جاڭا جىلدان نە كۇتەسىز؟

ءجاميلا احمەتوۆا,

كوپ بالالى انا, رەسپۋبليكالىق دياگنوستيكالىق ورتالىعىنىڭ امبۋلاتورلىق حيرۋرگيا ءبولىمىنىڭ مەدبيكەسى:

– 2019 جىل ەلىمىز ءۇشىن ءار­تۇرلى جاڭالىقتارعا تولى بولدى. قاي انا ءۇشىن دە بالاسىنىڭ اماندىعىنان اسقان بايلىق جوق قوي. كوپ بالالى انالار­دى تۇسىنەمىن, ارقايسىسى بالا­سىنىڭ اماندىعى, قاۋىپ­سىزدىگى, بولاشاعى ءۇشىن ۋايىمدايدى. ءوزىم – 6 بالانىڭ اناسىمىن. بالالارىمنىڭ ۇلكەندەرى جۇمىس ىستەيدى, ىسساپارعا ءجيى شىعادى. بالانىڭ ءوسىپ, ءوز الدىنا جۇمىس ىستەۋى, وتباسى قۇرۋى – زاڭدىلىق. وسىدان ارتىق انا ءۇشىن باقىت بار ما! دەگەنمەن انا جۇرەگى قا­شان­دا الاڭداۋلى. جىلدى قورىتىندىلايمىز دەپ جاقسى ەستەلىكتەردى ءتىزىپ جۇرگەنىمىزدە الماتىداعى ۇشاق اپاتى تۋرالى, وندا سابيلەر مەن كىشكەنتاي بالالاردىڭ بولعانىن ەستىپ جانىمىز تۇرشىكتى. كەلەر جىلدىڭ حالقىمىز ءۇشىن قاۋىپ­سىز, اپاتسىز, توتەنشە جاعدايسىز بول­عانىن تىلەر ەدىم. ەلدەگى سايا­سي وزگەرىستەر, دەموكراتياعا قادام جاسالىپ, حالىقپەن ديا­لوگ ورناتىلىپ جاتقانى, ال­بەتتە, قۇپتارلىق. الايدا, مۇنىڭ جانىندا ەل قاۋىپسىزدىگى ۇمىت بولماسىنشى دەگەن تىلە­گىم بار. ساپارعا شىققان ءاربىر جولاۋشى ۇيىنە امان-ەسەن قاي­تاتىن, ءار انا بالاسىمەن قۋانىشتا قاۋىشاتىن جىل بولعاي.

اۋىت مۇقيبەك, قوعام قايراتكەرى:

– ءبىز وتكەنگە سالاۋات ايتىپ, بولا­شاققا ۇمىتپەن قارايمىز. ءبىز ءۇشىن 2019 جىل ەرەكشە وقي­عالارمەن ەستە قالدى. جىل سوڭى جاقىنداپ قالعاندا ۇشاق اپاتى بولماسا, وتكەن جىلعا وكپە جوق. ءبىر سوزبەن ايتقاندا, 2019 جىل – تəۋەلسىز قازاقستاننىڭ جاڭا ءبىر دəۋىرگە قادام تاستاعان قۇتتى جىلى, تاريحي وقيعاعا تولى وزگەرىستەرىمەن تاريح قويناۋىنا كىرىپ بارادى. 2020 جىلدان دا كۇتەر ءۇمىتىمىز كوپ, ماقساتىمىز دا از ەمەس. ءبىز سايا­سي جاڭارۋ ءدəۋىرىن باستادىق. قۇدايعا تəۋبە, ونىڭ العاشقى قا­دامى ءسəتتى باستالدى دەپ تو­لىق سەنىممەن ايتا الامىن. ەندى پرەزيدەنت جولداۋىندا العا قويىلعان جوسپارلار مەن تالاپ-مىندەتتەر جəنە  ۇلتتىق قوعامدىق سەنىم كەڭەسى ۇسىنعان ۇسىنىستار  تولىق جۇزەگە اسادى دەپ سەنەمىن. سەبەبى قازىر بيلىك تە, زيالى قاۋىم دا  سوزدەن ىسكە, جالپىلىقتان گورى ناقتىلىققا كوشە باستادى. جۇرت تا سونى تالاپ ەتىپ وتىر.

جالپى, مەنى بۇگىندە حا­لىق سانىنىڭ ازدىعى ەرەكشە تولعاندىرادى. ەندىگى رەفور­مانىڭ باسىم ءبىر باعىتى وسى سالاعا – دەموگرافيا سالا­سى­نا بۇرىلۋى كەرەك دەپ ەسەپ­تەي­مىن. باسقالاي ايتقاندا, «توعى­­زىنشى تەرريتوريادا» الاڭسىز ءومىر ءسۇرۋ ءۇشىن حال­قىمىز­دىڭ سانى دا قوماقتى بولۋى ابزال. ازىرگە قادىر مىر­زا ءالى ايتپاقشى, «كوپ حالىق جو­عال­مايدى كوپتىگىمەن, مىق­تى بول­ماي بولمايدى ال بىزدەرگە!..»

امالبەك ءومىرتاي,

الەمدىك ەكونوميكا بويىنشا PhD:

– «قازاقستان-2030» ستراتەگياسى بويىنشا «ازيا بارىسىنا اينالۋ» قاجەتتىگى ايتىلسا, ەندى 2050 جىلى قازاقستاننىڭ دامىعان 30 ەلدىڭ قاتارىنا ەنۋى كوزدەلگەن. ال 2050 جىلى دامىعان ەلدەردىڭ قاتارىنا ەنۋ ءۇشىن, ەلىمىز جىل سايىن 8-10 پايىز ەكونوميكالىق دامۋ كورسەتكىشتەرىن كورسەتۋى ءتيىس ەكەندىگى ءاربىر حالىقارالىق ەكونوميكا مامانىنا بەلگىلى. ءبىز سوڭعى ونجىلدىقتا بۇل كورسەتكىشتەردىڭ جارتى­سىنا دا جەتكەن جوقپىز. ال­داعى ونجىلدىقتا دا جەتۋى­مىز ەكى­تالاي. ۋاقىتىلى ورىن­دالماعان تاپسىرمالار, جاڭا جىلعا قو­يىلاتىن مىندەتتەردى ەسەلەي بەرەتىندىگى بارشامىزعا بەلگىلى. سول سەبەپتى ءاربىر كورسەتكىش بو­يىنشا ەسەپ الار كەز جەتتى دەپ ويلايمىن. جالپى, 2020 جىلدىڭ ەسەپ بەرەر جىل بولۋىن كۇتەمىن. ءبىزدىڭ ەكونوميكامىز, ۇلتتىق ۆاليۋتامىز, سىرتقى ساۋدامىز دا وسى كۇنگە دەيىن شيكىزاتتىق تاۋارلارعا, ياعني مۇناي-گازعا, مىسقا, ۋرانعا, استىق ەكسپورتىنا تاۋەلدى بولىپ كەلدى. كەلەر جىلى ساپالى ەكسپورتقا قول جەتكىزسەك دەگەن دە وي بار. ۇكىمەتكە جاڭا لەپ بەرەتىن قابىلەتتى ازامات­تاردىڭ كەلۋىن كۇتەمىن. جاڭا جىلدا ەلىمىزدىڭ وڭىرلىك وندىرىستەرىن ءوزارا ينتەگراتسيالاپ باسەكەگە قابىلەتتى تاۋار ءوندىرىسىن قالىپتاستىرا الۋىمىزدى كۇتەمىن.

جازىپ العان

سۆەتلانا عالىمجانقىزى,

«Egemen Qazaqstan»