وليمپيادانىڭ باستالۋىنا 56 كۇن قالدى
ءتورت جىلدىق تسيكلدى جارىستىڭ كەزەكتى كەزەڭى – ريو-دە-جانەيرو وليمپياداسى جاقىنداعان سايىن الەم جۇرتى كوپشىلىگىنىڭ كوڭىلى اسىپ-تاسۋدان گورى كۇدىككە كوبىرەك كومىلىپ, ەرتەڭگى كۇننىڭ قالاي بولارىنا قاراپ بال اشىپ وتىرعانداي جاعدايى بار. بۇعان باستى سەبەپ – وتكەن جىلدىڭ سوڭىنان باستالعان دوپينگ داۋىنىڭ دۇرمەگى ءالى كۇنگە دەيىن باسىلماي كەلەدى. بۇعان قۇلشىنا كىرىسىپ كەتكەن حالىقارالىق تيەسىلى ۇيىمدار كەشە مەن بۇگىندى قويىپ, ءتىپتى, عاسىر باسىنداعى وليمپيا ويىندارى ۋاقىتىنداعى ناتيجەلەردى تۇرتپەكتەۋگە كىرىسىپ كەتتى. وسىنىڭ ءبارىنىڭ استارىندا الدەقانداي ەلدەر مەن الدەبىر سپورتشىلاردى الەم الدىندا ايكاپىر ەتىپ, جاھاندىق جارىس الدىندا دۇرلىكتىرىپ قويۋدى كوزدەيتىن جىمىسقى ساياسات بار سياقتى...
وسىلاردىڭ قوسا-قاباتىندا داۋدىڭ دالاباسىنا قانشاما ەلدەر مەن سپورت ساڭلاقتارى ءىلىنىپ جاتىر. سول شارپۋعا ءبىزدىڭ اۋىر اتلەتتەر دە ىلەسىپ كەتتى. ولاردىڭ سانى قازىر 6-عا جەتتى. سونىڭ ىشىندە الداعى ۇلى دوداداعى باستى ءۇمىتكەرلەرىمىز سانالاتىن ەكى بىردەي وليمپيادانىڭ ۇزدىگى يليا يلين مەن لوندون وليمپيا ويىندارىنىڭ جەڭىمپازى ءزۇلفيا چينشانلونىڭ «كۇدىكتىلەر تىزىمىنەن» كورىنۋى كوڭىلگە ءبىراز قاياۋ ءتۇسىرىپ تۇر. دەگەنمەن, ەكى ساڭلاقتىڭ اقتالىپ شىعاتىنىنان ءالى دە ءۇمىتسىز ەمەسپىز. سوندىقتان قۇرامانىڭ باس جاتتىقتىرۋشىسى الەكسەي ني ولاردى ەسەپتەن سىزىپ تاستاپ وتىرعان جوق.
مۇنداي دۇربەلەڭ مەن زوبالاڭدى تاعى بىرقاتار ەلدەردىڭ سپورت جۇلدىزدارى تارتىپ وتىر. وسىنىڭ ءبارى الداعى سپورت تويى الدىنداعى ورەكپىگەن كوڭىلدى سۋ سەپكەندەي باسادى. ەڭسەنى ەزە تۇسەتىن تاعى ءبىر جايت – بۇگىندە زيكا اتتى داۋاسىز دەرتتىڭ دۇركىرەگەن ءبىر وشاعى برازيليا جەرى, سونىڭ ىشىندە ريو-دە-جانەيرو قالاسى بولىپ تابىلادى. وسى كەساپات كەسەلدىڭ تارالۋى جاعىنان بۇل شاھار ەلدە ەكىنشى ورىن الادى. مۇنى بىلگەن بىرقاتار ماماندار قانشا ۋاقىتتان بەرى ويىنداردى بۇل جەردەن كوشىرىپ اكەتۋ جونىندە وي كوتەرىپ, جان-جاققا ۇرانداتىپ شاپقىلاپ ءجۇر. البەتتە, وسىنداي توسىن تىرلىكتەر مەن كۇتپەگەن كەدەرگىلەردەن كەيىن وسى وليمپياداعا قاتىستى مەرەكەلىك كوڭىل كۇيدىڭ بولا قويۋى دا ەكىتالاي نارسە.
وسى ەكى ارالىقتا قازاقستان سپورتشىلارى وليمپيا ويىندارىنا قاتىسۋ ءۇشىن الاتىن ليتسەنزيالارى سانىن تاعى ەكەۋگە ارتتىردى. ولاردى تەننيسشىلەر ميحايل كۋكۋشكين مەن يۋليا پۋتينتسەۆا ولجالادى. ءسويتىپ, جولدامالار سانى 91-گە جەتتى. بىراق ءالى ەلىمىز قۇراماسى بۇعان دەيىن قاتىسقان بەس وليمپيادانىڭ بىردە-بىرىنەن ءازىر جولداما بويىنشا العا شىعا الماي تۇر. قازاقستان دەربەس مەملەكەت رەتىندە ءبىرىنشى مارتە قاتىسقان 1996 جىلعى اتلانتا وليمپياداسىنىڭ وزىندە ءبىزدىڭ 96 سپورتشىمىز سپورتتىڭ 14 ءتۇرى بويىنشا جارىس الاڭدارىندا اتوي سالعان ەدى. ال ودان كەيىنگى ويىنداردىڭ بىردە-بىرىندە جۇزدەن كەم ساڭلاعىمىز بولعان ەمەس.
ايتالىق, 2000 جىلى سيدنەيدە سپورتتىڭ 17 تۇرىنەن 130 وعلانىمىز ەلىمىزدىڭ نامىسىن قورعادى. 2004 جىلعى افينادا تاپ وسىنشا سپورت تۇرىنەن 119 تارلانىمىز ەلدىڭ باعى ءۇشىن كۇرەستى. سودان كەيىنگى, 2008 جىلعى بەيجىڭ ويىندارىندا 132 سپورتشى سپورتتىڭ 22 ءتۇرى بويىنشا رەسپۋبليكا اتىنان جان الىپ, جان بەرىستى. ال 2012 جىلى لوندوندا 20 سپورت تۇرىنەن 115 سپورتشىنى الامان جارىسقا قوسىپ ەدىك.
وسى بەس وليمپيادانىڭ بەسەۋى دە قازاقستان ءۇشىن تابىسسىز بولعان جوق. ەڭ باستىسى, بۇلاردىڭ بارلىعىندا دا التىن مەدالگە قول جەتكىزە الدىق. مىسالى, اتلانتادان ءبىز 3 التىن, 4 كۇمىس, 1 قولا, بارلىعى 11 مەدال ارقالاپ قايتقان ەدىك. بۇدان كەيىنگى سيدنەيدە 3 التىن, 4 كۇمىس, بارلىعى 7 مەدالدى قورجىنعا سالدىق. افيناداعى كورسەتكىشىمىز 1 التىن, 4 كۇمىس, 3 قولا, بارلىعى 8 مەدالمەن ورنەكتەلدى. بەيجىڭدە 2 التىن, 4 كۇمىس, 7 قولا, بارلىعى 13 مەدالمەن ەڭسەمىز كوتەرىلدى. ءبىزدىڭ سپورتشىلارىمىز لوندوندا دا 13 مەدال جەڭىپ الىپ, الدىنداعى اسۋعا اياق ارتا ءبىلدى. الايدا, مۇنداعى مەدالداردىڭ تەڭ جارتىسىنان استامى التىن جۇلدە بولىپ شىقتى. سونىمەن, 7 التىن, 1 كۇمىس جانە 5 قولا مەدالمەن جاڭا رەكوردقا قول جەتكىزدىك. البەتتە, الداعى دودادا تاپ سونداي جەتىستىكتىڭ بولا قوياتىنىنا ءبارىمىز دە كۇمانمەن قارايمىز. ءار نارسەنىڭ ءوز ورنى بار. دەگەنمەن, كەمىندە بىرەر التىن مەدال الىپ قايتاتىنىمىزعا ءۇمىت ارتقىمىز كەلەدى.
سونداي ءۇمىتتى باعلاندارىمىزدىڭ ءبىرازى اۋىر اتلەتيكادا ەدى. وسى سالانى فەدەراتسيانىڭ باسشىلىعى جاعدايدىڭ قانشالىقتى قيىن بولىپ تۇرعانىنا قاراماستان, وسى ويىنداردىڭ الدىندا قازاقستان بىرىنشىلىگىن وتكىزىپ, كوماندا قۇرامىن تاعى ءبىر ناقتىلاپ الۋعا قادام جاسادى. البەتتە, الماس وتەشوۆ, جاسۇلان قادىرباەۆ, الەكساندر زايچيكوۆ سەكىلدى ءزىلتەمىرشىلەردىڭ دوپينگ داۋىنا كىرىپ كەتۋى قابىرعاعا قاتتى باتقان سوققى بولدى. بىزدەن قازىر جالپى سانى 10 اتلەت وسى تىزىمگە ءتۇسىپ قالىپ وتىر.
تالدىقورعانداعى چەمپيونات پالەندەي كوپ جاڭالىقتار اكەلمەسە دە, قۇراما مۇشەلەرى قاتارىنداعى دايىندىقتىڭ قانداي دارەجەدە ەكەنىن انىق بايقاتىپ بەردى. وسىنىڭ قورىتىندىسىندا قۇرامانىڭ باس جاتتىقتىرۋشىسى قۇرامىندا كيريلل پاۆلوۆ, الەكساندر زايچيكوۆ, فارحاد حاركي, ارلي چونتەي, دەنيس ۋلانوۆ, سەليمحان ابۋباكاروۆ, نيجات راحيموۆ جانە يليا يلين بار العاشقى نۇسقاسىن ءتۇزدى. ال ايەلدەر قۇراماسىنا كارينا گوريچەۆا, جازيرا جاپارقۇل, ءزۇلفيا چينشانلو, مايا مانەزا, مارگاريتا ەليسەەۆا جانە سۆەتلانا پودوبەدوۆا سەكىلدى ساڭلاقتار ەندى.
ەگەر كوماندا وسى قۇراممەن ريوعا اتتانار بولسا, بىرقاتار تابىستاردان دامەتۋگە تولىق ءۇمىتىمىز بار ەدى. بىراق بۇل سوڭعى نۇسقا ەمەس. ول شىلدەنىڭ 15-ىندەگى ەكىنشى قايتارا ىرىكتەۋدەن كەيىن بەلگىلى بولادى. ال 18 شىلدەدە ناقتى شەشىم قابىلدانادى.
سەرىك ءپىرنازار,
«ەگەمەن قازاقستان»