كەربۇعى عۇمىر كەشكەن كەرميىق جازۋشىنىڭ الدا كەلە جاتقان 70 جىلدىعىنا وراي «ادەبيەت الەمى» سەرياسىمەن شىققان وسىناۋ ەكسكليۋزيۆتى تاڭدامالى شىعارمالار جيناعىنىڭ تۇساۋكەسەرى الماتىداعى ۇلتتىق كىتاپحانادا ءوتتى. قولعا تولىمدى, كوڭىلگە قونىمدى, كوركەم بەزەندىرىلگەن كەتپەكتەي كورىكتى كىتاپتىڭ وزگەشە ءومىرلى باسىلىم ەكەندىگىن جينالعان قاۋىم ءاۋ دەگەننەن-اق باسا ايتتى. ءيا, قازىرگى زاماندا كىتاپتى شىعارعاسىن وسىلاي دۇرىستاپ شىعارۋ كەرەك. ءۇيىڭنىڭ تورىنە قويساڭ – ادەمى م ۇلىك, ءىشىن اشساڭ – اسىل قازىنا. قازاقى ۇعىممەن قايىرعاندا, ءبىر قارالىق سىرلى دا سىمباتتى دۇنيە-مۇكاممال. اسقاق ادامگەرشىلىكتىڭ, التاي تابيعاتىنىڭ ۇلى جىرشىسى ورالحان بوكەيدىڭ تاڭعاجايىپ الەمى وسى كىتاپتىڭ ماۋەلى باعىنىڭ ىشىندە. سوناۋ «اۋىل حيكايالارىنان», ونداعى «قازاق تۋرالى جىرىنان», «اپامنىڭ استاۋىنان», «قامشىگەردەن», «كەربۇعى» مەن «ارداقتان», «ۇيقىم كەلمەيدىسىنەن» باستاپ, اقىرعى اسقارالى تۋىندىسى «اتاۋ-كەرە» رومانىنا دەيىنگى شىرايلى شىعارمالارى, جادىمىزدا جاتتالعان اڭگىمە-حيكاياتتارى. «قاسقىر ۇلىعان ءتۇندەسى», «جاسىنى», «جىلىمىعى», «جۇلدىز جاۋعان تۇندەر-ايى!..»
قۇداي-اۋ, تىزە بەرگىڭ كەلەدى. كوكىرەگىمىزدە سايراپ تۇرعانداي. وراعامنىڭ شىعارمالارىنا ءبىر ەرەن ساعىنىشپەن جولىققاندايمىز. «قار قىزى», «قۇم مىنەزى», «مىناۋ اپپاق دۇنيە», «قايداسىڭ, قاسقا ق ۇلىنىم», «مۇزتاۋ»... مىنا كەرەمەت كىتاپتىڭ ىشىندەگى دۇنيەلەرىنىڭ ءبارى-ءبارى كوزىمىزگە وتتاي باسىلاتىنداي. قارا سوزبەن جىرلاعان نوۆەللالارىنىڭ ءبارىن-ءبارىن جەتپىسىنشى جىلدارداعى ستۋدەنت كەزىمىزدە تالاسىپ-تارماسىپ «لەنينشىل جاستان» سياسى كەپپەي وقىعانبىز. كەيىن سول كەزدى ەسكە الىپ: «جۇرەگىمىزدى ۇستاپ, ءبىر-ءبىر پرومەتەيگە ۇقساپ, جەتۋشى ەك ۇشىپ ورالحان مەنەن ساعاتقا» دەپ تە جىرلاعانبىز. «ءبىزدىڭ جاقتا قىس ۇزاق» كىتابى اباي اتىنداعى مەملەكەتتىك سىيلىقتى الار قارساڭدا سوناۋ كوكشەتاۋدا جاتىپ وبلىستىق گازەتتە «ادام اتىن ارداقتاعان» اتتى ماقالا جاريالاتقانبىز. تاعى ءبىر قىزىعى سول, «اتاۋ-كەرە» العاش جازىلا سالا «جۇلدىز» جۋرنالىنا جاريالانعاندا, ءبىز سول ءنومىردىڭ كەزەكشىسى بولىپ, وسى شىعارمانى باسپا بەتىنەن العاش وقۋ باقىتىن ەنشىلەگەن ەدىك.
كەشە عانا «ەگەمەننىڭ» بەتىندە جازۋشى مارحابات بايعۇت اعامىز «كوركەمدىكتىڭ كەربۇعىسى» دەپ اتاعان ورالحان بوكەيدىڭ وسىناۋ بىرەگەي تومىنا جاس كەزىندەگى جۋرناليستىك جاسىن شىعارمالارى, جازۋشى كۇندەلىكتەرى ەنىپتى, قانشاما قىزعىلىقتى سيرەك سۋرەتتەر بەرىلىپتى. كىتاپ مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى دۋلات يسابەكوۆ پەن جازۋشى جۇسىپبەك قورعاسبەكتىڭ ماقالالارىمەن اشىلىپتى. ورالحاننىڭ ءوزى كەزىندە «جازۋشىلىق دەگەنىمىز – شىندىققا جۇگىنۋ» دەگەن بولسا, ءبىز بۇگىن اسقاق رۋحتى شىنايى دا شىنشىل جازۋشى رەتىندە ورالحان ۇلگىسىنە كوبىرەك جۇگىنەتىن بولىپپىز. مىڭ بەتتىك مىنا تاڭدامالىعا جىتىرەك ۇڭىلگەن ادامنىڭ دا سوعان انىق كوزى جەتەدى.
تاڭدامالىق تومنىڭ لەنتاسىن جازۋشىنىڭ جان دوسى قالامگەر قۋانىشباي قۇرمانعالي مەن ءوز جولىن قۋعان اۋىلداس ءىنىسى ديداحمەت ءاشىمحان ۇلى قيدى. ديداحمەت ءوز باسقارۋىنداعى باسپادا كاتوڭقاراعايلىقتاردىڭ دەمەۋىمەن بۇعان دەيىن «ءبىزدىڭ ورالحان» اتتى ەستەلىك كىتابى شىققانىن, سونداي-اق, مەملەكەتتىك تاپسىرىسپەن ورالحان بوكەيدىڭ جەتى تومدىق شىعارمالار جيناعى جارىق كورىپ جاتقانىن جەتكىزدى. بۇل كىسىلەردىڭ ءدامدى ەستەلىك اڭگىمەسىن رافاەل نيازبەك, جۇسىپبەك قورعاسبەك سىندى اقىن-جازۋشىلار, ءسوز ارداگەرى تاكەن الىمقۇلوۆتىڭ جارى ەسىمگۇل الىمقۇلوۆالار ادەمى جالعاپ, ورالحان تۋرالى ورالىمدى ويلار ايتتى, جارقىراپ شىققان جاڭا باسىلىمعا ريزاشىلىقتارىن ءبىلدىردى. جوبا جەتەكشىسى قونىسبەك بوتباي «ادەبيەت الەمى» سەرياسىمەن بۇعان دەيىن ءۇش اۆتوردىڭ كىتاپتارى شىققانىن تىلگە تيەك ەتتى. ولار ادەبيەتىمىزدىڭ الىپتارى مۇقاعالي ماقاتاەۆ, عابيت مۇسىرەپوۆ, قاليجان بەكحوجيندار ەكەن. تامىز بەن قىركۇيەكتە وسىنداي تولاعاي تاڭدامالى بولىپ تاكەن الىمقۇلوۆ پەن بەردىبەك سوقپاقباەۆ شىعارمالارى وقىرمانعا جول تارتپاق. قازىردەن-اق كوپشىلىك سۇرانىسىنا يە بولعان وسىناۋ جوبا اياسىندا قازاقتىڭ قابىرعالى 20 قالامگەرىنىڭ كىتابىن شىعارۋ جوسپارلانىپ وتىر.
قورعانبەك امانجول,
«ەگەمەن قازاقستان».
الماتى.