ۇكىمەتتىڭ كەڭەيتىلگەن وتىرىسىندا بىرقاتار نەگىزگى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق ماسەلەلەر قارالىپ, مەملەكەت باسشىسى ودان ءارى دامىتۋ ءۇشىن ايتارلىقتاي الەۋەتى بار كولىك-لوگيستيكا سالاسىنا باسا نازار اۋداردى. جيىندا پرەزيدەنت ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق ارەناداعى باسەكەلەستىك ارتىقشىلىقتارىن قامتاماسىز ەتەتىن نەگىزگى فاكتورلاردىڭ ءبىرى رەتىندە ترانسكاسپي ءدالىزىن دامىتۋدىڭ جانە ترانزيتتىك الەۋەتىنىڭ ستراتەگيالىق ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى.
بىلتىر ەلىمىزدە جۇك تاسىمالداۋ كولەمى 10%-عا ارتىپ, ۇكىمەتتىڭ ەسەبىنە سايكەس, بۇل شامامەن 1 ملرد توننانى قۇراعان. اسىرەسە ترانسكاسپي باعىتىنداعى كونتەينەرلىك تاسىمالداۋ سەكتورى 2,7 ەسەگە وسكەن. دەمەك جاھاندىق لوگيستيكالىق تىزبەكتەردىڭ نەگىزىنە اينالىپ وتىرعان كولىك ارتەريالارى سەرپىندى دامۋ ۇستىندە.
جاقىندا عانا قاشاعان كەن ورنىنان كاسپي تەڭىزى ارقىلى اقتاۋ-باكۋ باعىتى بويىنشا العاشقى مۇناي پارتياسى جونەلتىلدى. بۇل ەنەرگەتيكالىق باعىتتاردى ارتاراپتاندىرۋداعى ماڭىزدى قادام بولدى. جوبا ترانسكاسپي باعىتىنىڭ الەۋەتىن نىعايتۋعا جانە جاھاندىق لوگيستيكالىق جەلىنىڭ نەگىزگى ەلەمەنتى رەتىندە ايماقتىڭ ماڭىزدىلىعىن ارتتىرۋعا كومەكتەسەدى.
ينفوگرافيكانى جاساعان – امانگەلدى قياس, «EQ»
دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ بولجامىنا سۇيەنسەك, 2030 جىلعا قاراي ورتا ءدالىز نەگىزىندە كاسپي تەڭىزى ارقىلى تاسىمالداۋ كولەمى ءۇش ەسە ارتىپ, 11 ملن توننانى قۇرايدى. ونىڭ 4 ملن تونناعا جۋىعى كونتەينەرلەردە تاسىمالدانادى. ترانزيتتىك جۇكتەردىڭ نەگىزگى بولىگى ەۋروپا مەن قازاقستان اراسىنداعى, سونداي-اق ەۋروپا مەن قىتاي اراسىنداعى ساۋدانىڭ ءبىر بولىگى رەتىندە وسى باعىت ارقىلى وتەدى.
مۇنداي ءورشىل ماقساتتارعا قول جەتكىزۋ ءۇشىن كولىك ينفراقۇرىلىمىن جەتىلدىرۋدى جالعاستىرۋ قاجەت. Logistics Performance Index (LPI) رەيتينگىنىڭ «كولىك ينفراقۇرىلىمى» قوسالقى يندەكسىندە قازاقستان 2018 جىلعى باعالاۋمەن سالىستىرعاندا پوزيتسياسىن جاقسارتقان. ياعني 138 ەلدىڭ اراسىندا 80-ورىنعا يە بولدى (2018 جىلى 81-ورىن). دەگەنمەن پوزيتسيالاردى ودان ءارى نىعايتۋ جانە جۇك تاسىمالى كولەمىنىڭ ءوسۋىن ىنتالاندىرۋ ءۇشىن ايتارلىقتاي كۇردەلى سالىم قاجەت. ەۋروپالىق قايتا قۇرۋ جانە دامۋ بانكىنىڭ (ەقدب) بولجامدارىنا سايكەس, ورتالىق ازيانىڭ كولىك ينفراقۇرىلىمىن ايتارلىقتاي جاقسارتۋعا قاجەتتى ينۆەستيتسيانىڭ جالپى كولەمى ەلىمىز ءۇشىن 5,5 ملرد ەۋرونى جانە جالپى ايماق ءۇشىن 18,5 ملرد ەۋرونى قۇرايدى.
كولىك-لوگيستيكالىق ينفراقۇرىلىمىن ودان ءارى دامىتۋ ەلىمىزدىڭ جاھاندىق نارىقتاعى باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن نىعايتۋدا جانە ونىڭ الەمدىك ەكونوميكالىق ۇدەرىستەردە ينتەگراتسياسىن ارتتىرۋدا ماڭىزدى سانالادى.
ەرلان جاقىپوۆ,
پرەزيدەنت جانىنداعى قسزي جاھاندىق ەكونوميكا جانە تۇراقتى دامۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى