– ۇلتتىق سپورت قاۋىمداستىعىنداعى ەكى جىلعى ەڭبەگىڭىزدىڭ ناتيجەسى قانداي؟ قانداي تىڭ جاڭالىقتار بار؟
– مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىن دامىتۋعا ارقاشان شىنايى ىقىلاس تانىتىپ, ايرىقشا قولداۋ كورسەتىپ وتىر. سونىڭ جارقىن مىسالى – بيىل كۇزدە استانا قالاسىندا وتەتىن V دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارى. ءدۇبىرلى دودادا 90-عا جۋىق مەملەكەتتىڭ سپورتشىلارى باق سىنايدى. مۇنداي اۋقىمدى الاماندى الەمدىك دەڭگەيدەگى وليمپيادا ويىندارىمەن دە شەندەستىرۋگە بولادى. دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارىن ەلىمىزدە وتكىزۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعان ساتتە پرەزيدەنت تەك حالىقارالىق ءىس-شارا ۇيىمداستىرۋ ءۇشىن ەمەس, ۇلتتىق سپورتىمىزدى كەڭىنەن ناسيحاتتاي وتىرىپ, ۇلتتى ۇيىستىرۋ يدەياسىن نەگىزگە الدى دەپ ويلايمىن. ۇلتتىق سپورت – حالقىمىزدىڭ ىنتىماقتاستىق رۋحىن كۇشەيتۋگە, ءبىر مۇددە جولىندا بىرلىگىن نىعايتۋعا سەپتىگىن تيگىزەتىن بىرەگەي قۇندىلىق. بۇگىنگى ىزگى ماقسات جولىندا توگىلگەن تەردىڭ جەمىسىن بولاشاق ۇرپاق كورەدى.
– كوشپەلىلەر ويىندارى بىزگە نە بەرەدى دەپ ويلايسىز؟
– وزدەرىڭىز بىلەتىندەي, پرەزيدەنت تاپسىرماسىمەن V دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارىنىڭ ەستافەتاسىن تۇركيادان پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى, «Amanat» پارتياسىنىڭ توراعاسى, ۇلتتىق سپورتىمىزدىڭ جاناشىرى ەرلان قوشانوۆ ەلىمىزگە جەتكىزگەن ەدى. دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارىن ۇيىمداستىرۋدان ۇلتتىق سپورتىمىز ۇتپاسا, ۇتىلماسى انىق. بىرىنشىدەن, ءبىز كوشپەلىلەر وركەنيەتىنىڭ ءبىر بولشەگى ەكەنىمىزدى, ءبىزدىڭ ماقتان تۇتا الاتىن ءوز ەرەكشەلىگىمىزگە ساي ۇلتتىق سپورتىمىز بار ەكەنىن ەڭكەيگەن قاريادان ەڭبەكتەگەن بالاعا دەيىن حاباردار ەتتىك. بۇلاي دەيتىنىمىز, جاقىندا وبلىستارعا ارنايى جۋرناليستەر جىبەرىپ, ساۋالداما جۇرگىزدىك. حالىق اراسىندا ەلدىڭ كوشپەلىلەر ويىندارى تۋرالى اقپاراتتان حابارى بار ما دەگەن سۇراققا جاۋاپ ىزدەدىك. ناتيجەسى كوڭىل مارقايتادى. حالىق قۇلاعدار, قىزىعۋشىلىعى جوعارى, تاماشالاۋعا نيەتتى. ەكىنشىدەن, ۇلتتىق سپورتپەن اينالىسىپ جۇرگەن سپورتشىلارىمىز ءۇشىن ءتول ونەردى ورىستەتۋ زور مارتەبە, حالىق ءۇشىن ماڭىزدى سانالاتىن ۇلتتىڭ رۋحانياتى جاھاندانۋ داۋىرىندە دە ۇنەمى مەملەكەت باسشىسىنىڭ نازارىندا ەكەنىن ايقىندايدى. ۇشىنشىدەن, استانادا كۇردەلى جوندەۋدەن وتكەن «قازانات» يپپودرومى مەن سپورت كەشەندەرى ۇلتتىق سپورتىمىزدىڭ تۇراقتى دامۋىنا سەرپىن بەرەرى ءسوزسىز. ەندى ەلوردادا ۇلتتىق سپورتتىڭ قاي تۇرىنەن بولسىن حالىقارالىق ستاندارتقا ساي قانداي سايىستى دا وتكىزۋگە قاۋقارىمىز جەتەدى. تورتىنشىدەن, كوشپەلىلەر ويىندارىنىڭ ناتيجەسىندە اتا-انالار بالالارىن ۇلتتىق سپورت ۇيىرمەلەرىنە كوپتەپ اكەلە باستايدى. ەتنوسپورت دوداسىنىڭ باستى ناتيجەسى وسى.
– راسىندا, اتا-انالار بالالارىن ۇلتتىق سپورت ۇيىرمەلەرىنە جازدىرسا, باستى كورسەتكىش وسى ەكەنى انىق. ۇلتتىق سپورتىمىزدىڭ قاي ءتۇرى جاستارىمىزدىڭ ەرەكشە قىزىعۋشىلىعىن تۋدىرىپ وتىر؟
– ءتول ويىن تۇرلەرى قاشان دا ۇلتتىق كودىمىزدى ايشىقتايتىن تىلىمىزبەن ءھام مادەنيەتىمىزبەن قاتار ءوربيدى. سوندىقتان جاستارىمىزدىڭ قىزىعۋشىلىعى زاڭدىلىق دەپ ەسەپتەيمىن. وسى تۇستا جاستارىمىزدىڭ ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىمەن شۇعىلدانۋىنا قولداۋ كورسەتىپ كەلە جاتقان تۋريزم جانە سپورت ءمينيسترى ەرمەك مارجىقپاەۆتىڭ ەڭبەگىن اتاپ وتكەن ءجون.
ۇلتتىق سپورتىمىزدىڭ قاي-قايسىسى دا قانات جايىپ, دامۋىنا الەۋەتى مول. دەگەنمەن بۇقارالىق سيپاتقا يە توعىزقۇمالاق پەن ساداق اتۋ دەپ ويلايمىن. ساداق اتۋ فەدەراتسياسى قۇرىلعانىمەن, كلۋبتىق دەڭگەيدە اركىم ءوز كۇنىن ءوزى كورىپ كەلگەن ەكەن. 2022 جىلى بارلىق كلۋبتىڭ باسىن بىرىكتىرىپ, ەل چەمپيوناتى ۇيىمداستىرىلدى. سول ءىس-شاراعا 183 ساداقشى مەرگەن قاتىسسا, بۇگىندە ساداق اتۋمەن كاسىبي تۇردە شۇعىلدانۋشىلار قاتارى 5 مىڭعا جەتتى. قازىرگى تاڭدا ساداق اتۋ سپورتىنىڭ دامۋى, تارالۋ كوكجيەگى قارقىن الىپ كەلەدى. بۇعان ءبىر عانا مىسال ايتايىن. تۇركيا مەملەكەتى ساداقشىلار اراسىندا «Fetih Kupası» (جەڭىس كۋبوگى) حالىقارالىق ءتۋرنيرىن ۇيىمداستىرادى. 10 جىلدان بەرى تۇراقتى تۇردە ءوتىپ كەلە جاتقان سايىسقا الەمنەن مىڭعا تارتا مەرگەن قاتىسادى. تۇرىك ستيلىمەن وتەتىن دودادا ساداقشىلار ادىرناسىن كەرە جەبەسىن الىستاعى نىساناعا اتۋدان تارتىسقا تۇسەدى. مىنە, وسى ايتۋلى دودادا استانالىق ساداقشى قىز ايكوركەم باتيحان چەمپيون اتاندى.
ء«داستۇرلى ساداق اتۋ» رەسپۋبليكالىق فەدەراتسيا باسشىسى ايدوس مۇقاتاەۆتىڭ جۇمىسى كوڭىلىمىزدى مارقايتىپ, سپورتشىلارىمىزدى جاڭا باستامالارعا باستاپ ءجۇر. تاعى ءبىر اتاپ وتەتىن جايت, جاستارىمىز الدىڭعى بۋىن اعالارىنا ەلىكتەپ, سولار شۇعىلداناتىن سپورتقا ءۇيىر كەلەتىنىن كورىپ ءجۇرمىز. ساداق اتۋعا جاستارىمىزدىڭ قىزىعۋىنا الەۋمەتتىك جەلىنى ءتيىمدى پايدالاناتىن مەملەكەتتىك كەڭەسشى ەرلان قاريننىڭ ساداق اتۋمەن اينالىساتىنى بەلگىلى ءبىر دارەجەدە ءوز سەپتىگىن تيگىزدى.
توعىزقۇمالاق ويىنى جوعارى قارقىنمەن دامىپ كەلەدى. بۇل باعىتتا تاجىريبەسى مول, ءوز ءىسىنىڭ مامانى, قوعام جانە مەملەكەت قايراتكەرى ءاليحان بايمەنوۆتىڭ ەڭبەگىن اتاپ وتكەن ءجون. ءاليحان مۇحامەديا ۇلى جۇرگىزىپ وتىرعان جۇيەلى جۇمىسىنىڭ ناتيجەسىندە بۇگىندە ەلىمىزدە توعىزقۇمالاقپەن 200 مىڭعا جۋىق ادام شۇعىلدانسا, 30 ەلدە رەسمي وكىلدىكتەرى قۇرىلعان. جالپى, الەمنىڭ 50 مەملەكەتىنە توعىزقۇمالاق تارالىپ وتىر.
تاعى دا اقجولتاي جاڭالىعىمىز, ۇلتتىق سپورتتى ستۋدەنتتەر اراسىندا ايگىلەۋ ماقساتىندا جاستاردىڭ ۇسىنىسىمەن «ۇلتتىق سپورت ستۋدەنتتەر ليگاسىن» قۇرۋ جوسپارلانىپ وتىر. بۇل جوبا بويىنشا عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترىمەن كەزدەسۋ ءوتىپ, تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىمەن دە كەلىسىم ءجۇرىپ جاتىر. وزدەرىڭىزگە ءمالىم, قازاقستاندا 100-دەن اسا ۋنيۆەرسيتەت بار. ول جەردە 500 مىڭنان اسا ستۋدەنت ءبىلىم الىپ جاتىر. وسى جوبا اياسىندا جاستارىمىزدى ۇلتتىق سپورتقا تارتۋ كوزدەلىپ وتىر.
ال جالپى العاندا بولاشاقتا ۇلتتىق سپورتىمىزدىڭ وليمپيادا ويىندارىنا ۇسىنۋعا سۇرانىپ تۇرعان سپورت تۇرلەرى بار. بۇل – «اۋدارىسپاق» پەن «جامبى اتۋ». بۇل شارۋانى كوشپەلىلەر ويىندارىن امان-ەسەن وتكىزىپ العان سوڭ ارنايى تالقىلاۋلار وتكىزۋگە قۇجاتتارىمىزدى ازىرلەپ جاتىرمىز. ۇلتتىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ باسشىسى گەننادي گولوۆكينمەن جۇمىس جۇرگىزىپ جاتىرمىز.
– يسلامبەك تولەۋباي ۇلى, اۋدارىسپاق پەن جامبى اتۋ تۋرالى ايتىپ قالدىڭىز. ات سپورتىنا قاتىستى پىكىرىڭىزدى ايتساڭىز...
– ات سپورتى ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىنىڭ اراسىندا قوعام نازارىن ەرەكشە اۋدارتىپ, كوپتىڭ قىزىعۋشىلىعىن ارتتىردى. جىل سايىن كاسىبي اينالىساتىن سپورتشىلار سانى ەسەلەنىپ, جانكۇيەرلەر قاتارى ۇلعايىپ كەلەدى. وسى باعىتتا قانات كوپباەۆ باسقاراتىن رەسپۋبليكالىق «بايگە» فەدەراتسياسىنىڭ جۇيەلى جۇمىسىن تىلگە تيەك ەتەمىز.
ۇلتتىق كودىمىزدى ايشىقتايتىن ات سپورتىن ءالى دە جۇيەلى تۇردە دامىتۋ ءۇشىن زامان تالابىنا ساي كەزەك كۇتتىرمەيتىن بىرقاتار باتىل قادام جاسالۋى قاجەت.ەڭ الدىمەن ات سپورتى الەمىندە قولتۋما قازاق جىلقىسىنا جول اشۋ. قولتۋما قازاقى جىلقىسىنا جاڭا سەرپىن بەرەتىن كەز كەلدى. تىنىسى ۇزاق قاشىقتىقتا اشىلاتىن قازاقى قولتۋما قازاناتتار بايگە اتاۋىنان تىس قالىپ, ءارى كەتسە مىنىسكە, قالا بەردى سوعىمعا, اس پەن تويعا سويىلىپ جاتىر. تاريحي ادىلەتسىزدىكتىڭ ءدامىن تاتقان قازاقى قازاناتتاردىڭ تۇقىمى ۇمىت قالىپ, ەلدىڭ جادىنان الىستاعانى ۇلتىمىزعا, ەلدىگىمىزگە سىن. سوندىقتان بولاشاقتا بايگە جارىستارىنىڭ قاشىقتىقتارى قايتا قارالۋى كەرەك. الامان بايگەسى ارقىلى اداي, قوستاناي, مەركى, كوشىم, نايمان, اۋليەاتا جانە جەتىسۋ جىلقى تۇقىمدارىن ەل جادىندا قايتا جاڭعىرتۋدىڭ مۇمكىندىگى بار ەكەنىن ايرىقشا اتاپ وتكەن ءجون.
وسىعان قاتىستى ءبىر قىزىق مالىمەت كەلتىرە كەتەيىن. جاقىندا اقش كونگرەسىنىڭ كىتاپحاناسىندا 1898 جىلى جارىققا شىققان ا.شاحنازاروۆتىڭ «وچەرك سەلسكوگو حوزيايستۆو تۋركەستانسكوگو كرايا» دەپ اتالاتىن كىتابىن تاپتىق. اتالعان جادىگەردە قازاقتىڭ اۋليەاتا, سايرام, قارابايىر, ت.ب. جىلقى تۇقىمدارى تۋرالى كەڭىنەن ايتىلعان. ءبىر قىزىعى, بۇل تاريحي دەرەكتەر ءبىزدىڭ كىتاپحانالاردان مۇلدەم كەزىكتىرە المايسىز. ءتىپتى جامبىل وبلىسىندا اۋليەاتا جىلقىسى تۋرالى اۋىل اقساقالدارىنان سۇراستىرعانىمىزدا حابارسىز بولىپ شىقتى.
– كەرەمەت جاڭالىق ەكەن. بۇل كىتاپتى بىزگە دە تانىسۋعا بەرسەڭىز. جوعارىدا ايتىلعان ۇسىنىستارىڭىز نەگىزىنەن بايگەگە قاتىستى بولدى. ال كوكپاردى دامىتۋ قالاي قارقىن الىپ كەلەدى؟
– ارينە, بەرەمىز, ءوز تاراپىڭىزدان وسى تاقىرىپتا ارنايى جۋرناليستىك زەرتتەۋ جۇرگىزسەڭىزدەر بولادى. ال كوكپار تۋرالى ايتاتىن بولساق, بۇل باعىتتا دا باۋىرجان يساباەۆ باسقاراتىن رەسپۋبليكالىق «كوكپار» فەدەراتسياسىمەن جۇيەلى جۇمىستى قولعا الىپ وتىرمىز. كوكپارداعى ماقتان تۇتىپ ايتاتىن ۇلكەن جەتىستىكتەردىڭ ءبىرى تۇركيادا وتكەن IV دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارىندا ۇلتتىق قۇرامامىز چەمپيون اتاندى.
دەسەك تە, بۇل سالادا بىرقاتار ماسەلەنى كوتەرىپ وتىرمىز. ەڭ الدىمەن, كوكپار ويىندارىن جۇيەلەۋ جانە قاۋىپسىزدىكتى كۇشەيتۋ ماڭىزدى. كوكپاردا قاۋىپسىزدىك ماسەلەسىن قولعا الۋ قاجەت. ادام ءومىرى ەڭ باستى قۇندىلىق ەكەنىن ەسكەرسەك, سپورتشىنىڭ جاراقات الۋى قايعىلى وقيعاعا ۇلاسپاۋى كەرەك. جازاتايىم ءىرىلى-ۇساقتى جاراقات بولىپ جاتسا, ەم-دومىنا جۇمسالعان شىعىنىن وتەۋگە شاباندوز ءومىرىن ساقتانداندىرۋ جولدارىن قاراستىرىپ جاتىرمىز.
سونىمەن قاتار كوكپارعا مىنىلەتىن جىلقىلارعا دا وسى تالاپتاردى ەنگىزگەن دۇرىس. جالپى, كوكپار ويىندارىنداعى قاۋىپسىزدىك ماسەلەسىن شەشۋ ءۇشىن بىركەلكى جۇيە بولعانى ءجون.
– قاۋىمداستىقتىڭ قۇرامىنا كىرەتىن فەدەراتسيالاردىڭ بىرقاتار باسشىسى تۋرالى جىلى پىكىر ءبىلدىردىڭىز. ولارمەن جۇمىستى قالاي ۇيلەستىرىپ كەلەسىزدەر؟
– ءار سپورت بويىنشا فەدەراتسيا باسشىلىعىن ۇلتتىق يدەياعا ۇيىساتىن, ءتول سپورتىمىزدى جۇرەگىمەن سەزىنەتىن, وبال-ساۋابىن تۇيسىنەتىن ازاماتتارعا اماناتتاپ تاپسىردىق. مىسالى, جامبى اتۋ فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى لاۋازىمىنا كاسىپكەر ازامات ەركەبۇلان ءىلياسوۆ تاعايىندالعالى وسى سپورت تۇرىنەن ساڭلاقتار بىرنەشە حالىقارالىق تۋرنيرگە قاتىسىپ, باعىن سىنادى. ماجارستاندا, تۇركيادا, موڭعوليادا, اراب ەلدەرىندە, رۋمىنيادا وتكەن حالىقارالىق تۋرنيرلەرگە قاتىستى. شىمكەنت قالاسىندا الەم كۋبوگىن وتكىزگەندە جامبى اتۋدان ءبىزدىڭ باستى قارسىلاس اراب ەلدەرىنىڭ مەرگەندەرى ەكەنىنە كوزىمىز جەتتى. بۇل تۇبەكتە جامبى اتۋ سپورتى قارقىندى دامىپ كەلەدى.
– بىلۋىمىزشە, جامبى اتۋدان حالىقارالىق تۋرنير بىرنەشە ەلدىڭ ءستيلى بويىنشا وتەدى عوي؟
– جامبى اتۋدىڭ الەمدىك دوداسى ءتورت ستيل نەگىزىندە ۇيىمداستىرىلادى, ياعني قازاق, كارىس, ماجار, تۇرىك ءستيلى. بىراق بۇعان دەيىن ءتورت ستيلدە بىردەي وتەتىن حالىقارالىق سايىستا ەشبىر سپورتشى نىسانانىڭ بارلىعىنا دا تيگىزە العان ەمەس. وتانداسىمىز ەرالحان ايكوز تۇڭعىش بولىپ ءتورت ستيلدەن دە وعى ءمۇلت كەتپەي رەكورد ورناتتى.
تەڭگە ءىلۋ فەدەراتسياسىنىڭ دا جۇمىسى جاندانىپ كەلەدى. ازيا كۋبوگىن, ازيا چەمپيوناتىن وتكىزدىك. تۇڭعىش رەت ۇيىمداستىرىلعان قۇرلىق دوداسىنا 10 مەملەكەتتەن سپورتشى قاتىستى. تەڭگە ءىلۋ حالىقارالىق دەڭگەيدە دە دارىپتەلىپ, دامىپ جاتىر. موڭعول, قىتاي, قازاق ءستيلى بويىنشا سينتەزدى سايىس ءتۇرى قولدانىسقا ەنۋى مۇمكىن. سوسىن تەڭگە ىلۋگە مىنىلەتىن جۇيرىگىنىڭ بويى 160 سانتيمەتردەن جوعارى بولماۋى كەرەك. اتتىڭ شابىسىن, شاباندوزدىڭ تەڭگەنى جەردەن ىلۋدەگى ەپتىلىگىن لازەرلىك تەحنولوگيامەن باعالاۋ ىسكە قوسىلادى. وسىنداي يگى ءىستىڭ باسىندا رەسپۋبليكالىق «تەڭگە ءىلۋ» فەدەراتسياسىنىڭ باسشىسى امانكەلدى ابدىقادىروۆ تۇر.
مۇنىڭ بارلىعىن نەگە تاپتىشتەپ ايتىپ وتىرمىن؟ ءبىز ءار فەدەراتسياعا تىزگىن, شىلبىرىن ەركىنە بەرىپ, دامىتۋ ستراتەگياسىن قۇرۋدى دا وزدەرىنە جۇكتەدىك. دەمەۋشى تارتۋ, جۇمىستى جۇيەلى ورىستەتۋ ءىسىن ءار فەدەراتسيا ءوز بەتىنشە جۇرگىزىپ كەلەدى.
– اتادان ميراس بولىپ قالعان قۇسبەگىلىك تۋرالى نە ايتاسىز؟
– قۇسبەگىلىك باعىتى جۇيەلى دامىپ, 2022 جىلى ەلىمىزدە تۇڭعىش رەت قۇسبەگىلىكتەن الەم چەمپيوناتى ۇيىمداستىرىلدى. ايتۋلى دوداعا 7 مەملەكەتتەن سپورتشىلار قاتىسقان ەدى. وتاندىق سپورتشىلارىمىز «بۇركىت», «قارشىعا», «يتەلگى» سايىس تۇرلەرىنەن چەمپيون اتاندى. الداعى كوشپەلىلەر ويىندارىندا سپورتشىلارىمىز جۇلدەلى بولادى دەگەن ۇمىتتەمىز.
«قۇسبەگىلىك» فەدەراتسياسىنىڭ قىسقا مەرزىمدە وسىنداي اۋقىمدى كورسەتكىشتەرگە قول جەتكىزۋى ەڭ الدىمەن سول فەدەراتسيانىڭ باسشىسى بەرىك ءۋاليدىڭ ەڭبەگى دەپ بىلەمىن.
– اۋدارىسپاقتا قانداي ناتيجەلەر بار؟
– جوعارىدا اتاپ وتكەندەي, اۋدارىسپاقتىڭ بولاشاقتا وليمپيادا باعدارلاماسىنا ەنۋىنە الەۋەتى مولىنان جەتەدى. ءبىزدىڭ سپورتشىلارىمىز الەمدىك دودالاردا الدىڭعى ساپتا كەلەدى. ماسەلەن, ازيا كۋبوگىنىڭ كوماندالىق ەسەبى بويىنشا 1-ورىن يەلەنسە, II الەم چەمپيوناتىندا كوماندالىق ەسەپتە 1-ورىنعا قول جەتكىزدى. الەم كۋبوگىندە 3 التىن, 3 قولا مەدال ولجالادى. وسىنداي كوڭىل كونشىتەتىن كورسەتكىشتەردى «اۋدارىسپاق» فەدەراتسياسىنا مارات جۇماننىڭ سايلانۋىمەن بايلانىستىرامىز.
– اسىق اتۋدىڭ بۇقارالىق سپورت تۇرىنە اينالۋعا مۇمكىندىگى بار ما؟
– بار بولعاندا قانداي! ءبىر مىسال كەلتىرەيىن. ەستەرىڭىزدە بولسا, فرانتسيا پرەزيدەنتى ەممانيۋەل ماكرون ەلىمىزگە كەلگەن ساپارى اياسىندا پرەزيدەنتىمىز قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ ۇسىنىسىمەن اسىق ويناپ, ساقا اتىپ, مەرگەندىگىن سىناعان ەدى. پرەزيدەنتتەر دەڭگەيىندە وينالاتىن اسىق ويىنى بۇقارالىق سيپاتقا دا يە بولادى دەسەك ارتىق ەتپەس.
سونىمەن قاتار «سامۇرىق-قازىنا» ۇلتتىق ءال-اۋقات قورىنىڭ جىل سايىن وتكىزىپ كەلە جاتقان سپارتاكياداسىندا اسىق اتۋ بولەك سپورت ءتۇرى رەتىندە بەكىتىلگەن. بۇل سپاراتاكياداعا «قازاقستان تەمىر جولى», «قازپوشتا», «قازاقتەلەكوم», «قازمۇنايگاز», «KEGOC» جانە ت.ب. ۇلتتىق كومپانيالاردىڭ مىڭداعان قىزمەتكەرى قاتىسادى. مۇنى جاقسى ءۇردىس دەپ باعالايمىز.
تاعى ءبىر مىسال, اسىق اتۋ جالپى ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىنا ەنگىزىلگەن. ەلىمىزدە اسىق اتۋمەن كاسىبي تۇرعىدا 80 مىڭعا ادام شۇعىلدانادى. بۇل – ارينە, فەدەراتسيا باسشىسى اسلان سۇلتانوۆتىڭ ەڭبەگىنىڭ جەمىسى.
– ۇلتتىق سپورت قاۋىمداستىعىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارىنىڭ قارساڭىندا حالىقارالىق « ۇلى دالا جورىعى» مارافون-بايگەسى وتەدى.
– بۇل ءدۇبىرلى دودا, «Amanat» پارتياسى مەن تۋريزم جانە سپورت مينيسترلىگىنىڭ قولداۋىمەن 3-7 قىركۇيەك ارالىعىندا حالىقارالىق دەڭگەيدە وتەدى. اۋقىمدى بايگەگە يران, تۇركيا, ماجارستان, قىرعىزستان, وڭتۇستىك افريكا رەسپۋبليكاسى, رەسەي فەدەراتسياسى سىندى الىس-جاقىن 10 مەملەكەتتەن شاباندوزدار قاتىسادى.
تاريحىمىزدى جاڭعىرتۋ ماقساتىندا حالىقارالىق مارافون-بايگەنى 5 مىڭ جىلدان اسا ۋاقىت بۇرىن ادامزات بالاسىنىڭ جىلقى مالىن قولعا العاش ۇيرەتكەن, وركەنيەتتىڭ بەسىگى اتانعان سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنىڭ بوتاي ەلدى مەكەنىنەن باستالادى. بوتاي توپىراعىنان باستالعان مارافون-بايگەنىڭ ۇزاقتىعى – 500 شاقىرىم. 7 قىركۇيەكتە استانا قالاسىندا مارەسىنە جەتەدى. ۇلتتىق سپورت قاۋىمداستىعىنا كىرەتىن «Joryq» رەسپۋبليكالىق فەدەراتسياسى ۇيىمداستىراتىن مارافون-بايگەدە جىلقى جانۋارىنىڭ توزىمدىلىگى مەن شاباندوزداردىڭ رۋحى سىنالماق.
– « ۇلى دالا جورىعى» مارافون-بايگەسىنىڭ شاباندوزدارىنا ساتتىلىك تىلەيمىز. قازاق جىلقىلارى سىنالاتىن ءسات وسى بولار. يسلامبەك تولەۋباي ۇلى, سۇحباتىمىزدىڭ سوڭىندا قورىتىندى ويلارىڭىزدى ورتاعا سالساڭىز دەگەن ۇسىنىسىم بار.
– جالپى, ءبىزدىڭ ۇلتتىق سپورت قاۋىمداستىعىنا كەلگەنىمىزگە ەكى جىل بولدى. وسى ۋاقىت ارالىعىندا قاتارىمىزعا 4 فەدەراتسيا قوسىلىپ, سانى 10-عا جەتتى. 10 فەدەراتسيانىڭ سەگىزىنىڭ باسشىلىعىنا جاس, ۇلتجاندى كاسىپكەرلەردى تارتتىق. ولار قۇر قول كەلمەدى, ەكى جىلدا ۇلتتىق سپورتىمىزعا جەكە قالتالارىنان 2,2 ملرد قارجى قۇيىپ وتىر. بۇيىرتسا, بىرلىكپەن اتقارىلعان جۇمىستىڭ ناتيجەسىن دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارى كورسەتەدى.
اڭگىمەلەسكەن –
قۋانىش نۇردانبەك ۇلى,
«Egemen Qazaqstan»
