باس پروكۋراتۋرا مەن ءىىم قاڭتارداعى قايعىلى وقيعالاردان كەيىن تىركەلگەن قىلمىستىق ىستەردىڭ تەرگەلۋ بارىسى, اشىلعان ءمان-جايلار بويىنشا ارنايى بريفينگ وتكىزدى. ورتالىق كوممۋنيكاتسيالار قىزمەتى الاڭىندا ۇيىمداستىرىلعان ءباسپاسوز ءماسليحاتىندا رەسمي ورگان وكىلدەرى قوعام تالقىسىنا تۇسكەن كوپ ماسەلەگە قاتىستى مالىمەتتەردى جاريا ەتتى.
ماسەلەن, باس پروكۋراتۋرانىڭ 1-قىزمەت باستىعىنىڭ ورىنباسارى ەلدوس قيلىمجانوۆتىڭ مالىمدەۋىنشە, سوڭعى ەكى اپتادا ۋاقىتشا ۇستاۋ يزولياتورىنان 103 ادام بوساتىلىپ, سوتتار 80 كۇدىكتىنى قاماۋعا الۋدان باس تارتقان. سونداي-اق پروكۋرورلار كۇدىكتىنى قاماۋعا الۋ تۋرالى 11 ۇسىنىستى قولداماعان. ە.قيلىمجانوۆتىڭ ايتۋىنشا, كۇدىكتىلەردى قاماۋعا الۋ ماسەلەسىن قاراستىرۋ كەزىندە ولاردىڭ ارقايسىسىنىڭ ءىس-ارەكەتى, جەكە باسى, كىناسىن مويىنداۋى جانە تەرگەۋگە كومەك كورسەتۋى ەسكەرىلەدى.
«قازىرگى تاڭدا پروكۋرورلار بۇرىن قاماۋعا الىنعانداردىڭ بۇلتارتپاۋ شارالارىن جەڭىلدەتۋ ماسەلەسىنە ەرەكشە ءمان بەرىپ وتىر. وسى ۋاقىتقا دەيىن الماتى قالاسىندا – 59, قىزىلوردا وبلىسىندا – 3 جانە شىعىس قازاقستاندا 1 ادام قاماۋدان بوساتىلىپ, ولاردان ەشقايدا كەتپەۋ تۋرالى قولحات الىندى. قىزىلوردا وڭىرىندە پروكۋرورلاردىڭ تالابى بويىنشا سوت سانكتسياسىمەن 3 ادام ءۇي قاماققا جىبەرىلدى», دەدى سپيكەر.
باس پروكۋراتۋرا وكىلى سونداي-اق رۇقسات ەتىلمەگەن تەرگەۋ ادىستەرىن قولدانۋ, تەرگەۋ بارىسىندا قىسىم كورسەتۋ جانە لاۋازىمدىق وكىلەتتىكتەردى اسىرا پايدالانۋ فاكتىلەرىنە قاتىستى كەلىپ تۇسكەن شاعىمداردىڭ سانى 148-گە جەتكەنىن ايتتى. بۇگىندە وسى شاعىمدار بويىنشا 105 قىلمىستىق ءىس قوزعالعان. «قازىرگى تاڭدا بۇل ارىز-شاعىمدار بويىنشا تەكسەرۋلەر جۇرگىزىلىپ جاتىر. اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستىڭ اشىقتىعىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن قوعامدىق ۇيىمدارمەن تىعىز بايلانىس ورناتىلدى. تەرگەۋدەگى زاڭسىز ارەكەتتەر تۋرالى شاعىمدار ەرەكشە باقىلاۋعا الىنىپ, تەكسەرىلۋدە», دەدى بۇل جايىندا ول.
«بۇل قىلمىستىق ىستەردىڭ ىشىندە اتىراۋداعى «دينامو» ستاديونىندا بولعان جاعدايلار, تالدىقورعاندىق باتىرباەۆقا زاڭسىز كۇش قولدانۋ دەرەگى جانە باسقا دا فاكتى بار. وسى وقيعالاردىڭ جان-جاقتى ءارى تولىق تەكسەرىلۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن بۇل ىستەردى تەرگەۋ جەمقورلىققا قارسى كۇرەس قىزمەتىنە جانە ارنايى پروكۋرورلارعا تاپسىرىلدى», دەگەن ە.قيلىمجانوۆ بريفينگتە پروكۋرورلاردىڭ ءاربىر ارىز-شاعىمدى, سونداي-اق ينتەرنەت ارقىلى تاراتىلعان بارلىق اقپاراتتى ءجىتى تەكسەرەتىنىن ەسكەرتىپ ءوتتى.
ە.قيلىمجانوۆ «قاسىرەتتى قاڭتاردىڭ» اق-قاراسىن اجىراتىپ, ءمان-جايدى تولىق باعامداۋعا ءبىراز ۋاقىت كەتەتىنىن دە جاسىرمادى. تەرگەۋدىڭ بەلگىلى ءبىر ۋاقىتتى تالاپ ەتەتىنىن ەسكەرتكەن ول 1 300-دەن استام مەديتسينالىق, بالليستيكالىق جانە باسقا سوت-ساراپتامالىق زەرتتەۋ تاعايىندالعانىن دا حابارلادى.
سوت ساراپتاماسى قاڭتار وقيعالارىن وبەكتيۆتى باعالاۋ ءۇشىن قاجەت ەكەنىن اتاپ وتكەن سپيكەر: «تەرگەۋشىلەر وقيعا بولعان 1 500-گە جۋىق ورىندى قاراپ شىعىپ, 10 مىڭنان استام تەرگەۋ جۇرگىزدى. سونىڭ ناتيجەسىندە 1 279 ادام جابىرلەنۋشى رەتىندە تانىلدى. اتقارىلاتىن جۇمىس وتە اۋقىمدى, سول ءۇشىن تەرگەۋ ناتيجەلەرىن كۇتىپ, سابىر ساقتاۋ قاجەت. ءاربىر كۇدىكتىنىڭ ءىس-ارەكەتىنە تەرگەۋ مەن ساراپتاما ناتيجەلەرى نەگىزىندە عانا قۇقىقتىق باعا بەرىلەدى. ال تۇپكىلىكتى, ياعني كىنانىڭ بار-جوعى, جازانىڭ مولشەرى تۋرالى شەشىمدى تەك سوت قابىلدايدى. سوندىقتان ازاماتتاردان جۇرگىزىلىپ جاتقان جۇمىستارعا تۇسىنىستىكپەن قاراپ, تەك رەسمي مالىمەتتەرگە سەنۋگە جانە جالعان اقپاراتتاردى تاراتپاۋعا شاقىرامىز», دەدى.
قاڭتار وقيعالارى كەزىندە شىندىققا جاناسپايتىن ءتۇرلى اقپاراتتىڭ قاپتاپ كەتكەنى راس. اسىرەسە, الەۋمەتتىك جەلىنى ءجيى قولداناتىن اعايىن قاي دەرەكتىڭ راس, قايسىسىنىڭ وتىرىك ەكەنىن اجىراتا الماي قالدى. وسىعان وراي قۇقىق قورعاۋ ورگاندارى قىلمىستىق كودەكستە كورىنەۋ جالعان اقپارات تاراتقانى ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىك قاراستىرىلعانىن العاشقى كۇننەن باستاپ ەسكەرتىپ, الەۋمەتتىك جەلىلەردە «فەيك» اقپاراتتاردى تاراتۋ دەرەكتەرىن انىقتاۋعا ەرەكشە ءمان بەرىپ وتىر. باس پروكۋراتۋرا وكىلىنىڭ حابارلاۋىنشا, بۇگىندە جالعان مالىمەت تاراتۋ بويىنشا 10 قىلمىستىق ءىس تەرگەلۋدە.
تەرروريستىك اكتىلەر جانە جاپپاي تارتىپسىزدىكتەردىڭ سەبەپتەرى مەن ولاردى ۇيىمداستىرعانداردى انىقتاۋ بويىنشا تەرگەۋدى ۆەدومستۆوارالىق جەدەل-تەرگەۋ توپتارى جۇرگىزۋدە. ال بۇل توپتارعا ارنايى پروكۋرورلار جەتەكشىلىك ەتەدى. ءوز كەزەگىندە, ىشكى ىستەر ورگاندارى جاپپاي تارتىپسىزدىكتەر اياسىندا جاسالعان باسقا دا قىلمىس بويىنشا تەرگەۋدى جالعاستىرىپ كەلەدى. ءىىم تەرگەۋ دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى, پوليتسيا پولكوۆنيگى سانجار ءادىلوۆتىڭ ايتۋىنشا, وسى ۋاقىتقا دەيىن 2 285 قىلمىستىق ءىس قوزعالسا, ونىڭ باسىم بولىگى (1 674 ءىس) ۇرلىق پەن توناۋعا قاتىستى. بۇل تىركەلگەن قىلمىستىڭ 73 پايىزىن قۇرايدى.
بريفينگ بارىسىندا تەرگەۋگە قاتىستى تىڭ مالىمەتتەرمەن بولىسكەن ءىىم وكىلى جەدەل ءىس-شارالار كەزىندە 747 قارۋ مەن 18 مىڭنان استام وق-ءدارى تاركىلەنگەنىن حابارلادى. ۇرلانعان قارۋدىڭ كوبى الماتى قالاسى, الماتى جانە جامبىل وبلىستارىندا انىقتالعان. سونىمەن قاتار قىلمىسكەرلەردەن قۇنى 107 ملن تەڭگەدەن اساتىن ۇرلانعان دۇنيە-م ۇلىك تاركىلەنگەن.
پولكوۆنيكتىڭ مالىمدەۋىنشە, جالپى ۇرلىق, توناۋ, سونىڭ ىشىندە تارتىپسىزدىكتەر كەزىندە قارۋ ۇرلاعانى ءۇشىن 322 كۇدىكتى ۇستالىپ, ۋاقىتشا ۇستاۋ يزولياتورىنا قاماۋعا الىنعان. تەرگەۋ بارىسىندا ءىستىڭ ءمان-جايلارىن جانە كۇدىكتىلەردىڭ دالەلدەرىن مۇقيات تەكسەرۋگە, سونداي-اق دالەلدەمەلەر بازاسىن جيناۋعا باسا نازار اۋدارىلاتىنىن ايتقان س.ءادىلوۆ قاڭتارداعى تارتىپسىزدىكتەر كەزىندە توناۋعا قاتىسقانداردى انىقتاۋ جۇمىستارى جالعاساتىنىن دا جەتكىزدى.
ول سونداي-اق قىلمىستىق ءىس جۇرگىزۋ كودەكسىندە كوزدەلگەن نەگىزدەر بويىنشا كۇدىكتىلەردى قاماۋدان بوساتۋ بويىنشا ءىس-شارالاردىڭ دا اياقسىز قالمايتىنىن اتاپ ءوتتى. «وتكەن اپتادا قاداعالاۋشى پروكۋرورمەن كەلىسىم بويىنشا بۇلتارتپاۋ شاراسى 9 ادامعا قاتىستى ءۇي قاماعىنا, 6 ادامعا قاتىستى ەشقايدا شىقپاۋ تۋرالى قولحاتقا وزگەرتىلدى. جەكە باسىن جانە جاساعان قىلمىستارىنىڭ اۋىرلىعىن ەسكەرە وتىرىپ, بىرقاتار كۇدىكتىگە قاماۋعا الماي, قوعامنان وقشاۋلاۋعا بايلانىستى ەمەس بۇلتارتپاۋ شارالارى قولدانىلدى. مۇنداي كۇدىكتىلەردىڭ سانى, قاماۋعا الىنعانداردى ەسەپتەمەگەندە, قازىرگى ۋاقىتتا 200-دەن اسادى», دەدى س.ءادىلوۆ.
قاڭتارداعى قايعىلى وقيعالاردان كەيىن قوعامدىق سانانى باقىلاۋ ءۇشىن اقپاراتتىق سوعىس باستالىپ كەتكەنىن ءىىم وكىلى دە ەرەكشە اتاپ ءوتتى. رەسمي ورگانداردىڭ ەسكەرتۋلەرىنە قاراماستان, الەۋمەتتىك جەلىلەر ارقىلى جالعان اقپارات تاراتۋدىڭ تىم جيىلەپ كەتكەنىن ايتقان تەرگەۋ دەپارتامەنتىنىڭ باسشىسى: «بۇل اقپاراتتىق شابۋىلداردىڭ باستى ماقساتى – قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ بەدەلىن ءتۇسىرۋ, سونداي-اق مەملەكەتتىگىمىزدىڭ قۇرىلىسىن تۇراقسىزداندىرۋ بولىپ تابىلادى. جالعان حابارلاردىڭ باسىم بولىگى ەلدەن تىس جەرلەردە جاسالادى. بۇگىندە الەۋمەتتىك جەلىلەردە شەتەلدە تىركەلگەن 43 اككاۋنت انىقتالدى. كورىنەۋ جالعان اقپارات تاراتۋدىڭ بارلىق جاعدايلارى بويىنشا كىنالىلەردى جاۋاپكەرشىلىككە تارتۋ بويىنشا شارالار قابىلدانۋدا», دەپ مالىمدەدى.
ەستەرىڭىزگە سالا كەتەيىك, قاڭتارداعى قايعىلى وقيعالار كەزىندە قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ 19 قىزمەتكەرى قازا تاۋىپ, 3 مىڭنان استامى جاراقاتتانعان ەدى. بريفينگتە س.ءادىلوۆ جاپپاي تارتىپسىزدىك كەزىندە اۋىر جاراقاتتانعان كۇشتىك قۇرىلىم قىزمەتكەرلەرىنىڭ 40-ىنا وق تيگەنىن, 13-ءىنىڭ پىشاق جاراقاتىن الىپ, 170-تەن استامىنىڭ باسقا دا اۋىر دەنە جاراقاتىن العانىن ايتتى. «وكىنىشكە قاراي, بەيبىت تۇرعىندار اراسىندا دا قازا تاپقاندار بار. وسىنىڭ بارلىعى – جاپپاي تارتىپسىزدىكتەردىڭ ورنى تولماس اۋىر سالدارى. قازىرگى تاڭدا ءاربىر قازا تاپقان ادام بويىنشا وبەكتيۆتى تەرگەۋ جۇرگىزىلۋدە», دەپ اتاپ ءوتتى پولكوۆنيك.
س.ءادىلوۆ تەرگەۋدىڭ زاڭسىز ادىستەرى تۋرالى بارلىق شاعىمدى پروكۋرورلارمەن بىرگە ءىىم-ءنىڭ ىشكى قاۋىپسىزدىك بولىمشەلەرى دە مۇقيات تەكسەرەتىنىن, ءاربىر دەرەك بويىنشا ەگجەي-تەگجەي تالقىلاۋ جۇرگىزىلەتىنىن دە مالىمدەدى. ونىڭ سوزىنە قاراعاندا, وسىنداي بىرقاتار فاكتى بويىنشا قىلمىستىق ىستەر باستالىپ تا كەتكەن.
ال «قاسىرەتتى قاڭتار» وقيعاسىنان 88 ملرد تەڭگەدەن استام قارجىلىق شىعىن كەلگەن. جاپپاي تارتىپسىزدىكتەر كەزىندە زارداپ شەككەن نىساندار سانى 1 573-كە جەتكەن. الايدا ءىىم وكىلى زارداپ شەككەن ازاماتتاردىڭ وتىنىشتەرىنە بايلانىستى بۇل سان ءالى دە وزگەرۋى مۇمكىن دەيدى. ەڭ كوپ زارداپ شەككەن بيزنەس نىساندارى – دۇكەن, لومبارد, جانارماي قۇيۋ ستانسالارى مەن قوعامدىق تاماقتانۋ ورىندارى. سونىڭ ىشىندە, قاسكويلەر اڭشىلىق دۇكەندەردى تولىق توناپ كەتكەن. زاقىمدالعان نەمەسە مۇلدە جارامسىز بولىپ قالعان كولىكتەر سانى دا ارتىپ, 765-كە جەتتى. ساۋ-تامتىعى قالماعان 551 كولىك پوليتسيانىكى بولسا, 124-ءى قاراپايىم تۇرعىندارعا تيەسىلى.