تۋريزم سالاسى – ەلدىڭ ەكونوميكالىق-الەۋمەتتىك جاعدايىنا ەرەكشە اسەر ەتەتىن فاكتوردىڭ ءبىرى.
كوركى كوز تارتاتىن كوكشەتاۋ, بۋراباي, باياناۋىل, ەرەيمەنتاۋ, زايسان, مارقاكول, التاي, سولتۇستىك تيان-شان, التىنەمەل تاۋلارى, جەتىسۋ الابى, باتىس قازاقستانداعى ءۇستىرت, مۇعالجار, كاسپي ويىسى, جايىق ءوڭىرى, قارقارالى, قىزىلاراي, بەكتاۋ اتا, ۇلىتاۋ تابيعي نىساندارعا جاتادى. سونىمەن بىرگە ىلە الاتاۋى ۇلتتىق ساياباعى, تۇرگەن-شامالعان وزەندەرى ارالىعىنداعى شاتقالدار, تۇرگەن, ەسىك, تالعار, الماتى, قاسكەلەڭ, شامالعان, شارىن شاتقالى, قايىڭدى مەن كولساي ەلدى مەكەندەرى بار.
تاريحي-ارحەولوگيالىق ەسكەرتكىشتەردىڭ تۋريستىك-ەكسكۋرسيالىق ساپارلارداعى ورنى ەرەكشە. تاريحي ەسكەرتكىشتەردىڭ كەز-كەلگەن نىساندارى تۋريستىك-ەكسكۋرسيا جۇمىستارىندا ماڭىزدى ورىن الادى. سونىڭ ىشىندە جەتىسۋداعى ساق قورعاندارى, تالحيز قالاشىعى, وتىرار, سايرام, سارايشىق, ت.ب. كونە قالالاردىڭ ورنىنا تۋريستەردىڭ قىزىعۋشىلىعى زور. ال ساۋىقتىرۋ تۋريستىك نىساندارىنا الاكول, بالقاش كولدەرى جاتادى.
ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنىڭ دەرەگى بويىنشا, 2023 جىلدىڭ ءى توقسانىندا ەل ىشىندە ساياحاتتاعان تۋريستەر سانى 1,3 ملن ادامدى قۇراعان. بۇل 2022 جىلعى دەڭگەيدەن 19,1%-عا (200 مىڭ ادام) جوعارى. ەسەسىنە سىرتقى ءتۋريزمنىڭ كورسەتكىشى تومەندەپ كەتكەن. 2023 جىلدىڭ باسىنان بەرى 1,4 ميلليون ادام شەتەلدە دەمالۋدى ءجون كورگەن. بۇل – سوڭعى ون جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىنداعى ەڭ تومەنگى كورسەتكىشتىڭ ءبىرى. شەتەلدىك تۋريستەردىڭ وتاندىق تۋريستىك نىسانداردى تاڭداۋى جىل سايىن ءوسىپ كەلەدى. بيىلعى جىلى ول 1,1 ميلليون ادامدى قۇرادى.
2022 جىلى ەل ىشىندە ساياحاتتاۋشىلار سانى 8,6 ملن ادامعا جەتتى. سوندىقتان دا ىشكى ءتۋريزمنىڭ قولدانىلۋ كورسەتكىشى بويىنشا رەكورد جاڭارتىلعان. ايماقتار اراسىندا الماتى, استانا جانە شىمكەنت قالالارى قىزمەت كورسەتىلگەن تۋريستەر سانى جونىنەن كوش باستاپ تۇر. جالپى جوعارىدا ايتىلعان كورسەتكىشتەردىڭ بارلىعى ەلىمىزدەگى ەكونوميكالىق جاعدايدىڭ كوتەرىلۋىنە وڭتايلى اسەر ەتۋدە. سۇرانىستىڭ كوپتىگى ىشكى ءتۋريزمنىڭ مىقتى دەربەس يندۋسترياعا اينالۋىنا سەبەپكەر بولا الادى. تۋريزم نەگىزى ەكونوميكانىڭ 32 سالاسىن قامتيدى. سوعان وراي ەلىمىزدەگى ەكونوميكا مەن حالىقتىڭ ءال-اۋقاتىنىڭ جاقسارعاندىعىن بايقاۋعا بولادى. مامانداردىڭ پايىمداۋىنشا, الداعى بەس جىلدا ەلىمىزدەگى ىشكى تۋريزم 20 پايىزعا دەيىن وسەدى.
ارۋجان ماۋلەنباي,
ت. جۇرگەنوۆ اتىنداعى قازاق ۇلتتىق ونەر اكادەمياسىنىڭ 4-كۋرس ستۋدەنتى