ۇندەۋدەن ورىستەيتىن ءىس كوپ

باسپانا ماسەلەسىنە بايلانىستى وبلىستا وسىعان دەيىن دە جۇمىستار قىزۋ جۇرگىزىلىپ كەلدى. سوڭعى ءۇش جىلدا تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسىنا سالىنعان ينۆەس­تيتسيانىڭ كولەمى 10 ەسە ارتقان. ءبىر جىلدا بەرىلگەن باسپانا 36 پايىزعا ارتقان, 2,6 مىڭ وتباسى قونىس تويىن تويلادى. قوس­تاناي قالاسىنىڭ وزىندە, قالا ىر­گە­سىندە جاڭا تۇرعىن اۋداندار بوي كوتەرىپ كەلەدى. الايدا 24,5 مىڭ ادام باسپانا كەزەگىندە تۇر.

– ەلباسى ۇسىنىپ وتىرعان «7 – 20 – 25» مەملەكەتتىك باعدارلاماسى قوستانايلىقتاردىڭ دا يپوتەكا­لىق نەسيە الۋ مۇمكىندىگىن بارىنشا كەڭەيتەتىن بولادى. وندا ايتىلعان جەڭىلدىكتەر ارقىلى ادامدار باسپانا جاعدايىن جاق­سار­تاتىن بولادى, – دەدى ارحيمەد بەگەجان ۇلى.

ەلباسى باستامالارى تەك الەۋ­مەتتىك سالانى دامىتۋدى عانا كوز­دەمەيدى, بۇل ىشكى نارىقتىڭ, سونىمەن قاتار قۇرىلىس سالا­سى­نىڭ دامۋىنا ىقپال ەتەدى.  ەلباسى باستاماسى ارقاسىندا قۇرىلىس جۇمىستارىن بولاشاقتا اۋىلعا قاراي بۇرامىز دەپ ويلايمىن. اۋىل شارۋاشىلى­عىن دامىتۋ ءۇشىن مامان كەرەك, ال جاس ماماندارعا باسپاناسىز قيىن بولاتىنىن كورىپ وتىرمىز. «7 – 20 – 25» مەملەكەتتىك باع­دار­لاماسى اۋىلداعىلارعا دا ءۇي سالۋعا مۇمكىندىك بەرەدى, دەدى «يرينا ي ك» قۇرىلىس كوم­پا­نياسىنىڭ جەتەكشىسى الەكساندر كورچينسكي.

باسپانا ءسوز بولعاندا ەلباسى ۇندەۋىندەگى ءۇشىنشى باستامادا ايتىلعان ستۋدەنتتەردىڭ جاتاق­حانا جاعدايىن جاقسارتۋ ماسە­لەسى بىردەن ەسكە تۇسەدى. الدى­مەن ەلباسى 2018-2019 جىلدارى جوعارى ءبىلىم الۋ ءۇشىن جىل سايىن بولىنەتىن 54 مىڭ گرانت­قا تاعى قوسىمشا 20 مىڭ بولىنەتىنىن ايتتى. ونىڭ 11 مىڭ گرانتى تەحنيكالىق ماماندىقتار دايىنداۋعا ارنالادى. ال قازىر ءتورتىنشى ونەركاسىپتىك رەۆوليۋتسيا جاعدايىنداعى ەكونوميكا ءۇشىن تەحنيكالىق ماماندار اسا قاجەت. ەلباسى باستاماسىمەن بولىنەتىن قارجىعا ەندى مىڭداعان ماماندار دايىنداۋعا مۇمكىندىك تۋادى. ال سول بولاشاق ماماندار ساپالى ءبىلىم الۋ ءۇشىن ولار­دىڭ الەۋمەتتىك جاعدايىن جاقسار­تۋ تاعى بار. قوستانايلىق ستۋدەنت جاستاردىڭ جاتاقحاناعا زارۋلىگى بار ەكەنى جاسىرىن ەمەس. قازىر وبلىس وڭىرىندە 3305 ستۋدەنت, ونىڭ ىشىندە جوعارى وقۋ ورىندارىندا – 1805, كوللەدج­دەردە 1455 ستۋدەنتتىڭ جاتاق­حانا­دا ور­نى جوق. ونىڭ بارلىعىن شەشۋ ءۇشىن وڭىردەگى رەزەرۆتەر دە قاراس­تىرىلاتىن بولادى.

– ا.بايتۇرسىنوۆ اتىنداعى قوستاناي مەملەكەتتىك ۋنيۆەر­سيتەتى جانىنداعى جاتاقحانا­­نىڭ جوبالاۋ-سمەتالىق قۇجات­تارى دايىن تۇر. ول پايدالانۋ­عا بەرىلگەندە ستۋدەنتتەردىڭ بوس ۋا­قى­تىن دۇرىس ۇيىمداستىرۋعا ىق­­پال ەتەدى, جاستار اراسىنداعى قىل­مىس تا ازاياتىن بولادى. ەندى وبلىستاعى باسقا جوعارى وقۋ ورىن­دارىمەن دە مەملەكەت پەن جەكە­مەنشىك ارىپتەستىگى اياسىندا وسىنداي جۇ­مىس­تاردى قولعا الاتىن بولامىز, – دەدى ءوڭىر باسشىسى.

وبلىستاعى رۋدنىي جانە ارقا­­لىق سەكىلدى قالالاردا دا جوعا­­رى, ورتا وقۋ ورىندارى بار. ولار­دا ەسىك-تەرەزەسى ۇڭىرەيىپ بوس قال­عان, بىراق قابىرعاسى, ىرگە­تا­سى مىقتى كوپقاباتتى ۇيلەر ءالى تۇر. ارحيمەد بەگەجان ۇلى وسىنداي ۇيلەردى قايتا جوندەسە, ول ستۋ­دەنت­كە جاتاقحانا, كاسىپكەرگە جۇ­مىس بولاتىنىن دا ەسكە سالدى.

سونىمەن قاتار اكتيۆتە اي­لىق جالاقىنى ءوسىرۋ ءۇشىن سالىق جۇكتەمەلەرىن ازايتۋ, شاعىن نەسيەلەردى كەڭەيتۋ, ەلىمىزدى ودان ءارى گازداندىرۋ ماسەلەلەرى تۋرالى اڭگىمە بولدى. وبلىستا 331 632 جالدامالى جۇمىسشى­لار بار. ارينە سالىق جۇكتەمەسى ازاي­عاندا, بوساعان قارجىنىڭ ەسەب­ىنەن ولاردىڭ جالاقىسى كوبەيەدى.

جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ ءۇشىن ەلباسى ۇندەۋىندەگى ءتورتىنشى باستاما يگى ىستەرگە مۇرىندىق بولادى. ءونىمدى جۇ­مىسپەن قامتۋ جانە جاپپاي كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ ءۇشىن 2018 جىلى قالالاردا 237 ملن تەڭگە, اۋىلداردا 2 ملرد 83 ملن تەڭگە ءبولىندى. 2016 جىلدان بەرى وبلىس­تا «قوس قولداۋ» كاسىپكەرلەر­دى وڭىرلىك قارجىلاي قولداۋ باع­دارلاماسى مەن «اتامەكەن قوس­تاناي» شاعىن نەسيە ۇيىمى ار­قىلى 46 نەسيە جانە 142 شاعىن نەسيە بەرىلگەن. ەندى ەلباسى ۇن­دەۋىندە ايتقان جەڭىلدىكتەردى پاي­دالانىپ, قوستاناي وڭىرى­نەن دە مىڭداعان ادامدار ءوز ءىسىن جەڭىل اشا الاتىن بولادى.

ەلباسى نۇرسۇلتان نازارباەۆ ۇندەۋىندەگى بەسىنشى باستاما – ەلدى ودان ءارى گازداندىرۋ ماسە­لەسى قوستانايلىقتاردىڭ دا تۇرمى­سىن كوتەرە تۇسەتىن بولادى. گاز­دان­دىرۋ قوستاناي ءوڭىرى ءۇشىن دە ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋدىڭ ماڭىزدى باعىتىنىڭ ءبىرى بولىپ سانالادى. وبلىس وڭىرىندەگى 880 مىڭ تۇرعىننىڭ 54 پايىزى كوگىلدىر وتىنمەن قامتىلعان. بيىل فەدوروۆ, اۋليەكول اۋدان­دارىنداعى ەلدى مەكەندەردى جانە رۋدنىي قالاسىنداعى جەكەلەگەن شاعىن تۇرعىن اۋدانداردى گازداندىرۋ ءۇشىن 2 ملرد تەڭگە قارجى ءبولىندى. كوگىلدىر وتىن جەت­كىزۋ ءۇشىن وبلىستا مۇنان بولەك تە جوبالار قاراستىرىلىپ وتىر. ول بويىنشا الداعى ۋاقىتتار­دا شالعايدا جاتقان قامىستى, دەنيسوۆ, اۋليەكول, جىتىقارا اۋدان­دارىن­داعى ەلدى مەكەندەر دە گازدىڭ راحاتىن كورەتىن بولادى.

 نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ «پرەزيدەنتتىڭ بەس الەۋمەتتىك باستاماسى» اتتى ۇندەۋى مەملەكەت ساياساتى الدىمەن ەلدىڭ الەۋ­مەتتىك جاعدايىن كوزدەيتىنىن كورسەتتى. ءتىپتى قيىن جىلداردىڭ وزىندە ەلىمىزدە زەينەتاقى, جالا­قى, جاردەماقى ءوسىرىپ وتىردى. جاقسى تۇرمىس حالىقتىڭ بىر­لىگىن نىعايتا تۇسەدى. ەلباسى سايا­ساتىنىڭ كوزدەگەنى دە وسى.

ءنازيرا جارىمبەت,

«ەگەمەن قازاقستان»

قوستاناي