سالىمشىلارعا وتەم تولەۋ مەرزىمى ۇزارتىلدى

ەۋرازيالىق بانكى بولىمشە­لە­رىن­دە «استانا بانكى» اق سالىم­شىلارىنىڭ وتىنىشتەرى قابىلدانىپ, قاراستىرىلادى جانە تولەم جۇر­گىزى­لە­دى. سالىمشىنىڭ تاڭداۋى بويىنشا اقشا قولما-قول تولەنۋى نەمەسە بانك­تىك شوتقا اۋدارىلۋى مۇمكىن.

ەۋرازيالىق بانكى «استانا بانكى» اق سالىمشىلارىنا وتەمدى 2019 جىلعى 26 قاڭتاردان باستاپ قدكبق اتىنان جانە قاراجاتى ەسەبىنەن تولەيدى. سالىمشىلار الدىنداعى مىندەتتەمەلەردىڭ 75%-ى تولەم باستالعاننان باستاپ العاشقى ءۇش كۇندە, 95%-ى ءبىرىنشى ايدا وتەلدى. بۇگىنگى تاڭدا «استانا بانكى» اق سالىمشىلارىنا 37 ميلليارد تەڭگە تولەندى, ال اگەنت بانككە جۇگىنبەگەن سالىمشىلاردىڭ الدىنداعى مىندەت­تە­مەلەردىڭ قالدىعى باستاپقى مىن­دەت­تەمەلەر سوماسىنىڭ تەك 1%-ىن قۇرايدى. تولەم الۋعا ءوتىنىش بەر­گەن سالىمشىلاردىڭ سانى كوپ ەمەس: «استانا بانكى» اق 268 مىڭ سالىمشىلارىنىڭ تەك 59 مىڭ سالىمشىسى اگەنت بانككە جۇگىنگەن, ال ايماقتار بويىنشا جۇگىنۋلەردىڭ پايىزى 28%-دان اسپايدى. نەگىزگى سەبەپ – از قالدىقتى شوتتاردىڭ كوپ سانى: تالاپ ەتىلمەگەن دەپوزيتتەردىڭ شامامەن 95%-ى – 5 مىڭ تەڭگەدەن كەم سوماعا, ونىڭ ىشىندە 80%-ى – 1 مىڭ تەڭگە شەگىندە. سالىمشىلار ادەتتە, شاعىن دەپوزيت بويىنشا وتەم الۋعا اسىقپايدى.

الايدا, ءىرى دەپوزيتتەر دا قالۋدا: اگەنت بانككە ءالى ءوتىنىش بىلدىرمەگەن ەكى سالىمشى ەڭ جوعارى وتەم سوماسىنا – 10 ميلليون تەڭگە, 30 سالىمشى – ميلليون تەڭگەدەن استام, 346 ادام – 100 مىڭ تەڭگەدەن استام جانە 5 مىڭ ادامنىڭ 10 مىڭ تەڭگەدەن استام دەپوزيتتەرى بار.

وسى جاعدايدا قدكبق جانە ەۋرازيالىق بانكى باسشىلىعى «استانا بانكى» اق سالىمشىلارى­نا ولار تۇراتىن جانە جۇمىس ىستەيتىن ورىنداردا تولەم الۋ مۇم­كىن­دىگىن ودان ءارى قامتاماسىز ەتۋ قاجەت دەپ سانادى. ەۋرازيالىق بانك قازاقستاننىڭ 33 قالاسىندا ۇسىنىلعان جانە 17 فيليالى مەن 114 بولىمشەسى بار, ال كەيبىر بولىمشەلەرى دەمالىس كۇندەرى دە جۇمىس ىستەيدى. ياعني, «استانا بانكى» اق سالىمشىلارىن ەۋرازيالىق بانكتىڭ كەز كەلگەن بولىمشەسىندە كۇتۋدە. ەگەر سالىمشى تولەم الۋعا جەكە ءوتىنىش بىلدىرسە, بولىمشەدەگى شوت مەنەدجەرىنە جەكە باسىن كۋالاندىراتىن قۇجاتپەن جۇگىنۋ جەتكىلىكتى, ال ءوتىنىش بلانكىسىن سول جەردە تولتىرۋعا بولادى. ءوتىنىشتى قاراۋدىڭ جانە اقشا تولەۋدىڭ ەڭ ۇزاق مەرزىمى – 5 جۇمىس كۇنى. اگەنت بانكى سالىمشىلاردىڭ سەنىم بىلدىرگەن تۇلعالارىنىڭ دا وتىنىش­تەرىن قارايدى. سەنىمحات نوتاريۋس­پەن كۋالاندىرىلۋى ءتيىس. باس جانە ارنايى نەمەسە ءبىر رەتتىك سەنىمحاتتى دا قابىلدايدى.

قدكبق-دان تولەمنىڭ ەڭ جوعارى سوماسى – تەڭگەدەگى دەپوزيتتەر بو­يىنشا (سالىمداردى, اعىمداعى شوتتاردى جانە تولەم كارتوچكالارىن قوسا العاندا) 10 ميلليون تەڭگەنى, شەتەل ۆاليۋتاسىنداعى دەپوزيتتەر بويىنشا – 5 ميلليون تەڭگەنى, تاراتىلاتىن بانكتە ءبىر مەزگىلدە تەڭگەمەن جانە شەتەل ۆاليۋتاسىمەن ورنالاستىرىلعان ءبىر سالىمشىنىڭ دەپوزيتتەرى بويىنشا – 15 ميلليون تەڭگەنى (سوڭعى جاعدايدا – 5 ميلليون تەڭگەدەن اسپايدى) قۇرايدى. بارلىق تولەمدەر تەك تەڭگەمەن بەرى­لەدى. شەتەل ۆاليۋتاسىنداعى سا­لىم­­دار بويىنشا وتەۋ بانكتى ماج­بۇر­لەپ تاراتۋ تۋرالى سوت شەشىمى زاڭدى كۇشىنە ەنگەن كۇنگى ۆاليۋتا ايىر­باستاۋدىڭ نارىقتىق باعامى بويىنشا – 2019 جىلعى 9 قاڭتارعا: دەپوزيتتەر بويىنشا اقش دوللارىمەن – 373,66, ەۋرومەن – 427,80, رەسەي رۋبلىمەن – 5,57 بويىنشا ەسەپتەلەدى.

ەسكە سالا كەتسەك, «استانا بانكى» اق 2018 جىلدىڭ 18 قىر­كۇيە­گىن­دە بارلىق بانكتىك وپەراتسيا­لار­دى جۇرگىزۋگە ليتسەنزيادان ايىرىلعان بولاتىن. 2018 جىلدىڭ 26 قارا­شاسىندا الماتى قالاسىنىڭ مامان­داندىرىلعان اۋدانارالىق ەكونوميكالىق سوتىمەن بانكتى ىق­تيار­سىز تاراتۋ تۋرالى شەشىم قابىل­داندى. بۇل شەشىم 2019 جىل­دىڭ 9 قاڭتارىندا زاڭدى كۇشىنە ەندى. 2019 جىلدىڭ 26 قاڭتارىندا «ەۋرازيالىق بانك» اق قازاقستاندىق دەپوزيتتەردى كەپىلدەندىرۋ قورىنىڭ اتىنان جانە قاراجاتتارى ەسەبىنەن سالىمشىلارعا – جەكە تۇلعالارعا جانە جەكە كاسىپكەرلەرگە وتەۋدى تولەي باستادى.

قازاقستاننىڭ دەپوزيتتەرگە كە­پىل­د­ىك بەرۋ قورى «استانا بانكى» اق, «Qazaq Banki» اق جانە «قازا­قستان ەكسيمبانكى» اق سالىم­شىلارىنا تولەم جاساۋدى جالعاستىرۋدا. وسى بانكتەردەگى دەپوزيتتەردىڭ 99,3%-ى تولىعىمەن كەپىلدىكپەن قورعالدى جانە سالىمشىلار جيناقتالعان سىياقىسى بار ءوز دەپوزيتىنىڭ تولىق سوماسىنا وتەماقى الدى نەمەسە الۋعا قۇقىلى. قازىرگى ۋاقىتتا ءۇش بانكتىڭ سالىمشىلارىنا قازاق­س­تان­دىق دەپوزيتتەرگە كەپىلدىك بەرۋ قورىنىڭ رەزەرۆىنەن 57,7 ميلليارد تەڭگە تولەندى. زاڭناماعا ەنگىزىل­گەن سوڭعى وزگەرىستەرگە سايكەس, 2020 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ قدكبق بارلىق بانك وپەراتسيالارىن جۇر­گىزۋگە ليتسەنزيادان بانكتىڭ ايىرى­لۋ كۇنىنەن باستاپ 35 جۇمىس كۇنى ىشىندە تولەۋدى باستايدى – سوت شەشىم­دەرىن كۇتۋ الىنىپ تاستالدى. 2018 جىلعى قازاندا قازاقستاندىق قارجى نارىعىندا 15 ميلليون تەڭگەگە دەيىن (تەڭگەمەن سالىمدار بويىنشا) جوعارى كەپىلدىكپەن جيناق سالىمدارى پايدا بولدى. قازىرگى ۋاقىتتا بانك جۇيەسى بويىنشا دەپوز­يتتەردىڭ 99,8%-ى تولىق سوماعا قورعالعان.