• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
ايماقتار 19 تامىز, 2019

جيدەبايداعى جىلى جۇزدەسۋلەر

421 رەت
كورسەتىلدى

اباي ەلى بۇرىن دا, قازىر دە ابايدىڭ تۋعان كۇنىن 10 تامىز كۇنى اتاپ ءوتۋدى داستۇرگە اينالدىرعان. بيىلعى اقىننىڭ تۋعان كۇنى دە جيدەباي باسىندا ەرەكشە اتالىپ ءوتتى. وعان مۇرىندىق بولعان وسكەمەندەگى سارسەن امانجولوۆ اتىنداعى شىعىس قازاقستان مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتى.

ۋنيۆەرسيتەت ۇجىمى عالىم­دارى­مەن, ستۋدەنتتەرىمەن, ءانشى-جىر­شىلارىمەن, اس-سۋلارىمەن كەلىپ, جيدەباي باسىن ءبىر كۇن ءان مەن كۇيگە بولەپ, قۇران-قاتىم ءتۇسىرىپ, تاعىلىمى مەن تاربيەلىك ءمانى زور «اباي ەلىنە تاعزىم» اتتى ۇل­كەن فورۋم وتكىزدى. بۇل فو­رۋمعا اباي اۋدانى اكىمىنىڭ ورىن­باسارى باۋىر­جان تاتتىبەكوۆ باس­تاعان قاراۋىل اۋىلى­­نىڭ ار­دا­گەر-اقساقالدارى, زيالى قاۋىم وكىل­دەرى, «قالامقاس» حالىق ءان­سامبى­لى­نىڭ ونەرپازدارى دا قا­تى­سىپ, ەكى ۇجىم ءبىر جاعادان باس, ءبىر جەڭنەن قول شى­عا­رىپ, جي­دە­­باي جازىعىن ابايدىڭ ولەڭ­دەرى­مەن, قارا سوزدەرىمەن سۋسىندات­تى. بۇل رەتتە وبلىس اكىمىنىڭ ورىن­­باسارى اسەم ءنۇسىپوۆانىڭ سار­سەن امانجولوۆ اتىنداعى شى­­عىس قازاقستان مەملەكەتتىك ۋني­­ۆ­ەر­­­سيتەتىنىڭ رەكتورى مۇحتار تولە­­­گەننىڭ باستاماسىن قىزۋ قول­داپ, ۋني­ۆەرسيتەت ۇجىمىنىڭ يگى قادام­­دارىنا ءسات ساپار تىلەگە­نىن, اباي اۋدانىنىڭ اكىمى جارقىن­بەك باي­سابىروۆتىڭ ۋنيۆەرسيتەت ۇجى­­مىن قۇشاق جايا قارسى العان­دىق­­تارىن دا قوسا ايتا كەتكەن ءجون.

اقىننىڭ 175 جىلدىق تور­قالى تويىنىڭ الاتىن ورنى ەرەكشە بولماق. بۇل جونىندە وبلىس اكىمدىگىندە دە ۇلكەن جيىن بولىپ, ءوڭىر باسشىلارى ءبىزدىڭ باستامامىزدى قىزۋ قولدادى. سول جەردە «اباي ەلىنە تاعزىم» اتتى فورۋمدى اباي ەلىندە, جيدە­باي­دا وتكىزۋ جونىندە شەشىم قا­بىل­داندى. ويتكەنى اباي تويى شىعىس­تان, جيدەبايدان باستاۋ الۋى كەرەك. ۋنيۆەرسيتەتىمىزدە اباي­دىڭ ارنايى ءدارىسحاناسى جۇ­مىس ىستەيدى. ابايتانۋ كۋر­سى مىند­ەتتى ءپان رەتىندە وقىتىلۋدا. اباي جولى – ماڭگىلىك جول. ول – ەشقا­شان ەسكىر­مەيدى, ەشقاشان ولمەي­دى. ول – جاڭا بيىك­تەرگە كوتەرىلە بەرەدى», دەدى مۇحتار تولەگەن.

شارا بارىسىندا ۋنيۆەرسيتەت ۇجىمى ەڭبەك ارداگەرى, ابايدىڭ تۋىسى ماناتاي تولعانباەۆتى, اقىن تولەگەن جانعاليەۆ­تى, ۇستاز باعدات ەسداۋلەتوۆانى, «قالام­قاس» حالىقتىق ءانسامبىلىنىڭ ءانشىسى باقىت شاعاتاەۆانى, اباي, شاكارىم پوەزياسى كۇن­دەرى شاكىرتتەرى ۇنەمى توپ جا­رىپ جۇر­گەن ۇلاعاتتى ۇستاز راي­گۇل تىز­گىن­باەۆانى «اباي» توسبەل­گىسى­مەن ماراپاتتادى. ابايلىق كونە­كوز اقساقالدار ۇلت اقىنىن ۇلىقتاۋ ءۇشىن وسكەمەننەن ارنايى كەلگەن ازاماتتارعا العىسىن جەت­كىزدى. «بۇل ءان – بۇرىنعى ان­نەن وزگەرەك» دەمەكشى, بۇل فو­رۋم­نىڭ مادەني-تانىمدىق ءمانى دە سالماقتى بولدى. ولاي دەيتى­نىمىز وسكەمەندىك ستۋدەنتتەر مەن ۇستازدار اباي, شاكارىم مۇ­را­جايلارىنا ساياحات جاساپ, اباي­دىڭ ەلى, ۇلى تۇلعالارى, اباي, شاكارىم, مۇحتار مۇراسىنا قاتىس­تى تاعىلىمدى اڭگىمەلەرگە قانىقسا, جينالعان قاۋىم «شقو-نىڭ قاسيەتتى جەرلەرىن زەرتتەۋ­دەگى س.امانجولوۆ اتىنداعى شقمۋ-دىڭ ۇلەسى» كورمەسىنەن ول­كە­مىزدەگى ارحەولوگيالىق قازبا جۇمىستارىنىڭ ناتيجەلەرى جايلى قۇندى ماعلۇماتتارعا قانىق­تى», دەيدى شىڭعىستاۋدىڭ اقساقالى ماناتاي تولعانباەۆ.

وسكەمەننەن كەلگەن مۇحا­مەدي مەشى­تىنىڭ يمامى دۋبەك قۇس­مان ۇلى اباي, شاكارىم جانە مۇح­تار رۋحتارىنا قۇران باعىش­­تالىپ, قاتىم ءتۇسىرىلدى. كەسەنە باسىندا بولىپ, اباي باس­قان توپىراقتى با­سىپ, اباي جۇرگەن جولمەن ءجۇ­رىپ وتكەن ۋني­ۆەرسيتەتتىڭ عالىم-ۇستاز­دارى مەن ستۋ­دەنتتەرى بۇل كۇنى ەرەكشە كوڭىل كۇيدە بولدى. قازاقستانداعى 100 كيەلى مە­­كەن­نىڭ بىرىنە سانالاتىن جي­دە­باي ولاردىڭ بوي­لارىنا تىڭ كۇش قۇيىپ, ارمان قۇستا­رىن شىڭ­عىستاۋ اسپانىندا شارىقتاتتى.

 

سوۆەت ماحمەتوۆ,

ارداگەر جۋرناليست

شىعىس قازاقستان وبلىسى,

اباي اۋدانى

 

سوڭعى جاڭالىقتار