كەنشىلەر استاناسىندا وسىمەن ءتورتىنشى رەت «Karaganda Invest-2016» حالىقارالىق ينۆەستيتسيالىق فورۋمى ءوتتى. جيىنعا الىس جانە جاقىن شەتەلدەردەن كەلگەن قوناقتار, شاعىن جانە ورتا بيزنەستىڭ, ينۆەستور كومپانيالاردىڭ, ۇلتتىق كومپانيالار مەن جەرگىلىكتى مەملەكەتتىك باسقارۋ ورگاندارىنىڭ وكىلدەرى, ۇزىن سانى مىڭنان استام ادام قاتىستى.
جيىننىڭ تولىق ماجىلىسىنە قاتىسقان وبلىس اكىمى نۇرمۇحامبەت ابدىبەكوۆ «Karaganda Invest-2016» فورۋمىنىڭ قاراعاندى وبلىسىندا عانا ەمەس, ەلىمىزدىڭ باسقا ءوڭىرلەرىندە دە ينۆەستيتسيالىق جوبالاردى تانىستىراتىن الاڭقايعا اينالعانىن اتاپ ءوتتى.
«فورۋمنىڭ الاڭقايى بارلىق وڭىرلەر ءۇشىن اشىق. بۇگىنگى كۇندە جيىن قاتىسۋشىلارى قاراعاندى وبلىسىنىڭ عانا ەمەس, پاۆلودار, سولتۇستىك قازاقستان جانە اقتوبە وبلىستارىنىڭ جوبالارىمەن دە تانىسۋعا مۇمكىندىك الدى. مۇنداي فورماتتى ءبىز سانالى ءتۇردە تاڭدادىق: نەگە دەسەڭىز, بارلىق وڭىرلەردىڭ ماقساتى ءبىر – قازاقستاننىڭ ەكونوميكالىق ءوسۋ «قورجىنىنا» ۇلەس سالاتىن جاڭا جوبالاردى ىسكە قوسىپ, جۇزەگە اسىرۋ», – دەدى ءوڭىر باسشىسى.
فورۋم اياسىندا ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ۆيتسە-ءمينيسترى البەرت راۋ, قاراعاندى وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ءانۋار احمەتجانوۆ, ورتالىق ازياداعى گەرمان ەكونوميكاسىنىڭ وكىلەتتىگى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى عاليا جۇنىساليەۆا, «دامۋ» كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ قورى» اق باسقارماسىنىڭ توراعاسى قانىش تىلەۋشين, ديرەكتورلار كەڭەسىنىڭ ءمۇشەسى, «SAT & Comany» اق باسقارماسىنىڭ توراعاسى نۇرلان ساۋرامباەۆ, «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسى باسقارماسى ءتوراعاسىنىڭ ورىنباسارى تولەمىس شوتانوۆ, سونداي-اق «دجەففەرسون تراست گونگ كونگ» كومپانياسىنىڭ ايماقتىق ديرەكتورى فۋرۋزونفار زەحني تولىق ءماجىلىس جۇمىسىنا سپيكەرلەر رەتىندە اتسالىستى.
مىسالى, فورۋمدا سويلەگەن سوزىندە ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ۆيتسە-ءمينيسترى البەرت راۋ 2016 جىلى قازاقستاندا «يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنىڭ» قۇنى 600 ملرد. تەڭگە بولاتىن 120 جوباسىن ىسكە قوسۋ جوسپارلانعانىن ايتتى. سونىمەن قاتار, ول 2015 جىلى يندۋستريالاندىرۋ كارتاسى بويىنشا 815 ملرد. تەڭگەنىڭ 128 جوباسى ىسكە قوسىلعانىن, ولاردا 10 مىڭنان استام جۇمىس ورىندارى قۇرىلعانىن دا ەسكە سالدى.
«بيىلعى جىلى كوكتاسجال («التاي پوليمەتالدارى» جشس-ءنىڭ كەن-بايىتۋ كومبيناتى) قارقارالى اۋدانىندا ىسكە قوسىلادى. بۇل ۇلكەن ينۆەستيتسيالار. اۋدان دا, وبلىس تا ونىڭ تيىمدىلىگىن سەزىنەتىن بولادى», – دەدى ا.راۋ.
تولىق ءماجىلىس جۇمىسى اياقتالعاننان كەيىن «جەر قويناۋىن پايدالانۋ جانە ەنەرگەتيكا: ءداستۇرلى سالالارعا جاڭا كوزقاراس», «قاراعاندى وبلىسىنىڭ اگروونەركاسىپتىك الەۋەتىن جۇزەگە اسىرۋ» جانە «قاراعاندى وبلىسى – ينۆەستيتسيالاردىڭ جاڭا كوكجيەگى» اتتى ءۇش سالا بويىنشا سەكتسيا جۇمىستارى ۇيىمداستىرىلدى. بۇدان كەيىن كەزەك جيىننىڭ كوزدەگەن ماقساتى – قاراعاندى وبلىسىنىڭ ەكونوميكالىق جانە الەۋمەتتىك دامۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق شارتتاردى انىقتايتىن جەرگىلىكتى جانە حالىقارالىق مەموراندۋمدار مەن ينۆەستيتسيالىق كەلىسىمدەرگە قول قويۋ رەسىمدەرىنە كەلدى. جالپى قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى «Karaganda Invest-2016» IV حالىقارالىق ينۆەستيتسيالىق فورۋمىندا مەملەكەتتىك قۇرىلىمدارمەن ىنتىماقتاستىق تۋرالى 8 مەموراندۋمعا قول قويدى.
قاراعاندى وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ا.احمەتجانوۆ, اتىراۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى گ.دۇيسەمباەۆ جانە سولتۇستىك قازاقستان وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى م.مانكەەۆ قاراعاندى, اتىراۋ جانە سولتۇستىك قازاقستان وبلىستارى اراسىنداعى ايماقارالىق ىنتىماقتاستىق مەموراندۋمى تۋرالى كەلىستى. سونىمەن قاتار, IV حالىقارالىق ينۆەستيتسيالىق فورۋمى اياسىندا قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى قاراعاندى وبلىسىنىڭ ەكونوميكا ءجانە الەۋمەتتىك دامۋ سالاسىنداعى ىنتىماقتاستىق شارتتاردى انىقتايتىن مەموراندۋمدارعا قول جەتكىزدى.
قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى مەن تۇركيا رەسپۋبليكاسىنىڭ ەسكيشەحير پروۆينتسياسىنىڭ ۇكىمەتى اراسىندا ىنتىماقتاستىق جانە 2016-2018 جىلدارعا دوستىق بايلانىستاردى ورناتۋ جونىندە كەلىسىمدەردى جۇزەگە اسىرۋعا ءىس-شارالار جوسپارى تۋرالى مەموراندۋم ارقىلى ۋاعدالاستى. سونىمەن قاتار, «دامۋ» قورى جانە «قازاگرو» ۇبح مەموراندۋمدار جاساستى. وڭىردەگى شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتۋ ءۇشىن «دامۋ» قورى 1 ملرد. تەڭگە جانە قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى دە وسى كولەمدەگى سومانى بولەدى دەپ قاراستىرىلعان. قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى, قاراعاندى مەملەكەتتىك تەحنيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى مەن «قازترانسگاز» اق كومىر قىرتىستارىنىڭ مەتانىن بارلاۋ بويىنشا جوبانى جۇزەگە اسىرۋعا قاتىستى ءۇشجاقتى مەموراندۋمعا قول قويدى.
«مەتاللۋرگيا, حيميا جانە تاماق ونەركاسىبى كاسىپورىندارىنىڭ قاجەتتىلىكتەرىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ءبىرىنشى سۇرىپتى اك ءوندىرىسى بويىنشا زاۋىتتى سالۋ» جوباسىن جۇزەگە اسىرۋعا قاتىستى Global Lime Industries جشس باس ديرەكتورى ج. جانىقۇلوۆ پەن قاراعاندى وبلىسىنىڭ اكىمدىگى ءوزارا ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋم كەلىسىمشارتىنا وتىردى. زاۋىت قاراعاندى وبلىسىنىڭ وساكاروۆ اۋدانىندا ورنالاساتىن بولادى. جاڭا زاۋىتتى ىسكە قوسقاندا 105 جاڭا جۇمىس ورىنى اشىلادى دەپ جوسپارلانعان. بۇدان بولەك, «قاراشىعاناق پەتروليۋم وپەرەيتينگ ب.ۆ.» كومپانيالارىنىڭ مەردىگەرلەرى, اتاپ ايتقاندا «توپان» جشس (ورال ق.) جانە «قازاقستان مەترولوگيا ينستيتۋتى» رمك (قاراعاندى ق.) اراسىندا تەكسەرەتىن گاز قوسپالارىن دايىنداۋ جونىندە ۇزاقمەرزىمدى كەلىسىمشارتقا قول قويىلدى.
شىن مانىسىندە, فورۋم قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيالىق كەلەشەگى مەن يننوۆاتسيالىق بولاشاعىن تالقىلاۋ, سونداي-اق, قاراعاندى وبلىسىنىڭ اۋقىمدى جوبالارىن ۇسىنۋ ءۇشىن قۇرىلعان بيزنەس پەن مەملەكەتتىڭ اشىق اڭگىمەلەسۋىنە ارنالعان زاماناۋي الاڭقاي بولدى. بۇل ينۆەستيتسيالاردى ىزدەۋگە جانە تارتۋعا, يننوۆاتسيالاردى, تەحنولوگيالار مەن ولاردى قولدانۋ تاجىريبەسىن الماسۋعا ارنالعان ورتالىقتاندىرىلعان تۇعىر رەتىندە دە ءوز ميسسياسىن تولىق اتقارىپ شىقتى.
فورۋم اياسىندا الەۋەتتى ينۆەستورلاردىڭ اگروونەركاسىپتىك كەشەن, جەر قويناۋىن پايدالانۋ, مەملەكەتتىك-جەكە سەرىكتەستىك, قۇرىلىس يندۋسترياسى مەن تۋريزم سەكىلدى ءوڭىر ءۇشىن ماڭىزدى باعىتتاردى ينۆەستيتسيالاۋ سالاسىنا جالپى سوماسى 1,5 ترلن. تەڭگە بولاتىن 151 ينۆەستيتسيالىق جوبا ۇسىنىلدى. شەتەلدىك ينۆەستيتسيالاۋ ءۇشىن اشىق بولعان وڭىرلىك كومپانيالار مەن كاسىپورىندارعا قاراعاندى, سولتۇستىك قازاقستان جانە اقتوبە وبلىستارىنىڭ قولدانىستاعى ەڭ ۇزدىك جوبالاردىڭ ۇسىنىلعانىن دا ايتا كەتكەن ءلازىم.
«Karaganda Invest-2016» فورۋمىنا قاتىسۋشىلار وزدەرىنىڭ ينۆەستيتسيالىق جوبالارىن الەۋەتتى ينۆەستورلارعا ۇسىنۋ ءۇشىن شەتەل دەلەگاتتارىمەن جاقىنىراق تانىسۋعا, سونداي-اق وزدەرىن قىزىقتىرىپ جۇرگەن ماسەلەلەر بويىنشا قاراعاندى وبلىسىنىڭ باسشىلىعىنا سۇراق قويۋعا تاماشا مۇمكىندىكتەر الدى.
«تاس تۇسكەن جەرىنە اۋىر» دەگەن, جۋرناليستەرگە بەرگەن سۇحباتىندا قاراعاندى وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى ءانۋار احمەتجانوۆ بۇل ماڭىزدى شارانى وتكىزۋگە 30 ميلليون تەڭگە جۇمسالعانىن ايتتى. «بۇل قارجىنى بىزگە «سارىارقا» الەۋمەتتىك-كاسىپكەرلىك كورپوراتسياسى ءبولدى. سونداي-اق, ءبىزدىڭ دەمەۋشىمىزدىڭ «Samsung» كومپانياسى بولعانىن دا ايتا كەتۋ كەرەك», – دەدى ءانۋار احمەتجانوۆ.
قاراعاندى وبلىسىنىڭ باسشىلىعى «Karaganda Invest-2016» IV حالىقارالىق ينۆەستيتسيالىق فورۋمىن بارىنشا پايدالانىپ قالعانىن دا ايتا كەتكەن ءجون. مىسالى, فورۋم قارساڭىندا ءوڭىر باسشىسى نۇرمۇحامبەت ابدىبەكوۆ وسى جيىنعا ارنايى كەلگەن يتاليالىق «Italbovini» ترانسۇلتتىق كومپانياسىنىڭ باسشىسى رەمو گاللي باستاعان دەلەگاتسيامەن كەزدەستى. كەزدەسۋ بارىسىندا ەكىجاقتى مۇددەلەر ەسكەرىلىپ, ىنتىماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويىلدى. كەلىسىمنىڭ ناتيجەسىندە 15 مىڭ ءىرى قاراعا ارنالعان بورداقىلاۋ الاڭىنىڭ قۇرىلىسى تالقىلاندى. بولاشاقتا مۇنىڭ قۋاتتىلىعىن 50 مىڭ باسقا جەتكىزۋ دە جوسپاردا بار. تاراپتار ۇسىنعان مالىمەت بويىنشا, بۇل جوبانىڭ قۇنى 37 ملرد. تەڭگەنى قۇرايدى.
بۇدان بولەك, اتالعان كومپانيا وڭىردەگى وزگە دە جوبالاردى – يتاليالىق سىرا ءوندىرۋ, جيھاز بەن قۇرىلىس ماتەريالدارىن شىعارۋ بويىنشا ىلكىمدى ىستەردى جۇزەگە اسىرۋدى كوزدەيدى.
سونىمەن «Karaganda Invest-2016» حالىقارالىق ينۆەستيتسيالىق فورۋمى دا ءوز مارەسىنە جەتتى. «بال ۇستاعان بارماعىن جالايدى» دەگەن, وڭدەۋ ونەركاسىبىندە كوش باستاپ كەلە جاتقان قاراعاندى وبلىسىنىڭ ارقا توسىندە وتكەن وسى جيىندا بولاشاققا سەنىمدى نەگىز بەرەتىن ءىرى جوبالار تۋرالى ۋاعدالاستىققا قول جەتكىزگەنى ءوڭىر ءۇشىن ۇلكەن ولجا بولماق.
قايرات ءابىلدينوۆ,
«ەگەمەن قازاقستان»
قاراعاندى