ەكى ەلدىڭ ىسكەر توپتارى مەن مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەرى قاتىسقان شارادا قازاقستان رەسپۋبليكاسى ينۆەستيتسيالار جانە دامۋ ءمينيسترى جەڭىس قاسىمبەك اقش-تىڭ قازاقستانعا ەڭ كوپ ينۆەستيتسيا سالىپ كەلە جاتقان ەل ەكەنىن ايتا كەلىپ, الداعى ۋاقىتتا ءوزارا ىسكەرلىك قاتىناستى ودان سايىن دامىتۋعا شاقىردى.
«قازاقستان ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ ءبىر مۇشەسى رەتىندە كەدەندىك شەكاراسى جوق 180 ملن-نان استام حالقى بار, سىرتقى تاۋار اينالىمى شامامەن 1 ترلن دوللارعا جەتەتىن ءىرى نارىقتىڭ ءبىر بولىگى», - دەگەن مينيستر قىتاي نارىعىنا دا قازاقستان ارقىلى ەركىن شىعۋ مۇمكىندىگىن تانىستىردى.
ءمينيستردىڭ ايتۋىنشا, قازاقستاندا ينۆەستيتسيا تارتۋ ءۇشىن بارلىق قولايلى جاعدايلار جاسالعان. بۇگىندە قازاقستاندا 10 ارنايى ەكونوميكالىق ايماق پەن ءتۇرلى سالالارعا باعىتتالعان 20-عا جۋىق يندۋستريالدى ايماق جۇمىس ىستەيدى. اەا قاتىسۋشىلارىنا رۇقسات بەرۋ پروتسەدۋرالارىن جەڭىلدەتۋ جانە جەڭىلدىكتەر توپتاماسى قاراستىرىلعان. سونىمەن قاتار, ءۇش مەملەكەتتىك باعدارلاما جۇزەگە اسىرىلۋدا, اتاپ ايتار بولساق, «نۇرلى جول» - كولىكتىك-لوگيستيكالىق, يندۋستريالدى, ەنەرگەتيكالىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋعا باعىتتالعان. «نۇرلى جەر» تۇرعىن ءۇي قۇرىلىسى باعدارلاماسى جانە 2020 جىلعا دەيىن يندۋستريالدى-يننوۆاتسيالىق دامىتۋ باعدارلاماسى - ول قايتا وڭدەۋ سالاسىندا جوعارى تەحنولوگيالىق ەكسپورتقا بەيىمدەلگەن ءونىمدى وندىرۋگە باعىتتالعان. مۇندا ءتۇرلى مەملەكەتتىك قولداۋ شارالارى بار: نەسيە بويىنشا پايىزدىق ۇستەماقىنى سۋبسيديالاۋ, سەرۆيستىك قىزمەت كورسەتۋ, ينۆەستيتسيالىق جانە سالىقتىق ارتىقشىلىقتار.
مينيستر ءوز سوزىندە مەملەكەت تاراپىنان ءىرىلى-ۇساقتى بيزنەستى قولداۋ ءۇشىن ۇسىنىلعان وسى مۇمكىندىكتەردىڭ شەتەلدىك كاسىپكەرلەر ءۇشىن دە, سونىڭ ىشىندە امەريكالىق ىسكەر ادامدار ءۇشىن دە ۇسىنىلاتىنىن ايتتى.
قازىرگى تاڭدا ەلىمىزدە ءتۇرى سالالاردا امەريكالىق كاپيتالدىڭ قاتىسۋىمەن بىرلەسكەن 500-گە جۋىق كاسىپورىن جۇمىس ىستەيدى. سوڭعى ون جىلدا قازاقستانعا تىكەلەي ينۆەستيتسيا اعىمى 265 ملرد دوللاردان اسىپ جىعىلعان.
ءوز سوزىندە «استانا حالىقارالىق قارجى ورتالىعى» (احقو) باسقارما ديرەكتورى قايرات كەلىمبەتوۆ جىل سوڭىنا دەيىن ەلوردادا جۇمىس ىستەي باستايتىن وڭىرلىك قارجى ورتالىعىنىڭ شەتەلدىك ينۆەستورلارعا بارىنشا قولايلى جاعداي جاسايتىنىن ايتتى.
استانا قارجى ورتالىعى شانxاي قور بيرجاسى مەن امەريكالىق Nasdaq Inc بيرجاسىمەن ورناتىلعان ارىپتەستىكتى ودان ءارى كەڭەيتىپ, ەۋروپانىڭ ەڭ ءىرى بيرجالارىنىڭ ءبىرىن تارتۋدى كوزدەيدى. “Nasdaq بۇگىندە ساۋدا پروتسەستەرىن IT-شەشىمدەرمەن قامتاماسىز ەتۋشى پروۆايدەر بولىپ وتىر. سونىمەن قاتار ءبىز Nasdaq-تى احقو اكتسيونەرى بولۋعا شاقىرىپ جاتىرمىز”, – دەدى كەلىمبەتوۆ.
ورتالىقتىڭ اكتسيونەرى جانە ستراتەگيالىق سەرىكتەسى – شانxاي قور بيرجاسى قازاقستاندىق بيرجانى الەمدىك ستاندارتتارعا ساي جوعارى تەxنولوگيالىق بيرجالاردىڭ بىرىنە اينالدىرۋدى جوسپارلاپ وتىر.
“قازىر ءبىز ەۋروپادا ەڭ ءىرى ۇلتتىق بيرجالاردىڭ ءبىرىن “استانا” قارجى ورتالىعىنا سەرىكتەس ەتۋ ءۇشىن كەلىسسوزدەر جۇرگىزۋدەمىز. بۇل xالىقارالىق بيرجالاردىڭ استاناداعى ارىپتەستىگىنىڭ ءبىرىنشى كەزەڭى عانا. كەلەسى كەزەڭدە ءبىز جاھاندىق ينۆەستيتسيالىق بانكتەردى جانە جاھاندىق قورلاردى شاقىراتىن بولامىز. بۇل ەكىنشى كەزەڭ بولادى. جىل سوڭىندا العاشقى ناتيجەلەردى جاريالايتىن بولامىز”, – دەپ تولىقتىردى قايرات كەلىمبەتوۆ.
كەلىمبەتوۆتىڭ اتاپ وتكەنىندەي, استانا حالىقارالىق قارجى ورتالىعىنىڭ اعىلشىن زاڭىمەن جۇمىس ىستەۋى, ونداعى سوت جۇيەسىنىڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسى سوت جۇيەسىنەن تاۋەلسىز بولۋى ينۆەستورلارعا قولايلى ورتا قالىپتاستىرماق.
ءسوز سوڭىندا باسقارما قارجى ورتالىعىنىڭ باسشىسى استانا قالاسىنىڭ تمد ەلدەرى, شىۇ ۇيىمىنا مۇشە مەملەكەتتەر مەن ورالىق ازيا ەلدەرىنىڭ قارجىلىق استاناسىنا اينالاتىنىن ايتتى.
ءوز كەزەگىندە اقش-تىڭ قازاقستانداعى ەلشىسى دجوردج كرول استانانىڭ بيزنەس الەۋەتىن جوعارى باعالاي وتىرىپ: «قازاقستانداعى ەكونوميكالىق ورلەۋ تەك ەلدىڭ ىشىندە كورىنىس تاۋىپ قانا قويماي, سونىمەن قاتار كورشىلەس ەلدەردىڭ الاعا جىلجۋىنا تۇرتكى بولىپ وتىر. بۇل تۇرعىدا استانانىڭ ماڭىزى وراسان. كەشەگى شىۇ ەلدەرىنىڭ قاتارىنا ءۇندىستان مەن پاكىستاننىڭ قوسىلۋىن امەريكا قۇراما شتاتتارى قولداپ وتىر جانە الداعى ۋاقىتتا وڭىرمەن ەكونوميكالىق بايلانىستى ارتتىرۋعا مۇددەلى. استانانىڭ ەكسپو كورمەسىنەن كەيىن دە وڭىرلىك «جاسىل ەكونوميكا» جانە IT ورتالىعىنا اينالاتىنىنا كۇمانىمىز جوق», - دەدى.
باۋىرجان مۇقانوۆ,
"ەگەمەن قازاقستان"