«دارىندى جاستار قاتارى كوبەيىپ كەلەدى» – دەيدى قازاقستان شاحمات فەدەراتسياسىنىڭ اتقارۋشى ديرەكتورى گۇلميرا داۋلەتوۆا

– مەكتەپ وقۋشىلارى ارا­سىن­داعى الەمدىك دودا وسىنداي دەڭگەيدە جانە وسىنداي اۋقىمدا تۇڭعىش رەت ۇيىمداستىرىلدى. اقتاۋداعى جارىسقا 53 مەملەكەتتەن كەلگەن 70 كوماندا قاتىستى. جاس جەتكىنشەكتەر ءۇشىن بۇل ۇلكەن مەرەكەگە اينالدى. ءار كوماندا ساپىندا 5 ويىنشى جانە 1 كاپيتان ونەر كورسەتتى. بارلىعى – 420 جەتكىنشەك. جارىستىڭ باستى كومانداسى تۇركيا قۇرا­ماسى ەدى. ماسەلەن, انادولى ەلى­نىڭ وكىلى دجان يشيكتىڭ xالىق­ارالىق شەبەر دەگەن اتاعى بار. ءۇندىستاننان اتاعى الىسقا جا­يىلعان بىرنەشە شاحماتشى كەلدى. باسقا مەملەكەتتەردىڭ ساپىندا دا مىقتى ويىنشىلار بولدى. ەل قۇراماسى جايىندا ايتساق, باس­تى ءۇمىتىمىز 14 جاسقا دەيىنگىلەر اراسىندا الەم چەمپيونى زارينا نۇرعاليەۆا ەدى. ول جانكۇيەرلەر سەنىمىن اقتادى. ءسوز ورايى كەلگەندە ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ اكىمى نۇرلان نوعاەۆ وسى جوبانى بارىنشا قولداپ, ۇلكەن جاردەم كورسەتكەنىن ايتا كەتكەن ءجون.

بۇگىندە قازاقستان شاحمات فەدە­راتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى تيمۋر تۋرلوۆ ەلىمىزدە وسى سپورت ءتۇرىنىڭ دامۋىنا وراسان زور ەڭبەك ءسىڭى­رىپ كەلەدى. الىسقا بارماي-اق 2022 جىل­دىڭ جەلتوقسان ايىن­دا الماتىدا راپيد جانە بليتستەن الەم چەمپيوناتىنىڭ جالاۋى جەل­بىرەگەنىن ايتساق تا جەتكىلىكتى. وعان كوپتەگەن اتاعى الىسقا جايىلعان شاحمات­شىلار قاتىستى. سونداي-اق وسى جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا اس­تا­نادا دين ليجەن مەن يان نە­پومنياششي اراسىنداعى چەم­پيوندىق ماتچتىڭ وتكىزىلۋى دە ەل سپورتى تاريحىنداعى ەلەۋلى وقيعا ەكەنى داۋسىز. ال كەلەسى جىلى 8-18 جاس ارالىعىنداعى بالالاردىڭ ازيا چەمپيوناتىن وتكىزەمىز.

– كاسپي جاعالاۋىندا جالاۋى جەلبىرە­گەن جارىستىڭ ناتيجەسى قالاي بولدى؟ قاي ەلدىڭ ورەندەرى جەڭىس تۇعىرىنا كوتەرىلدى؟

– 12 جاسقا دەيىنگى بالالاردىڭ بىرىنشى­لىگىندە ءۇندىستان قۇرا­ماسى باس جۇلدەنى جەڭىپ الدى. ۋكراينانىڭ لۆوۆ اكادەميالىق ليتسەيى ەكىنشى ورىن السا, استانا قالاسىنىڭ رەسپۋب­ليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبىنىڭ ورەندەرى ءۇشىنشى ساتىعا تابان تىرەدى. 18 جاستا­عىلار سايىسىندا تۇركيانىڭ Istanbul ENKA High School تۇلەكتەرى توپ جاردى. ەلىمىزدىڭ رەسپۋب­ليكالىق فيزيكا-ماتەماتيكا مەكتەبىنىڭ شاحماتشىلارى كۇمىس جانە ءۇندى ەلىنەن كەلگەن جەتكىنشەكتەر قولا مەدالدى مويىندارىنا ءىلدى.

– جەرلەستەرىمىزدىڭ كور­سەتكىشى كوڭىلدەن شىقتى دەپ ايتۋعا بولا ما؟

– ارينە, ناتيجەگە كوڭىلىمىز تولدى. بۇل جارىس ءبىزدىڭ ەلدە دارىندى شاحماتشىلاردىڭ قالىڭ شوعىرى ءوسىپ كەلە جاتقانىن تاعى ءبىر مارتە اڭعارتتى. شى­نى كەرەك, بىرىنشىلىكتىڭ سوڭى­نا دەيىن كىمنىڭ وزاتىنى بەل­گىسىز بولدى. جەرگىلىكتى جان­كۇيەر­لەر ءوز ورەندەرى ءۇشىن قاتتى قوبال­جىدى. دەسەك تە ءبىزدىڭ ۇل-قىزدار وزدەرىنىڭ مىقتىلىعىن دالەل­دەپ, جۇلدەلى ورىندار­دى ولجالادى. جوعارىدا اتال­عان ەلىمىزدىڭ كوماندالارى­مەن قاتار, الماتىداعى ما­حاتما گاندي اتىنداعى №92 مەك­تەبى, شىمكەنتتەگى ومىربەك جول­داسبەكوۆ اتىنداعى №9 مەك­تەبى, پاۆلوداردىڭ №8 مەك­تەپ-ليتسەيى جانە نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ زياتكەرلىك مەكتەبى وقۋ­شىلارىنىڭ دا شەبەرلىگىنە ءتانتى بولدىق.

– ەلىمىزدىڭ جەكەلەگەن جاس شاحماتشىلار اراسىنان قاي سپورتشىلاردىڭ شەبەرلىگىن جەكە-دارا اتاپ وتەر ەدىڭىز؟

– دارىندى شاحماتشىلار وتە كوپ. ءداپ قازىر ەشكىمدى بولە-جارا اتاعىم كەلمەيدى. دەسەك تە بۇل جولى زارينا نۇرعاليەۆا, ەدگار مامەدوۆ, يمانعالي اقىل­باي جانە يگەن ءامىر سىندى وي­ىن­­شىلاردىڭ اسقان شەبەرلىگى كو­ڭىلگە قۋانىش ۇيالاتتى.

– مەكتەپ كوماندالارى ارا­سىنداعى الەم چەمپيوناتى رەس­پۋبليكامىزدا وسى سپورت ءتۇ­رىنىڭ دامۋىنا تىڭ سەرپىن بەرەدى دەپ ويلايسىز با؟

– وعان ەش كۇمانىم جوق. بيىلعى الەم بىرىنشىلىگى ەلىمىزدە وتكىزىلگەندىكتەن, جەرگىلىكتى باق وكىلدەرى ارقىلى ول كەڭىنەن ناسيحاتتالدى. ءدۇبىرلى دودا بارىسىندا اتا-انالار ءوز ۇل-قىزدارىن بارىنشا قولدادى. شەتەلگە دە اقپاراتتار تارادى. سوڭعى جىل­دارى ەلىمىزدە ويلىلار ويى­نىنا دەگەن قىزىعۋشىلىق كۇرت ارتىپ, كوپتەگەن اتا-انا­لار ءوز بالالارىن شاحمات ۇيىر­مەلەرىنە بەرىپ جاتىر. ال اق­تاۋداعى الەم بىرىنشىلىگىنەن كەيىن ولاردىڭ قاتارى كۇرت ارتاتىنى ءسوزسىز. ونىڭ ۇستىنە 14 ماۋسىمدا ۇكىمەتتىڭ قاۋلىسىنا سايكەس قازاقستانداعى شاحمات ويىنىن دامىتۋ باعدارلاماسى بەكىتىلدى. قىركۇيەك ايىنان باس­تاپ, ونى مەكتەپتەرگە دە ەنگىزۋ جۇمىستارى باستالدى.

– بايىپتاپ قارساق, قازىرگى كەزدە ەلىمىزدە ايەلدەر شاحماتى وتە جاقسى دامىپ كەلەدى. وعان ەشكىمنىڭ كۇمانى جوق. ال ەرلەردىڭ قارقىنى باياۋ. وسى پىكىرمەن كەلىسەسىز بە؟

– ءبىزدىڭ قىزدار ءدۇبىرلى دودالاردا وتە جاقسى ناتيجە كورسەتىپ جۇرگەنىنە بارشا جۇرت كۋا. دينارا سادۋاقاسوۆا, جانسايا ابدىمالىك, ءبيبىسارا اساۋباەۆا سىندى شاحماتشىلار بيىك بەلەستىڭ تالايىن باعىندىردى. ولاردىڭ ءىزىن باسقان ويىنشىلاردىڭ دا قارقىنى قۋانتارلىق. ءبىر عانا مىسال, وسى جىلدىڭ وزىندە ءبىز­دىڭ ءتورت قىزىمىز ءتۇر­لى جاس ەرەكشەلىگى بويىنشا الەم چەم­پيونى اتاندى. اتاپ ايت­ساق, ءامينا قايىربەكوۆا 17 جاس­تاعىلارعا دەيىنگىلەر اراسىندا توپ جارسا, الانا بەرىكقىزى 12 جاستاعىلاردىڭ دوداسىندا دارا شىقتى. راپيدتەن زارينا نۇرعاليەۆا مەن ايارۋ التىنبەك التىننان القا تاقتى. وسىنىڭ ءوزىن ايتساق تا جەتكىلىكتى.

سوڭعى كەزدە جىگىتتەر دە قىز­­داردان قالىسپاۋعا تىرىسىپ ءجۇر. ماسەلەن, ەل قۇراما كو­مان­داسىنىڭ كوشباسشىسى ري­نات جۇماباەۆتىڭ ازيا چەمپيونى دەگەن اتاعى بار. كەزىندە ول رە­سەيلىك سەرگەي كارياكين مەن ۇلى­بريتانيالىق مايكل ادامس سىندى ەسىمدەرى تورتكۇل دۇ­نيەگە تانىمال ساڭلاقتارعا سان سوقتىرعانى جانكۇيەرلەر جا­دىندا. قازبەك نوگەربەكتىڭ 18 جاسقا دەيىنگىلەر اراسىندا را­پيد پەن بليتستەن الەم چەمپيونى دەگەن اتاعى بار. اڭسات ال­ديارعا دا ايرىقشا سەنىم ارتىپ وتىر­مىز. جاقىندا ول گروسسمەيس­تەر اتاعىن الدى. بالعىن ويىن­شىلار قاتارىنان ديماش تىلەنديەۆتىڭ تابىسى قۋانتادى. ول – وقۋشىلار اراسىندا الەم چەمپيونى. سونىمەن قاتار بۇ­كىلالەمدىك 16 جاسقا دەيىنگى جاسوسپىرىمدەر وليمپياداسىندا ەل قۇراماسىنىڭ ءتورتىنشى ورىنعا يە بولۋىن دا وتە تاماشا ناتيجە دەپ باعالاعان ءجون.

– اڭگىمەڭىزگە راحمەت.

اڭگىمەلەسكەن –

عالىم سۇلەيمەن,

«Egemen Qazaqstan»