭگە قوسىلعان, جالپى سوماسى 2,9 ترلن تەڭگەگە جەتكەن. سالىم پورتفەلىنىڭ 90 پايىزدان استامىن جەكە تۇلعالاردىڭ اقشاسى قۇرايدى.
ال باتىستان سوققان بۇرقاسىنعا تاپ بولعان ءۇش رەسەيلىك ەنشىلەس بانك – «سبەربانك قازاقستان», «الفا-بانك» جانە ۆتب قازاقستان ايتارلىقتاي اقشا جوعالتىپتى. بۇل قارجى ۇيىمدارى اقپان ايىندا 515,2 ملرد تەڭگەسىنەن ايىرىلعان. ودان بولەك «زامان-بانك» تە ۇتىلعاندار قاتارىندا. سالىمشىلار بۇل يسلام بانكىنەن 0,8 ملرد تەڭگە كولەمىندەگى سومانى كەرى اكەتكەن.
«جاڭا داعدارىسقا, گەوساياسي قىسىمعا, رەسەيلىك ەنشىلەس بانكتەردىڭ ۇتىلىسىنا جانە ءبىزدىڭ باستى ساۋدا سەرىكتەسىمىز رف-نىڭ سانكتسيالىق شەكتەۋلەرگە ۇشىراپ جاتقانىنا قاراماستان قازاقستاننىڭ دەپوزيت نارىعى ءپوزيتيۆتى دامىپ جاتىر. حالىقارالىق اگەنتتىكتەر دە ءبىزدىڭ بانك سەكتورىنا, جالپى ەكونوميكاعا وپتيميستىك كوزقاراسپەن قارايدى. 1 ساۋىردە Standard & Poor’s كەزەكتى رەت قازاقستاننىڭ دەربەس نەسيە رەيتينگىن «BBB−/ا-3» (تۇراقتى) دەڭگەيىندە راستادى. ولار تەڭگەلەي سالىمداردى ساقتاۋ ءۇشىن مەملەكەتتىڭ بيۋدجەت قارجىسى ەسەبىنەن تەڭگەلىك دەپوزيتتەردى قورعاۋ مەحانيزمىن ەنگىزگەنىن دە اتاپ ءوتتى. اگەنتتىك دەرەگىنشە, 2022 جىلى قازاقستان ەكونوميكاسىنىڭ ءوسىمى 2 پايىز دەڭگەيىندە بولۋى ءتيىس», دەيدى ساراپشىلار.
دەپوزيت توڭىرەگىندە اڭگىمە قوزعالعان سوڭ, نارىقتان كەتكەن بانكتەردىڭ دەپوزيتتەرى جايلى دا از-كەم ءسوز قوزعايىق. قازىر ەلىمىزدە قىزمەتى توقتاعان 9 بانكتە جيناقتالعان سالىمداردى يەلەرىنە قايتارۋ پروتسەسى بەلسەندى جۇرگىزىلىپ جاتىر. بۇل پروتسەسكە قازاقستاننىڭ دەپوزيتتەرگە كەپىلدىك بەرۋ قورى جاۋاپتى. جاقىندا قور توراعاسى ءادىل وتەمباەۆ ءالى 2,3 ملرد تەڭگەنىڭ قايتارىلماي تۇرعانىن ايتتى. ياعني اتالعان قارجى يەلەرى سومانى قايتارۋ تۋرالى ءوتىنىم بەرمەگەن. قارجىنى ونلاين تۇردە نەمەسە بانك بولىمشەسىنە كەلۋ ارقىلى دا الۋعا بولادى.
«قىزمەتى توقتاعان 8 بانكتەگى سالىمداردى بيىل 1 مامىرعا دەيىن الۋعا بولادى. «Capital Bank Kazakhstan» اق-نىڭ كەشىرەك جويىلۋى سەبەپتى, ونىڭ كليەنتتەرى دە تولەمدەردى 2022 جىلدىڭ 3 شىلدەسىنە دەيىن الا الادى», دەيدى ءا.وتەمباەۆ.
تولەم بەرۋ مەرزىمى اياقتالعاننان كەيىن قىزمەتى توقتاعان قارجى ينستيتۋتتارىنىڭ – «ۆاليۋت-ترانزيت بانك», «كازينۆەستبانك», Delta Bank, «ەكسيمبانك كازاحستان», Qazaq Banki, «استانا بانك», Tengri Bank جانە AsiaCredit Bank-ءتىڭ شوتىنداعى تالاپ ەتىلمەگەن قاراجات 31 مامىرعا دەيىن ازاماتتاردىڭ بجزق-داعى جەكە زەينەتاقى شوتتارىنا جىبەرىلەدى. «Capital Bank Kazakhstan» سالىمشىلارىنىڭ قارجىسى 2 تامىزعا دەيىن زەينەتاقى شوتتارىنا اۋدارىلماق.