بۇگىندە مەملەكەت تاراپىنان بەرىلەتىن قارجىلاي قولداۋعا ەڭ الدىڭعى كەزەكتە وڭىردەگى مال وسىرۋمەن اينالىساتىن اگروقۇرىلىمدار ءزارۋ. وسى ماقساتتا بەرىلەتىن سۋبسيديالىق قاراجاتتىڭ ۋاقىتىندا تولەنبەۋى وبلىستاعى بىرقاتار شارۋا قوجالىقتارىنىڭ دامۋىنا كەدەرگى كەلتىرىپ وتىر.
اتاپ ايتقاندا, ولاردىڭ تەحنيكا مەن مال ازىعىن ساتىپ الۋعا جانە الداعى مال قىستاتۋ ناۋقانىنا ازىرلىك جاساۋىنا مۇمكىندىكتەرى جوق. سونىمەن بىرگە بۇعان دەيىن العان نەسيەسىن جابۋعا دا سۋبسيديانىڭ جەتكىلىكسىزدىگى سالقىنىن تيگىزۋدە. لاجسىزدىق پەن ماجبۇرلىكتەن كوپتەگەن شارۋا قوجالىقتارىنىڭ جەتەكشىلەرى قولدارىنداعى اسىل تۇقىمدى مالدارىن ەتكە وتكىزۋدە. مۇنىڭ زاردابى ۋاقىت وتە كەلە تىپتەن اۋىر تيەتىنى داۋ تۋعىزبايدى. وسىنىڭ ءبارى قارجىنىڭ تاپشىلىعىنان ورىن العانى ايتپاسا دا بەلگىلى. «جىعىلعانعا – جۇدىرىق» دەگەندەي, ونىڭ ۇستىنە بيىلعى جاز ايلارىندا قۇرعاقشىلىق بولۋى, جاۋىن-شاشىننىڭ از ءتۇسۋى دە جەم-ءشوپ جەتكىلىكسىزدىگى جاعدايىن كۇردەلەندىرە تۇسكەن-ءدى.
اقتوبە وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ باسشىسى قۇسايىن سارسەمبايدىڭ ايتۋىنشا, سوڭعى ۋاقىتتا مال وسىرۋشىلەر تاراپىنان سۋبسيدياعا سۇرانىس دەڭگەيى ءوسىپ كەلەدى. ونى وتەۋ ءۇشىن بيىل رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن قوسىمشا 5,9 ميلليارد تەڭگە سۇرالعان. ايتسە دە بۇل قوماقتى سوما ءالى كۇنگە دەيىن شارۋالاردىڭ قولىنا تيگەن جوق.
اتالعان ۋاقىت ارالىعىندا جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن 5,6 ميلليارد تەڭگە كولەمىندەگى قاراجات تولىقتاي وتەلدى. سوعان قاراماستان قازىرگى كەزدە وبلىستا سۋبسيديا بويىنشا فەرمەرلەرگە بەرىلەتىن قارىز 3,2 ميلليارد تەڭگەنى قۇراعان. مۇنىڭ سىرتىندا سۋبسيديا الۋعا مال وسىرۋشىلەر تاراپىنان ءالى دە وتىنىمدەر ءتۇسىپ جاتقانىن ەسكەرسەك, بۇل مولشەردىڭ وسە تۇسەتىنىنە شەك كەلتىرۋ قيىن.
مال شارۋاشىلىعىنا قاتىستى العاندا وسى كەزگە دەيىن «سىباعا» باعدارلاماسى سالالىق اگروقۇرىلىمدارعا اجەپتاۋىر كومەگى مەن شاپاعاتىن تيگىزىپ كەلگەن بولاتىن. اتالعان باعدارلاما اياسىندا اسىل تۇقىمدى مال ءوسىرۋدى جۇيەلى جولعا قويۋدىڭ جاڭا ءبىر جولى اشىلعانداي ەدى. سونىڭ ىشىندە وسى ارقىلى ءمارمار ەت ەكسپورتى ۇلەسىن كوتەرۋ مۇمكىندىگى تۋعانى دا كۇنى كەشە ەدى دەۋگە بولادى. سولاي بولا تۇرسا دا كەيىنگى كەزدە ايماقتا ورىن الا باستاعان سۋبسيديا مەن سىرتقى ينۆەستيتسيا سەكىلدى وزگە دە قاراجات كوزدەرىنىڭ تاپشىلىعى بۇل باعىت بويىنشا العا قاراي ودان ءارى جىلجۋعا تەجەۋ سالدى دەسەك, شىندىقتان اۋىتقي قويماسپىز.
بۇل اراداعى باستى ماسەلە جوعارىدا كورسەتىلگەن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن بولىنەتىن قوماقتى قاراجاتتىڭ بولىنبەۋىندە ەكەنى بەلگىلى. وڭىردەگى سۋبسيديا تاپشىلىعى ورىن الۋىنىڭ باستى سەبەبىن دە وسى تۇستان ىزدەگەنىمىز ءجون. سونىمەن سوڭعى دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, بەلگىلەنگەن سۋبسيديا مولشەرىنىڭ اقتوبە وبلىسىنا الداعى 2020 جىلدىڭ باسىندا عانا بەرىلە باستايتىنىن باعامداي الامىز. وبلىستىق اۋىل شارۋاشىلىعى باسقارماسى ماماندارىنىڭ ەسەبىنشە, شارۋا باققان اعايىنداردىڭ سۋبسيدياعا دەگەن سۇرانىسى تەك الداعى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىنىڭ سوڭىندا تولىقتاي وتەلمەك.
ارينە مال ءوسىرىپ, ونىڭ ونىمدەرىمەن ەل-جۇرتتى قامتۋدى ماقسات ەتكەن شارۋا يەلەرىنىڭ زاڭدى تولەمدەرىن العىسى كەلەتىنى تۇسىنىكتى جايت. وكىنىشكە قاراي, بۇل ماسەلەدە اقتوبە وبلىسىندا قازىر كۇردەلى جاعداي قالىپتاسقان. وسىعان وراي اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى مال شارۋاشىلىعى ونىمدەرى ءوندىرىسى جانە وڭدەۋ دەپارتامەنتى ءوز تاراپىنان ەل پارلامەنتىنە ءوتىنىش تۇسىرگەن ەكەن. بۇل جونىندە وبلىسقا كەلگەن ساپارىندا اتالعان دەپارتامەنت ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى قايرات مۇتاەۆ جەتكىزدى. بۇل ماسەلە رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتى ناقتىلاۋ كەزىندەگى ماجىلىستەردە ەسكەرىلىپ, قولداۋ تاۋىپ جاتسا, بۇعان دەيىنگى شەشىلمەي جۇرگەن تۇيىندەردىڭ تارقاتىلارى انىق.
جۋىردا وڭىردەگى سۋبسيديا تاپشىلىعىن جويۋ, ونىڭ شارۋا قوجالىقتارى جەتەكشىلەرى مەن فەرمەرلەرگە بەرۋ مەرزىمىن قىسقارتۋ جونىندە ارنايى جۇمىس توبى قۇرىلعانىنان حاباردار بولدىق. ونىڭ قۇرامىنا اۋىل شارۋاشىلىعى, قارجى جانە ۇلتتتىق ەكونوميكا مينيسترلىكتەرىنىڭ وكىلدەرى ەنىپتى. سونىمەن بىرگە توپ قۇرامىندا «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلىك پالاتاسى مەن پارلامەنت دەپۋتاتتارى دا بار. اتالعان جۇمىس توبىنىڭ قورىتىندىسىنا ساي مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋدى سۋبسيدييالاۋعا قوسىمشا قارجى ءبولۋ جونىندەگى ماسەلەلەر مەن ۇسىنىس-تىلەكتەر ءوز شەشىمىن تاپسا يگى.
اقتوبە