ادەبيەت • 12 قازان, 2021
ابدۋلرازاك گۋرنا: جازۋشىلاردىڭ جۇمىسى ماڭگى توقتامايدى
بيىلعى نوبەل ادەبيەت سىيلىعىن ۇلىبريتانيالىق جازۋشى ابدۋلرازاك گۋرنا يەلەندى. ول – تانزانيا تۋماسى. 73 جاستا. شىعارمالارىن اعىلشىن تىلىندە جازادى. «قۇلشىلىققا بارار جول», «جۇماق», «وزەن جاعاسىندا», «سوڭعى سىيلىق» سياقتى كەرەمەت روماندارى بار.
ادەبيەت • 07 قازان, 2021
جازۋشىلاردىڭ جۇمىسى ماڭگى توقتامايدى
تانزانيا تۋماسى ابدۋلرازاك گرۋنا جەتىنشى قازان كۇنى نوبەل ادەبيەت سىيلىعىنىڭ يەگەرى اتاندى. نوبەل اكادەمياسىنىڭ قىزمەتكەرى ادام سميس وعان تەلەفون شالىپ, شاعىن سۇحبات جۇرگىزدى.
الەم • 06 قازان, 2021
بيىل ادەبيەت بويىنشا نوبەل سىيلىعىن كىم الادى؟
بۇل الپاۋىت سىيلىق تالاي جازۋشىنىڭ اتىن الىسقا جەتكىزدى. سەبەبى, ونىڭ داقپىرتى مەن داڭقى بولەكتىگىندە. بىلاي قاراساڭ, قازىرگى ادەبيەتتىڭ ولشەمى ءمالىم ءبىر سىيلىقتار ەمەس ەكەنى شىندىق. بىراق, ونەر ءۇشىن سىيلىق تا كەرەك-اق.
ادەبيەت • 03 قازان, 2021
ەگەر جۇماق پەن توزاق كورشىلەس بولسا, وندا ماحاببات پەن عاداۋات تا سولاي. ءبىرىن-ءبىرى اڭدىپ كۇنەلتەتىن سىڭايلى. بۇعان مىسال رەتىندە الەمدەگى كوپتەگەن وقيعانى ايتۋعا بولادى. ادەبيەت پەن وعان بوداۋسىز ەڭبەك ەتكەن تۇلعالاردىڭ ءومىرى, قىزىقتى وقيعالارى مەن شىعارماشىلىعى تۋرالى ىزدەنىس جاساۋ ءبىز ءۇشىن ارقاشان قاجەت ءۇردىس. مەيلى, قانشاما جىلدار ءوتسىن, قاعاز بەتىندەگى ەڭبەكتى جەل ۇشىرىپ, جاڭبىر شايىپ نەمەسە تاسقىن اعىزىپ كەتكەنى جوق. ونىڭ جالعىز عانا «جاۋى» بار, ول بولسا – وقىرمان ساناسىنان ءوشۋى.
ادەبيەت • 24 قىركۇيەك, 2021
جۇرت الدىندا ءوزىن «اقىنمىن» دەپ ايتقىسى كەلمەيتىن اقىندار دا بارشىلىق. ولاردىڭ بۇل ارەكەتى وزىنە دەگەن كۇمان ەمەس, ساف ونەردىڭ الدىنداعى تازالىق, ۇياڭدىق دەر ەدىم. بىلايعى جۇرت «اقىندار ولەڭ جازۋدان باسقا نە ىستەي الادى؟» دەگەن سۇراق قويۋى مۇمكىن. مۇنىڭ جاۋابى دا دايىن. اقىن – ويدىڭ ادامى, ال سول ويدىڭ ىشىندە ۇلتىنىڭ ءسوزى, قۋانىشى, كۇلكىسى, مۇڭى مەن مۇقتاجى جاسىرىنىپ جاتادى. اقىن ونى اشىپ ايتپاعانىمەن, ولەڭدەرى ارقىلى جەتكىزەدى. ۇلى جازۋشى ەريح ماريا رەماركتىڭ ء«بىر ادام باسقا ءبىر ادامعا ءبىر تامشى جىلۋدان وزگە نە بەرە الادى جانە بۇدان ارتىق نە بولۋى مۇمكىن؟» دەگەنىن ەسكە الساق, شىنىندا اقىندار ۇلتىنا ولەڭدى دە, ءتىپتى ءبارىن بەرە الادى. تەك ولاردىڭ جازعانىن وقىپ, ءتۇسىنىپ, ايتقانىن اڭعاراتىن نيەت بولسا.
ادەبيەت • 20 قىركۇيەك, 2021
ونىڭ ەسىمى نوبەل سىيلىعىن يەلەنگەن تۇڭعىش لاتىنامەريكالىق اقىن رەتىندە تاريح بەتىنە جازىلىپ قالدى. سوناۋ 1945 جىلى ونىڭ تالانتى مەن ادەبيەتكە سىڭىرگەن ەڭبەگى ونى سىيلىقتىڭ تورىنە شىعاردى. التى جىل وتكەن سوڭ, چيلي ۇكىمەتى وعان ادەبيەت سالاسى بويىنشا بەرىلەتىن مەملەكەتتىك سىيلىعىن ۇسىندى. ادەبيەتكە دەگەن جانكەشتىلىگى مەن ادالدىعى تۋراسىندا ونىڭ قالامداستارى كوپتەگەن ەستەلىك ايتىپ, گابريەلا ميسترالدىڭ داڭقىن اسپانداتتى.
ادەبيەت • 15 قىركۇيەك, 2021
پاندەميا: ادەبيەتتەگى كوڭىل كۇي
ءار زامانداعى ءىرى وقيعالاردى, تاريحي ساتتەردى بۇگىنگى ۇرپاق ادەبيەت پەن تاريحتىڭ قاعاز بەتىندەگى مىڭجىلدىق ارحيۆتەرىنەن وقيدى, ساناعا تۇيەدى.
ونەر • 15 قىركۇيەك, 2021
ادەبيەت • 13 قىركۇيەك, 2021
امەريكالىق اقىن ۆيردجينيا ۆۋلفتىڭ «دجوردج ەليوت» اتتى ەسسەسىن پاراقتاپ قالساڭىز «دجوردج ەليوتتى وقۋعا نازار اۋدارۋ – بۇل ادامداردىڭ ول تۋرالى كوپ بىلمەيتىنىن ءتۇسىنۋ», دەپ باستالادى. شىنىندا ءبىر اقىندى نەمەسە قالامگەردى تەرەڭىرەك ءتۇسىنۋ ەڭ الدىمەن ونىڭ شىعارماشىلىعىمەن تانىسۋدان باستاۋ الادى. تالاي اقىندى قىل بابىندا جاراتىپ, قولىنا قالام ۇستاتقان قۇدىرەتتى پوەزيا تەمىرحان مەدەتبەككە دە وزگەشە دەس بەردى.
ادەبيەت • 06 قىركۇيەك, 2021
وسىعان دەيىن ادەبيەت سالاسى بويىنشا ءۇش بىردەي نوبەل سىيلىعى لاۋرەاتىنىڭ وتانى سانالاتىن جاپون ادەبيەتى ءبىز ءۇشىن قىزىقتى ءھام جۇمباق بولىپ كەلەدى. كۇنشىعىس ەلىندە قالام ۇستاپ جۇرگەندەردىڭ ىشىندە قازىر حارۋكي مۋراكاميدىڭ ەسىمى ءجيى اتالادى. نوبەل سىندى الپاۋىت سىيلىققا جىلدا ۇسىنىلسا دا, جولى بولماي كەلە جاتقان مۋراكامي ءبىزدىڭ وقىرماندارعا بوتەن ەمەس. ونىڭ «نورۆەگيا ورمانى», «جاعالاۋداعى كافكا», «كوماندوردىڭ ءولتىرىلۋى» سياقتى اتى الىسقا جەتكەن شىعارمالارى دۇنيەجۇزى وقىرماندارى اراسىندا جاقسى باعاعا يە بولدى.