ەۆەرەستىڭ تيبەت اۋماعىنداعى بولىگى تۋريستەرگە جابىق

تيبەت تەرريتورياسىنداعى لاگەر تەڭىز دەڭگەيىنەن 5150 مەتر بيىكتىكتە ورنالاسقان. قىتاي بيلىگى لاگەر اۋماعىندا قوقىستىڭ كوپ بولىپ كەتۋىنە بايلانىستى وسىنداي شەشىمگە كەلگەن. بيلىكتىڭ شەشىمىنە سايكەس تۋريستەر تەڭىز دەڭگەيىنەن 4980 مەتر بيىكتىكتە ورنالاسقان رونگبۋك موناستىرىنا دەيىن عانا كوتەرىلە الادى. ەۆەرەستى كورۋگە قۇشتار كوپ تۋريستەر نەپال اۋماعىندا ورنالاسقان وڭتۇستىك لاگەرگە قاراي اعىلۋدا. الايدا, سوڭعى جىلدارى ەۆەرەستكە سولتۇستىك جاعىنان كەلىپ كورگىسى كەلەتىن ادامداردىڭ سانى ايتارلىقتاي وسكەن.

قىتاي اۋماعىندا ورنالاسقان سولتۇستىك لاگەرگە كولىك ارقىلى جەتۋگە بولادى. ال وڭتۇستىك لاگەرگە تەك جاياۋ-جالپىلاپ جەتۋ 2 اپتا ۋاقىت الادى.  ەۆەرەستە قوقىستىڭ كوپتىگى بۇگىن عانا تۋعان ماسەلە ەمەس. اسىرەسە, تۋريستەردىڭ سانى ارتقان سايىن جاعداي ودان ءارى ۋشىعۋدا. 2014 جىلى نەپالدىڭ تۋريزم جانە ازاماتتىق اۆياتسيا  مينيسترلىگى بەكىتكەن زاڭناماعا سايكەس شىڭعا كوتەرىلگەن ءار الپينيست تاۋ ەتەگىنە تۇسكەندە ءوزى تاستاعان قوقىستى ءوزى جيناۋعا ءتيىس بولاتىن. قىتاي الپينيزم اسسوتسياتسياسىنىڭ مالىمەتى بويىنشا, 2015 جىلى سولتۇستىك لاگەرگە 40 مىڭعا جۋىق ادام كەلگەن. ال 2016-2017 جىلى وڭتۇستىك لاگەرگە 45 مىڭ ادام كەلىپ رەكوردتىق كورسەتكىشكە جەتتى.

قىتاي سينحۋا اقپاراتتىق اگەنتتىگىنىڭ مالىمەتىنشە, ەندى رونگبۋك موناستىرىنان جوعارى كوتەرىلۋگە تىيىم سالىنادى. موناستىر لاگەردەن 170 مەتر تومەن ورنالاسقان. قاڭتار ايىندا قىتاي بيلىگى ەۆەرەستكە شىعۋشىلاردىڭ سانىن جىلىنا 300 ادامعا دەيىن قىسقارتاتىنىن ايتتى.  2018 جىلى ەۆەرەست شىڭىنا 800 ادام شىقسا, ونىڭ 563-ءى نەپال جاقتان, 240-ى قىتاي اۋماعىنان كوتەرىلگەن.

وتكەن كوكتەمدە ەۆەرەستەن توعىز تونناعا جۋىق قوقىس شىعارىلعان:  5,2 توننا تۇرمىستىق قالدىقتار, 2,3 توننا ادام ءناجىسى, سونداي-اق 1 توننا جوعالعان الپينيستىك جابدىقتار.

بيىل بيلىك وتتەگى كونتسەنتراتسياسى جەتكىلىكسىز بولاتىن تەڭىز دەڭگەيىنەن 8000 مەتردەن بيىكتىكتە قازا تاپقان الپينيستەردىڭ دەنەسىن تومەنگە جەتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىر.  الايدا, وكپەك جەل, تومەن تەمپەراتۋراعا بايلانىستى قازا بولعانداردى تابۋ قيىندىق تۋدىرادى. ولاردىڭ دەنەلەرى بىرنەشە, ءتىپتى ونداعان جىلدار بويى ء«ولىم ايماعىنا» قالىپ قويۋى مۇمكىن.

سالتانات شىءنادىل