بالانىڭ باقشاعا باراتىن شاعى – جاۋاپتى كەزەڭ. ويتكەنى ول قوعاممەن ەندى ارالاسا باستايدى. ءدال وسى ساتتە بالانى تاربيەلەۋ جۇمىسى جۇيەلى جۇرگىزىلۋى قاجەت. وسىعان بايلانىستى پرەزيدەنت ءىس باسقارماسى مەديتسينالىق ورتالىعىنىڭ «قارلىعاش» بالاباقشاسى پرەزيدەنت ورتالىعىمەن بىرلەسىپ, «مەكتەپ جاسىنا دەيىنگى بالالاردى تاربيەلەۋ مەن وقىتۋدىڭ زاماناۋي ۇردىستەرى» اتتى «QARLYGASH-2023» II حالىقارالىق عىلىمي-پراكتيكالىق كونفەرەنتسياسىن وتكىزدى.
كونفەرەنتسيادا تاياۋ جانە شەتەلدەردىڭ جوعارى وقۋ ورىندارى مەن عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىقتارىنىڭ وكىلدەرى, مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ سالاسىنىڭ جەتەكشى ساراپشىلارى مەن پەداگوگ-پراكتيكتەرى باس قوسىپ, مەكتەپكە دەيىنگى جاستاعى بالالاردى تاربيەلەۋگە قاتىستى كوزقاراستارىن ورتاعا سالدى. پرەزيدەنت ورتالىعى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى بوتاگوز قايىپوۆا اتاپ وتكەندەي, مەكتەپكە دەيىنگى بالالىق شاقتىڭ وزىندىك قۇندىلىعى وسى كەزەڭنىڭ بىرەگەيلىگىندە جاتىر. وندا جەكە مادەنيەتتىڭ نەگىزى, العاشقى يدەيالارى, تانىم تاسىلدەرى, تابيعي جانە الەۋمەتتىك ورتامەن ءوزارا ءىس-قيمىل تاجىريبەسى قالىپتاسادى. بولاشاقتا ولار داميدى, تەرەڭدەي تۇسەدى, بىراق ەڭ باستى دۇنيەنىڭ ءبارى ءومىر جولىنىڭ باستاپقى ساتىسىندا قالىپتاسادى.
«بۇگىندە وسكەلەڭ ۇرپاقتىڭ بويىنا تاريحي ءبىلىمدى قالىپتاستىرۋ جانە دامىتۋ, مادەنيەتىمىزگە دەگەن قۇرمەت پەن تەرەڭ پاتريوتتىق سەزىمدەردى قالىپتاستىرۋ بويىنشا كەشەندى جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتىر. مەكتەپ جاسىنا دەيىنگى بالالارمەن جۇمىس ىستەۋگە ەرەكشە نازار اۋدارىلادى. سوندىقتان پرەزيدەنت ورتالىعى ءوزىنىڭ ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىنا «اتامەكەن» ارنايى جوباسىن ەنگىزدى. ونىڭ نەگىزگى يدەياسى – باستاۋىش مەكتەپ جاسىنداعى بالالاردى تۋعان ولكەنىڭ مادەنيەتىمەن تانىستىرۋ, جۇيەلى ءبىلىم قالىپتاستىرۋ, وتباسى مەن مەكتەپتە وتانعا دەگەن سۇيىسپەنشىلىككە تاربيەلەۋ. بۇل جوبا اياسىندا جىل سايىن 1 مىڭعا جۋىق بالا, اتا-انا مەن پەداگوگتەر قاتىساتىن ءتۇرلى فورماتتاعى ءىس-شارا وتكىزىلەدى», دەدى ب.قايىپوۆا.
كونفەرەنتسيانىڭ پلەنارلىق وتىرىسىندا بالالاردى دامىتۋ ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى مانار اداموۆا, رەسەي عىلىمي زەرتتەۋ ينستيتۋتى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى يگور شيان, پسيحولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى مانۋەل مارتينەز, مەديتسينا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پسيحياتريا كافەدراسىنىڭ كلينيكالىق دوتسەنتى مەحمەت كاياتەكين, مالايزيا قالالىق ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ ءبىلىم جانە گۋمانيتارلىق زەرتتەۋلەر فاكۋلتەتىنىڭ اعا وقىتۋشىسى زۋرايمي نۋردين, وزبەكستان رەسپۋبليكاسى مەكتەپكە دەيىنگى جانە مەكتەپتىك ءبىلىم مينيسترلىگى مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ اگەنتتىگىنىڭ باسقارما باسشىسى يرينا گروشەۆا, پەداگوگيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى لاريسا كرۋگلوۆا بايانداما جاسادى.
«قازىر قازاقستاندا الەمدىك ءبىلىم بەرۋ كەڭىستىگىنە باعدارلانعان جاڭا ءبىلىم بەرۋ جۇيەسى قالىپتاسىپ جاتىر. بۇل ۇدەرىس وقۋ-تاربيە قىزمەتىنىڭ پەداگوگيكالىق تەورياسى مەن پراكتيكاسىنداعى ەلەۋلى وزگەرىستەرمەن قاتار جۇرەدى. جاڭا بۋىننىڭ وقۋ ماتەريالدارىن دايىنداۋداعى يننوۆاتسيالىق ءتاسىلىنىڭ, ولاردىڭ فۋنكتسيالارى مەن ءبىلىم بەرۋ پراكتيكاسىندا قولدانۋ تاسىلدەرىنىڭ وزگەرۋى – ءبىلىم بەرۋدى جاڭعىرتۋدىڭ قۇرامداس بولىكتەرىنىڭ ءبىرى. «قارلىعاش» بالاباقشاسى – بالالاردىڭ جان-جاقتى دامۋى ءۇشىن قولايلى جانە جاقسى جاعداي جاسالعان ەلىمىزدىڭ الدىڭعى قاتارلى مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمدارىنىڭ ءبىرى. بالاباقشانىڭ باستى مىندەتتەرىنىڭ ءبىرى – مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋدىڭ زاماناۋي ساپاسىن قامتاماسىز ەتۋ, ونىڭ ىرگەلى جانە جەكە تۇلعانىڭ, قوعام مەن مەملەكەتتىڭ وزەكتى قاجەتتىلىكتەرىنە سايكەس كەلۋى», دەدى پرەزيدەنت ءىس باسقارماسى مەديتسينالىق ورتالىعى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى ليۋدميلا بيۋرابەكوۆا.
كونفەرەنتسيانىڭ «ينكليۋزيۆتى ءبىلىم: تەوريا جانە پراكتيكا», «بالالاردىڭ ەرتە دامۋى», «مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋدىڭ ۇزدىك تاجىريبەلەرى» تاقىرىبىنداعى سەكتسيالىق جۇمىسىنا استانا, الماتى, شىمكەنت قالالارىنىڭ, وبلىستىق ءبىلىم باسقارمالارى مەن بولىمدەرىنىڭ وكىلدەرى, كاسىپورىننىڭ الەۋمەتتىك ارىپتەستەرى, ل.ن.گۋميلەۆ اتىنداعى ەۋرازيا ۇلتتىق ۋنيۆەرسيتەتى, اباي اتىنداعى قازاق ۇلتتىق پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتى, استانا حالىقارالىق ۋنيۆەرسيتەتى, «ورلەۋ» بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ ۇلتتىق ورتالىعى, استانا قالاسى بويىنشا كاسىپتىك دامۋ ينستيتۋتى, بالالاردى ەرتە دامىتۋ ينستيتۋتى, استانا قالاسى اكىمدىگىنىڭ ادىستەمەلىك ورتالىعى, «ۇلتتىق ۇستاز» ونلاين اكادەمياسى, بۇۇ بالالار قورى بەلسەندى قاتىسىپ, شەبەرلىك سىنىپتار اياسىندا ادىستەمەلەرىن ۇسىندى.
وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم دەپارتامەنتى ديرەكتورىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى گۇلنار ىسقاقوۆانىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى ۋاقىتتا اتا-انالاردىڭ الەۋمەتتىك سۇرانىسى وزگەرگەن. بۇرىن اتا-انالار ءۇشىن دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە بالا كۇتىمى ماڭىزعا يە بولسا, بۇگىندە بالانىڭ دامۋىنا دا كوبىرەك دەن قويادى.
ء«بىز مەكتەپكە دەيىنگى تاربيە مەن وقىتۋدىڭ اۋقىمدى وزگەرىستەرى مەن جاڭعىرۋىنىڭ كۋاسى بولىپ وتىرمىز. بۇل, ءوز كەزەگىندە, مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمنىڭ پەداگوگىنە جاڭا تالاپتار قويادى. مۇندا قاراپايىم تاربيەشىگە ەمەس, كاسىبي جەتىلگەن مۇعالىمگە دەگەن قاجەتتىلىك تۋىندايدى. كاسىبي دامۋ جانە جەكە ءوسۋ مۇمكىندىگىن كەڭەيتۋ ءۇشىن, سونداي-اق بىرىڭعاي تالاپتاردى ازىرلەۋ ماقساتىندا وقۋ-اعارتۋ مينيسترلىگى پەداگوگتىڭ كاسىبي ستاندارتىن بەكىتتى. وندا مەكتەپكە دەيىنگى ءبىلىم بەرۋ پەداگوگىنىڭ كاسىبي قۇزىرەتتەرى ايقىندالدى», دەدى گ.ىسقاقوۆا.
سونداي-اق بالاباقشا ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى الما قاراباەۆا: ء«بىز ءوز تاراپىمىزدان ءبىلىم ساپاسىن كوتەرۋگە, وزگەرتۋگە ۇلەسىمىزدى قوسقىمىز كەلەدى», دەپ اتاپ ءوتتى.
مەكتەپكە دەيىنگى ۇيىمداردىڭ پراكتيكاسىنا قاتىسۋشىلار كونفەرەنتسيا قورىتىندىسى بويىنشا تاقىرىپتىڭ ماڭىزدىلىعىن جانە ءىس-شارانىڭ جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرىلعانىن اتاپ ءوتىپ, عىلىمي ىنتىماقتاستىققا ءارى وسىنداي كەزدەسۋلەردى جالعاستىرۋعا نيەت ءبىلدىردى.