2013 جىلعى 27 جەلتوقسان, استانا قالاسى
«جەڭىل ونەركاسىپ» سالاسىنداعى سالالىق بىلىكتىلىك شەڭبەرىن بەكىتۋ تۋرالى
قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك كودەكسى 138-4-بابىنىڭ 3-تارماعىنا سايكەس بۇيىرامىن:
1. وسى بۇيرىققا قوسا بەرىلگەن «جەڭىل ونەركاسىپ» سالاسىنداعى سالالىق بىلىكتىلىك شەڭبەرى بەكىتىلسىن.
2. قازاقستان رەسپۋبليكاسى يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار مينيسترلىگىنىڭ ونەركاسىپ كوميتەتى (ب.ا. قاسىمبەكوۆ) زاڭنامادا بەلگىلەنگەن تارتىپتە:
1) قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە وسى بۇيرىقتىڭ مەملەكەتتىك تىركەلۋىن;
2) قازاقستان رەسپۋبليكاسى ادىلەت مينيسترلىگىندە وسى بۇيرىق مەملەكەتتىك تىركەلگەننەن كەيىن كۇنتىزبەلىك ون كۇن ىشىندە بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىندا جانە «ادىلەت» اقپاراتتىق-قۇقىقتىق جۇيەسىندە رەسمي جاريالاۋعا جىبەرۋدى;
3) قازاقستان رەسپۋبليكاسى يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار مينيسترلىگىنىڭ ينتەرنەت-رەسۋرسىندا وسى بۇيرىقتىڭ ورنالاسۋىن قامتاماسىز ەتسىن.
3. وسى بۇيرىقتىڭ ورىندالۋىن باقىلاۋدى وزىمە قالدىرامىن.
4. وسى بۇيرىق مەملەكەتتىك تىركەلگەن كۇنىنەن باستاپ قولدانىسقا ەنگىزىلەدى جانە رەسمي جاريالانۋعا ءتيىس.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى يندۋستريا جانە جاڭا
تەحنولوگيالار ءمينيسترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى ا. راۋ.
قازاقستان رەسپۋبليكاسى يندۋستريا جانە جاڭا تەحنولوگيالار ءمينيسترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشىنىڭ 2013 جىلعى 27 جەلتوقسانداعى №445 بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن
«جەڭىل ونەركاسىپ» سالاسىنداعى سالالىق بىلىكتىلىك شەڭبەرى
1. «جەڭىل ونەركاسىپ» سالاسىنداعى سالالىق بىلىكتىلىك شەڭبەرى (بۇدان ءارى- سبش) سەگىز بىلىكتىلىك دەڭگەيىن قامتيدى, بۇل قازاقستان رەسپۋبليكاسى ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ 2012 جىلعى 24 قىركۇيەكتەگى № 373-ءو-م جانە قازاقستان رەسپۋبليكاسى ءبىلىم جانە عىلىم ءمينيسترىنىڭ 2012 جىلعى 28 قىركۇيەكتەگى № 444 بىرلەسكەن بۇيرىعىمەن بەكىتىلگەن ۇلتتىق بىلىكتىلىك شەڭبەرىنە (بۇدان ءارى – ۇبش) سايكەس كەلەدى (نورماتيۆتىك قۇقىقتىق اكتىلەردى مەملەكەتتىك تىركەۋ تىزىلىمىندە № 8022 بولىپ تىركەلدى, «كازاحستانسكايا پراۆدا» گازەتىندە 2012 جىلعى 24 قاراشادا № 408-409 (27227-27228) جاريالانعان).
2. سبش-نىڭ نەگىزگى باعىتى – جەڭىل ونەركاسىپتە تۇپكىلىكتى تۇتىنۋدىڭ باسەكەلى ءونىمىن قۇرۋدا جانە وتكىزۋدە مەملەكەتتىك جانە سالالىق ساياساتتىڭ قۇرالى بولۋ.
3. سبش-دا پايدالانىلاتىن نەگىزگى تەرميندەر مەن ۇعىمدار:
1) ءبىلىم – وقۋ جانە جەكە تاجىريبەسى ارقىلى اقپاراتتى مەڭگەرۋ ناتيجەسى, وقۋ نەمەسە جۇمىس سالاسىنا قاتىستى فاكتىلەردىڭ, قاعيداتتاردىڭ, تەوريا مەن پراكتيكانىڭ جيىنتىعى, بىلىكتىلىكتىڭ باعالانۋعا ءتيىس بولىگى;
2) ۇبش – ەڭبەك نارىعىندا تانىلاتىن بىلىكتىلىك دەڭگەيلەرىن قۇرىلىمدالعان سيپاتتاۋ;
3) ۇلتتىق بىلىكتىلىك جۇيەسى – مامانداردىڭ بىلىكتىلىگىنە ەڭبەك نارىعى تاراپىنان سۇرانىس پەن ۇسىنىستاردى قۇقىقتىق جانە ينستيتۋتسيونالدىق رەتتەۋ تەتىكتەرىنىڭ جيىنتىعى;
4) تاجىريبە – سانالى قىزمەت, بەلگىلى ءبىر ۋاقىت ارالىعىندا مەڭگەرىلگەن جانە ءتيىمدى پايدالانىلا الاتىن ءبىلىم مەن داعدىلار;
5) سبش – سالادا تانىلاتىن بىلىكتىلىك دەڭگەيلەرىن قۇرىلىمدىق جاعىنان سيپاتتاۋ;
6) كاسىبي ستاندارت – كاسىبي قىزمەتتىڭ ناقتى سالاسىندا بىلىكتىلىك دەڭگەيىنە جانە قۇزىرەتتىلىككە, ەڭبەك مازمۇنىنا, ساپاسىنا جانە جاعدايلارىنا قويىلاتىن تالاپتاردى ايقىندايتىن ستاندارت;
7) يكەم – قىزمەتتى جۇزەگە اسىرۋ جانە مىندەتتەردى شەشۋ ماقساتىندا ءبىلىمدى قولدانۋ جانە قۇزىرەتتىلىك تانىتۋ قابىلەتى (لوگيكالىق, ينتۋيتيۆتىك, شىعارماشىلىق جانە پراكتيكالىق ويلاۋدى قولدانۋ).
4. جەڭىل ونەركاسىپ سالالارىنىڭ ستراتەگيالىق ماقساتتارى:
1) جۇمىسكەرلەردىڭ باسقارۋشىلىق, ينجەنەرلىك, تەحنيكالىق جانە كاسىپكەرلىك كاسىبيلىگىن ارتتىرۋ;
2) عىلىمي, جوبالاۋ ۇيىمدارى, ارالاس كاسىپورىندار كووپەراتسياسىنىڭ تۇراقتى مەحانيزمدەرىن جانە ولارمەن ءوزارا سەرىكتەستىك ءىس-قيمىل قالىپتاستىرۋ;
3) ستانوكتاردىڭ, قۇرالدار مەن تەحنولوگيالىق جابدىقتاردىڭ پاركىن جاڭارتۋ جانە قازىرگى زامانعى پاركىن قۇرۋ;
4) جەڭىل ونەركاسىپتىڭ باسەكەگە قابىلەتتى ءونىمىن جاساۋ.
5. سبش-نىڭ مىندەتى كاسىپتىك ستاندارتتاردى ودان ءارى ازىرلەۋ ءۇشىن جەڭىل ونەركاسىپ سالالارىنىڭ قولدانىستاعى جانە پەرسپەكتيۆالى تەحنولوگيالارىن ەسكەرە وتىرىپ, قىزمەتكەرلەردىڭ فۋنكتسيونالدىق مىنەز-قۇلقىنا, يكەمىنە, داعدىلارىنا جانە بىلىمىنە قويىلاتىن تالاپتاردى ايقىنداۋ بولىپ تابىلادى.
6. سالانىڭ ءونىمدى جاساۋ مەن ىسكە اسىرۋدىڭ قولدانىستاعى جانە پەرسپەكتيۆالى تەحنولوگيالاردى قولدانۋمەن بايلانىستى نەگىزگى وندىرىستىك مىندەتتەرى:
1) نورماتيۆتىك تەحنيكالىق قۇجاتتاما ازىرلەۋ;
2) ءوندىرىس قۇرالدارىن جەتىلدىرۋ جانە دايىنداۋ;
3) ەنەرگيا ۇنەمدەيتىن جانە «جاسىل» تەحنولوگيالار مەن ماتەريالداردى پايدالانۋ;
4) جەڭىل ونەكاسىپ ءونىمىن ءوندىرۋ جانە وتكىزۋ.
7. پروبلەمالىق ۇلگىدەگى نەگىزگى سالالىق مىندەتتەر:
1) سالا سۋبەكتىلەرى كووپەراتسياسىنىڭ باسەكەگە قابىلەتتى مودەلدەرىن ازىرلەۋ جانە ىسكە اسىرۋ;
2) كاسىپورىنداردىڭ تۇراقتى دامۋ ستراتەگيالارىن ازىرلەۋ;
3) جۇمىسكەرلەردى كاسىبي دەڭگەيىن تۇراقتى تۇردە ارتتىرۋعا, ساپالى جانە ونىمدىلىگى جوعارى ەڭبەككە ىنتالاندىرۋ جۇيەلەرىن قۇرۋ;
4) ونەرتابىستىق قىزمەتتى جانە ۇتىمدى ەتۋدى ۇيىمداستىرۋ;
5) ءونىمنىڭ وزىندىك قۇنىن تومەندەتۋ, ءوندىرىستىڭ ەنەرگيا تيىمدىلىگىن ارتتىرۋ;
6) جەڭىل ونەركاسىپتى ءتيىمدى باسقارۋ ادىستەرىن پايدالانۋ;
7) مەملەكەتتىك-جەكە مەنشىك سەرىكتەستىك مەحانيزمدەرىن ازىرلەۋ جانە ىسكە اسىرۋ;
8) جەڭىل ونەركاسىپ تاۋارلارىنىڭ باسەكەگە قابىلەتتى اسسورتيمەنتىن دامىتۋ, يمپورتتىڭ ورنىن باسۋ.
8. سبش مىناداي:
1) ۇبش بىلىكتىلىك دەڭگەيلەرىنىڭ جەڭىل ونەركاسىپتە قولدانىلاتىن جانە پەرسپەكتيۆالى تەحنولوگيالاردى ەسكەرە وتىرىپ جۇمىسكەردىڭ قۇزىرەتتەرىنە, بىلىمدەرىنە, يكەمىنە جانە داعدىلارىنا قويىلاتىن تالاپتارىن ناقتىلاۋ;
2) سبش-نىڭ تومەنگى بىلىكتىلىك دەڭگەيلەرىنەن جوعارى دەڭگەيلەرگە اۋىسقان كەزدەگى تالاپتاردىڭ ساباقتاستىعى;
3) جەڭىل ونەركاسىپ جۇمىسكەرلەرىنىڭ قۇزىرەتتەرىنە, بىلىمدەرىنە, يكەمىنە جانە داعدىلارىنا قويىلاتىن تالاپتار سيپاتتاماسىنىڭ ءبىر ماعىنالىلىعى, قيسىندىلىعى جانە قىسقالىعى;
4) جەڭىل ونەركاسىپتىڭ بارلىق كاسىپتىك قىزمەتتەر سالاسىنا سبش-نىڭ ۇلگىلىك تالاپتارىنىڭ امبەباپتىلىعى, قولايلىعى;
5) جۇمىسكەرلەردىڭ بىلىكتىلىك دەڭگەيىن ارتتىرۋدى ىنتالاندىرۋ قاعيداتتارى ەسكەرىلە الا وتىرىپ ازىرلەندى.
9. سبش سبش-عا 1-قوسىمشاعا سايكەس قۇرىلىم بويىنشا رەسىمدەلگەن شەڭبەرلىك قۇرىلىمدى بىلدىرەدى.
سبش كاسىپتىك قىزمەتتىڭ جالپى سيپاتتامالارىنىڭ ءاربىر بىلىكتىلىك دەڭگەيىنە ارنالعان سيپاتتاۋدان تۇرادى, اتاپ ايتقاندا:
1) تۇلعالىق جانە كاسىپتىك قۇزىرەتتەر – بۇل كورسەتكىش جۇمىكەردىڭ جالپى قۇزىرەتىن ايقىندايدى جانە مىناداي ءۇش نەگىزگى كورىنىس بەرۋ دارەجەسى بار:
باسشىلىقتىڭ قول استىنداعى قىزمەت;
وزىندىك اتقارۋشىلىق قىزمەت;
باسقالارعا باسشىلىق ەتۋ.
2) ءبىلىم – بۇل كورسەتكىش كەشەندى بولىپ تابىلادى جانە بىلىمگە قويىلاتىن تالاپتاردى ايقىندايدى, كاسىپتىك قىزمەتتىڭ مىناداي ەرەكشەلىكتەرىنە بايلانىستى بولادى:
پايدالاناتىن اقپاراتتىڭ كولەمى مەن كۇردەلىلىگى;
ءبىلىمنىڭ يننوۆاتسيالىعى;
ولاردىڭ ابستراكتىلىك دارەجەسى (تەوريالىق جانە پراكتيكالىق ءبىلىمنىڭ اراقاتىناسى);
ونىڭ كورىنىس بەرۋ (بىلىكتىلىكتىڭ ءبىر دەڭگەيىنەن باسقاسىنا اۋىسۋ) دارەجەسى كورسەتكىشتەردىڭ قۇرامداس بولىكتەرىنىڭ ءبىرىنىڭ (كەز كەلگەنىنىڭ), ەكەۋىنىڭ دە نەمەسە ۇشەۋىنىڭ وزگەرۋىنە بايلانىستى.
3) يكەم جانە داعدى – بۇل كورسەتكىش كەشەندى بولىپ تابىلادى جانە بىلىكتىلىككە قويىلاتىن تالاپتاردى ايقىندايدى, كاسىپتىك قىزمەتتىڭ مىناداي ەرەكشەلىكتەرىنە بايلانىستى بولادى:
كاسىپتىك مىندەتتەردى شەشۋ تاسىلدەرىنىڭ كوپتىگى (وزگەرگىشتىگى), وسى تاسىلدەردى تاڭداۋ نەمەسە ازىرلەۋ قاجەتتىلىگى;
جۇمىس جاعدايىنىڭ بەلگىسىزدىك جانە ونىڭ دامۋىنىڭ بەيمالىمدىگى دارەجەسى;
ونىڭ كورىىس بەرۋ (بىلىكتىلىكتىڭ ءبىر دەڭگەيىنەن باسقاسىنا اۋىسۋ) دارەجەسى كورسەتكىشتەردىڭ قۇرامداس بولىكتەرىنىڭ ءبىرىنىڭ (كەز كەلگەنىنىڭ) نەمەسە ەكەۋىنىڭ دە وزگەرۋىنە بايلانىستى.
10. بىلىكتىلىك دەڭگەيى بەلگىلى ءبىر ءبىلىم بەرۋ باعدارلاماسىن يگەرۋ جانە/نەمەسە پراكتيكالىق تاجىريبە ناتيجەسى بولىپ تابىلادى.
بىلىكتىلىكتى ءوسىرۋ نەمەسە ءاربىر دەڭگەيدە ونىڭ بەيىنىن وزگەرتۋ ءۇشىن ءتيىستى ليتسەنزيالارى بار ۇيىمداردا بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ جانە كادرلاردى قايتا دايارلاۋ جۇيەسىنىڭ قوسىمشا ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارى بويىنشا وقىتۋ جۇرگىزىلەدى.
بىلىكتىلىك دەڭگەيى پراكتيكالىق جۇمىس تاجىريبەسىن مەڭگەرۋىنە, ءوز بەتىنشە ءبىلىم الۋىنا جانە وقۋىنا قاراي ءوسۋى مۇمكىن.
ءبىلىم بەرۋ مەن وقىتۋدىڭ ءارتۇرلى نىساندارىن ەسەپكە الۋ سالالىق بىلىكتىلىك جۇيەلەرنىڭ ىشىندە جۇرگىزىلەتىن بولادى.
دەربەس ءبىلىم بەرۋ تراەكتورياسىن قۇرۋ جۇمىسكەردىڭ ءبىلىمى مەن پراكتيكالىق تاجىريبەسىن, بىلىكتىلىكتى ارتتىرۋ كۋرستارىن ەسكەرۋ ارقىلى جۇزەگە اسىرىلادى, بۇل بىلىكتىلىك دەڭگەيلەرىنىڭ تىنىنەن دە, كولدەنەڭىنەن دەىلگەرىلەۋىنە مۇمكىندىك بەرەدى.
بىلىكتىلىك دەڭگەيلەرىنىڭ ءبىلىم بەرۋ جانە وقىتۋدىڭ ۇلتتىق جۇيەسى دەڭگەيلەرىمەن اراقاتىناسى سبش-عا 2-قوسىمشادا كورسەتىلگەن بىلىكتىلىككە قول جەتكىزۋ كورسەتكىشى بويىنشا ايقىندالادى.
11. سبش قاجەت بولعان جاعدايدا بىلىكتىلىكتىڭ ىشىندە بىلىكتىلىكتەردىڭ سالالىق تالاپتارىنىڭ ەرەكشەلىگى كورىنىس تاباتىن كىشى دەڭگەيلەردى كوزدەدى.
«جەڭىل ونەركاسىپ» سالاسىنداعى سالالىق بىلىكتىلىك شەڭبەرىنە 1-قوسىمشا
سالالىق بىلىكتىلىك شەڭبەرىنىڭ بىلىكتىلىك دەڭگەيىنىڭ سيپاتتاماسى
كاسىبي قىزمەتى سالالارى:
1) تابيعي جانە حيميالىق تالشىقتاردىڭ ءيىرىمى;
2) توقىما, تريكوتاج جانە توقىما ەمەس توسەمدەر ءوندىرىسى;
3) ءيىرىم ءجىپ, توقىما, تريكوتاج, توقىما ەمەس توسەمدەردى بوياۋ جانە ارلەۋ;
4) تالشىقتى ماتەريالداردى العاشقى وڭدەۋ;
5) كيىم, ش ۇلىق ناسكي بۇيىمدارى, باس كيىم ءوندىرىسى;
6) اياق كيىم ءوندىرىسى;
7) گالانتەرەيا ءوندىرىسى;
8) بىلعارى جانە ءۇلبىر ءوندىرىسى جانە ولاردان جاسالعان بۇيىمدار.
ۇبش دەڭگەيى سبش دەڭگەيى كاسىبي قىزمەتى سالالارى:
1) تابيعي جانە حيميالىق تالشىقتاردىڭ ءيىرىمى;
2) توقىما, تريكوتاج جانە توقىما ەمەس توسەمدەر ءوندىرىسى;
3) ءيىرىم ءجىپ, توقىما, تريكوتاج, توقىما ەمەس توسەمدەردى بوياۋ جانە ارلەۋ;
4) تالشىقتى ماتەريالداردى العاشقى وڭدەۋ;
5) كيىم, ش ۇلىق ناسكي بۇيىمدارى, باس كيىم ءوندىرىسى;
6) اياق كيىم ءوندىرىسى;
7) گالانتەرەيا ءوندىرىسى;
8) بىلعارى جانە ءۇلبىر ءوندىرىسى جانە ولاردان جاسالعان بۇيىمدار.
جەكە جانە كاسىبي قۇزىرەتىنە قويىلاتىن تالاپتار بىلىگى مەن داعدىسىنا قويىلاتىن تالاپتار بىلىۋىنە قويىلاتىن تالاپتار
1 1 دەربەستىگى: مىندەتتەردى ورىنداۋ بارىسىندا وتە تومەن دەربەستىك دەڭگەيىندە تولىق باسشىلىق جاسالاتىن جۇمىس
جاۋاپكەرشىلىگى: جۇمىستاردىڭ ورىندالۋى, ءوز قاۋىپسىزدىگى جانە باسقالاردىڭ قاۋىپسىزدىگى.
كۇردەلىلىگى: نۇسقاۋلىق بويىنشا قاتاڭ جۇمىس ىستەۋ:
شيكىزاتتى, جابدىقتاردى, قۇرالداردى جۇمىسقا دايىنداۋ. ءبىر ۇلگىدەگى كۇردەلى ەمەس پراكتيكالىق تاپسىرمالاردى ورىندايدى, ءوزىن-ءوزى باقىلاۋ جانە ءوزىن-ءوزى باسقارا ءبىلۋ داعدىلارىن كورسەتەدى. ەڭبەك ءپانى, ونى وزگەرتۋ پروتسەستەرى جانە ءتيىستى ورىنداۋشىلىق ارەكەتتەر توپتاماسى تۋرالى بازالىق ءبىلىم. قاۋىپسىزدىك جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قاعيدالاردى ءبىلۋ.
2 2 دەربەستىگى: بەلگىلى جاعدايلاردا بەلگىلى ءبىر دەربەستىگى بار, باسشىلىق جاسالاتىن جۇمىس; باسشىلىق جاساپ وقىتۋ.
جاۋاپكەرشىلىگى: قاراپايىم تاپسىرمالاردىڭ ورىندالۋ ناتيجەسى, ءوز قاۋىپسىزدىگى جانە باسقالاردىڭ قاۋىپسىزدىگى; قورشاعان ورتانى قورعاۋ جانە ورتكە قارسى قاۋىپسىزدىك بويىنشا تالاپتاردى ورىنداۋ.
كۇردەلىلىگى: قاراپايىم ءبىر ۇلگىدەگى مىندەتتەردى ورىنداۋ, جابدىقتارعا وتىن قۇيۋ, اۋىسىمدى قابىلداۋ, جابدىقتاردى تازالاۋ جانە جۇمىس ورنىن جيناۋ. ءبىر ۇلگىدەگى جەڭىل پراكتيكالىق تاپسىرمالاردى ورىندايدى, قاراپايىم وندىرىستىك جاعدايلاردا ءوزىن-ءوزى باقىلاۋ جانە ءوزىن-ءوزى باسقارا ءبىلۋ داعدىلارىن كورسەتەدى. ەڭبەك ءپانى, قاراپايىم ۇلگىلىك مىندەتتەردى ورىنداۋ كەزىندە ناتيجەلەرگە قول جەتكىزۋ قۇرالدارى مەن تاسىلدەرى تۋرالى بازالىق ءبىلىم. قاۋىپسىزدىك جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قاعيدالاردى ءبىلۋ.
3 3 دەربەستىگى: ءبىر ۇلگىدەگى جاعدايلاردا جانە كاسىبي قىزمەتتەردىڭ باسشىلىق جاسالاتىن كۇردەلى جاعدايلاردا دەربەس جۇمىستاردى جۇزەگە اسىرۋ, وقىتۋلاردى ءوز بەتىنشە ۇيىمداستىرۋ.
جاۋاپكەرشىلىگى: جۇمىستاردىڭ ورىندالۋ ناتيجەسى; ءوز قاۋىپسىزدىگى جانە باسقالاردىڭ قاۋىپسىزدىگى; قورشاعان ورتانى قورعاۋ جانە ورتكە قارسى قاۋىپسىزدىك بويىنشا تالاپتاردى ورىنداۋ.
كۇردەلىلىگى: ءبىر ۇلگىدەگى پراكتيكالىق مىندەتتەردى ورىنداۋ; ءبىلىم جانە پراكتيكالىق تاجىريبەسى نەگىزىندە تانىمال ءتاسىلىن تاڭداۋ;
ءوزىنىڭ كاسىبي قىزمەت سالاسىنا سايكەس نەگىزگى تەحنولوگيالىق پروتسەستەردى جۇرگىزۋ. ستاندارتتى پراكتيكالىق تاپسىرمالاردى ورىندايدى, داعدىلارىن جوبالاۋ العا قويعان مىندەتتەردى ورىنداۋ تاسىلدەرىن تاڭداۋدى كورسەتەدى. ءوز كاسىبي قىزمەتىندە ءونىمدى شىعارۋ تەحنولوگياسى, جەڭىل ونەركاسىپ. كاسىپورىندارىندا ەڭبەكتى جوسپارلاۋ جانە ۇيىمداستىرۋ تۋرالى ءبىلىمى. قاۋىپسىزدىك جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قاعيدالاردى ءبىلۋ.
4 4 دەربەستىگى: باعىنىشتى قىزمەتكەرلەردىڭ مىندەتتەردى ءوز ەركىمەن بەلگىلەۋىن, نورمالاردى ۇيىمداستىرۋ جانە ىسكە اسىرۋدى باقىلاۋىن كوزدەيتىن, باسشىنىڭ باسقارۋىمەن نورمالاردى ىسكە اسىرۋ بويىنشا ورىنداۋشىلىق-باسقارۋشىلىق قىزمەت.
جاۋاپكەرشىلىگى: نورمالاردىڭ ىسكە اسىرۋ ناتيجەسى; ءوز قاۋىپسىزدىگى جانە باسقالاردىڭ قاۋىپسىزدىگى; قورشاعان ورتانى قورعاۋ جانە ورتكە قارسى قاۋىپسىزدىك تالاپتارىنىڭ ورىندالۋى.
كۇردەلىلىگى: جۇمىس جاعدايىن ءوز بەتىنشە تالداۋدى تالاپ ەتەتىن ءارتۇرلى ۇلگىدەگى پراكتيكالىق مىندەتتەردى شەشۋ: ءوزىنىڭ كاسىبي قىزمەتى سالاسىنداعى كۇردەلىلىگى ءتۇرلى دەڭگەيدەگى نەگىزگى تەحنولوگيالىق پروتسەستەردى جۇرگىزۋ, ۇجىمداعى تالىمگەرلىك جۇمىس. جارتىلاي فابريكاتتار ساپاسىن جانە تەحنولوگيالىق پروتسەستەردى جانە دايىن ءونىمدى باقىلاۋ الىنعان تاپسىرمالاردى انىقتايدى, باعىنىشتىلاردىڭ مىندەتتەرىن بەلگىلەيدى, قىزمەتتەرىنىڭ ناتيجەسىن باعالايدى, ءبىلىم جانە داعدىلاردىڭ جەتىسپەۋىن انىقتايدى, قىزمەتكەرلەردىڭ كاسىپقويلىعىن جوعارىلاتۋعا ىنتالاندىرادى. كاسىبي مىندەتتەردى قويۋ جانە شەشۋ تاسىلدەرى, قاعيداتتارى جانە امالدارى تۋرالى, وندىرىستەگى قاتىناس ەتيكاسى مەن پسيحولوگياسى, ەڭبەك ۋاجدەمەسى جانە ىنتالاندىرۋ تاسىلدەرى تۋرالى ءبىلۋى. قاۋىپسىزدىك جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قاعيدالاردى ءبىلۋ.
5 5 دەربەستىگى: كاسىپورىن قىزمەتىنىڭ تەحنولوگيالىق پروتسەسس ۋچاسكەسى مەن ستراتەگياسى شەگىندەگى باسقارۋشىلىق قىزمەت.
جاۋاپكەرشىلىگى: ءوز ەڭبەگىن باعالاۋ جانە جەتىلدىرۋ, ءوزىنىڭ وقۋى جانە باسقالاردى وقىتۋ; ءوز قاۋىپسىزدىگى جانە باسقالاردىڭ قاۋىپسىزدىگى; قورشاعان ورتانى قورعاۋ ورتكە قارسى قاۋىپسىزدىك تالاپتارىن ساقتاۋ.
كۇردەلىلىگى: جۇمىس جاعدايلارى وزگەرمەلى ءتۇرلى جاعدايلاردا شەشىم تابۋ تاسىلدەرىن تاڭداۋ نەگىزىندە پراكتيكالىق مىندەتتەردى شەشۋ. جەڭىل ونەركاسىپ ءونىمىن ءوندىرۋ تەحنولوگيالىق پروتسەسىن ۇيىمداستىرۋ بويىنشا جۇمىستى جۇرگىزۋ, جوبالاۋ, جاڭا جابدىقتاردى تەحنولوگيالاردى جانە اسسورتيمەننتەردى يگەرۋ جانە ەندىرۋ بويىنشا جۇمىستاردى جۇرگىزۋ, جەڭىل ونەركاسىپ ءوندىرىسىنىڭ تيىمدىلىگىن جانە ءونىم ساپاسىن ارتتىرۋ بويىنشا ۇيىمداستىرۋشىلىق - باسقارۋشىلىق جۇمىس. تاپسىرىستى ءتۇسىنۋ, جاعدايدى جانە ءوزىنىڭ ءىس-قيمىلدارىن تالداۋ, شەشىم قابىلداۋ جانە ولاردى ىسكە اسىرۋعا جاعداي جاساۋ, كوماندالىق جۇمىس, باسقارۋشىلىق جانە ورىنداۋشىلىق كاسىپقويلىقتى جوعارىلاتۋ تۇرعىسىنان قىزمەتتى باقىلاۋ جانە تۇزەتۋ داعدىلارىن كورسەتەدى. كاسىبي جاعدايلاردى جۇيەلىك تالداۋ جانە جوبالاۋ ءادىسناماسى, باسقارۋشىلىق شەشىمدەردى قابىلداۋ تاسىلدەرى, ۇجىم جانە ۇجىمدىق قۇرىلىم تۋرالى ءبىلۋى. قاۋىپسىزدىك جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قاعيدالاردى ءبىلۋ.
6 6 دەربەستىگى: جۇمىستار جونىندە باسقا ۋچاسكەلەرمەن كەلىسىم جاساۋدى بولجايتىن, كاسىپورىن قىزمەتتەرىنىڭ ستراتەگياسى شەڭبەرىندەگى باسقارۋشىلىق قىزمەت.
جاۋاپكەرشىلىگى: ماڭىزدى وزگەرىستەرگە جانە دامۋعا اكەلۋى مۇمكىن قىزمەت ۇدەرىستەرىن جوسپارلاۋ جانە ازىرلەۋ, قىزمەتكەرلەردىڭ كاسىپقويلىعىن ارتتىرۋعا جاۋاپكەرشىلىگى.
كۇردەلىلىگى: شەشىم قابىلداۋ تاسىلدەرىنىڭ ارتۇرلىلىگىن بولمايتىن مىندەتتەردى شەشۋگە باعىتتالعان قىزمەتتەر. زەررتەۋ جانە تاجىريبەلى ەكسپەرەمەنتال جۇمىستاردى جۇرگىزۋ, ءوندىرىستى كەڭەيتۋدى جوبالاۋ جانە جاڭعىرتۋ, جەڭىل ونەركاسىپ اسسورتيمەنتىن كەڭەيتۋ جانە جاڭارتۋ, جاڭا تەحنولوگيالاردى ەندىرۋ.
بەلگىسىزدىگى جوعارى الەۋمەتتىك جانە كاسىبي جاعدايلاردا جوبالاۋ جانە شەشىم قابىلداۋ, ءوزىن-ءوزى باسقارۋ مادەنيەتى, كوممۋنيكاتسيانى ۇيىمداستىرۋ جانە كوزقاراس-
تاردى كەلىسۋ, ناتيجەلەردى رەسىمدەۋ جانە ولارمەن تانىس-
تىرۋ, قازىرگى زامانعى باعدار-
لامالىق ونىمدەر مەن تەحنيكالىق قۇرالداردى پايدالانۋ داعدىلارىن كورسەتەدى. الەۋمەتتىك جانە كاسىبي كۇردەلى جاعدايلاردا بىرلەسىپ تالداۋ, جوبالاۋ جانە شەشىم قابىلداۋ ءادىسناماسى, كوممۋنيكاتسيانى ۇيىمداستىرۋ جانە كوزقاراستاردى كەلىسۋ, تالدامالىق جانە جوبالىق قۇجاتتامانى رەسىمدەۋ جانە تانىستىرۋ تاسىلدەرى تۋرالى ءبىلۋى. قاۋىپسىزدىك جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قاعيدالاردى ءبىلۋ.
7 7-1 دەربەستىگى: سالا قۇرىلىمىن جۇمىس ىستەتۋ جانە دامىتۋ ستراتەگياسىن قۇرۋدى كوزدەيتىن باسقارۋشىلىق قىزمەت
جاۋاپكەرشىلىگى: ماڭىزدى وزگەرىستەرگە نەمەسە دامۋعا اكەلۋى مۇمكىن قىزمەت ۇدەرىستەرىن جوسپارلاۋ, ازىرلەۋ جانە ونىڭ ناتيجەلەرى.
كۇردەلىلىگى: دامۋ ماسەلەلەرىن شەشۋ, جاڭا تاسىلدەردى ازىرلەۋ, ءارتۇرلى ادىستەردى قولدانۋدى كوزدەيتىن قىزمەت.
جەڭىل ونەركاسىبى ونىمدەرىن ىشكى نارىققا وتكىزۋ, جەڭىل ونەركاسىبى ونىمىندەگى قازاقستاندىق قامتۋ ۇلەسىن ۇلعايتۋ, جەرگىلىكتى كلاستەرلەردى دامۋىتۋ. مىندەت پەن پروبلەمالاردى قويۋ, يننوۆا-
تسيالىق تاسىلدەردى, تۇجىرىمداما جاساۋ جانە قىزمەت ستراتەگياسى ادىستەرىن قولدانا وتىرىپ, ولاردى جۇيەلى تۇردە شەشۋ داعدىلارىن كورسەتەدى. تۇجىرىمدامانى, ستراتەگيانى, قىزمەتتىڭ فۋنكتسيونالدىق مودەلدەرىن قۇرۋ ءادىسناماسىن, جەڭىل ونەركاسىپ ءۇشىن كادرلاردى دايارلاۋ سالاسىنداعى اكمەولوگيالىق ادىستەردى قولدانا وتىرىپ, مىندەتتەر مەن پروبلەمالاردى قويۋ مەن جۇيەلى تۇردە شەشۋ تاسىلدەرى تۋرالى ءبىلىم. قاۋىپسىزدىك جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قاعيدالاردى ءبىلۋ.
7-2 دەربەستىگى: سالا قۇرىلىمىن جۇمىس ىستەتۋ جانە دامىتۋ ستراتەگياسىن قۇرۋدى كوزدەيتىن باسقارۋشىلىق قىزمەت
جاۋاپكەرشىلىگى: ماڭىزدى وزگەرىستەرگە جانە دامۋعا اكەلۋى مۇمكىن قىزمەت ۇدەرىستەرىن جوسپارلاۋ, ازىرلەۋ جانە ونىڭ ناتيجەلەرى.
كۇردەلىلىگى: دامۋ ماسەلەلەرىن شەشۋ, جاڭا تاسىلدەردى ازىرلەۋ, ءارتۇرلى ادىستەردى قولدانۋدى كوزدەيتىن قىزمەت
جەڭىل ونەركاسىبى ونىمدەرىن سىرتقى نارىققا وتكىزۋ, جەڭىل ونەركاسىبى ونىمىندەگى قازاقستاندىق قامتۋ ۇلەسىن ۇلعايتۋ, جەرگىلىكتى كلاستەرلەردى دامىتۋ
8 8-1 دەربەستىگى: مەملەكەتتىك اۋقىمداعى سالانىڭ ءىرى ينستيتۋتسيونالدىق قۇرىلىمدارىنا جۇمىس ىستەتۋ جانە دامىتۋ ستراتەگياسىن قۇرۋدى كوزدەيتىن باسقارۋشىلىق قىزمەت.
جاۋاپكەرشىلىگى: ماڭىزدى وزگەرىستەرگە نەمەسە دامۋعا اكەلۋى مۇمكىن قىزمەت ۇدەرىستەرىن جوسپارلاۋ, ازىرلەۋ جانە ونىڭ ناتيجەلەرى.
كۇردەلىلىگى: دامۋ ماسەلەلەرىن شەشۋ, جاڭا تاسىلدەردى ازىرلەۋ, ءارتۇرلى ادىستەردى قولدانۋدى كوزدەيتىن قىزمەت.
جەڭىل ونەركاسىبى ونىمدەرىن ىشكى نارىققا وتكىزۋ, جەڭىل ونەركاسىبى ونىمىندەگى قازاقستاندىق قامتۋ ۇلەسىن ۇلعايتۋ, جەرگىلىكتى كلاستەرلەردى دامىتۋ. جۇيەلىك جانە ستراتەگيالىق ويلاۋدى, لوگيكالىق ادىستەردى, كاسىبي قىزمەت پەن ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ مودەلدەرىن قۇرۋ مەن ورىنداۋ ادىستەرىن قولدانا وتىرىپ, ءوزارا ءتيىمدى شەشىمدەردى قابىلداۋ داعدىلارىن كورسەتەدى. قىزمەتتىڭ جانە ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ كووپەراتيۆتىك جۇيەلەرىن قۇرۋ, جەڭىل ونەركاسىپ سالاسىنداعى ماكروالەۋمەتتىك جانە ماكرو-ەكونوميكالىق جۇيەلەردى ۇلگىلەۋ جانە باسقارۋ ءادىسناماسى تۋرالى ءبىلىم. قاۋىپسىزدىك جانە ەڭبەكتى قورعاۋ جونىندەگى قاعيدالاردى ءبىلۋ.
8-2 دەربەستىگى: مەملەكەتتىك اۋقىمداعى سالانىڭ ءىرى ينستيتۋتسيونالدىق قۇرىلىمدارىنا جۇمىس ىستەتۋ جانە دامىتۋ ستراتەگياسىن قۇرۋدى كوزدەيتىن باسقارۋشىلىق قىزمەت.
جاۋاپكەرشىلىگى: ماڭىزدى وزگەرىستەرگە نەمەسە دامۋعا اكەلۋى مۇمكىن قىزمەت ۇدەرىستەرىن جوسپارلاۋ, ازىرلەۋ جانە ونىڭ ناتيجەلەرى.
كۇردەلىلىگى: دامۋ ماسەلەلەرىن شەشۋ, جاڭا تاسىلدەردى ازىرلەۋ, ءارتۇرلى ادىستەردى قولدانۋدى كوزدەيتىن قىزمەت.
جەڭىل ونەركاسىبى ونىمدەرىن سىرتقى نارىققا وتكىزۋ, جەڭىل ونەركاسىبى ونىمىندەگى قازاقستاندىق قامتۋ ۇلەسىن ۇلعايتۋ, جەرگىلىكتى كلاستەرلەردى دامىتۋ.
«جەڭىل ونەركاسىپ» سالاسىنداعى سالالىق بىلىكتىلىك شەڭبەرىنە 2-قوسىمشا
بiلiكتiلiككە قول جەتكiزۋ كورسەتكiشi
بiلiكتiلiك دەڭگەيi تيiستi دەڭگەيدەگi بiلiكتiلiككە قول جەتكiزۋ جولدارى
1 پراكتيكالىق تاجiريبە جانە/نەمەسە جۇمىس ورنىندا قىسقا مەرزiمدi وقىتۋ (نۇسقاۋ) جانە/نەمەسە باستاۋىشتان كەم ەمەس ورتا بiلiمi بولعان كەزدە قىسقا مەرزiمدi كۋرستار.
2 پراكتيكالىق تاجiريبە جانە/نەمەسە نەگiزگi ورتا بiلiمنەن كەم ەمەس جالپى ورتا بiلiمi بولعان كەزدە كاسiبي دايارلاۋ (بiلiم بەرۋ مەكەمەسi نەگiزiندە قىسقا مەرزiمدi كۋرستار نەمەسە كورپوراتيۆتi بiلiم بەرۋ) جانە/نەمەسە ەرەسەكتەردi قايتا دايارلاۋ.
3 پراكتيكالىق تاجiريبە جانە/نەمەسە جالپى ورتا بiلiم نەمەسە نەگiزگi ورتا بiلiمنiڭ نەگiزiندە تەحنيكالىق جانە كاسiبي بiلiم نەمەسە پراكتيكالىق تاجiريبەسiز جالپى ورتا بiلiم بولعان كەزدە كاسiبي دايارلاۋ (بiلiم بەرۋ مەكەمەلەرiنiڭ نەگiزiندە بiر جىلعا دەيiن كاسiبي دايارلاۋ باعدارلامالارى بويىنشا كۋرستار نەمەسە كورپوراتيۆتi وقىتۋ).
4 جوعارى دارەجەلi تەحنيكالىق جانە كاسiبي بiلiم (قوسىمشا كاسiبي دايىندىق) جانە پراكتيكالىق تاجiريبە.
5 تەحنيكالىق جانە كاسiبي بiلiم (ورتا بۋىن مامانى), ورتادان كەيiنگi بiلiم, پراكتيكالىق تاجiريبە, نەمەسە جوعارى بiلiم.
6 جوعارى بiلiم, پراكتيكالىق تاجiريبە.
7 جوعارى بiلiم, پراكتيكالىق تاجiريبە, نەمەسە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيiنگi بiلiم, پراكتيكالىق تاجiريبە.
8 جوعارى بiلiم, پراكتيكالىق تاجiريبە, نەمەسە جوعارى وقۋ ورنىنان كەيiنگi بiلiم, پراكتيكالىق تاجiريبە. وسى بiلiكتiلiك دەڭگەيiندە جوعارى بiلiم «بiلiم تۋرالى» قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 2007 جىلعى 27 شiلدەدەگi زاڭى قابىلدانعانعا دەيiن الىنعان جوعارى بiلiمدi, سونداي-اق وسى زاڭدا بەلگiلەنگەن بiلiم دەڭگەيiنە سايكەس ايقىندالعان جوعارى بiلiمنەن كەيiنگi بiلiمدi قامتيدى.
بۇيرىق قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ادىلەت مينيسترلىگىندە 2014 جىلعى 27 قاڭتارداعى نورماتيۆتىك قۇقىقتىق كەلىسىمدەردى مەملەكەتتىك تىركەۋدىڭ تىزىلىمىنە №9093 بولىپ ەنگىزىلدى.