جەتىسۋ وڭىرىندە سوڭعى 3 جىلدا ءىرى قارا مالى 86 مىڭ باسقا كوبەيگەن. بۇل – «سىباعا», «قۇلان», «التىن اسىق» مەملەكەتتىك باعدارلامالارىنىڭ تياناقتى جۇزەگە اسۋىنىڭ ارقاسىندا قول جەتكەن كورسەتكىش. ءىرى قارانىڭ كوبەيۋى وبلىس بويىنشا تاۋارلى-ءسۇت فەرمالارىنىڭ دا كوپتەپ اشىلۋىنا مۇمكىندىك بەرىپ وتىر.
قازىرگى كۇنى الماتى وبلىسى بويىنشا 13,8 مىڭ باس سيىر ساۋىلاتىن 68 تاۋارلى-ءسۇت فەرماسى قالىپتى جۇمىس ىستەۋدە. مال شارۋاشىلىعىن دامىتۋداعى جۇمىستار مۇنىمەن شەكتەلمەيدى. اسىرەسە, تاۋارلى-ءسۇت فەرمالارىنىڭ قاتارىن كوبەيتۋ مىقتاپ قولعا الىنعان. «اگرارلىق نەسيە كورپوراتسياسىنىڭ» قارجىلاندىرۋىمەن 50-200 باس ساۋىن سيىر ۇستاۋعا ارنالعان فەرمالار اشۋ جۇمىسى قىزۋ ءجۇرىپ جاتىر. 2021 جىلعا دەيىن وبلىستاعى تاۋارلى-ءسۇت فەرمالارىنىڭ سانى 100 بىرلىكتەن اسىپ, ساۋىلاتىن سيىردىڭ باسى 23 مىڭعا جەتەدى.
وڭىردەگى تاۋارلى-ءسۇت فەرمالارىنىڭ تابىستى جۇمىسى تالعار, ەڭبەكشىقازاق, كوكسۋ, قاراتال اۋداندارىندا جەمىس بەرىپ وتىر. مىسالعا, كوكسۋ اۋدانىنداعى «كاريموۆ» جەكە شارۋا قوجالىعى اۋداندا ءبىرىنشى بولىپ جاڭا تەحنولوگيامەن ءسۇت ءوندىرۋدى باستاپتى. مەملەكەت –جەكەشەلىك ارىپتەستىگى نەگىزىندە اشىلعان تاۋارلى-ءسۇت فەرماسىندا 400 باس ساۋىن سيىر بار. مالدىڭ بارلىعى اسىل تۇقىمدى, شەتەلدەن اكەلىنگەن. فەرماداعى جۇمىس تا تولىقتاي تسيفرلى جۇيەدە باسقارىلادى. ساۋىن سيىرلاردىڭ جەم-ءشوبىن ۋاقتىلى بەرۋ مەن استىن تازالاپ, سۋارۋعا دەيىنگى ارەكەت ارنايى جۇيەدە باقىلانادى. ال سيىردى 4 روبوت ساۋىپ, ءسۇتىنىڭ قۇرامىن انىقتاپ, تۇتىنۋعا جىبەرۋگە دايىندايدى. قازىر ساۋىلىپ تۇرعان 309 سيىردان تاۋلىگىنە 10 مىڭ تونناعا دەيىن ءسۇت جينالادى ەكەن.
قاراتال اۋدانىنداعى «تاستوبە اگروفۋد» سەرىكتەستىگىنىڭ تاۋارلى-ءسۇت فەرماسىنداعى جۇمىس تا جاڭاشا ۇيىمداستىرىلۋىمەن ەرەكشەلەنەدى. فەرماداعى جۇمىستىڭ دەنى اۆتوماتتاندىرىلعان, ءبىر جۇيەدە اتقارىلادى. سيىرلار نەمىس تەحنولوگياسىمەن, ءبىر مەزەتتە ارنايى قۇرىلعىمەن ساۋىلادى. قوراداعى 24 سيىردىڭ ءسۇتىن توكپەي-شاشپاي ساۋاتىن اپپارات پەن مالدى كۇتىپ-باپتاۋ پروتسەسى «Dairy plan» جۇيەسىندە جۇمىس ىستەيدى. ءوندىرىستى تۇتاستاي اۆتوماتتاندىرۋ ونىمدىلىككە جول اشقان.
ەڭبەكشىقازاق اۋدانىنداعى «ادال» كومپانياسىنىڭ ءسۇت زاۋىتىندا دا تاۋلىگىنە 150 توننا ءسۇت وڭدەيتىن 2 تسەح بار. زاۋىتتا پاستەرلەنگەن جانە ۋلتراپاستەرلەنگەن ءسۇت, قايماق, ايران, سۇزبە, سارى ماي سياقتى ءسۇت ونىمدەرىنىڭ 56 ءتۇرى شىعارىلادى. ءتورت باعىتتا جۇمىس ىستەيتىن كومپانيا تاۋارلى-ءسۇت فەرمالارىن دامىتۋعا بارىنشا مۇددەلى.
ال تالعار اۋدانىنداعى «بايسەركە-اگرو» سەرىكتەستىگى تۋرالى كەڭىنەن ايتۋعا بولادى. بەلگىلى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى تەمىرحان دوسمۇحامبەتوۆ باسقاراتىن شارۋاشىلىقتا عىلىم مەن ەڭبەك ۇشتاستىرىلا ءوربىپ, ءوندىرىستىڭ دامۋى جاڭاشا باعىتتا جولعا قويىلعان. ءبىر عانا مال باسىن كوبەيتۋ مەن ءسۇت وندىرۋگە قاتىستى ايتار بولساق, بيىل وبلىس بويىنشا ءىرى قارا سانىن ارتتىرۋ بويىنشا توپ باستادى. بۇل شارۋاشىلىقتا ءمۇيىزدى ءىرى قارانىڭ قازاقستاندىق «اقباس» جانە «اۋليەكول» تۇقىمى ءوسىرىلدى. وسى ەكى تۇقىمنان ءتول الۋدا رەكورد جاسالدى دەۋگە بولادى. ال ءبىر ساۋعاندا 70 ليترگە دەيىن ءسۇت بەرەتىن اسىل تۇقىمدى «انگۋس» جانە «گەرەفورد» سيىرلارى كانادادان اكەلىنگەن بولاتىن. ءسۇت فەرماسىنداعى جۇمىس تولىق تسيفرلى تەحنولوگيادا اتقارىلادى.
بۇل مىسالداردىڭ بارلىعىنان ايماقتاعى ءسۇت ونىمدەرىنىڭ ءوندىرىسى ارتىپ, ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگىن نىعايتۋعا جاسالعان ناقتى قادامدى بايقاۋعا بولادى. ال ءونىمنىڭ پايداسى ەكونوميكاعا قوسىلعان ۇلەس. بۇل جونىنەن دە جەتىسۋلىق مالساق اعايىن ماقتانا الادى. مىسالعا, وڭىردە بىلتىرعى جىلى ءسۇت دايىنداۋ مەن ءسۇت ونىمدەرىن شىعارۋ 103,8 پروتسەنتكە جەتىپ, 719 مىڭ توننا ءونىم دايىندالعان ەكەن. بيىلعى تىرشىلىك ودان قىزۋ. دەمەك, ەل ءىشى اعارعانسىز قالمايتىنى انىق.
قالماحانبەت مۇقامەتقالي,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى وبلىسى