يسلام ءدىنىنىڭ تۇپكى ماقساتى – بىرلىك پەن بەيبىتشىلىك

ءار مەملەكەت ءوز بولمىسىندا قوعامىن بەيبىتشىلىك پەن بىرلىكتە, ۇيلەسىمدىلىك پەن ءوزارا ىنتى­ماقتاستىقتا قۇراتىنى بەلگىلى. سان عاسىرلىق شەجىرەلى تاريحى بار قازاق ەلى دە بۇگىنگى كۇنى ءوزى­نىڭ تاۋەلسىزدىگىنىڭ 20 جىلدىق مەرەيتويىن تويلاپ وتىر. ەلىمىزدە ءومىر ءسۇرىپ جاتقان ەتنوستاردىڭ بىرلىگى, تۇراقتى ەكو­نوميكالىق دامۋ مەن ساياسي مودەرنيزاتسيا, عىلىم مەن بىلىمگە دەگەن جاستاردىڭ ءىلتيپاتى مەن اشىلىپ كەلە جاتقان ىنتاسى – وسىنىڭ بارلىعى قوسا العاندا قازاقستاننىڭ الەمدىك قوعامداس­تىققا تانىتقان جەتىستىكتەرى. دەگەنمەن, اۋعاننىڭ وت-جا­لى­نىن كورگەن مەن ءۇشىن بەيبىت­شىلىكتىڭ ماڭىزدى ەكەنىن ايتىپ ءتۇسىندىرۋ پارىز. ءار كۇنىن بومبا جارىلا ما ەكەن, بۇگىن جاقى­نى­م­نان ايىرىلىپ قالامىن با ەكەن دەپ ۇرەيلەنىپ وتىراتىن قوعام­نىڭ بار بولعانى قورقىنىشتى. ادامنىڭ دامۋىنا جول بەرمەيتىن مۇنداي زارداپ, ياعني لاڭكەس­تىك ەلدىڭ ەڭ ۇلكەن تاۋقىمەتى دەپ ايتساق ارتىق بولماس. «قازاقستان-2030» دامۋ سترا­تەگياسىنا ساي, ءبىزدىڭ مەملە­كەتى­مىزدىڭ دە ەڭ ءبىرىنشى باسىمدىعى – ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك بولسا, ەكىنشى باسىمدىق – ساياسي تۇراق­تى­لىق پەن قوعامدىق كەلىسىم ەكەندىگى جايدان-جاي ايتىلماعان. سەبەبى, تۇراقتىلىق پەن ءوزارا جاۋاپكەرشىلىككە قۇرىلعان قوعام عانا ستراتەگيالىق ماقساتتارىنا قول جەتكىزىپ, دامۋدىڭ ساپالى ساتىسىنا كوتەرىلىپ وتىرادى. ەلىمىزدە وسى جىلى اقتو­بە­د­ە, اتىراۋدا, تارازدا, ەندى, مىنە, الماتىدا ورىن العان ءدىني ەكسترەميزمنىڭ كورىنىستەرى ءبىزدىڭ قوعامىمىزدى ءدۇر سىلكىندىرگەنى انىق. تەلەديداردان نەمەسە عا­لام­توردان, دەرەكتى فيلمدەر مەن گولليۆۋدتىڭ فيلمدەرىنەن كورىنگەن جارىلىستاردىڭ ءبىزدىڭ ەلدە دە ورىن العانى كەزدەيسوق پا نەمەسە ادەيى مە دەگەن ديلەم­مالىق سۇراق تۋدىراتىنى انىق. بارىنە ساراپتاما جاساپ قارا­ساق, اتالعان قانقۇيلى ارەكەت­تەر­دىڭ جىلدار بويى بايقاماعان دەرتىمىزدىڭ مەڭدەگە­نىنىڭ سالدا­رى ەكەنىنە كوز جەتكىزۋگە بولادى. سىرتقى كۇشتەردىڭ ەلگە ەنۋ سايا­ساتىنىڭ ءبىر شوق­پا­رى رەتىندە پايدالانىلاتىن ءدىني ميسسيونەرلىك بۇگىنگى كۇنى ۇلت­تىق قاۋ­ىپسىزدىگىمىزدىڭ نەگىزگى جاۋ­لا­رى­نىڭ ءبىرى بولىپ وتىر. ادامزاتقا جىبەرىلگەن بارلىق دىندەر ءبىر جاراتقانعا قۇلشى­لىق ەتىپ, اقيقاتتى ىزدەۋگە شا­قىرادى. قاسيەتتى ءتاۋرات, ءزابۋر, ءىنجىل, قۇران كارىم كىتاپتارىن­دا بەيبىتشىلىك پەن بىرلىكتىڭ قان­شالىقتى ماڭىزدى ەكەندىگى ناق­تى ايتىلادى. ءتۇبىرى «ءسالام» بو­لىپ كەلەتىن يسلام ءدىنىنىڭ دە تۇپكى ماقساتى بەيبىتشىلىك پەن بىرلىك ەكەنىنە ەشكىم كۇمان كەلتىرە الماسا كەرەك. ەلىمىزدىڭ ءتۇپ­كىر-تۇپكىرىندە ورىن العان جا­رى­لىستاردىڭ وسىدان بارىپ ەشبىر اقيقي دىنمەن بايلانىسى جوق ەكەندىگىن ايتۋعا بولادى. الايدا, يسلام ءدىنىنىڭ نازىك تە سىرلى كەلبەتىن ءوزىنىڭ ادام­شى­لىقتان تىس ماقسات-مۇراتتا­رى­مەن ۇشتاستىرعان توپ وكىلدە­رى­نە جاستارىمىزدى قۇربان­دىق­قا شالدىرىپ قويۋىمىز ۇلكەن كۇنا. بۇعان قارسى زاڭ شىعارۋ­شى ءھام بيلىك وكىلدەرى جانە ۇل­تى­مىزدىڭ قايماقتارى, كوپتى كور­گەن تۇلعالارىمىز بەن قوعام قايراتكەرلەرى جۇمىلا كۇرەس ءجۇر­گىزگەنى ءلازىم. سوڭعى كەزدەگى يسلامنىڭ اتىن جامىلعان, وزدە­رىن مۇسىلمانبىز دەيتىن قاتىپ قالعان قيعاش قاعيداسى بار, ءوزى­نىڭ مۇددەسىن عانا مويىنداپ, ءوز­گەمەن ەش ساناسپايتىن راديكال­دى اعىمداردى ءبىزدىڭ مازھاب دەپ ايتۋعا نەگىز جوق. ءبىز جاستارىمىزعا مەملەكەتىمىزدە مويىندالعان ءداستۇرلى دىنىمىزبەن ءدارىس بەرىپ, ساۋاتىن اشۋى­مىز كەرەك. مەنىڭ اشۋ-ىزام­دى كەلتىرەتىن ءبىر نارسە, ەگەر سول اللانىڭ ريزاشىلىعى ءۇشىن جيھاد دەپ جاستارىمىزدى جارىلىس جاساۋعا ۇگىتتەيتىندەر «بىرگە جارىلايىق» دەسە كونەر مە ەدى؟ مەنىڭ بىلۋىمشە, جانكەشتى­لەر­دىڭ ارتىندا ادام ءومىرىن ساۋ­داعا سالىپ, پايدا تابۋشىلار تۇر­عان سياقتى. جاماندىقتىڭ ءتۇپ­تامىرى سول جاقتان باستاۋ الادى. ولار جانكەشتىلەردىڭ سا­نا­سىن ۋلاۋ ارقىلى ادام ءولىمىن اقشا كوزىنە اينالدىرىپ وتىر. مىنە, قوعام بولىپ كۇرەسەتىن شا­رۋا – وسىنداي لاڭكەستىك تۋ­دى­راتىن جاعدايدىڭ الدىن الۋ. باقىتبەك سماعۇل, «نۇر وتان» حدپ ارداگەرلەر جانە اسكەري-پاتريوتتىق بىرلەستىگى كەڭەسى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى.