ءدۋالدى وقىتۋ ءادىسى الەمدىك تاجىريبەدە بار: ياعني, ستۋدەنتتى وقۋ ورنى مەن وندىرىستە قاتار وقىتۋ. بۇل ءادىس گەرمانيا, اۆستريا, دانيا, نيدەرلاندى, شۆەتسيا, انگليا, وڭتۇستىك كورەيا سياقتى دامىعان مەملەكەتتەردە جۇزەگە اسۋدا.
مىسالى, گەرمانيادا كاسىپتىك مەكتەپ وقۋشىسى ءبىر اپتانىڭ 3,5 كۇنىندە وندىرىستە, ال قالعان 1,5 كۇندە وقۋ ورىندارىندا تەوريالىق ءبىلىم الادى ەكەن.
ەلباسى بيىلعى جولداۋىندا: «قازاقستان-2050» جاڭا باعىتىن ەسكەرە وتىرىپ, ۇكىمەتكە 2013 جىلدان باستاپ حالىقارالىق ۇلگىدەگى كۋالىكتەر بەرۋ ارقىلى ينجەنەرلىك ءبىلىم بەرۋدى جانە زاماناۋي تەحنيكالىق ماماندىقتار جۇيەسىن دامىتۋدى قامتاماسىز ەتۋدى تاپسىرامىن. كاسىبي-تەحنيكالىق جانە جوعارى ءبىلىم ەڭ ءبىرىنشى كەزەكتە ۇلتتىق ەكونوميكانىڭ ماماندارعا دەگەن قازىرگى جانە كەلەشەكتەگى سۇرانىسىن بارىنشا وتەۋگە باعدار ۇستاۋى كەرەك. كوپ جاعىنان بۇل حالىقتى ەڭبەكپەن قامتۋ ماسەلەسىن شەشىپ بەرەدى» دەدى. بۇل باستاما ارقىلى ەلىمىزدىڭ كاسىپتىك-تەحنيكالىق ءبىلىم بەرۋ سالاسىنا جاڭا جۇيە – ءدۋالدى وقىتۋ ءادىسى قوسىلدى.
بۇل كۇندەرى وبلىس ورتالىعىنداعى «حيميالىق-مەحانيكالىق كوللەدجدىڭ» 3-ءشى كۋرسىندا وقيتىن 44 ستۋدەنت كاسىپورىنداردا وندىرىستىك تاجىريبەدەن وتۋدە. ستۋدەنتتەرگە 20 مىڭ تەڭگە ستيپەنديا تولەنەدى. جاۋاپتى ءتاجىريبەلى جەتەكشىلەر بەكىتىلگەن. وندىرىستەگى وقۋ-تاجىريبەلەرىن ءبىتىرگەن سوڭ, كوللەدج تۇلەكتەرى وڭىردەگى وندىرىستىك كاسىپورىنداردا جۇمىسقا ورنالاسا الادى. وبلىستىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى باقىتجان ءىلياسوۆانىڭ ايتۋىنشا, ەلىمىزدىڭ زاڭنامالىق قۇجاتتارىندا ستۋدەنتتەردى كاسىپورىندارعا وندىرىستىك ءتاجىريبەگە قابىلداۋ بويىنشا كەلىسىمشارتتىڭ ارنايى بەكىتىلگەن قۇقىقتىق نۇسقاسى جوق كورىنەدى. ياعني, ەلىمىزدە ءدۋالدى وقىتۋ جۇيەسىنىڭ جالپى نەگىزىن قۇرۋ قاجەت. مەملەكەت, جۇمىس بەرۋشى جانە وقۋ ورىندارى اراسىنداعى تالاپتار, قاعيداتتار كەرەك. كاسىپورىندارعا ستۋدەنتتەردى وقىتقانى ءۇشىن سالىقتىق جەڭىلدىكتەر دە قاراستىرىلسا, قانەكي. ياعني, كوللەدج تۇلەگىنەن بۇرىن وقۋ ورىندارى مەن كاسىپورىن باسشىلارى جاڭاشىلدىققا ۇيرەنۋدى – ءدۋالدى وقىتۋدىڭ تيىمدىلىگىن قولداۋدى, قولعا الىنعان قاناتقاقتى جوبانىڭ شىنايى جوباعا اينالىپ, قاجەتتىلىگىن دالەلدەپ بەرۋدى الدىمەن وزدەرىنەن باستاۋلارى كەرەك. ەكىجاقتى جۇمىس جۇرگىزۋدىڭ قۇقىقتىق نەگىزدەرىن قولعا السا عانا ناقتى جۇمىس جۇرەتىنى بەلگىلى.
– ويتكەنى, ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى كۇن وتكەن سايىن العا باسۋدا. ءوندىرىسكە جاڭا يننوۆاتسيالىق تەحنولوگيالار ەنگىزىلۋدە. ال ءدۋالدى وقىتۋ جۇيەسىنىڭ قاتىسۋشىلارى وسى تالاپ ۇدەسىنەن شىعا ءبىلۋى ءتيىس. وقۋ ورىندارى الەۋمەتتىك ارىپتەستىكتى دامىتۋعا ۇمتىلعاندارى ماڭىزدى, – دەيدى ب.ءىلياسوۆا. ياعني, كوللەدج وقۋشىلارى تاجىريبە ساباقتارىن وتكىزۋى ءۇشىن وزدەرىندە دايارلاناتىن ماماندىقتارعا ساي كەلەتىن كاسىپورىندارمەن كەلىسىمشارتقا وتىرۋى ءتيىس. مىسالى, ءدۋالدى ءبىلىم بەرۋ جاڭا جوبا جۇيەسىندە وقىپ شىققان العاشقى تۇلەكتەر ENRC قۇرامىنا كىرەتىن «قازحروم» تۇك» اق فيليالى – اقسۋ فەرروقورىتپا زاۋىتىندا ەڭبەك ەتۋدە. ياعني, وسى جاڭا جوبا بويىنشا 21 جاس زاۋىتتا اقىلى ءتاجىريبەدەن ءوتىپ, وقۋلارىن ارى قاراي وندىرىستە جالعاستىرادى. بۇل جۇيە ستۋدەنتتەرگە جاڭا تەحنولوگيالارمەن جۇمىس جاساپ ۇيرەنۋگە, زاماناۋي قۇرال-جابدىقتاردى پايدالانۋعا مۇمكىندىك بەردى. ديپلوم جۇمىستارىن ءوندىرىستىڭ باسىندا قورعاعان ستۋدەنتتەر زاۋىتقا جۇمىسقا قابىلداندى.
ال, جوبانىڭ قالعان قاتىسۋشىلارى وقۋلارىن جوعارى وقۋ ورىندارىندا جالعاستىرۋدا. ءدۋالدى جۇيە بويىنشا ءبىلىم العان كوللەدج تۇلەگى جۇمىسسىز قالمايدى. ويتكەنى, ول – دايىن مامان.
–جۇمىس بەرۋشىلەردىڭ سۇرانىستارىنا, تالاپتارىنا ساي كاسىپتىك-تەحنيكالىق كادرلار دايارلايتىن بولامىز. ەكىنشىدەن, مامانداردى دايارلاۋعا كاسىپورىندار دا جاۋاپكەرشىلىگىن ارتتىرادى. تاجىريبە ساباقتارى تەوريالىق ساباقتاردان كوبىرەك بولادى. بۇل جۇيە جاستار ءۇشىن ءتيىمدى. ويتكەنى, ول تەوريالىق جانە تاجىريبەلىك دايىندىقتان وتەدى. كاسىبي ءبىلىم الۋعا مۇمكىندىك بەرەدى,– دەيدى اقسۋ كوللەدجىنىڭ ديرەكتورى فەدور كيسەنكوۆ.
الداعى جىلدارى دا كوللەدجدەگى ءدۋالدى ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىن ەنگىزۋ جالعاسىن تابادى. ال ءوندىرىستەرى كوپ شوعىرلانعان قالاعا جاس بىلىكتى ماماندار قاجەت. زاۋىت حروم جانە مارگانەتس كەنىن, فەرروقورىتپا وندىرەدى. سوندىقتان, كوللەدجدە «ەلەكترمەن گاز پىسىرۋشىلەر» ماماندىعى نەگىزدەرىن ءدۋالدى جۇيە بويىنشا وقىتۋ باستالدى. وتكەن جىلى كوللەدجدىڭ 90 ستۋدەنتى ءدۋالدى جۇيەنىڭ ارقاسىندا ديپلوم جۇمىستارىن «4» پەن «5»-كە قورعاپ شىقتى. ءسويتىپ, فەرروقورىتپا زاۋىتىنىڭ ەڭبەك ۇجىمى 38 ەلەكترمەن گاز ءپىسىرۋشى, ەلەكتر مونتەر, توكار, باقىلاۋ-ولشەۋ قۇرالدارى مەن اۆتوماتيكا دانەكەرلەۋشىسى ماماندارىمەن تولىقتى.
فاريدا بىقاي,
«ەگەمەن قازاقستان».
پاۆلودار وبلىسى,
اقسۋ قالاسى.