وقيعا • 12 ماۋسىم, 2025
اقتوبەدە ءاليا مولداعۇلوۆانى ەسكە الۋ ءراسىمى ءوتتى
كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى, حالىق قاھارمانى ءاليا مولداعۇلوۆانىڭ تۋعانىنا 100 جىل تولۋىنا وراي اقتوبە قالاسىندا مەموريالدىق كەشەنگە گۇل شوقتارىن قويۋ ءراسىمى ءوتتى, دەپ جازادى Egemen.kz.
تەحنولوگيا • 12 ماۋسىم, 2025
قازاقستاندا Starlink سپۋتنيكتىك ينتەرنەتى ىسكە قوسىلادى
تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى مينيسترلىگى مەن SpaceX كومپانياسىنىڭ قۇرىلىمى Starlink-پەن ءوزارا ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىمگە قول قويدى. بۇل كەلىسىم Starlink كومپانياسىنىڭ ەلىمىزدەگى زاڭنامالىق تالاپتارىن ساقتاي وتىرىپ, ەل اۋماعىندا سپۋتنيكتىك ينتەرنەت قىزمەتتەرىن ۇسىنۋىن قامتاماسىز ەتەدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
ۋنيۆەرسيتەت • 12 ماۋسىم, 2025
ساپالى ءبىلىم – سەنىمدى بولاشاقتىڭ كەپىلى
باسەكەگە قابىلەتتى مامان تاربيەلەۋ كەز كەلگەن ەلدىڭ كۇن تارتىبىنەن تۇسپەيتىن مىندەت. ويتكەنى دانا حالقىمىز وتكەن عاسىردىڭ وزىندە-اق: ء«بىر جىلدىعىن ويلاعان ەل – ەگىن ەگەدى, ءجۇز جىلدىعىن ويلاعان – اعاش وتىرعىزادى, ال مىڭ جىلدىعىن ويلاعان – ءبىلىمدى ۇرپاق تاربيەلەيدى», دەپ ۇرپاق تاربيەسىنىڭ قانشالىقتى جاۋاپتى ەكەنىن ايقىنداپ بەرگەن. ال بۇگىنگى ءبىز ءومىر ءسۇرىپ وتىرعان ءححى عاسىر – تەحنولوگيالار عاسىرى. سونىمەن بىرگە ادامي كاپيتالدىڭ قۇندىلىعى ارتىپ, ينتەللەكتۋالدىق دامۋ ءبىرىنشى ورىنعا شىقتى. «بىلەككە سەنگەن زاماندا ەشكىمگە ەسە بەرمەدىك, بىلىمگە سەنەر زاماندا قاپى قالىپ جۇرمەلىك», دەپ كەشەگى بابالارىمىز وسيەت ەتكەندەي بۇگىنگى قوعام ءبىلىم مەن عىلىمنىڭ سالتانات قۇرىپ, باسەكەگە تۇسكەن ۋاقىتى. مۇنداي زاماندا ۇلتتىڭ وركەندەۋى ەڭ الدىمەن ءبىلىم بەرۋ جۇيەسىنىڭ ساپاسىنا تاۋەلدى. ۇلى اعارتۋشى ىبىراي التىنسارين ءوز زامانىنىڭ وزەكتى ماسەلەسىنە اينالعان ءبىلىم مەن عىلىم جولىن: «ونەر-ءبىلىم بار جۇرتتار…» دەگەن جىر جولدارىمەن-اق بولاشاقتىڭ باعدارى ەتىپ كورسەتكەن بولاتىن. بۇل ويلار بۇگىنگى كۇن ءۇشىن دە اسا وزەكتى.
تاريح • 12 ماۋسىم, 2025
ءيا, شاكىرتكە ساباق بەرەتىن ايەل زاتىن بۇرىن «مۇعاليما» دەيتىن. بۇل ءالىم – ءاليما, ءسالىم – ءساليما تۇرىندەگى اراب ءتىلىنىڭ زاڭدىلىعى (ەر/ايەل) ەكەنى تۇسىنىكتى. 1841 جىلى بوكەي ورداسىندا اشىلعان زايىرلى باعىتتاعى تۇڭعىش مەكتەپتىڭ مۇعالىم ايەلدەرىن ءدال قالاي اتاعانىن عالىمدار زەرتتەي جاتار. بىراق وسى كۇنى «ۇشىتەلدى» (ۋچيتەل) سول كەزدەگى اتىمەن ەمەس, مۇسىلمانشا مەكتەپتىڭ مۇعالىمىندەي اتاعاندىقتان, تەرمينولوگيا شارتتى ەكەنىن بىردەن ەسكەرتە كەتەيىك.
رۋحانيات • 12 ماۋسىم, 2025
ەلىمىزدە سوڭعى جىلدارى جوشى ۇلىسىنا قاتىستى ىرگەلى زەرتتەۋلەردىڭ جۇرگىزىلە باستاعانى بەلگىلى. بۇل ورايدا مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن ۇلىق ۇلىس – التىن وردانىڭ 750 جىلدىعى مەن جوشى حاننىڭ دەربەس بيلىككە كەلىپ, تاققا شىعۋىنىڭ 800 جىلدىعىن مەملەكەتتىك دەڭگەيدە اتاپ ءوتۋ – حالقىمىزدىڭ تاريحي ساناسىن جاڭعىرتىپ, مەملەكەتتىك ءداستۇردى تەرەڭ پايىمداۋ ءۇشىن ماڭىزدى قادام بولدى. وسى تاريحي بەلەستە ورتاعاسىرلىق دەرەككوزدەردى عىلىمي اينالىمعا ەنگىزۋ جۇمىستارى دا جۇيەلى جۇزەگە اسا باستادى. سونىڭ ءبىر ايقىن دالەلى – ايگىلى عۇلاما عالىم, تەمىر اۋلەتىنىڭ بيلەۋشىسى مىرزا ۇلىقبەكتىڭ «تاريح-ي اربا ۋلۋس» ء(«تورت ۇلىستىڭ تاريحى») اتتى شىعارماسىنىڭ قازاق تىلىنە اۋدارىلۋى.
زاڭ مەن ءتارتىپ • 12 ماۋسىم, 2025
ازاماتتاردىڭ ىرگەلى قۇقى – مەملەكەت نازارىندا
ادام قۇقىقتارىنىڭ ساقتالۋى مەن قورعالۋى – ءار مەملەكەت پەن قوعامنىڭ جالپى ادام ءۇشىن جايلىلىعىنىڭ بەزبەنى, ەلدىڭ حالىقارالىق بەدەلىن قالىپتاستىراتىن كورسەتكىش.
ۇكىمەت • 12 ماۋسىم, 2025
ءماجىلىس سپيكەرى ەرلان قوشانوۆتىڭ توراعالىعىمەن جالپى وتىرىس ءوتتى. جيىندا دەپۋتاتتار كونستيتۋتسيانىڭ 30 جىلدىعىنا وراي كەيبىر سوتتالعاندارعا راقىمشىلىق جاساۋدى كوزدەيتىن زاڭدى قابىلدادى. ودان بولەك قارجى نارىعىن دامىتۋ, تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ ماسەلەلەرى قارالدى.
فورۋم • 12 ماۋسىم, 2025
ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىققا – تىڭ سەرپىن
پرەمەر-ءمينيسترى ولجاس بەكتەنوۆ ەلىمىزگە العاشقى رەسمي ساپارمەن كەلگەن سلوۆاكيا رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەمەر-ءمينيسترى روبەرت فيتسومەن كەزدەستى. كەزدەسۋ بارىسىندا ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋ ماسەلەلەرى تالقىلاندى.
ادەبيەت • 12 ماۋسىم, 2025
بەلگىلى اقىن, «الاش» حالىقارالىق ادەبي سىيلىعىنىڭ لاۋرەاتى بولات ۇسەنباەۆتىڭ «مەزەت» اتتى جىر كىتابى جارىق كوردى. جاڭا كىتاپقا اقىننىڭ سوڭعى ءتورت-بەس جىلدا جازعان جىرلارى ەنگىزىلگەن. جيناقتىڭ ءبىرىنشى ءبولىمى «سويلە, ۋاقىت», ەكىنشى ءبولىمى ء«ومىر, قىمباتسىڭ ماعان», ال ءۇشىنشى ءبولىمى «اققۋلى ايدىن» دەپ اتالادى.
تۇلعا • 12 ماۋسىم, 2025
كورنەكتى جازۋشى, مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, ءور التايدىڭ تۋماسى قاليحان ىسقاق – 70-جىلداردان-اق الەمدىك كلاسسيكالىق داستۇردەگى شىعارماشىلىق شەبەرلىكتىڭ شىڭىنا ورلەي وتىرىپ, ۇلتتىق ادەبيەتىمىزدەگى دراما جانرىنىڭ وركەندەۋىنە جاڭاشىل كوزقاراسپەن ايرىقشا ءۇن قوسىپ, تىڭنان تۇرەن سالعان تۇلعا.
