اۋىل بالاسى ارمانشىل كەلەدى. شوقان, اقان, ۇكىلى ىبىراي سىندى اقماڭداي ارىستار دۇنيەگە كەلگەن ايىرتاۋدىڭ التىن بەسىگىندە تەربەلىپ وسكەن رامازان جەرلەس اعاسى شوتا-امان ءۋاليحانوۆ سەكىلدى ساۋلەتشى بولۋدى ومىردىڭگەك ساناعانى سوندىقتان دەپ تۇيدىك. بەرتىنگى ەلەتسكي, بايىرعى ساعالاق اۋىلىنداعى مەكتەپتى بىتىرىسىمەن اقمولاداعى ينستيتۋتتى اياقتاپ, ينجەنەر-قۇرىلىسشى ديپلومىن العانداعى قۋانىش سۋرەتكە سىيمايتىنداي دۇنيە ەدى...
جانتالاسقان رامازاننىڭ جان ءدۇرسىلىن كەيىنىرەك تۇسىندىك. قوعامدىق ومىردە بولسىن, سپورتتا بولسىن, كۇندەلىكتى تىرشىلىكتە بولسىن ادىمداپ العا باسۋدى قالايتىن. ارمانشىل دەگەننەن شىعادى, 1998 جىلى كوكشەتاۋعا كوشىپ كەلىپ, ءۇي الۋى دا جاس جىگىتتىڭ جۇرەگىنە قوسىمشا جاۋاپكەرشىلىك قوندىرعانداي ەكەن. توقىراۋ قيىندىقتارىنا قاراماستان قۇرىلىس الاڭدارىندا سەرپىلىپ جۇمىس ىستەپ, سەرىكتەستەرىنە دەمەۋ بولا ءبىلدى. كوكشەدە بۇرىن قولدانا قويماعان تەحنولوگيالاردى ناسيحاتتاپ, وندىرىسكە ەنگىزۋگە تالپىندى. ۇسىنىستارى قولداۋ كورىپ جاتتى. ونى قالانىڭ ساۋلەتىنە جاڭا وزگەرىستەر اكەلگەن عيماراتتاردان كورۋگە بولادى. اسىرەسە, اليكوبون دەيتىن قۇرىلىس ماتەريالىنا ايرىقشا دەن قويعان ەكەن. الدە, وسى جابدىق كۇندەردىڭ-كۇنىندە الدىنان شىعىپ, ناپاقا مەدەتىنە اينالاتىنىن سەزدى مە ەكەن؟
وعان توقتالماس بۇرىن رامازان مۇقاتاەۆتىڭ جاڭا ەلوردامىز استانانىڭ العاشقى قۇرىلىس الاڭدارىنداعى بىلەك بەلسەندىلىگىن ايتا كەتكەن ءجون سياقتى. ويتكەنى, وسى تاقىرىپ قوزعالعاندا ونىڭ جانارى جارقىلداپ, ءجۇزى جايناپ شىعا كەلگەنىن كوردىك. اڭگىمەنى جىگەرمەن, سەندىرىپ ايتادى ەكەن. اباي, بەيبىتشىلىك, جەڭىس داڭعىلدارىنداعى ەسكى ۇيلەردىڭ تەز ارادا جاڭعىرىپ شىعا كەلگەنىن ەرتەگىدەي ەلەستەتتى. چەح قۇرىلىسشىلارىمەن بىرگە دەپۋتاتتىق تۇرعىن ءۇي كورپۋسىن تۇرعىزعانداعى قىزىقتى كۇندەر سىلەمى كوز الدىمىزدا بيىكتەپ بارا جاتتى. «بارەكەلدى!» دەيمىز ىشتەي.
توقتاۋدى بىلمەيتىن باۋىرىمىز نەگە سونشالىقتى اسىقتى ەكەن دەپ تە قويامىز بىلدىرمەي. جۇرەكتەگى قۇلاگەرى دە تىنىم تاپپايدى عوي مۇنداي جانداردىڭ. رامازان 2002 جىلى قيانداعى كورەياعا تارتىپ كەتكەن. سونداعى كەراميكالىق زاۋىت قۇرىلىسىندا جۇمىس ىستەپتى. ويى – جەر تانۋ, تاجىريبە تولىقتىرىپ, ەلگە الا كەلۋ. ەكشەۋمەن وتكەن ەكى جىل.
وي-سالماق تولىسىپ, ەلگە ورالۋ قامىندا جۇرگەن. كۇتپەگەن جەردەن بەينەت كەشتى. وندىرىستىك جاراقات الىپ, ومىرتقاسى زاقىمداندى. كورەيالىق ماماندار وتانى ءساتتى جاساعانىمەن, قايران ازامات ءى توپتاعى مۇگەدەككە اينالىپ, ارباعا تاڭىلدى. قازاق ەلى قاي جەردە جۇرسە دە ازاماتىن ارداقتاعان, قامىقتىرماعان. وسى رەتتە رامازان باۋىرىمىز قازاقستاننىڭ كورەياداعى سول كەزدەگى ەلشىسى دارحان بەرداليەۆتىڭ, كونسۋلدىقتىڭ ءۇشىنشى حاتشىسى بەيبىت نوگەربەكوۆتىڭ قامقورلىعىن اتاپ ءوتىپ, ەل گازەتى «ەگەمەن قازاقستان» ارقىلى راحمەتىن ءبىلدىرۋدى ءوتىندى. كوكشەتاۋعا ورالعاننان كەيىن دە جىلى شۋاق اياسىندا بولدى. الدىمەن ارنايى كۆوتامەن ءنوۆوسىبىر قالاسىندا ەكىنشى رەت وتا جاساتتى. اقتوبەدە ەمدەلدى. قازىر كوكشە دارىگەرلەرىنىڭ وڭالتۋ باعىتىنداعى باقىلاۋىندا. الەۋمەتتىك قولداۋ شارالارىنان قالىس ەمەس. مۇگەدەكتىك اربا الىپ بەرىلگەن. جاردەماقى, مەملەكەتتىك وتەماقى كولەمى جىل ساناپ ارتىپ كەلەدى. تاۋبە قىلادى. كەلىنشەگى اقتوقتى ەكەۋى ەكى ستۋدەنت بالاسىن وقىتىپ وتىر.
«تاس تۇسكەن جەرىنە اۋىر» دەپ جاتامىز. بۇل شىن. ماسەلە, وعان دەگەن قامقورلىقتىڭ شەكتەلىپ قالمايتىندىعىندا ەمەس, ماسەلە سول ازاماتتىڭ كىرىپتارلىققا بايلانىپ قالماعاندىعىن اڭعارتۋدا بولسا كەرەك. مۇنى رامازانداي جىگىتتەر جاقسى بىلەدى. كىسىگە كوز ءسۇزۋ دەگەن بولمايدى مۇنداي ازاماتتاردا. ءبىر جارىم جىلداي اۋرۋحانا توسەگىنە بايلانىپ, بەتى بەرى قاراسىمەن ىسكە كىرىستى. باياعى «اليكوبون» الدىنان شىقتى. ءوزى جەڭىل, يكەمگە كونگىش ماتەريال ونەرلى جاستىڭ قولىمەن ادەمى قولجۋعىشتارعا اينالدى. اۋەلدە ءۇي-ءىشىنىڭ كادەسىنە جاراتىلعان دۇنيە كورشىلەردىڭ, جولداس-جورانىڭ قىزىعۋشىلىعىن تۋعىزعان. سۇرانىس ءوستى. قازىر رامازاندى تانىمايتىن كىسى نەكەن-ساياق.
وسى سۇرانىستىڭ ادامدى توقىراۋدان الىپ شىعاتىن قۋات-قاسيەتى دە بار. ەندى قولجۋعىشپەن شەكتەلىپ قالۋعا بولمايتىن ەدى. كومپيۋتەر ۇستەلى مەن ورىندىعىن جاسادى, اعاش ىدىس-اياقتار كوبەيدى, ەپتەپ جيھاز جابدىقتارىن دايىندادى. بۇلارعا دا تاپسىرىس بەرۋشىلەر شىقتى. اۋىلداعى اكە-شەشەسىنىڭ, باۋىرلارىنىڭ كومەگىنە ءوزىنىڭ تاپقان ناپاقاسىن قوسىپ, ءۇي ىرگەسىنەن جايلى شەبەرحانا اشتى. پانتۋستى دا جابدىقتاپ الدى.
وسى رامازاننىڭ تىرشىلىگىمەن تانىسۋ بارىسىندا, وسكەلەڭ ءارى قۇبىلمالى نارىق زاڭىنىڭ كەز كەلگەن كىسىگە بەلگىلى دارەجەدە اسەر ەتەتىنىن بايقادىم. ىلكىمدىلىك تانىتپاساڭ, ىلەسۋ قيىن. بىردە دوسى جاسۇلان تۇرمىستىق تەحنيكا, ونىڭ ىشىندە تىگىن ماشينالارىن جوندەۋگە ماماندانۋ قاجەتتىگىن ايتقان. دوس كوڭىل رامازاننىڭ مۇمكىندىگىن ەسەلەۋ, قىزمەتتىڭ ءوتىمدى تۇرىنە يكەمدەلۋ نيەتىمەن اقىل قوسقانىن ءتۇسىندى ول. تابىسى دا كوبەيدى. بارىنەن بۇرىن ادامداردىڭ رامازان قولىنان شىققان تۇرمىستىق بۇيىمداردىڭ ءمىنسىز سىرتىلداپ تۇرعانىنا ريزا سەزىمدەرىن ءبىلدىرىپ جاتاتىنىن ايتساڭىزشى! ەل قۇرمەتى دەگەنىڭىز وسى.
رامازانمەن قوشتاسار ساتتە ول ەلباسىمىزدىڭ جولداۋى جاريالانعان گازەتتەن مىناداي ءۇزىندى وقىدى: «ءبىز ولاردى بەلسەندى ومىرگە تارتامىز, ولار تەك جاردەماقى الىپ قانا قويماي, سونىمەن بىرگە, وزدەرىن قوعامنىڭ مۇشەسى, پايدالى ەڭبەككەر رەتىندە سەزىنەتىن بولادى. بۇل ءوزىمىزدىڭ جانە قوعام الدىنداعى ءبىزدىڭ پارىزىمىز». جىميىپ تۇرعان جۇزىنەن كوپ نارسەنى اڭعارۋعا بولاتىن ەدى. سونىڭ ەڭ باستىسى: «مەن وزىمنەن بۇرىن وزگەلەردى ويلايمىن. كوپتەگەن جاندار قيىندىقتىڭ قۇرساۋىندا قۇسالانباسىن. ەڭسەسىن تىكتەپ, ەلىنە قىزمەت ەتسىن. وعان تولىق مۇمكىندىك بار», دەگەنگە ساياتىنىنا ءشۇبا كەلتىرمەيمىن.
باقبەرگەن امالبەك,
«ەگەمەن قازاقستان».
اقمولا وبلىسى.
سۋرەتتى تۇسىرگەن
ەرمۇرات دوسىموۆ.