كەشە قازاقستان پرەمەر-ءمينيسترى سەرىك احمەتوۆ تاشكەنتتە وتكەن شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى ۇكىمەت باسشىلارى كەڭەسىنىڭ وتىرىسىنا قاتىسىپ, ءسوز سويلەدى. سونداي-اق, كەڭەس اياسىندا س.احمەتوۆ بىرقاتار ەلدەردىڭ ۇكىمەت باسشىلارىمەن ەكىجاقتى كەزدەسۋلەر وتكىزدى.
كەشە قازاقستان پرەمەر-ءمينيسترى سەرىك احمەتوۆ تاشكەنتتە وتكەن شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمى ۇكىمەت باسشىلارى كەڭەسىنىڭ وتىرىسىنا قاتىسىپ, ءسوز سويلەدى. سونداي-اق, كەڭەس اياسىندا س.احمەتوۆ بىرقاتار ەلدەردىڭ ۇكىمەت باسشىلارىمەن ەكىجاقتى كەزدەسۋلەر وتكىزدى.
قۇرامىنا قازاقستان, قىتاي, قىرعىزستان, رەسەي, تاجىكستان جانە وزبەكستان سىندى التى مەملەكەت كىرەتىن شانحاي ىنتىماقتاستىعى ۇيىمىنىڭ (شىۇ) وسىعان دەيىنگى وتىرىسى بىشكەكتە وتكەن بولاتىن. مىنە, اراعا ءبىر جىل سالىپ, اتالعان ۇيىمعا مۇشە ەلدەردىڭ التى ۇكىمەت باسشىسى تاشكەنتتە باس قوسىپ وتىر. ارينە, كەڭەس وتىرىسىنا ۇيىمعا مۇشە مەملەكەتتەر عانا ەمەس, سونىمەن قاتار, ۇيىمعا باقىلاۋشى ەلدەر – اۋعانستان, ءۇندىستان, يران, موڭعوليا, پاكستان جانە ۇنقاتىسۋ جونىندەگى ارىپتەستەر – بەلارۋس, تۇركيا, شري-لانكا وكىلدەرى دە قاتىستى.
كەڭەس وتىرىسى الدىمەن شاعىن قۇرامدا باستالىپ, كەيىن كەڭەيتىلگەن قۇرامدا جالعاستى. وندا ساۋدا-ەكونوميكالىق ءوزارا ءىس-قيمىلدى ودان ارى دامىتۋ جانە نىعايتۋ, گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىقتى تەرەڭدەتۋ بويىنشا شارالار تالقىلاندى. قازىرگى تاڭدا شىۇ-نىڭ نەگىزگى مىندەتتەرى ايماقتاعى بەيبىتشىلىكتى, تۇراقتىلىقتى جانە قاۋىپسىزدىكتى ساقتاۋ, ەكونوميكالىق جانە گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ بولىپ تابىلادى. جالپى, كەشەگى كەڭەس وتىرىسىندا تالقىلانعان تاقىرىپتار دا وسى سالالاردى قامتىدى.
قازاقستان پرەمەر-ءمينيسترى س.احمەتوۆ كەڭەيتىلگەن قۇرامداعى كەزدەسۋدە ءسوز سويلەدى. ول ۇيىم الدىندا تۇرعان ماڭىزدى ماسەلەلەرگە توقتالىپ, قازاقستان تاراپىنان ۇسىنىستار ايتتى. ءماسەلەن, شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ بىرلەسكەن كۇش-جىگەرىن ءبىر ارنادا شوعىرلاندىرۋ كەرەكتىگىنە نازار اۋداردى. سونداي-اق, شىۇ مەملەكەتتەرىنىڭ كوپجاقتى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىعىنىڭ قابىلدانعان باعدارلاماسىن ورىنداۋ ءجونىندەگى شارالار جوسپارىن, ودان ءارى دامىتۋ شارالارى ءتىزىمىن ەگجەي-تەگجەيلى جۇزەگە اسىرۋدا جۇيەلىلىك قاجەت. جاعداي شاپشاڭ وزگەرىپ وتىرعان بۇگىنگى زاماندا شىۇ حاتشىلىعى كورسەتىلگەن قۇجاتتاردى جۇزەگە اسىرۋ بارىسىنا ارنايى باقىلاۋ جاساۋى جانە قاجەتتىلىگىنە قاراي ولاردى دەر كەزىندە جانداندىرۋعا باستاماشى بولۋى كەرەك, دەدى ول. بۇعان ءىس جۇزىندە كومەكتەسۋگە ءبىزدىڭ ەل ۇنەمى دايىن ەكەندىگىن مالىمدەدى.
وتىرىستا تالقىلانعان وزەكتى ماسەلەلەردىڭ ءبىرى – دامۋ بانكىن قۇرۋ جۇمىستارى اياسىندا وربىگەن بولاتىن. ەستەرىڭىزدە بولسا, شىۇ-عا مۇشە ەلدەردىڭ دامۋ بانكىن اشۋدىڭ قاعيدالىق كەلىسىمى تۋرالى شەشىمگە 2011 جىلى قول قويىلعان. قازىرگى تاڭدا ونىڭ قارجى ۇلگىسىن قالىپتاستىرۋ جۇمىستارى جۇزەگە اسۋدا. وسىعان قاتىستى س.احمەتوۆ قازاقستان ۇستانىمدارىن ءبىلدىردى. سونىمەن قاتار, دامۋ بانكى مەن دامۋ قورىنىڭ قىزمەتىن قالىپتاستىرۋ قاعيدالارىنا كەلىسۋ جونىندەگى جۇمىستى اياقتاۋ, سونداي-اق, ولاردى ىسكە قوسۋ شىۇ-نىڭ باسقا ەلدەر مەن ۇيىمدار ءۇشىن تارتىمدىلىعى مەن ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىعى تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. شىۇ ىسكەرلىك كەڭەسى, ناقتى جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ جونىندەگى بانكارالىق بىرلەستىك سياقتى ۇكىمەتتىك ەمەس قۇرىلىمداردىڭ قىزمەتىن قايتا باعدارلاۋ قاجەت, دەگەن س.احمەتوۆ شىۇ ارنايى جۇمىس توپتارىنىڭ قىزمەتىنە تالداۋ جاساۋ ءالسىز تۇستارىمىزدى انىقتاۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن العا تارتتى. ۇكىمەت باسشىسى ۇيىمنىڭ ەنەرگەتيكا كلۋبىن قۇرۋ جايىنا دا توقتالىپ, الدا كەدەن سالاسى, ايماقتارداعى سۋ ماسەلەلەرى توڭىرەگىندە دە كەشەندى جۇمىستار اتقارىلۋى تيىستىگىن اتاپ كورسەتتى.
س.احمەتوۆ قازاقستان باستاماشى بولعان يننوۆاتسيالىق ىنتىماقتاستىق باعدارلاماسى جايىنا دا جەكە توقتالدى. قازىرگى كۇنى ۇيىم تاراپىنان ىلگەرىلەپ كەلە جاتقان بۇل باعىتتاعى جۇمىستارعا جاقسى باعا بەرە وتىرىپ, الداعى ۋاقىتتا دا جانداندىرا بەرۋ قاجەتتىگىن اتادى. نەگىزگى ماقساتى ۇلتتىق ەكونوميكالاردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن كوتەرۋ, تاۋارلار ءوندىرىسى مەن قىزمەتتەردە ينۆەستيتسيالارعا, ەنەرگيا ۇنەمدەيتىن ونىمدەرگە قول جەتكىزۋ بولىپ تابىلاتىن شىۇ مەملەكەتتەرىنىڭ يننوۆاتسيالىق ىنتىماقتاستىق باعدارلاماسىنىڭ قازاقستاندىق جوباسىمەن جۇمىس جاساۋدا ارىپتەستەردىڭ سىندارلى تۇرعىدان كەلۋىنە ءۇمىت ارتامىز, دەپ تۇيىندەدى ويىن س.احمەتوۆ. ءسوزىنىڭ سوڭىندا قازاقستان ۇكىمەتىنىڭ باسشىسى وتىرىسقا قاتىسۋشىلاردى كەلەسى جىلى استانادا وتەتىن شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنا مۇشە مەملەكەتتەر ۇكىمەت باسشىلارى كەڭەسىنىڭ وتىرىسىنا شاقىردى.
وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا بىرقاتار قۇجاتتارعا قول قويىلدى. ماسەلەن, ۇكىمەت باسشىلارى ۇيىمنىڭ ءارى قاراي دامۋىنىڭ نەگىزگى باعىتتارى بويىنشا شىۇ مۇشەلەرىنىڭ ۇستانىمدارى ايقىندالعان بىرلەسكەن كومميۋنيكە قابىلداندى. سونداي-اق, دامۋ بانكىن جانە دامۋ قورىن (ارنايى شوتتى) قۇرۋ جونىندەگى ءارى قارايعى جۇمىستارعا قاتىستى شەشىمدەرگە جانە كولىك قاتىناسى سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىقتى ودان ءارى دامىتۋ جونىندەگى شىۇ-عا مۇشە مەملەكەتتەر ۇكىمەت باسشىلارىنىڭ بىرلەسكەن وتىنىشىنە قول قويىلىپ, شىۇ-عا مۇشە ەلدەر اۋماعىنداعى جۇقپالى اۋرۋلاردان تۋعان ەپيدەميولوگيالىق جاعداي تۋرالى مالىمدەۋ باعدارلاماسى بەكىتىلدى.
كەڭەس وتىرىسى اياسىندا س.احمەتوۆ بۇۇ باس حاتشىسىنىڭ ورىنباسارى, بۇۇ-نىڭ ازيا جانە تۇنىق مۇحيت ەلدەرى ءۇشىن ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك كوميسسياسىنىڭ اتقارۋشى حاتشىسى نوەلين حەيزەرمەن كەزدەستى. كەزدەسۋ بارىسىندا حالىقارالىق قاتىناستار جايىنداعى اۋقىمدى ماسەلەلەر ءسوز بولدى. تاراپتار, سونىمەن قاتار, بۇۇ-نىڭ ازيا جانە تۇنىق مۇحيت ەلدەرى ءۇشىن ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك كوميسسياسىنىڭ الماتىداعى سۋبايماقتىق بولىمشەسىنىڭ قىزمەتى تۋرالى پىكىر الماستى. بۇل بولىمشە 2011 جىلى اشىلعان بولاتىن.
س.احمەتوۆ, سونداي-اق, قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسى مەملەكەتتىك كەڭەسىنىڭ پرەمەرى لي كەتسيانمەن كەزدەستى. ارىپتەستەر قازاقستان مەن قىتاي اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ ماڭىزدى باعىتتارىن تالقىلادى.
دينارا بىتىكوۆا,
«ەگەمەن قازاقستان» – تاشكەنتتەن.