• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
باستى سايتقا ءوتۋ
01 ءساۋىر, 2016

تىڭ سەرپىن – بىلىكتىلىكتەن

374 رەت
كورسەتىلدى

ەلباسى ن.نازارباەۆ ءوزىنىڭ «قازاقستان جاڭا جاھاندىق ناقتى احۋالدا: ءوسىم, رەفورمالار, دامۋ» اتتى جاڭا جولداۋىندا جاستاردى ءبىلىمدى, ەڭبەكقور, باستاماشىل, بەلسەندى بولۋعا قازىردەن باس­تاپ داعدىلانۋعا, جۇ­مىس پەن سۇرانىس بار ءوڭىر­لەرگە باتىل بارۋعا شا­قىردى, قازىردە تەحنيكالىق ماماندىقتاردىڭ, عىلىم مەن ين­نوۆاتسيانىڭ كۇنى تۋعان زامان ەكەنىن, ەرىنبەي ەڭبەك ەتكەن, تالماي عىلىم ىزدەگەن, جالىقپاي تەحنيكا مەڭگەرگەن ادام وزاتىنىن قاداپ ايتتى. ەلىمىزدە جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان تۇبەگەيلى رەفورمالار مەن اتقارىلىپ جاتقان قىرۋار ىستەردىڭ ءبارى جاستار ءۇشىن, بولاشاق ءۇشىن جاسالىپ جاتقانىن دا ەسكەرتتى. مەملەكەت باسشىسى ءبىزدىڭ قوعامدا ادال ەڭبەكتى تەرەڭ بىلىممەن ۇشتاستىرعاندار عانا تابىسقا جەتە الاتىنى تۋرالى وسىدان ءۇش جىلداي بۇرىن نازارباەۆ ۋنيۆەرسيتەتتە وقىعان «قازاقستان ءبىلىم قوعامى جولىندا» اتتى دارىسىندە دە ايتقان بولاتىن. سودان بەرىدە ەلىمىزدىڭ بولاشاعى جاس ۇرپاقتىڭ بويىندا وتانسۇيگىشتىك ءھام ەڭبەكقورلىقپەن قاتار ءبىلىم, عىلىمعا ۇمتىلىس سياقتى جاقسى قاسيەتتەردى قالىپتاستىرۋ وقۋ-تاربيە جۇمىستارىنىڭ نەگىزگى باعدارى بولىپ كەلەدى. اسىرەسە, قازىرگىدەي الەمنىڭ ەڭ دامىعان 30 ەلىنىڭ قاتارىنا قوسىلۋ ماقساتىنا قادام باسقان كەزەڭدە باسەكەگە قابىلەتتى, الەمدىك جاڭا تەحنولو­گيالاردى تولىق مەڭگەرگەن جوعارى بىلىكتى ماماندار دايارلاۋ ەرەكشە ماڭىزعا يە بولىپ وتىر.وسىنى ايقىن تۇسىنە وتىرىپ, م.ح.دۋلاتي اتىنداعى تاراز مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ماتەماتيكا كافەدراسىنىڭ ۇجىمى دا وقىتۋ ساپاسىن ارتتىرۋ ىسىنە ءوز ۇلەستەرىن قوسىپ كەلەدى. ادەتتە, ماتەماتيكانى ەرەك­شە قۇدىرەتتى عىلىمعا تەڭەيدى. «ما­تەماتيكا – عى­لىم­دار پاتشايىمى» دەگەن قاناتتى ءسوز دە بەكەر ايتىلماسا كەرەك. قانداي ماماندىق سالاسىن الماڭىز, ماتە­ماتيكانىڭ قاتىسى بار بولىپ شىعادى. مۇنى عىلىم, تەحنيكا, ەكونوميكا جانە باسقارۋ سالالارى ءۇشىن ماماندار دايارلاي باستاعانىنا ون جىلدان جاڭا اسقان ءبىزدىڭ ماتەماتيكا كافەدراسىنىڭ مىسالىنان ايقىن كورۋگە بولادى. اتاپ ايتقاندا, كافەدرانى بىتىرۋشىگە ماتەماتيكا باكالاۆرى دارەجەسىنە قوسا, ماتەماتيك-وقىتۋشى, ماتەماتيك-قولدانۋشى, ماتەماتيك-ەكونوميست, ماتەماتيك-اكتۋاري, ماتەماتيك-جۇيەلى-باعدارلاماشى (ماتەماتيكا سالالارى بويىنشا) بىلىكتىلىكتەرى قوسا بەرىلەدى. بۇعان قوسا, وقۋ باعدارلاماسىن ۇزدىك مەڭگەرگەندەر «ماتەماتيكا» باعىتى بويىنشا وقۋىن ماگيستراتۋرادا جالعاستىرۋ ارقىلى عىلىم جولىنا تۇسە الادى. ۋنيۆەرسيتەت قابىرعاسىندا ماتەماتيكادان جۇيەلى ءبىلىم العان­داردىڭ ءبارى دە جۇمىسقا تەز ورنالاسىپ جۇرگەنىن دە ايتۋعا تۇرادى.ءارتۇرلى دەڭگەيدەگى اكىمشىلىك باسقارۋ قۇرىلىمدارىندا مامان, جەتەكشى مامان, باس مامان, سون­داي-اق ءوندىرىس ورىندارىندا, كاسىپ­كەرلىك قۇرىلىمداردا ماتەماتيك-ينجەنەر, ماتەماتيك-باع­دارلاماشى, ماتەماتيك-ەكونوميست, عىلىمي-زەرتتەۋ ورتالىقتارى مەن ينستيتۋتتاردا, ورتا ارناۋلى جانە ورتا مەكتەپتەردە عىلىمي قىزمەتكەر, ماتەماتيكا, ينفورماتيكا پاندەرىنىڭ وقىتۋشىسى, كومپيۋتەرلىك جەلىلەردىڭ جۇيەلىك باسقارۋشىسى بولىپ قىزمەت ات­قارىپ جۇرگەن تۇلەكتەرىمىز از ەمەستىگىن ماقتانىش ەتە الامىز. كافەدرا تۇلەكتەرىنە سۇرانىستىڭ جىلدان-جىلعا ارتىپ وتىرعانى وقىتۋشى-پروفەسسورلار قۇرا­مىنىڭ ءبىلىم بەرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ جولىندا جاساعان ىزدەنىستەرىنىڭ دە قايتارىمى بولىپ تابىلادى. بارشاعا بەلگىلى, ەلبا­سىنىڭ قامقورلىعىمەن ەلىمىز­دە يننو­ۆاتسيالىق جانە ينتەللەكتۋالدىق باعىتتا ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارى جاڭا تالاپقا ساي بارىنشا جەتىلدىرىلىپ, وقۋشىلاردىڭ ءبىلىم ساپاسىن جوعارى دەڭگەيگە كوتەرۋگە ەرەكشە ماڭىز بەرىلىپ, قاجەتتى جاعدايلار تۋعىزىلىپ جاتىر. كا­فەدرا ۇجىمى مەكتەپتەردىڭ مۇعالىمدەرىمەن بايلانىس ورناتىپ, ماتەماتيكاعا ەرەكشە بەيىمدىلىك تانىتقان وقۋشىلاردى ايقىنداپ, ولاردىڭ ءوز بويلارىنداعى قا­بىلەتتەرىن بارىنشا جەتىلدىرۋىنە قولعابىس تيگىزىپ كەلەدى. بۇل كافەدراعا ماتەماتيكا ءپانىن جاقسى وقىپ, قابىلەتىن تانىتقان زەردەلى تالاپكەرلەردىڭ كەلۋىنە كومەگىن تيگىزەدى. دەي تۇرعانمەن دە, ورتا وقۋ ورىندارىندا, مەكتەپتەردە بىلىك­­تى ماتەماتيك وقىتۋشىلار جەتىس­پەيتىندىگى, وسىنىڭ سالدارىنان كەي جەرلەردە وقۋشىلاردىڭ ماتەماتيكا ءپانىن مەڭگەرۋ دەڭگەيى تومەن ەكەنى ءومىر شىندىعى. ال, بۇل ءبى­رىنشى كەزەكتە سول وڭىرلەردەن وقۋعا كەلگەندەردەن كاسىپتىك-پەداگو­گيكالىق دايىندىعى جوعارى ماتە­ماتيكا ءپانى مۇعالىمدەرىن كوپ­تەپ دايارلاۋدى تالاپ ەتەدى. بىزگە وقۋعا قابىلەتتىلەردىڭ كەلۋىن قالاي­تىندىعىمىزدىڭ سىرى دا وسىندا. قورىتا ايتقاندا, ەلباسى ءوز جولداۋىندا ەلدىك ماسەلەلەردى شەشۋدە ءبىلىمنىڭ اتقارار ءرولى وتە زور ەكەندىگىن, تەحنيكالىق ماماندىقتارعا سۇرانىستىڭ ارتا بەرەتىنىن ايتقانى ءبىلىم بەرۋ قىزمەتكەرلەرىنە زور جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيدى. ءوز شاكىرتتەرىمىزدىڭ ساپالى ءبىلىم الىپ, ەكونوميكا سالالارىنا تىڭ سەرپىن اكەلە الاتىن جوعارى بىلىكتى مامان بولىپ قالىپتاسۋى ءۇشىن ىزدەنىستەرگە بارىپ, ۇستازدىق شەبەرلىكتەرىمىزدى جەتىلدىرە بەرەمىز. اينۇر تولقىنباەۆا, تارمۋ-ءدىڭ ماتەماتيكا كافەدراسىنىڭ اعا وقىتۋشىسى, ماتەماتيكا ماگيسترى.  تاراز.  
سوڭعى جاڭالىقتار