قازاقستان رەسپۋبليكاسى پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ دەپۋتاتتارى سايلاۋىن بايقاۋ ءۇشىن ءبىزدىڭ وبلىسقا ەقىۇ ميسسياسىنان – 14, تمد ميسسياسىنان – 10 شەتەلدىك بايقاۋشى كەلدى. ءبىز رەسەيدىڭ ورىنبور وبلىستىق سايلاۋ كوميسسياسىنىڭ توراعاسى, تمد ميسسسياسىنىڭ حالىقارالىق بايقاۋشىسى الەكساندر نالۆادوۆپەن كەزدەسىپ, وڭىردە سايلاۋ ناۋقانىنىڭ قالاي ءوتىپ جاتقانى تۋرالى پىكىرىن بىلمەك بولىپ, سوزگە تارتقان ەدىك.
– الەكساندر يۋرەۆيچ, بۇعان دەيىن ءسىز ءبىزدىڭ ەلدەگى سايلاۋلارعا بايقاۋشى رەتىندە قاتىستىڭىز با؟
– ءبىز كورشىلەس جاتقان شەكارالاس وڭىرلەرمىز. سوندىقتان قاي جاعىنان دا ارالاس-قۇرالاستىعىمىز مىقتى. بۇدان بۇرىنعى پرەزيدەنتتىك جانە پارلامەنتتىك سايلاۋلارعا دا قاتىسىپ ءجۇرگەنمىن. بۇل جولى ورىنبور وبلىسىنان 10 بايقاۋشى كەلدىك. ولاردىڭ بىرقاتارى اۋداندارعا اتتانىپ كەتتى, سول جەرلەردە ءوز مىندەتتەرىن اتقاردى. جالپى, جەرگىلىكتى بيلىكتىڭ سايلاۋ كوميسسيالارىنىڭ جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋعا قولداۋ كورسەتۋى اڭعارىلادى. سايلاۋ ۋچاسكەلەرىندە كوشپەلى ساۋدا ۇيىمداستىرىلىپ, مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ كۇشىمەن كونتسەرتتىك باعدارلاما ۇسىنۋ ساياسي ناۋقاننىڭ سالتاناتىن ارتتىرىپ, سايلاۋشىلارعا مەرەكەلىك كوڭىل-كۇي سىيلاۋدا. حالىقتىڭ سايلاۋعا قاتىسۋعا دەگەن بەلسەندىلىگى جوعارى ەكەنىن اڭعاردىم. ەشقانداي ماجبۇرلەمەي-اق, حالىق ءوز ەركىن بىلدىرۋگە اسىعۋلى. بۇل دەگەنىڭ ادامداردىڭ ەلدىڭ دامۋىنا ءوزىنىڭ دە قاتىسۋى قاجەتتىگىن تۇسىنگەندىك دەپ ويلايمىن. سايلاۋشىلاردىڭ داۋىس بەرۋگە دەگەن ىقىلاس-نيەتىنىڭ ءوزى نەگە تۇرادى. اقتوبەلىكتەردىڭ ساياسي بەلسەندىلىگى مەرەكەگە كەلگەندەي اسەرگە بولەيدى. بۇل ەلدەگى تاتۋلىق پەن بىرلىكتەن, باقۋاتتى تۇرمىستان ارنا تارتىپ جاتسا كەرەك.
– ءسوزىڭىزدى بولگەنىمە ايىپ ەتپەڭىز, ءسىز قانشا سايلاۋ ۋچاسكەسىندە بولدىڭىز, قانداي كەمشىلىكتى اڭعاردىڭىز؟
– مەنىڭ ءوزىم سەگىز سايلاۋ ۋچاسكەسىندە بولدىم. شاقىرۋ بارماي قالعانى سياقتى ۇساق-تۇيەك بولماسا, ەشقانداي اعاتتىقتاردى اڭعارمادىم. ال شاقىرۋ قاعازى ەسىككە قىستىرىلىپ, ءتۇسىپ قالۋى دا مۇمكىن عوي. تاعى دا قايتالاپ ايتامىن ەشقانداي قازاقستان زاڭنامالارىن بۇزۋشىلىقتى كورگەنىم جوق. مەن بۇعان دەيىن تالاي سايلاۋلارعا كەلىپ ءجۇرمىن. سايلاۋ ۋچاسكەلەرىنىڭ تەحنيكالىق جاراقتاندىرىلۋى, ولارداعى اقپاراتتىق قامتۋ ماسەلەسى ۇلگى بولارلىق دەگىم كەلەدى. سايلاۋشىلار ءتىزىمى, ۇمىتكەرلەر تۋرالى اقپارات كوزگە تۇسەتىن جەرلەرگە ورنالاستىرىلعان. سايلاۋشىلار سايلاۋ بولاتىن كۇندى, سايلاۋدىڭ قاي دەڭگەيدە ءوتىپ جاتقانىنان تولىق حاباردار ەكەنى ءتانتى ەتتى. ۋرنالاردىڭ ورنالاستىرىلۋى, كابينالاردىڭ جاساقتالۋىندا ءمىن جوق. ءبىر ۋچاسكەدە بەس كابينا ورناتىلعان. بۇل سايلاۋشىلاردىڭ داۋىس بەرۋگە كەزەك كۇتىپ قالماۋىنا ىڭعايلى. سونداي-اق, داۋىس بەرۋدىڭ قۇپيالىلىعىن ساقتاۋعا, ءوز ەركىن قىسىلماي بىلدىرۋىنە قولايلى.
– بۇل سايلاۋدان نەندەي وي ءتۇيدىڭىز؟
– مەن قازاقستاننىڭ الەمدەگى دامىعان وتىز ەلدىڭ قاتارىنان كورىنەتىنىنە بەك سەنىمدىمىن. ونىڭ ايقىن العىشارتتارىن وسى سايلاۋدىڭ ءوتۋى بارىسىندا دا اڭعاردىم. حالىقتىڭ بىرلىگى مەن تاتۋلىعى, الداعى كۇنگە دەگەن سەنىمى مىقتى, ەڭ باستىسى سول دەر ەدىم. ءبىزدىڭ ەلدەردەگى سايلاۋ ۇدەرىستەرىن وتكىزۋدە ۇقساستىق بار. دەگەنمەن, قازاقستاندىقتاردىڭ ساياسي بەلسەندىلىگى جوعارى ەكەنىن ايتۋ كەرەك. سايلاۋ كوميسسيالارى مۇشەلەرىنىڭ ءوز جۇمىستارىن جەتىك بىلەتىنى, ءوز مىندەتتەرىنە اسقان جاۋاپكەرشىلىكپەن قارايتىنى كورىنىپ تۇردى. قازاقستانداعى سايلاۋلاردىڭ دەموكراتيالىق قاعيداتتارعا نەگىزدەلىپ, حالىقارالىق تالاپتارعا ساي وتكىزىلەتىنىنە بۇل جولى دا كوزىمىز جەتتى. سايلاۋ سالتاناتىنىڭ سالماعى ونىڭ ناتيجەسىنەن ايقىن كورىنەدى دەپ ويلايمىن.
اڭگىمەلەسكەن
ساتىبالدى ءساۋىرباي,
«ەگەمەن قازاقستان».
اقتوبە وبلىسى.