ميراس • كەشە

جوشىنىڭ جورىعى مەن جوسىعى

وسىدان شامامەن 800 جىل بۇرىن جوشى حان ايتتى دەگەن ءسوز بار. وعان دەيىن ورمان ەلدەرىن باعىندىرىپ, قانشاما حالىقتى قانتوگىسسىز تىزە بۇكتىرگەن شىڭعىس قاعاننىڭ تۇڭعىش ۇلى سول كەزدەگى قىپشاق دالاسى, قازىرگى قازاق دالاسىنا بىتكەن ۇلىتاۋدى كورگەندە: «تورتكۇل الەمدى شارلاساڭ دا مۇنداي جانعا جايلى جەر, تازا اۋا, ءدامدى سۋ, كەڭ شالقار سونىنى ىزدەسەڭ تاپپاسسىڭ», دەپ تۇرىپ قالعان ەكەن.

ميراس • 23 ءساۋىر, 2026

مۇحاڭنىڭ باتاسى

مۇحتار شاحان! ءبىرتۋار مۇحاڭ. تۇركى دۇنيەسى مەن ادامزاتقا ورتاق قايراتكەر... ءيا, بىردە «اعا, قازاق ءتىلى دەپ ءجۇرسىز, نەگە «وۆ»-تان قۇتىلمايسىز؟» دەگەن جاستاردىڭ تىكە سۇراعىنا قايسار دا ادال اقىن: «نەسى بار, مۇحتار شاحان بولدى دەپ ەسەپتەڭدەر!» دەپ جاۋاپ قاتقانى بار.

ميراس • 21 ءساۋىر, 2026

جاڭگىر مەكتەبىنىڭ تۇلەكتەرى

الاش كوشباسشىسى ءاليحان بوكەيحان «قازاق» گازەتىنە جاريالاعان «بوكەيلىكتەردىڭ مۇفتيلىكتە قالۋى» ماقالاسىندا: «1801 جىلى بوكەي حان ون التى رۋ ەلىمەن قايتادان جايىقتىڭ كۇنباتىس جاعىنا كوشىپ, قونىس العان ەكەن» دەسە, جازۋشى مۇحتار ماعاۋين: «بوكەي سۇلتان 1801 جىلى بەيبىت كەلىسىم جولىمەن, بۇرىنعى التىن وردانىڭ, كەيىنگى نوعاي-قازاقتىڭ قۇت مەكەنى جايىقتىڭ باتىس بەتىنە, ەدىلگە دەيىنگى كەڭ القاپتا قونىستانۋعا مۇمكىندىك الدى», دەپ جازعان بولاتىن. بيىل وسى بوكەي ورداسىنىڭ قۇرىلعانىنا – 225 جىل.

ميراس • 17 ءساۋىر, 2026

ءسوز سايىسىنداعى ساتيرا

مۇحتار اۋەزوۆ: «ايتىس زامانىندا وزگە ەلدەردە دە بولعان. پارسىدا ء«مۇشايرا», ارابتاردا «مۇعالاقات» دەگەن. قازاق حالقىنىڭ اسا ءبىر ۇلى قاسيەتى سول قىناپتان سۋىرىپ العان قىلىشتاي قولما-قول قيىپ ايتاتىن ايتقىشتىعىندا, ايتىسكەرلىگىندە», دەگەن ەدى. سۋىرىپسالما ءسوز سايىسى تاپقىرلىققا, ۇتقىر وي مەن ۇتىمدى ازىلگە نەگىزدەلەدى. مۇندايدا اقىندار قارسىلاسىن عانا ەمەس, قوعامداعى قۇبىلىستى دا ساتيرا مەن يۋموردىڭ سۇزگىسىنەن وتكىزىپ, كوپتىڭ كوكەيىندەگىسىن ءدوپ باسادى.

ونەر • 14 ءساۋىر, 2026

كيەلى اسپاپتى جانىنا سەرىك ەتكەن «قوبىز اجە»

قوبىز – قازاق حالقىنىڭ رۋحاني الەمىن تەرەڭنەن تولعايتىن, سىرى تىلسىم, ءۇنى مۇڭعا تولى وزگەشە اسپاپ. بۇدان 4 000 جىل بۇرىن پايدا بولعان كونە اسپاپ تۋرالى اڭگىمە قوزعاۋ قيىننىڭ قيىنى. ويتكەنى, قوبىز – باعزى بابالارىمىزدىڭ كيە تۇتقان ءبىر توتەمى جانە وسىناۋ اسپاپتى جانىنا سەرىك تۇتقاندار سيرەك. سونداي جاننىڭ ءبىرى – باقىتكۇل كارىباي. ءبىز 40 جاسىندا قوبىز ۇستاۋعا ءبىرجولا بەكىپ, كەيىننەن «قوبىز اجە» اتانعان باقىتكۇل احانقىزىمەن اڭگىمەلەسكەن ەدىك.

ميراس • 11 ءساۋىر, 2026

ءانشى مايرا تۇرعان ءۇي

پاۆلودار قالاسىنىڭ استانا كوشەسى, 167 مەكەنجايىندا 1992 جىلعا دەيىن مەزونينى بار كونە اعاش ءۇي ساقتالىپ كەلگەن ەكەن. ونى حح عاسىردىڭ باسىندا قالاداعى سىيلى ءارى داۋلەتتى ادام جۇپاش قىستاۋباەۆ تۇرعىزعان.

ميراس • 08 ءساۋىر, 2026

ءابىشتىڭ قولتاڭباسى

2001 جىلدىڭ ماۋسىمى. تاراز قالاسىنا قازاقتىڭ شاندوز قالامگەرى ءابىش كەكىلباي ۇلى كەلەدى. ءبىر جىلدان كەيىن استاناداعى «ەلوردا» باسپاسىنان جارىققا شىققان «تالايعى تاراز» كىتابىنا تۇرتكى بولعان ماتەريالدار جيناي باستاعان كەز.

ميراس • 03 ءساۋىر, 2026

زەرلەپ تىگۋ شەبەرى

ديزاينەر-رەستاۆراتور, سۋرەتشىلەر وداعىنىڭ مۇشەسى ايجان ءابدۋبايت وتىز جىلدان استام كونە مۇرالاردى جاڭعىرتىپ, التىن جىپپەن كەستەلەپ تىگۋ ونەرىن زەرتتەپ, جا­دىگەرلەردى قالپىنا كەلتى­رۋمەن اينالىسىپ كەلەدى.

ميراس • 02 ءساۋىر, 2026

بالۋان تاستار سويلەسىن...

ەجەلگى عاسىرلاردان سىر شەرتەتىن كيەلى تۇركىستان ءوڭىرىنىڭ ءار تاسى تاريحقا تولى, شەجىرەگە باي. مىڭجىلدىقتاردىڭ كۋاسى بولعان كونە قالا توپىراعىن اياعىڭمەن باسىپ, تاريحي ورىندارىن كوزبەن كورۋدىڭ اسەرى, ارينە, تىم بولەك. جۋىردا «بالۋان تاس ساپارى» ەكسپەديتسياسىمەن ەلوردا اۋەجايىنان ون ءبىر ادام بورتقا وتىرىپ, شىمكەنت شاھارىنا بەت الدىق. قازاق حالقىنىڭ ايرىقشا كۇش تۋرالى ءداستۇرلى تۇسىنىگىن جاڭاشا زەردەلەۋگە باعىتتالعان جوبا تۇركىستان وبلىسى اكىمدىگىنىڭ قولداۋىمەن «قازاق كۇشىنىڭ كارتاسى» اياسىندا جۇزەگە اسىپ وتىر. بىرنەشە كۇنگە سوزىلعان ساپار بارىسىندا سايرام, ورداباسى, سوزاق, بايدىبەك, وتىرار, ساۋران اۋداندارىن ارالاپ, تاريحي نۇكتەلەرگە تابان تىرەدىك.