ۇياتى جوق جاندار «حانتالاپاي» كەزەڭدى ءساتتى پايدالانىپ, العاشقى بايلىقتارىنىڭ نەگىزىن قالاي ءبىلدى. سول كەزدەگى قوعامداعى احۋال ءارى قاراي دا ەلدى ەمەس, ءوز قارا باسىنىڭ عانا قامىن كۇيتتەيتىن ۇياتتان بەزگەن جىلماقايلار مەن پىسىقايلاردىڭ سۋماڭداعان سۋىق قولدارىنا مۇمكىندىك بەرىپ قويدى.
ءومىر ءسۇرۋدىڭ ەڭ باستى قاعيداتى ۇيات بولۋعا ءتيىس. جەكە ادام ءۇشىن دە, مەملەكەت ءۇشىن دە! بۇرىنعى-سوڭعى قوعامداردىڭ ءبارى دە ادىلەتتىلىك تەك ۇياتقا مويىنسىنعاندا عانا حالقىنا جاقسى ءومىر سىيلاعان. نارىقتىق ەكونوميكا سەكىلدى قاتىگەز فورماتسيادا دا ۇياتقا باسىمدىق بەرىلسە, ادامداردى تەڭسىزدىكتەن, ەرىكسىزدىكتەن قورعاۋ بارىنشا دۇرىس جۇرەدى.
ءتىلى ءمىردىڭ وعىنداي حالىق جازۋشىسى, قوعام قايراتكەرى شەرحان مۇرتازا: «قازاننان قاقپاق كەتسە, يتتەن ۇيات كەتەدى» دەپ حالىق ماتەلىنە ەكپىن تۇسىرە سويلەگەندە, ءوزى ءومىر سۇرگەن كەزەڭنىڭ وسىناۋ ءبىر اششى شىندىعىنا اشىنا كەيىستىك بىلدىرگەنىن ايتپاي تۇيسىنەسىڭ.
زاڭدار, ادەتتە, ءولى سوزدەردەن تۇرادى. ول سوزدەر بەلگىلى ءبىر جاعدايدا «تىرىلەدى». ال ء«تىرى سوزدەر» دەپ ءبىز «بىرەۋلەردىڭ» ۇياتىن وياتۋعا قابىلەتتى سوزدەردى ايتامىز. ال ادامدى ادام ەتەتىن ونىڭ ومىرگە دەگەن كوزقاراسى, وي-تۇجىرىمى, سەنىمى مەن سەزىمى.
ادام ءومىرى مەن مەملەكەتتىڭ ىرگەتاسى ۇيات ەكەنىن تۇسىنگەنىمىزدە عانا قوعام العا جىلجيدى.
ءمۇتالاپ ءابساتتاروۆ,
مەملەكەتتىك قىزمەتكەر
استانا
جاۋىنگەرلىك رۋحتى كوتەرەتىن قادام
جاقىندا اقىن, قازاقستان جازۋشىلار وداعىنىڭ مۇشەسى, قازاقستاننىڭ مادەنيەت قايراتكەرى, ۇستازىم احمەت كەندىربەك ۇلى قوڭىراۋ شالدى. «باۋىرىم, ەلدىڭ سۇراۋىمەن قابانباي باتىر تۋرالى كىتاپ جازايىن دەپ ەدىم, سەن كوپ جىل بويى اسكەري سالادا قىزمەت ىستەدىڭ, قابانباي باتىر اتىندا اسكەري بولىمشە, وردەن نەمەسە توسبەلگى بار ما؟ ءبىلىپ, ماعان حابارلاسشى», دەگەن ەدى.
مەن اسكەري جولداستارىما, شاكىرتتەرىمە قوڭىراۋ شالدىم. بىلگەنىم, قابانباي باتىر اتىندا نە وردەن, نە توسبەلگى, نە اسكەري بولىمشە جوق ەكەن. ءبىراز ۋاقىت وتكەننەن كەيىن اۋعان سوعىسىنىڭ ارداگەرى پودپولكوۆنيك سەرىكباي بايمۋلدينوۆ حابارلاسىپ, وسىدان ون-ون بەس جىل بۇرىن شىعىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اياگوز قالاسىنداعى ديۆيزياعا قابانباي باتىر اتى بەرىلگەنىن, قازىر بار ما, جوق پا بىلمەيتىنىن جەتكىزدى.
وسىدان كەيىن ماعان قازاقستان قارۋلى كۇشتەرىندە ءتورت وڭىرلىك قولباسشىلىق بار. ولار: «استانا» وق; «شىعىس» وق; «وڭتۇستىك» وق; «باتىس» وق. وسى وڭىرلىك قولباسشىلىقتارعا باتىرلاردىڭ اتىن بەرسە دەگەن وي كەلدى.
مىسالى, «شىعىس» وڭىرلىك قولباسشىلىعىنا قابانباي باتىر بابامىزدىڭ اتىن بەرىپ, سول ءوڭىردىڭ اسكەري سالاسىندا جوعارى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزىپ جۇرگەن ساربازداردى وڭىرلىك قابانباي باتىر اتىنداعى توسبەلگىمەن ماراپاتتاپ ىنتالاندىرسا, نەسى ايىپ؟ ارينە, ەلدى مەكەنگە, كوشەگە اتىن بەرگەن دە دۇرىس شىعار, دەگەنمەن وڭىرلىك قولباسشىلىقتاردى باتىرلاردىڭ اتىمەن اتاعان دۇرىس پا دەپ ويلايمىن. بۇل سول وڭىرلەردە قىزمەت ەتەتىن ساربازدار مەن ساردارلاردىڭ رۋحىن كوتەرۋگە دە سەپتىگىن تيگىزەتىن قادام بولاتىنى داۋسىز.
توكەن سماعۇلوۆ,
قازاقستان قارۋلى كۇشتەرىنىڭ ارداگەرى, «ايبىن» وردەنىنىڭ يەگەرى
الماتى
ءباسى جوعارى باس باسىلىم
ء«جۇز جىلدىق جىلناما» دەگەن جازۋ ءنومىر سايىن گازەت بەتىنەن تۇسپەي, وقىرماندارىن كۇندەلىكتى حاباردار ەتىپ وتىرعانى كۇنى كەشە عانا سياقتى ەدى. زىمىرانداي جۇيتكىگەن قايران ۋاقىت-اي دەسەڭىزشى! ەندى, مىنە, بيىل سول ەل گازەتى «Egemen Qazaqstan»-نىڭ جارىق كورگەنىنە 105 جىل تولىپ وتىر. ءبىر كەزدەگى «ۇشقىننان» باستاۋ الىپ, بۇگىنگە جەتكەن باسىلىم قاي ۋاقىتتا دا ۇلتقا قالتقىسىز قىزمەت ەتىپ كەلەدى.
تاياۋدا گازەت بەتتەرىنەن اعا باسىلىمنىڭ ءار جىلدارداعى باس رەداكتورلارى نۇرلان ورازالين مەن ءۋاليحان قاليجان اعالاردىڭ ەستەلىكتەرىن وقىپ, وتكەن كۇندەرگە تاعى دا ءبىر ساياحات جاساعانداي اسەردە قالدىق.
ستۋدەنت كەزىمىزدە رەسپۋبليكالىق باسىلىمداردان گورى, سول كەزدەگى الماتى وبلىستىق «جەتىسۋ» گازەتىنىڭ رەداكتسياسىن كوبىرەك جاعالايتىنبىز. ويتكەنى اۋىلدان كەلگەن ءبىزدىڭ جاستىعىمىز بەن ۇياڭدىعىمىزدان بولار, «سق»-نىڭ قىزمەتكەرلەرىنە بارىپ, جولىعۋعا جۇرەكسىنەتىن ەدىك. قالاي دەگەندە دە, ازۋلى باسىلىمنىڭ مىسى باسىپ تۇراتىن.
«ەشتەن – كەش جاقسى» دەگەندەي, قاسيەتتى قارا شاڭىراققا جول 1994 جىلدىڭ قوڭىر كۇزىندە ءتۇستى. ءدال سول كەزدە وڭتۇستىكتىڭ شالعايداعى سوزاق اۋدانىندا كورنەكتى مەملەكەت جانە قوعام قايراتكەرى, الاش ارىستارىنىڭ ءبىرى سۇلتانبەك قوجانوۆتىڭ 100 جىلدىعى رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە اتاپ وتىلەتىن بولعاندىقتان, اكىمدىك قىزمەتكەرى رەتىندە شاقىرۋ قاعازدارىن تاراتۋ جۇكتەلىپ, الماتىعا كەلدىم. ەڭ الدىمەن, باس باسىلىمنىڭ كەڭسەسىنە سوعىپ, باس رەداكتور نۇرلان ورازالين اعانىڭ قابىلداۋىنا سۇرانىپ, وعان ەلدىڭ سالەمىن جەتكىزىپ, شاقىرۋ قاعازى مەن سۇلتانبەك قوجانوۆ تۋرالى ارنايى دايىندالعان ماتەريالدى تابىس ەتتىم. مۇنى ايتىپ وتىرعان سەبەبىم: وسى گازەت ارقىلى سول كەزدە اتقارىلعان ەلدىك ءىس-شارانىڭ ابىرويى ارتىپ, قالىڭ جۇرتقا جاريا بولعاندىعى ەدى. ونى ەلدەگى ادامدار ءالى كۇنگە دەيىن ايتادى.
ۋنيۆەرسيتەتتى بىتىرەتىن 1974 جىلى مەملەكەتتىك ەمتيحان كوميسسياسىن بەلگىلى جۋرناليست, ءبىر كەزدەرى «سق»-نىڭ تىزگىنىن ۇستاعان ۇزاق باعاەۆ اعامىز باسقارىپ, ديپلومدى سول كىسىنىڭ قولىنان العانىمىز ءبىز ءۇشىن ماقتانىش بولعان ەدى. بۇل دا بولسا گازەت بەدەلى, ونداعى اعالاردىڭ ايالى الاقانىنىڭ تابى.
گازەتتىڭ قاتارداعى كوپ قارت وقىرمانىنىڭ ءبىرى رەتىندە بۇل داتا ءبىز ءۇشىن دە ورتاق قۋانىش. عاسىر تورىنەن ءارى اسقان ەلىمىزدىڭ باس گازەتىنىڭ ابىرويى اسقاقتاپ, ءباسى بيىكتەي بەرسىن.
كارىباي امزە ۇلى,
گازەتتىڭ بايىرعى وقىرمانى
تۇركىستان وبلىسى
