1995 جىلى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى قۇرىلعاندا قىزىلوردادا كورەي, وزبەك, تاتار جانە چەشەن ۇلتتىق-مادەني ورتالىقتارى بولعان ەدى.
بۇگىندە قىزىلوردا وبلىسىندا وزگە ەتنوس وكىلدەرىنىڭ ۇلەس سالماعى جالپى العاندا 4 پايىزدى قۇرايدى. قازىرگى تاڭدا وبلىس كولەمىندە 11 ەتنومادەني بىرلەستىك جۇمىس اتقارادى. ولاردى اتاپ ايتساق, قىزىلوردا وبلىسىنىڭ كورەيلەر قاۋىمداستىعى, «سلاۆيانە», «ۆايناح» چەشەن, «Lev Ami» ەۆرەي, «پونتيتسى» گرەك, «Viedegeburt» نەمىس, تاتار, وزبەك, تۇرىك, قىرعىز ەتنومادەني بىرلەستىكتەرى جانە «رۋسسكايا وبششينا» قوعامدىق بىرلەستىگى جۇمىس ىستەپ جاتىر.
ەتنومادەني بىرلەستىكتەردىڭ مادەني كۇندەرى, ۇلتتىق مەرەكەلەرى, «ناۋرىز», «قۇربان ايت», «روجدەستۆو», «سابانتۋي», «سولنال», «وستەرن», «پەساح», «ماسلەنيتسا», پاسحا مەرەكەلەرى كەڭىنەن اتاپ ءوتىلىپ كەلەدى. مۇنىڭ ءوزى وبلىستاعى بارلىق ەتنوستاردىڭ اۋىزبىرشىلىكتە ءومىر سۇرۋىنە, قوعامدىق كەلىسىمنىڭ بەرىك نىعايۋىنا ۇلكەن ىقپال ەتەدى.
قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ جەرگىلىكتى جەرلەردەگى قىزمەتىن جانداندىرۋ مەن قوعامدىق كەلىسىم يدەياسىن ورنىقتىرۋ ماقساتىندا قىزىلوردا وبلىسى اكىمى اپپاراتىنىڭ «قوعامدىق كەلىسىم ورتالىعى» كوممۋنالدىق مەملەكەتتىك مەكەمەسى جۇمىس ىستەيدى.
بۇگىندە وبلىستىق اسسامبلەيانىڭ باستاماسىمەن كوپەتنوستى مەكتەپتەردە تولەرانتتىلىق كلۋبتارى قۇرىلىپ, جۇمىس ىستەۋدە. تولەرانتتىلىق كلۋبتارىنىڭ نەگىزگى ماقساتى – وقۋشىلاردى قازاق حالقىنىڭ جانە قازاقستاندا تۇراتىن بارلىق ەتنوستاردىڭ سالت-ءداستۇرى مەن ادەت-عۇرپىن, ءتىلى مەن مادەنيەتىن تۇسىنۋگە, ۇلتتىق قۇندىلىقتارعا ۇقىپتى قاراۋعا ۇيرەتۋ.
وڭىردە «قازاقستانعا ىستىق ىقىلاسپەن», «سىر ەلى – دوستىق مەكەنى», «بىرلىگىمىز جاراسقان» اتتى جوبالار ءساتتى جۇزەگە اسىرىلىپ كەلەدى.
«قازاقستانعا ىستىق ىقىلاسپەن» الەۋمەتتىك جوباسىنىڭ ماقساتى قازىرگى تاڭدا شەتەلدە تۇراتىن, كەزىندە وبلىستان تۇلەپ ۇشقان وتانداستارمەن جۇزدەسۋلەر ۇيىمداستىرۋ بولاتىن. قازاقستاننىڭ وڭ ءيميدجىن قالىپتاستىراتىن بۇل جۇمىستار ءوز ناتيجەسىن بەرۋدە. بۇل شاراعا رەسەي, ۋكراينا, رەسەيدىڭ چەشەن رەسپۋبليكاسى سياقتى بىرنەشە مەملەكەتتەرگە قونىس اۋدارعان وتانداستارىمىز كەلىپ, قوناق بولدى.
وعان قوسا, شەتەلدەردە تۇرىپ جاتقان قانداستارىمىزبەن بايلانىس ورناتۋ ماقساتىندا «اتاجۇرتىن اڭساعان» اتتى جوبا جۇزەگە اسىپ كەلەدى.
سونداي-اق وبلىستىق اسسامبلەيانىڭ «سىر ەلى – دوستىق مەكەنى», «دوستىقتا جوق شەكارا», «بىرلىگىمىز جاراسقان» كەرۋەندەرىنىڭ اقپاراتتىق-ناسيحاتتىق توپتارى بارلىق ەلدى مەكەندەردە بولىپ, ەلباسىنىڭ ەتنوسارالىق تاتۋلىق پەن قوعامدىق كەلىسىم ساياساتىن ناسيحاتتاپ وتىرادى.
وتكەن جىلى سىر ەلىنە «ىنتىماقتاستىق ىسكەرلىك جونىندەگى «قازاقستان – كورەي ورتالىعى» اق ديرەكتورى ۆۋ دجونگ حي مىرزا ارنايى كەلىپ, «دوستىق» ۇيىندە كورەي دياسپوراسىنىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەستى. جاعدايلارىمەن تانىستى. ءوز كەزەگىندە وسىندا مەكەندەپ جاتقان كورەيلەر قازاقستاندى ەكىنشى وتانى سانايتىندىقتارىن ايتقان. مەيماندوس قازاق ۇلتىنىڭ تاعدىر-تالايىمەن جەر اۋىپ كەلگەن اعايىندى ىستىق قۇشاعىنا تارتىپ, باۋىرىنداي القالاعانىن ايتقان. جيىن بارىسىندا ۆۋ دجين حي مىرزا ەلباسىنا العىسىن بىلدىرگەن ەدى.
جاقىندا قىزىلوردا وبلىستىق ورمان شارۋاشىلىعى جانە جانۋارلار دۇنيەسى اۋماقتىق ينسپەكتسياسى مەن وڭتۇستىك كورەيا ەلى وكىلدەرى بىرلەسىپ, قالانىڭ تۇرعىندارىنا 1757 ءتۇپ الما اعاشى كوشەتىن تابىس ەتتى. سونىمەن قاتار قازالى ورمان جانە جانۋارلار دۇنيەسىن قورعاۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك مەكەمەسىنە باسپانالى ۆاگون, تىركەمەلى «بەلارۋس» تراكتورى مەن «ۋاز» كولىگىن سىيعا تارتتى.
وياز باعىندا ۇيىمداستىرىلعان شارادا كورەي ەلىنىڭ وكىلى, پروفەسسور كيم گي حەن سىر ءوڭىرىنىڭ جاسىل جەلەككە اينالۋىنا تىلەكتەس ەكەندىگىن جەتكىزدى.
– قازاقستان – كوپەتنوستى مەملەكەت. ونىڭ ىشىندە قازالى قالاسىندا بىرنەشە ەتنوس وكىلى ءبىر ءۇيدىڭ بالاسىنداي تاتۋ-ءتاتتى ءومىر سۇرۋدە. قازاقتاردىڭ كوڭىلى دارحان, پەيىلى تازا, قۇشاعى كەڭ. تاعدىردىڭ ايداۋىمەن كورەي ۇلتىنىڭ وكىلدەرى وتانىنان جەر اۋدارىلىپ, قازاقستانعا, ونىڭ ىشىندە قازالى قالاسىنا قونىس تەپكەن ەدى. بۇگىندە وسىندا ولاردىڭ الپىستان اسا ۇرپاعى تۇرىپ جاتىر ەكەن. ءبىزدىڭ دە قازاقستانعا دەگەن دوستىق كوڭىلىمىز ءتۇزۋ. وسى ولكەنىڭ جاسىل جەلەككە ورانىپ كوركەيۋىن, تۇرعىلىقتى جانداردىڭ دەنىنىڭ ساۋ بولعانىن قالايمىز, – دەدى ول.
«كوپ ۇلتتى بولۋ – ءبىزدىڭ باقىتىمىز» دەگەن ەدى ەلباسى. قازاقستان تاۋەلسىزدىك العاندا جەرگىلىكتى ۇلتتىڭ سانى قىرىق پايىزدان اسپاعان. مۇنداي ەلدەردە الاعاي دا, بۇلاعاي زامان بولعانىن كوزىقاراقتى جاندار جاقسى بىلەدى. وسىنداي قيىن ساتتە قازاقستاندى مەكەندەگەن ءتۇرلى ەتنوس وكىلدەرى تاۋەلسىزدىكتىڭ ورنىعۋىنا ءبىر كىسىدەي ەڭبەك ەتتى. ولار ىنتىماقتىڭ ىرىسقا باستايتىنىن جاقسى بىلەدى.
باقتيار تايجان,
«ەگەمەن قازاقستان»
قىزىلوردا وبلىسى
