كەيىنگى جىلدارى جاس عالىمدار گرانتتىق قارجىلاندىرۋ اياسىندا كوپتەگەن جوبانى ىسكە اسىرىپ كەلەدى. ولاردىڭ ىشىندە وندىرىسكە لايىقتى, ونەركاسىپتىك الەۋەتى بار جوبالار كوپ. سونداي-اق عىلىمعا قىزىعۋشى جاستاردىڭ ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋرادا ءوز ءبىلىمىن شىڭداۋى ءۇشىن جانە شەت مەملەكەتتەردە تاعىلىمدامادان ءوتۋى ءۇشىن ارنايى گرانتتار دا ءبولىنىپ كەلەدى. گرانتتار سانىنىڭ وسۋىمەن قاتار, ولارعا بەرىلەتىن ستيپەنديانىڭ كولەمى دە ايتارلىقتاي ۇلعايىپ وتىر. مىسالى, عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگىنىڭ دەرەگىنشە, 2021-2022 وقۋ جىلىندا مەملەكەتتىك تاپسىرىس بويىنشا ماگيستراتۋراعا – 13 263, دوكتورانتۋراعا 1 890 گرانت بولىنگەن. ماگيستراتۋرا مەن دوكتورانتۋراعا گرانتتار ءبولۋدىڭ ناتيجەسىندە جاس عالىمداردىڭ سانى ارتتى. بۇل عىلىمداعى بۋىندار اراسىنداعى بايلانىستىڭ نىعايۋىن قامتاماسىز ەتىپ, عىلىم سالاسىنىڭ بولاشاعىنا سالىنعان ينۆەستيتسياعا اينالدى دەۋگە بولادى. الايدا ولاردى كوممەرتسيالاندىرۋعا كەلگەندە كوپتەگەن ماسەلە تۋىندايدى. بۇل ماسەلە عىلىم مەن ونەركاسىپ اراسىنداعى بايلانىستىڭ بولماۋىنان ورىن الىپ وتىر. ءبىر عانا اقپاراتتىق تەحنولوگيالار سالاسىن الساق, قازاقستان نارىعىندا كوپتەگەن شەتەلدىك كومپانيا ونىمدەرى ميللياردتاعان تابىسقا يە بولىپ وتىر. بىراق لوگيستيكا, بانك, ءبىلىم, تاعى دا باسقا سالاداعى تسيفرلى پلاتفورمالاردى دامىتۋعا, وندىرىسكە ەنگىزۋگە ءوز عالىمدارىمىزدىڭ مۇمكىنشىلىگى مول ەكەنىنە كوڭىل بولمەي وتىرمىز. وتاندىق عالىمداردىڭ جەتىستىگىن وندىرىسكە ەنگىزە الماۋىمىزعا نە سەبەپ؟ تىپتەن ءوز ەلىمىزدە قولداۋ تاپپاعان بىلىكتى IT-مامانداردىڭ ستارتاپتارى ۇلكەن تابىسقا يە بولىپ وتىر.
قازىرگى تاڭدا ءتيىستى مينيسترلىك عىلىم مەن ونەركاسىپتى بايلانىستىرۋ ءۇشىن ۇلكەن جۇمىستار جۇرگىزىپ وتىر. سونداي جۇمىستاردىڭ ءبىرى – عىلىم تۋرالى زاڭعا وزگەرىس ەنگىزۋ, وتاندىق وندىرىستەرمەن بايلانىستى نىعايتۋ, عىلىمي ناتيجەنى وندىرىسكە ەنگىزۋ. جاڭا تەحنولوگيالارمەن بەلسەندى جۇمىس ىستەپ وتىرعان اقپاراتتىق جانە ەسەپتەۋىش تەحنولوگيالار ينستيتۋتى اقپاراتتىق جانە ەسەپتەۋىش تەحنولوگيالار, اقپارات سالاسىندا تەورەتيكالىق مىندەتتەردى شەشۋ ءۇشىن ماتەماتيكالىق ادىستەردىڭ قولدانۋعا نەگىزدەلگەن قولدانبالى جانە ىرگەلى عىلىمي زەرتتەۋلەرمەن اينالىسىپ كەلەدى. جاساندى ينتەللەكتىنىڭ سوڭعى جەتىستىكتەرى نەگىزىندە بيوينفورماتيكا بويىنشا كەڭ كولەمدەگى زەرتتەۋلەردى جۇزەگە اسىرۋدا. جاساندى يممۋندىق جۇيەلەردىڭ جاڭا موديفيكاتسيالانعان الگوريتمدەرى نەگىزىندە Smart-تەحنولوگيالار جانە ولاردى ونەركاسىپتىك اۆتوماتتاندىرۋ جۇيەلەرىندەگى, مۇناي-گاز سالاسىنىڭ تەحنولوگيالىق ۇدەرىستەرىندەگى, ءبىلىم بەرۋدەگى جانە فارماكولوگياداعى تەحنيكالىق, تەحنولوگيالىق جانە الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق كۇردەلى باسقارۋ وبەكتىلەرى ءۇشىن پراكتيكالىق قوسىمشالار ازىرلەۋدە. اقپاراتتىق رەسۋرستاردىڭ, اقپاراتتاردى ساقتاۋدىڭ قاۋىپسىزدىگىنە سۇرانىس ارتىپ وتىرعاندىقتان, دەرەكتەردى وڭدەۋ ورتالىعىن قۇرۋ قاجەتتىلىگى تۋدى. ينستيتۋت عالىمدارى العاش رەت اقپاراتتى شيفرلاۋدىڭ وتاندىق الگوريتمىن ازىرلەدى.
اقپاراتتىق تەحنولوگيالار قارىشتاپ دامىعان كەزەڭدە ينستيتۋت عالىمدارىنىڭ ىزدەنىستەرى وتاندىق ءوندىرىستى دامىتۋعا جول اشا وتىرىپ, ەكسپورتتىق الەۋەتىنە دە ىقپال ەتەتىنى ءسوزسىز.
وركەن مامىرباەۆ,
اقپاراتتىق جانە ەسەپتەۋىش تەحنولوگيالار ينستيتۋتى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى, PhD, پروفەسسور
