حيميالىق قاۋىپتى پرەپاراتتاردى قولدانۋدىڭ شەگى انىقتالعان با؟

جۋىردا جول ءتۇسىپ جامبىل اۋدانىنا بارىپ قايتتىق. ەگىسكە شىعۋ سولتۇستىكتە 15-20 مامىرداگ باستالادى. ويتكەنى, ەگىس القاپتارىنىڭ كوبىندە بۇل مەرزىمگە دەيىن قارعىن سۋى قۇرعامايدى, ءتىپتى قۇرعاعان كۇننىڭ وزىندە جەر ءالى جىلىماي, تۇقىمنىڭ ءونىپ كەتۋىنە جول بەرمەيدى.ء​بىز بارعان اۋىل ەرتە كەزدە اۋدان ورتالىعى بولعان مايبالىق ەدى. جينالعان كوپشىلىكتىڭ اراسىنان ءبىر جىگىتتەر «اۆگۋست» استىق ەگۋگە كىرىسىپ جاتىر» دەگەن ءسوزدى ايتقانىن قۇلاعىمىز شالىپ, ەلەڭ ەتە قالدىق. «اۆگۋست» دەگەن فيرمانىڭ اتاۋى ەكەنىن بىلگەن سوڭ جەر ءالى سۋىق ەمەس پە, تۇقىم ونە الماي, ءۇسىپ قالماي ما دەسەك «ولار قايسىبىر حيميالىق پرەپاراتتاردى قولدانادى, تۇقىمى ۇسىمەيدى, استىقتارى تەز شىعادى. بىراق ولاردىڭ استىعىنا قۇس قونبايدى, جىلقى ماڭايلامايدى, سيىرلار اۋىز سالسا كەيدە ءىشى كەبەدى» ,دەپ ايتىپ تۇرعان جىگىتتەر ءبىزدى تاڭ قالدىردى. مال جەمەيتىن, قۇس قونبايتىن استىقتى سوندا ادام جەي مە دەگەن سۇراق جۋرناليستىك اۋەستىگىمىزدى تۋدىرىپ, ەرتەسىنە اۋدان اكىمى مارات ەسكەندىروۆكە حابارلاستىق. ول بۇل ماسەلەدەن حابارى جوق ەكەنىن, ءوزىنىڭ بۇل قىزمەتكە كەلگەنىنە ءبىر-اق جىلداي بولعاندىقتان ونىڭ ءمانىسىن نەگىزىنەن اۋىلشارۋاشىلىعى ءبولىمىنىڭ باستىعى بوريس پەتروۆ بىلەتىنىن ايتتى. ءنومىرىن الىپ, ەندى بوريس پەتروۆيچكە حابارلاستىق. بۇل كىسى ءمان-جايدى ءبىرشاما تولىق بىلەدى ەكەن.

وسىدان ءتورت جىل بۇرىن «اۆگۋست» اتتى رەسەيدىڭ فيرماسى بانكروتقا ۇشىراعان «اق جەر-2010» فيرماسىنىڭ جەرىن سوتتىڭ شەشىمىمەن بولعان اۋكتسيوندا سوت ورىنداۋشىدان ساتىپ العانىن ايتتى. ارينە, جەردىڭ ءوزىن ەمەس «جەر ۋچاسكەسىن پايدالانۋ قۇقىعى» ەكەنى بەلگىلى. ​سوندا قانشا كولەمدەگى جەردى جالعا الدى دەپ سۇرادىق. وعان ارقان, بلاگوۆەششەنكا, مير اۋىلدىق وكرۋگتەرىنىڭ 15 مىڭ گەكتارداي جەرىن العانى ايتىلدى. سونىمەن بىرگە ب.پەتروۆ ولاردىڭ استىعى جاقسى شىعاتىنىن, بىلتىرعى ءبىرشاما قۇرعاق بولعان جىلدىڭ وزىندە گەكتارىنان 23,3 تسەنتنەردەن استىق العانىن ايتتى.«اۆگۋست» دەگەن فيرمانىڭ ءوزى نە ەكەنىن, قانداي ەكەنىن بىلمەك بولىپ, ينتەرنەتتى اشتىق. ورتالىق كەڭسەسى ماسكەۋ قالاسىندا ورنالاسقان بۇل فيرمانىڭ نەگىزگى كاسىبى اۋىلشارۋاشىلىعى ونىمدەرىن قورعايتىن, قولدايتىن حيميالىق پرەپاراتتار شىعارۋ ەكەن. وزدەرىنىڭ جازۋىنا قاراعاندا وسىمدىكتەردى قورعايتىن پرەپاراتتاردى ازىرلەپ, ءوندىرىپ جانە اقپاراتتىق-تەحنولوگيالىق جاعىنان قامتاماسىز ەتۋمەن اينالىسادى. ولار قازاقستانمەن عانا ەمەس تمد ەلدەرىمەن دە بايلانىسى بار بولىپ شىقتى. ء«بىزدىڭ نەگىزگى ارىپتەستەرىمىز جەر يگەرۋشىلەر. ولارمەن شىنشىل جانە ۇزاق ۋاقىتتىق ارىپتەستىك بايلانىس – ءبىزدىڭ تابىسىمىزدىڭ كىلتى. ماقساتىمىز وسىمدىكتەردى قورعايتىن حيميالىق قۇرالداردى جاساۋ بويىنشا الەمدەگى الدىڭعى قاتارلى وندىقتىڭ قاتارىنا ەنۋ» دەلىنگەن ولاردىڭ انىقتامالىعىندا.الايدا بۇل فيرما كەيىن استىق وسىرۋمەن اينالىسا باستاعان. العان القاپتارىندا وزدەرىنىڭ جاساعان حيميالىق پرەپاراتتارىن تاجىريبەدەن دە وتكىزەدى ەكەن. سونىڭ ىشىندە قازاقستانعا 2017 جىلدان باستاپ كىرگەن. جازۋلارىنا قاراعاندا 2024 جىلعا قاراي جالپى ەگىس كولەمىن 250-300 مىڭ جەتكىزۋدى كوزدەگەن.فيرما قازاقستانعا ۋلاعىشتار, گەربيتسيدتەر, دەسيكانتتار, فۋنگيتسيدتەر, ينسەكتيتسيدتەر, ءوسۋدى رەتتەگىشتەر, دەفوليانتتار جەتكىزەدى ەكەن. انىقتامالىعىندا بۇلاردىڭ ءبارى دە وسىمدىكتەردىڭ جاۋلارىن ۋلاپ, قۋراتاتىن زاتتەكتەر. كەيبىرى ءتىپتى ادام مەن جان-جانۋارلارعا دا قاۋىپتى. مىسالى, دەسيكانتتار قاۋىپسىزدىك تەحنيكاسىن پايدالانىپ قولدانباسا ادامدى دا ۋلايدى. ​«اۆگۋست» فيرماسى وزدەرى جاسايتىن بولعان سوڭ ولاردى كوپ قولدانادى. ال مۇنىڭ ەكولوگياعا قانشالىقتى زيان كەلتىرەتىنىن ەشكىم بىلمەيدى. ءبىز وبلىس اۋىلشارۋاشىلىعى باسقارماسىنىڭ ءبىراز قىزمەتتەرىنە حابارلاسىپ ەدىك, ەشكىم ءماندى جاۋاپ بەرە العان جوق.​ەڭ باستىسى... ەڭ باستىسى, «اۆگۋست» فيرماسى بىرنەشە جىل حيميالىق پرەپاراتتاردىڭ كۇشىمەن ءونىمدى استىق الار-اۋ, بىراق سونشا حيميكاتتى بويىنا سىڭىرگەن جەر نە بولادى؟ بىرنەشە جىلدان كەيىن ول بويىنداعى نارىنەن ايرىلىپ, قۋ دالا بولىپ قالماي ما؟ وسى سۇراقتار ءتيىستى قىزمەتتەردى الاڭداتۋى كەرەك سياقتى.