سوڭعى كۇندەرى ەڭ كوپ تالقىلانعان ماسەلەنىڭ ءبىرى ازاماتتاردى مىندەتتى تۇردە ۋاقىتشا تىركەۋ نورماسى بولعانى بەلگىلى. وسىعان وراي egemen.kz نازارلارىڭىزعا اتالعان جۇيەنىڭ الىس-جاقىن شەتەلدەردەگى تاجىريبەسىن ۇسىنادى.
قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ «ىشكى ميگراتسيا» زاڭى بويىنشا ازاماتتارعا تۇرعىلىقتى مەكەن-جايى, ۋاقىتشا مەكەن-جايى بويىنشا جانە شەتەلگە كەتەردە تىركەلۋ مىندەتتەلگەن. ياعني, ەلدە ۋاقىتشا جانە مىندەتتى تىركەۋ جۇيەسى بار. ال تىركەۋگە تۇرماعاندارعا 50-100 سوم (شامامەن 215-430 تەڭگە) ارالىعىندا ايىپپۇل قاراستىرىلعان. قىزمەتكە تىركەۋدە جوق ادامدى العان جۇمىس بەرۋشىلەر 200-300 سوم تولەيدى. قىرعىزستان قالالارىنا 45 كۇننەن استام ۋاقىتقا بارعان ادامدار تۇراقتى تىركەۋدەن شىقپاي, 5 كۇن ىشىندە ۋاقىتشا تىركەۋگە تۇرۋى كەرەك. ال مەكەن-جاي اۋىستىراتىندار 10 كۇن ىشىندە تىركەۋگە تۇرۋعا مىندەتتى. ءبىر ايتا كەتەرلىگى, اتالعان زاڭدى قىرعىزستان 2000 جىلى 23 ماۋسىمدا قابىلداعان.
وزبەكستان استاناسى - "جابىق قالا"وزبەكستاندا تاشكەنت قالاسى «جابىق قالا» سانالادى. سەبەبى, وزبەكستاننىڭ باسقا قالاسىندا تۇراتىندار ارنايى ۇكىمەتتىك كوميتەتتىڭ رۇقساتىمەن عانا استانادا تۇرۋعا قۇقىلى. 2016 جىلى 28 ماۋسىمدا ەلدىڭ ءىىم جاڭا زاڭ قابىلداپ, ۋاقىتشا تىركەۋگە بايلانىستى بىرقاتار ەرەجەلەر ەنگىزدى. جاڭا ەرەجە بويىنشا, باس قالادا 5 كۇننەن استام جۇرگەندەر ۋاقىتشا تىركەۋگە تۇرۋ كەرەك. ونىڭ مەرزىمى 5 كۇننەن 6 ايعا دەيىنگى ارالىقتى قامتيدى. ال ستۋدەنتتەر وقۋ ۋاقىتىنا تىركەلەدى. شەتەل ازاماتتارى 3 كۇن ىشىندە تىركەلۋى كەرەك.
بەلارۋس رەسپۋبليكاسى ۋاقىتشا تىركەۋدى 2008 جىلى ەنگىزدىبۇل ەلدە ۋاقىتشا تىركەۋ دە, تۇراقتى تىركەۋ دە بار. 2008 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ ەلدە «ازاماتتاردى تۇرعىلىقتى مەكەن-جايى مەن ۋاقىتشا مەكەن-جايىنا تىركەۋ جۇيەسىن جەتىلدىرۋ» تۋرالى پرەزيدەنت جارلىعى شىقتى. سول كەزدەن باستاپ رەسپۋبليكادا بارلىق ازاماتتارعا بىرىڭعاي تىركەۋ جۇيەسى ەنگىزىلدى. سونىمەن قاتار, ازاماتتاردىڭ تۇراقتى تىركەۋدە بولۋى مىندەتتى. باسقا قالالارعا بارعان ازاماتتار ۋاقىتشا تىركەۋگە تۇرۋى كەرەك.
رەسەيدەگى تىركەۋ جۇيەسى قانداي؟رەسەيدە مەكەن-جاي اۋىستىرعان كەزدە مىندەتتى تۇردە تىركەلۋ كەرەك. Consultant.ru پورتالىنىڭ اقپاراتىنا سۇيەنسەك, جاڭا جەرگە اۋىسقان سوڭ ازاماتتار 7 كۇن ىشىندە تىركەۋگە تۇرۋعا مىندەتتەلگەن. ال رەسەيگە 90 كۇننەن استام ۋاقىتقا بارعان ازاماتتار ۋاقىتشا تىركەۋگە تۇرادى. تىركەلمەگەندەرگە 2 مىڭ رۋبل (شامامەن 11 مىڭ تەڭگە) كولەمىندە ايىپپۇل سالىنادى.
ۋكراينادا ۋاقىتشا تىركەۋ 2003 جىلدان باستاپ بار2003 جىلى ۋكراينادا "تۇرعىلىقتى مەكەن-جايدى ەركىن تاڭداۋ جانە ورىن اۋىستىرۋ تۋرالى" زاڭ قابىلدانىپ, تۇراقتى تىركەۋمەن قاتار ۋاقىتشا تىركەۋ دە ەنگىزىلدى. ۋكراينالىقتار 30 كۇننەن استام ۋاقىتقا بارعان جاڭا ورىندا تىركەلمەسە, ايىپپۇل تولەيدى. تىركەلۋ ءۇشىن ءۇي يەسى مەن تىركەلۋشىنىڭ جەكە قۇجاتتارى مەن اسكەري بيلەتتەرى قاجەت ەتىلەدى.
اقش-تا مەكەن-جاي اۋىستىرعاندار اقپارات بەرمەيدىاقش ازاماتتارى مەكەن-جايىن اۋىستىرعان كەزدە ەسەپ بەرۋگە مىندەتتى ەمەس. بىراق بۇل ەلدە ازاماتتاردىڭ مەكەن-جايى تۋرالى اقپارات جوق دەگەن ءسوز ەمەس. اسىرەسە, اۆتوكولىگى بارلار, قارۋ ۇستايتىندار مەن سالىق تولەيتىندەر مىندەتتى تۇردە تۇرعىلىقتى مەكەن-جايى بويىنشا تىركەلۋى كەرەك. سونىمەن قاتار, 2001 جىلدىڭ 11 قىركۇيەگىنەن كەيىن سول كەزدەرى "ال-كايدا" لاڭكەستەرى تاراعان 25 مەملەكەتتىڭ ازاماتتارىنا تۇرعىلىقتى مەكەن-جاي بويىنشا مىندەتتى تىركەۋ ەنگىزىلدى. اقش-تا تىركەلۋ ەرەجەلەرى ءار شتاتتا ءارتۇرلى. باسىم بولىگىندە ازاماتتار مەكەن-جايىن وزگەرتسە, 10 كۇن ىشىندە تىركەۋگە تۇرۋى قاجەت. بۇل ساناتقا كىرمەيتىندەر: ديپلوماتتار, حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ رەسمي وكىلدەرى, اقش-قا ءبىر اي ۋاقىتقا بارعاندار.
گەرمانيادا وتباسى مۇشەلەرىنىڭ بارلىعىنا ءبىر تىركەۋ قۇجاتى بەرىلەدىگەرمانيادا تۇرعىلىقتى مەكەن-جاي بويىنشا تىركەلۋ شەتەلدىكتەر ءۇشىن دە, جەرگىلىكتى تۇرعىندار ءۇشىن دە بىردەي. ءبىر عانا ەرەكشەلىگى - شەتەل ازاماتتارى گەرمانيادا تۇرۋعا رۇقساتى بار ەكەندىگىن راستايتىن قۇجات كورسەتۋى كەرەك. بۇل ەلدە ازاماتتار مەكەن-جايىن اۋىستىرعاندا ءبىر اپتا ىشىندە جاۋاپتى ورگاندارعا حابارلاۋى كەرەك. ەلدىڭ زاڭىندا "گەرمانيا ىشىندە جاڭا ورىنعا كوشكەن سايىن نەمەسە مەكەن-جاي اۋىستىرعاندا تىركەلۋ مىندەتتى", دەلىنگەن. سول ارقىلى بيلىك ادام سانىن عانا ەمەس, تۇسەتىن سالىقتى دا ەسەپتەپ وتىرادى. سەبەبى, جۇمىس ىستەيتىن ازاماتتاردىڭ سالىعى سول تىركەلگەن قالا بيۋدجەتىنە تۇسەدى ەكەن. ءبىر ەرەكشەلىگى, وتباسى مۇشەلەرىنىڭ بارلىعىنا ءبىر تىركەۋ قۇجاتى بەرىلەدى. ۋاقىتشا تىركەۋ ءۇشىن جالداپ تۇرىپ جاتقان پاتەردىڭ يەسىمەن كەلىسىمشارت تالاپ ەتىلەدى نەمەسە ءۇي يەسى ولاردىڭ سول ۇيگە كوشكەنىن راستايتىن قۇجات بەرۋى كەرەك. ال جىلجىمايتىن م ۇلىك وزىنە تيەسىلى بولسا, ءۇي قۇجاتتارىن كورسەتەدى. ازاماتتاردىڭ مەكەن-جايى مالىمەتتەر بازاسىنا ەنگىزىلەدى. ونى مەملەكەتتىك ورگاندار قولدانا الادى. تىركەلۋ كەز كەلگەن تىركەۋ كەڭسەسىندە تەگىن جۇرگىزىلەدى. Immowelt.de پورتالىنىڭ حابارلاۋىنشا, تۇرعىندار مەن پاتەردى جالعا بەرۋشىلەر تىركەۋ ۋاقىتىن وتكىزىپ السا, ول ءۇشىن 1000 ەۋرو ايىپپۇل بەلگىلەنگەن.
نيدەرلاند ەلىندە پاتەر جالداۋشىلار كەلىسىمشارت ۇسىنۋى كەرەكامستەردامدا مەكەن-جاي اۋىستىرعاندار ازاماتتىق ىستەر بويىنشا ءبولىمنىڭ كەڭسەلەرىنە بارىپ, 5 كۇن ىشىندە تىركەۋگە تۇرۋ كەرەك. تىركەۋ ونلاين جۇرگىزىلەدى نەمەسە ازامات ءوزى بارىپ قۇجات تاپسىرا الادى. ءبىر ەرەكشەلىگى, بۇل ەلدە تىركەۋ مەكەن-جايى تەكسەرىلەدى. اقپارات راستالماسا, تەرگەۋ جۇرگىزىلەدى. تۇرعىلىقتى مەكەن-جاي بويىنشا تىركەلمەگەندەر ايىپپۇل تولەيدى. دۇرىس تىركەلمەگەن ازاماتتار سالىق, ستۋدەنتتىك جەڭىلدىكتەر مەن جاردەماقىدان ايىرىلۋى مۇمكىن. تىركەۋگە تۇرۋ بارىسىندا ءۇيدىڭ قۇجاتى نەمەسە جالداپ تۇراتىن پاتەر يەسىمەن ەكىجاقتى كەلىسىمشارت تالاپ ەتىلەدى. تىركەۋگە كەش تۇرعاندار مەن قۇجاتتاردى تولىق تاپسىرماعاندارعا 325 ەۋرو (شامامەن 115 مىڭ تەڭگە) ايىپپۇل تولەيدى.
سينگاپۋردە تىركەلمەگەندەر 5 جىلعا قاماۋعا الىنۋى مۇمكىنسينگاپۋردىڭ ميگراتسيالىق بيلىگىنىڭ رەسمي سايتىندا "مەكەن-جايىن اۋىستىرعان ازاماتتار 28 كۇننىڭ ىشىندە حابارلاماسا نەمەسە جالعان اقپارات بەرسە, 5 مىڭ دوللار ايىپپۇل تولەيدى نەمەسە 5 جىلعا دەيىن باس بوستاندىعىنان ايىرىلادى", دەپ حابارلانعان. سونىمەن قاتار, تىركەلۋ بارىسىندا ازامات سول جەردە تۇراتىنىن راستاۋ كەرەك.
تىركەۋدى تەكسەرۋدىڭ ەرەكشە جولدارىكەيبىر ەلدەر تۇرعىلىقتى مەكەن-جاي بويىنشا تىركەۋگە الۋدىڭ باسقا جولدارىن ەنگىزىپتى. مىسالى, اۆستراليادا فەدەرالدى سايلاۋعا قاتىسپاعان ازاماتتارعا ايىپپۇل سالىنادى. ال سايلاۋعا قاتىسۋ ءۇشىن مىندەتتى تۇردە تىركەۋ قاجەت ەتىلەدى. ال ۇلىبريتانيادا كولىگى بارلار مەكەن-جاي اۋىستىرعانىن حابارلاماسا, 1200 دوللار ايىپپۇل تولەيدى.
يتاليادا ەۋروپا ازاماتتارى جاۋاپتى ورگانعا بارىپ ۋاقىتشا تىركەلەدى. يتاليا ازماتتارى ءوز ومىرىنە قاتىستى باسقا دا اقپاراتتاردى قوسا بەرىپ وتىرۋعا مىندەتتەلگەن. مىسالى, مەكەن-جايى وزگەرسە, وتباسىن قۇرسا, بالالى بولسا, اجىراسسا, ازاماتتىعىن اۋىستىرار بولسا, بۇل تۋرالى حابارلاپ وتىرۋى كەرەك.
دايىنداعان گۇلنۇر قۋانىشبەكقىزى,
"ەگەمەن قازاقستان"