اقىنعا جار بولۋدىڭ باعى مەن سورى ەگىز. جارى ءۇشىن جانىن شۇبەرەككە ءتۇيىپ, تاعدىر تاۋقىمەتىن قاسقايا قارسى الۋ بولمىسى نازىك ايەلگە وڭاي ما؟ جازىقسىز جازاعا كەسىلگەن ازاماتىن 11 رەت يتجەككەنگە ىزدەپ بارۋ ءۇشىن قانداي قايرات كەرەك؟ ءتىپتى جاندايشاپتاردان قاشىپ, ەكى كۇن بويى ەن ورماندا تەرەكتىڭ تاساسىنا تىعىلىپ قوزعالماستان تۇرعان ساتىندە دە ول ومىرىنە لاعنەت ايتپاعان شىعار؟ بار قيىندىقتان قۇتقارارمىن دەپ ويلاعان ازاماتىنىڭ سوزىنە قاراماستان جانىن ساداعا قىلعىسى كەلگەن ايەلدى قالاي قۇرمەتتەمەۋگە بولادى؟ «قايران ءبىزدىڭ انالار اردى ويلاعان» دەيسىڭ. «ماحاببات دەگەن جاي جەلوكپە سەزىم ەمەس, قۋاتى تاستى ۇگىتىپ, تەڭىزدى شايقايتىن قۇدىرەتتى كۇش ەكەن عوي» دەيسىڭ. ء«ومىر ءسۇرۋ دەگەن جان باعۋ مەن مال تابۋدىڭ سوڭىندا ساندالىپ ءجۇرۋ ەمەس, ماڭگىلىك مۇراتىڭدى تارك ەتپەۋ ەكەن عوي» دەيسىڭ. كىشكەنە سىناقتان عالامدىق ماسەلە جاساپ الاتىن ءوزىڭنىڭ وسالدىعىڭا كۇلكىڭ كەلەدى. قالامگەردىڭ ميسسياسى وسى بولسا كەرەك, جازۋ جانە جازعانىنا سەندىرۋ.
ماحامبەت اتىنداعى اكادەميالىق قازاق دراما تەاترى ساحنالاعان جۇماگۇل سولتيەۆانىڭ «ايەل تاعدىرى» ميستيكالىق دراماسىنان وسىنداي ويلاردىڭ جەتەگىندە شىقتىق. الاشتىڭ ارداقتىسى ماعجان جۇماباەۆتىڭ (اكتەر نۇربەك سەزحان) جارى زىليحانىڭ (اكتريسا عازيزا بيسەنوۆا) ءومىرىن كورسەتۋ ارقىلى سول كەزدەگى قازاقتىڭ ماڭدايالدى ازاماتتارىنىڭ زايىپتارى باستارىنان كەشكەن جايتتارعا قانىق بولعان ساتتەگى سەزىمدى سوزبەن جەتكىزۋ قيىن.
– ارماندا كەتكەن ارىستارىمىزدىڭ ارتىندا قالعان جارلارىنىڭ تاعدىرى جايلى بۇل شىعارمانىڭ ءار قازاق ايەلىنە قاتىسى بار دەپ ويلايمىن, – دەيدى پرەمەراعا ارنايى كەلگەن جازۋشى-دراماتۋرگ جۇماگۇل سولتيەۆا. – وتباسىن, بالا-شاعاسىن, ەرىن جانىنداي جاقسى كورىپ, بار ءومىرىن سوعان ارنايتىن ادال, سابىرلى قازاق ايەلىندەي ايەل جوق. زىليحا بەتىنىڭ قىزىلى بارىندا باسقا بىرەۋگە تۇرمىسقا شىعىپ الۋىنا دا بولار ما ەدى؟ بىراق ەرىن قۇرمەتتەدى, بۇل – قازاق ايەلىنىڭ قاسيەتى. اتىراۋلىق ارتىستەردىڭ ونەرلەرىنە ءتانتىمىن. اسىرەسە رەجيسسەرلىك شەشىمگە ريزا بولدىم.
قويىلىمنىڭ رەجيسسەرى – تالانتتى جاس جانات تەلتاەۆ. ءار جۇمىسىنا اسقان ىجداعاتتىلىقپەن, جاۋاپكەرشىلىكپەن كىرىسەتىن, كورەرمەن جۇرەگىنەن جول تابۋعا بار جانىن سالاتىن رەجيسسەردىڭ قولتاڭباسى وزگەلەردەن ەرەك. قويۋشى-سۋرەتشى تەمىربەك مۇحتاروۆتىڭ قولىنان شىققان دەكوراتسيا دا ساحنانىڭ ءسانىن كەلتىردى. ءتورت قابىرعا مەن ەدەنگە دەيىن توسەلگەن اينا ميستيكالىق درامانىڭ ءمانىن اشتى.
سپەكتاكل بەيۋاقتا ۇيقىسىنان ويانعان زىليحانىڭ جان ارپالىسىنان باستالادى. ءتۇن ىشىندە توسەگىندە وتىرعان باسقا ارۋدى (ايگەرىم قابدەشەۆا) باستاپقىدا تانىماي دا قالدى. ول – ءوزى مە, الدە ىشكى مەنى مە؟ ۋاقىت كەرۋەنىن كەيىنگە شەگەرىپ, ءبىر كەزدەردەگى وزىڭمەن ءوزىڭ تىلدەسكەندە قانداي اسەردە بولار ەدىڭ؟ ادامزاتقا سونداي مۇمكىندىك بەرىلسە, نە وزگەرەر ەدى؟ مۇمكىن ءبارى, مۇمكىن ەشتەڭە...
سەنىپ جۇرگەن كورشىسى ساتىپ جىبەرگەندە, زىليحا مەن ماعجاننىڭ كۇللى ادامعا دەگەن سەنىمى دە كۇيرەپ كەتتى مە, كىم بىلەدى؟ جاناشىرلىق تانىتىپ, الداعى قاۋىپتى ەسكەرتە كەلگەن تەرگەۋشىنىڭ (بەكەت زينۋللين) ءسوزىن ءسوز دەپ ەسەپتەمەدى. اقىرى ۇلتتىڭ ۇلى اقىنى ۇستالىپ كەتە باردى. تەك ونىڭ اق ادال جارى عانا قولجازبالارىن بىرەسە جاستىققا, بىرەسە توسەككە, بىرەسە اۋلاداعى قۋىسقا تىعىپ ءجۇرىپ جينادى, بۇگىنگە جەتكىزدى. ءومىرىنىڭ سوڭىنا دەيىن ادەبي مۇراسىنىڭ شىراقشىسى بولدى. مۇنداي قايسارلىق قازاق ايەلىنىڭ عانا قولىنان كەلسە كەرەك-ءتى!
سپەكتاكلدى تاماشالاعان وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى نۇرساۋلە سايلاۋوۆا, قوعام قايراتكەرى ورازكۇل اسانعازى جىلى لەبىزدەرىن ءبىلدىردى. بۇل ميستيكالىق درامانى العاش رەت رەسپۋبليكالىق كورەي تەاترى ساحنالاپ, حالىقارالىق فەستيۆالدىڭ باس جۇلدەسىن جەڭىپ العان. اتىراۋلىق ارتىستەر دە وسال ەمەس, شەبەرلىكتەرى پرەمەرادان-اق كورىندى. «ايەل تاعدىرى» تەاترعا كەلگەن ءالى تالاي كورەرمەننىڭ جانىنا ازىق بولىپ قانا قويماي, ويلاندىرارى انىق. ال وي بار جەردە, ورە بار.
باقىتگۇل باباش, «ەگەمەن قازاقستان»
اتىراۋ