رەداكتسيا تاڭداۋى
حالىق رەفورمالاردى بيلىكپەن بىرگە ىسكە اسىرۋعا مۇددەلى
قاڭتار وقيعاسى 30 جىلدىق تاۋەلسىزدىگىمىزدە مەملەكەتىمىزگە تونگەن ەڭ ۇلكەن قاۋىپ بولدى. باستاپقى كەزدە وبلىستار مەن ءىرى قالالاردا كوشەگە شىققان ازاماتتارعا قارۋ قولدانىلعان جوق. ماڭعىستاۋدا بىردە-ءبىر اسكەري نەمەسە ارنايى جاساقتار حالىققا قارۋ تۇگىل كۇش كورسەتپەدى, تەك ماڭىزدى نىسانداردى قورعادى جانە ديسلوكاتسيا جاسالعان جەرلەرىندە قوزعالماي تۇردى. ءبىز بۇنى ءوز كوزىمىزبەن كوردىك. اقيقاتىن ايتۋ كەرەك مەملەكەت شەرۋلەر مەن ەرەۋىلدەردىڭ بەيبىت وتۋىنە تولىق مۇمكىندىك بەردى.
15 ناۋرىز, 2022
ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق شەڭبەرىندە قازاقستان ءۇشىن شەشىمىن تاپپاي كەلگەن ماسەلە قانت بولاتىن. جىل سايىن 500 مىڭ توننا قانت تۇىناتىن قازاقستاندىقتار وداقتىڭ باسقا مۇشەلەرى ءۇشىن ينۆەستيتسيالىق تارتىمدى ەلگە اينالدى. بۇل «تارتىستا» رەسەيدىڭ ءباسى باسىم ءتۇسىپ كەلدى. ەندى كورشى ەل 2022 جىلدىڭ ورتاسىنا دەيىن بىرقاتار ازىق-ت ۇلىك ونىمدەرىن, سونىڭ ىشىندە قانت ەكسپورتىن شەكتەيتىنىن رەسمي تۇردە مالىمدەدى. ۋاقىتشا تىيىمعا ءبىزدىڭ ەل دە ىلىكتى.
15 ناۋرىز, 2022
ءدىني ەكسترەميزم قاۋپىن قالاي سەيىلتۋگە بولادى؟
قوعامىمىزدا ءدىني ەكسترەميستەردىڭ قاپى قالدىرىپ, تالماۋ تۇستان ۇرىپ, ەسەڭگىرەتىپ كەتىپ جۇرگەن كەزدەرى از كەزدەسكەن جوق. سوندىقتان دا قازىرگى تاڭدا ءدىني ەكسترەميزم قاۋىپ-قاتەرىنىڭ استىندا ءومىر ءسۇرىپ جاتىرمىز دەپ ايتۋىمىزعا تولىق نەگىز بار. ەگەر بۇل تۇجىرىمىمىز دالەلسىز بولسا, پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ بيىلعى 11 قاڭتاردا ءماجىلىستىڭ وتىرىسىندا «قاسىرەتتى قاڭتار» ساباعى: قوعام تۇتاستىعى – تاۋەلسىزدىك كەپىلى» تاقىرىبىندا سويلەگەن كەزدە ء«دىني ەكسترەميزمگە قارسى كۇرەستە جۇيەلى ءىس-شارالار كەشەنىن ىسكە اسىرۋ قاجەت ەكەنىنە ەرەكشە توقتالا كەلىپ, «ولاردىڭ كريمينالمەن, اسىرەسە قىلمىستىق-اتقارۋ مەكەمەلەرىندە سىبايلاسىپ كەتۋىنە مۇلدەم جول بەرمەۋ كەرەك», دەپ الاڭداۋشىلىق بىلدىرمەگەن بولار ەدى.
14 ناۋرىز, 2022
الماتىدا الاش ارداقتىلارى ۇلىقتالدى
الماتىدا حالىقارالىق تۇركى اكادەمياسىنىڭ ۇيىتقى بولۋىمەن « ۇلىلار ۇندەستىگى» اتتى حالىقارالىق كونفەرەنتسيا ءوتتى. ۇلت ۇستازى احمەت بايتۇرسىن ۇلىنىڭ تۋعانىنا 150 جىل, زاڭعار جازۋشى مۇحتار اۋەزوۆتىڭ تۋعانىنا 125 جىل تولۋىنا وراي ۇيىمداستىرىلعان مازمۇندى ءىس-شارادا تاعىلىمدى تۇلعالاردىڭ ءومىر تىنىسى, شىعارماشىلىعى, ۇلت مۇراتىنا بايلانعان ۇلى يدەيالارى حاقىندا ورامدى ويلار ايتىلدى.
14 ناۋرىز, 2022
جۇمىسسىز قالعان جۇرتتىڭ ءۇنى جوعارىعا جەتە مە؟
قوعامدا جۇمىسسىزدىق ماسەلەسى كوپشىلىكتى قوس بۇيىردەن قىسىپ تۇرعان كەزدە, جامبىل وڭىرىندەگى ءبىر توپ اۋىل تۇرعىندارى دا جۇمىسسىز قالىپ وتىر.
14 ناۋرىز, 2022
ۋكراينا شيەلەنىسى: قازاقستان ەكونوميكاسىنا ىقپالى قانداي؟
ۋكرايناداعى اسكەري قاقتىعىستى «بوتەن ءۇيدىڭ ۇرەيى» دەپ قابىلداۋدىڭ ورايى جوق. رەسەي فەدەراتسياسىمەن ورتادا 7 مىڭ شاقىرىم شەكارا بار. ەندى سول شەكارانىڭ دا «پايداسى تيەر» كەز كەلگەن سىڭايلى. اتىستىڭ العاشقى كۇندەرىندە رۋبلمەن قول ۇستاسقان تەڭگەنىڭ كۇيى قيىن بولعانى بەلگىلى. ۇلتتىق بانك ميلليونداعان دوللار «جاعا» وتىرىپ, تەڭگە باعامىن تۇراقتاندىرا الا ما؟ كورەسىنى رەسەيدەن ارزان يمپورت اعىلعاندا, حالقى شەتەلدىك تاۋار الماق بولعاندا, ەكى قولعا ءبىر كۇرەك تاپپاق بولىپ ەلىمىزگە جوڭكىلگەندە كورمەيمىز بە دەگەن كۇدىك تە جوق ەمەس كوڭىلدە...
14 ناۋرىز, 2022
سالت-ءداستۇردىڭ قايماعى بۇزىلماعان قازاقى اۋىلداردا بىزگە, قالا بەردى ءبىزدىڭ ۇلتقا قاتىستى نە ءبىر اڭگىمەلەر بار. ونى قازىرگى قالا جاعالاعان ۇرپاققا ايتساڭ, اڭىز نەمەسە وتىرىك رەتىندە قابىلداۋى مۇمكىن. ءبىزدىڭ اۋىلدا شويبان دەگەن كىسى بولدى. جارىقتىق, جىلقى دەسە ىشكەن اسىن جەرگە قوياتىن. ءار داۋلەتتى اۋلەتتىڭ ەسىگىندە ءجۇرىپ, مالىن باعىپ, وتىنىن جارىپ كۇنەلتەتىن شويبان ءۇشىن وعان مىنىسكە ءبىر جاقسى ات بەرسەڭ جەتكىلىكتى. ءتىپتى ول جىلقىسى ازداۋ بايدىڭ مالىن باقپايمىن دەپ «الەك» سالاتىن دا بولعان. اۋىل بولعاسىن, توي-توكىنى, ءولىم-ءجىتىمى بولادى, سوندا شويبان ماماعاشتاردا قاز-قاتار بايلانىپ تۇرعان اتتاردىڭ قاسىنا بارىپ, كادىمگى كۇرەڭباي سىنشى سياقتى ءار اتتى وزىنشە سىنايدى, كەيدە ولارعا «مىناۋ ناعىز جەل تابان ەكەن», ء«اي, مىناۋ قويدىڭ اتى», «بۇل جانۋار بابىن تاپپاي قور بولىپ ءجۇر» دەپ «اتتەگەن-ايلارىن» ايتىپ, كوڭىلىن قۇلازىتاتىن. ول ءۇشىن جىلقىنى كورۋ – باقىتتى ءومىردى كورۋ سياقتى سەزىلەتىن.
14 ناۋرىز, 2022
عاسىردىڭ تاڭداۋلى اڭگىمەلەرىنىڭ ءبىرى – «يۋدانىڭ كەسكىنى» اڭگىمەسى. شىعارمانىڭ قىسقاشا مازمۇنىن ش.قازەزدىڭ اۋدارماسى بويىنشا بايانداپ وتسەك, اتاقتى قىلقالام شەبەرى سيتسيلياداعى ۇلكەن شىركەۋدىڭ تۇتاس قابىرعاسىنا عايسا پايعامباردىڭ عۇمىرناماسىن سالۋعا تاپسىرىس الادى. سۋرەتشى جىگىتكە باسىندا جۇمىس جەڭىل جۇرگەندەي كورىنەدى. ەندىگى ساتتە عايسا مەن وپاسىز يۋدانىڭ بەينەسىن كەسكىندەۋ عانا قالعان-تىن.
14 ناۋرىز, 2022
اقيقاتىندا, ادام جاندى كارتيناعا, جاقسى ولەڭگە, ءتاۋىر شىعارماعا ءھام سۇلۋلىققا تاڭعالادى. كوركەم دۇنيەنى تاڭعالا تاماشالاپ, قىزىعۋ, باعالاۋ – زاڭدىلىق. شىن ونەرگە تامسانۋ دا تالعامعا بايلانىستى, ارينە. ادامنىڭ ويىن دا, كوزقاراسىن دا, قاعيداسىن دا تالعام وزگەرتسە كەرەك. ياعني جان قالاۋى, ىشكى سىن – تالعام دەڭگەيى ءسىزدىڭ ءومىر سۇرۋىڭىزگە دە ىقپال ەتەدى. سوندىقتان دا تالعام ارقاشان بيىك, كىرپياز... ءتىپتى ادامنىڭ ادامنان ارتىقشىلىعى دا سول تالعام دەڭگەيىنە بايلانىستى دەيمىز. ول «كەشكى اسقا بالىق جەيمىن» دەگەن سوزبەن عانا ولشەنبەيدى: تالعام ودان دا ۇلكەن, ودان دا تەرەڭ كەڭىستىكتەگى ۇعىم. الايدا ۋاقىت وتە كەلە جاقسىعا تاڭعالۋدىڭ ءجونى مەن جوسىعى دا وزگەرەدى ەكەن. ول دا تالعامنان.
14 ناۋرىز, 2022
قۇلا جورعا نەمەسە داڭققا بايلانعان تاعدىرلار
ەشكىولمەستىڭ ەتەگىنە ارقانىڭ اقتان كەرى ءبىرجان ات باسىن بۇرىپ, «بۇل ۇيدە سارا بار ما؟! كەلسىن بەرى!» دەپ قيقۋعا باسقاندا, سۇيرىكتەي سارا اقشاباقتاي شورشىپ, قارماققا ىلىنبەيدى. لاجى قۇرىپ بارا جاتقان سال تال قارماپ, «قالاپ تيگەن كۇيەۋىڭدى كورسەت» دەپ, مۇقاتۋعا سەبەپ ىزدەيدى.
14 ناۋرىز, 2022
ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى: ۇن از, قالدى ءبىراز...
پاۆلودارلىق ۇن وندىرۋشىلەر دابىل قاعىپ وتىر. كورشى رەسەي بيدايدى ەكسپورتتاۋعا شەكتەۋ قويىپ ەدى, قورداعى استىقتىڭ ءتۇبى كورىنە باستادى. شيكىزاتتى شەتەلدەن تاسىمالداساڭ وسى. ايتپەسە, استىقتى الىستان اربالاماي-اق جەرگىلىكتى ديقانداردان دا ساتىپ الۋعا بولار ەدى. ولار ءونىمىن ءتيىمدى باعامەن وزگە ەلگە ساتۋعا نيەتتى. بار گاپ وسىندا.
14 ناۋرىز, 2022
قاڭتار وقيعاسى: 234 قىلمىستىق ءىس قارالىپ جاتىر
قاڭتار وقيعاسىنا بايلانىستى پروكۋراتۋراعا تەرگەۋدىڭ رۇقسات ەتىلمەگەن ادىستەمەسى بويىنشا بارلىعى 301 شاعىم ءتۇستى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
14 ناۋرىز, 2022
باس پروكۋرور كارىم ءماسىموۆتىڭ قانشا جىلعا سوتتالۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتتى
باس پروكۋرور بەرىك اسىلوۆ ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك كوميتەتىنىڭ بۇرىنعى توراعاسى كارىم ءماسىموۆ, ءۇش ورىنباسارى مەن ءبولىم باسشىسىنا قانداي جازا تاعايىندالۋى مۇمكىن ەكەنىن ايتتى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
14 ناۋرىز, 2022
«ديكي ارماننىڭ» توبىنداعى 14 ادام قاماۋدا – باس پروكۋرور
بۇگىنگە دەيىن «قاڭتار وقيعاسى» بويىنشا 35 مىڭنان استام جەدەل-تەرگەۋ ءىس-قيمىلى جۇرگىزىلدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
14 ناۋرىز, 2022
تاعى ەكى دەپۋتات ماجىلىستەن كەتتى
ءماجىلىس دەپۋتاتتارى زۋلفيا سۇلەيمەنوۆا مەن ۆلاديمير توحتاسۋنوۆتىڭ وكىلەتتىگى مەرزىمىنەن بۇرىن توقتاتىلدى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
14 ناۋرىز, 2022
مەملەكەتتىك قىزمەتكە قابىلداۋ ەرەجەلەرى وزگەردى
مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى اگەنتتىگى مەملەكەتتىك قىزمەتكە قابىلداۋ ەرەجەسىنە وزگەرىستەر ەنگىزىلەتىن بۇيرىقتى دايىندادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
14 ناۋرىز, 2022
«ۇرەيگە بوي الدىرماۋ كەرەك» – ۇكىمەت مالىمدەمە جاسادى
قر ۇكىمەتى ينتەرنەتتە تەرىس سىرتقى ماكروەكونوميكالىق جاعدايلارعا بايلانىستى تۋىندايتىن پروبلەمالار تۋرالى حابارلامالاردىڭ جيىلەۋىنە بايلانىستى رەسمي مالىمدەمە جاسادى, دەپ حابارلايدى Egemen.kz.
14 ناۋرىز, 2022
بۇگىندە ەتى – تاعام, ءسۇتى – سۋسىن, ءجۇنى – كيىم, تەرىسى بۇيىم شوپان اتا تۇقىمىنىڭ قادىرى تىم تومەندەپ كەتتى. تەرىسى توپىراققا كومىلىپ, ءجۇنى جاپپاي ورتەلىپ جاتىر. ءسۇتىن كادەگە جاراتاتىندار دا نەكەن-ساياق. قويدى تەك ەتى ءۇشىن ۇستاپ جۇرگەندەيمىز. شارۋاشىلىقتىڭ بۇل ءتۇرىن دامىتۋعا قۇزىرەتتى ورگاندار دا مۇددەلى ەمەس سەكىلدى. ايتپەسە...
14 ناۋرىز, 2022
اسەمدىكتى اسپەتتەۋ – ماڭگىلىك قۇندىلىق
بيىل ۇعا-نىڭ كوررەسپوندەنت-مۇشەسى, ءبىلىم بەرۋ ءىسىنىڭ ۇزدىگى, قازاقستان كومپوزيتورلار وداعىنىڭ مۇشەسى, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىرگەن قايراتكەرى, ش.ءۋاليحانوۆ اتىنداعى مەملەكەتتىك سىيلىقتىڭ لاۋرەاتى, ەسىمى امەريكا قۇراما شتاتتارىنىڭ سولتۇستىك كارولينا شتاتىنىڭ دۇنيەجۇزىلىك ومىرباياندىق ينستيتۋتىنىڭ كىتابىنا ەنىپ, «الەمنىڭ كورنەكتى ايەلدەرى» اتاعىنا يە بولعان ونەرتانۋ عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور سارا ادىلگەرەيقىزى كۇزەمبايدىڭ 85 جىلدىعى اتالىپ وتەدى.
13 ناۋرىز, 2022
ەرتەدە پەرعام پاتشالىعىن بيلەگەن ەكىنشى اتتال ءوزىنىڭ نوكەرلەرىنە «جەر بەتىندەگى جۇماقتى تابىڭدار» دەپ پارمەن بەرىپتى. تابانىنان تاۋسىلعان نوكەرلەر وسى ولكەگە كەلگەندە تامىلجىعان تابيعاتقا تاڭ-تاماشا قالپىندا بيلەۋشىنىڭ دارگەيىنە كەلىپ «تاقسىر, جەردەگى جۇماقتى تاپتىق» دەيدى. ءبىزدىڭ زامانىمىزعا دەيىنگى 150 جىلدارى نوكەرلەرىنىڭ اۋزىنىڭ سۋى قۇرىپ ايتقان ايماققا كەلگەن ەكىنشى اتتالدىڭ ءوزى دە جەردىڭ بەدەرىنە كوزى مەن كوڭىلى تويىپ, وسى جەردەن قالا سالۋعا بۇيىرادى. اتتال پاتشا ىرگەسىن قالاعان شاھاردىڭ اتاۋى دا اتتالەيا اتالادى. بۇگىندە قازاقستاندىق تۋريستەردىڭ جولى ءجيى تۇسەتىن كۋرورتتى قالا – انتاليا اتاۋىنىڭ تاريحى وسىلاي باستالعان ەكەن.
13 ناۋرىز, 2022