قوعام • 02 تامىز, 2022
ج ۇلىم-ج ۇلىم جولدى جوندەي بەرگەننەن نە شىعادى؟
جولدىڭ «جىرى» مول «جىرعا» اينالعالى قاشان. القالى جيىنداردا ايتىلادى, باس شۇلعىپ قاتىرامىز دەپ تاراسادى. ودان كەيىنگى جەردە جوعارى-تومەندى قاعاز الماسۋلار, تىنىمسىز تەلەفون شىلدىرى شەرۋ تارتادى. قىزىل سوزدەن قىرمان ءۇيىلىپ, ەسەپتەر بەرىلەدى. جالعانى مەن شىنىن ەشكىم ساراپقا سالا بەرمەيدى.
قوعام • 19 شىلدە, 2022
قانداس جاستار تۇركىستاندا ءبىلىم جارىستىردى
وزگە جۇرتتاردا ءبىلىم الىپ, تاربيە ۇيرەنىپ جاتقان ۇل مەن قىزدى اتاجۇرتىنا تارتۋ ماقساتىندا, ەلىمىزدە ءبىر جاقسى ءىس-شارا پرەزيدەنت وكىمىمەن جۇزەگە اسىپ كەلەدى. ول 1996 جىلى «دارىندى بالالارعا ارنالعان مەكتەپتەردى مەملەكەتتىك قولداۋ» نەگىزىندە ۇكىمەت قاۋلى قابىلداعان ەدى. سونىڭ ارقاۋىندا ءوز وتانىمىزداعى دارىندى ۇرپاقپەن بىرگە, الىس-جاقىن شەتەلدەردە ءومىر كەشىپ جاتقان باۋىرلاردىڭ بالاسىن بابالارىنىڭ كىندىك قانى تامعان كيەلى توپىراققا تارتۋ ماقساتىندا «دارىن» رەسپۋبليكالىق عىلىمي-پراكتيكالىق ورتالىعى وسىدان 19 جىل بۇرىن «قازاقستان – اتاجۇرتىم, قاسيەتىم – انا ءتىلىم» اتتى وليمپياداعا ۇيىتقى بولعان ەدى. ونىڭ نەگىزگى ماقساتى, قازاق ءتىلى مەن ادەبيەتىنىڭ قۇنىن وزگە جۇرتتاردا وقىپ جۇرگەن جاستاردىڭ ساناسىنا ءسىڭىرۋ بولاتىن.
ءبىلىم • 17 ءساۋىر, 2022
ۇلت ۇرپاعىن جۇرت كىسىسى دارەجەسىنە كوتەرەتىن – اتا-انا, مۇعالىم, بيلىك. وسى ءۇش تىرەك نامىس نايزاسىن مۇقالتپاي, جىگەرىن جانىپ, ءۇمىت وتىن ۇرلەسە, جالعاندىققا بارماسا, ساپالى ءبىلىمدى ساناسىنا كۇڭگىرتتەندىرمەي سىڭىرسە, تاڭعى شىقتاي ءمولدىر, كۇن ساۋلەسىندەي تۇنىق تاربيە بەرسە, جاراتىلىسىندا كەمدىك بولماسا, بالا تەرىس كەتپەيدى.
قازاقستان • 22 اقپان, 2022
قازاق – ءسوزدىڭ پارقىن بىلگەن حالىق. سول ارقىلى ادامنىڭ دا نارقىن ايىرىپ, باعاسىن بەرگەن. قازاق سوزگە توقتاعان حالىق ەدى. ءسوزدىڭ استارىن تۇسىنبەگەن, بەتىمەن سويلەگەندى ءبالدىر-باتپاق, سارالا-ساتپاق دەگەن. ءسوز ۇدەسىنەن شىقپاعاندى, ۋادەسىندە تۇرماعان شالاعايدى شالدى-بۇتتى دەگەن. ءسوزدىڭ سۇراۋى بولادى, سۇراۋسىز ءسوز جوق, ونىڭ سۇراۋى انتتى اقتاۋ سەكىلدى دەيتىن كونەكوزدەر.
قوعام • 13 مامىر, 2021
حانتاڭىردەن قانات قاققان قايراتكەر
وتىز ەكىنشى قارا سوزىندە: «...عىلىمدى, اقىلدى, ساقتايتۇعىن مىنەز دەگەن ساۋىت بولادى. سول مىنەز بۇزىلماسىن! كورسەقىزارلىقپەن, جەڭىلدىكپەن, يا بىرەۋدىڭ ورىنسىز سوزىنە, يا ءبىر كەز كەلگەن قىزىققا شايقالىپ قالا بەرسەڭ, مىنەزدىڭ بەرىكتىگى بۇزىلادى», دەپ اباي ايتپاقشى, اقىل ساۋىتىن سەرىك ەتىپ, سەنىم دەگەن باعدارعا قاتال قادام باسقان, ادامدىق قالىبىنان تانباعان ءبىر ادام بولسا, ول – پروفەسسور ءادىل احمەتوۆ اعا بولۋى كەرەك.
رۋحانيات • 13 ءساۋىر, 2021
ۇلت عۇمىرى – ۇرپاق ساباقتاستىعىندا
ۇلتتىڭ ۇلى بولماعى ۇرپاق ساباقتاستىعىنىڭ سارالىعىندا, الدىڭعى تولقىننىڭ دانالىعىندا. «الدىڭعى تولقىن اعالار, كەيىنگى تولقىن ىنىلەر» (اباي) دەگەندەي, الدىڭعى تولقىننىڭ قۇرمەتى كەيىنگى تولقىنعا قاشاندا كەرەك. ونىڭ ادەمى ۇلگىلەرى حالقىمىزدا بولعان.
قوعام • 24 ناۋرىز, 2021
جاۋاپسىزدىق پەن جالعاندىق جارعا جىعادى
قاي داۋىردە دە ادامدى جارعا جىعاتىن – جاۋاپسىزدىق پەن جالعاندىق. «وڭكەي جالعان ماقتانمەن, شىندىق بەتىن بويايدى», «شىننان وزگە قۇداي جوق, انىق قۇداي – شىن قۇداي», دەگەن اباي مەن شاكارىم سوزدەرى جادىمىزدا جاڭعىرىپ تۇر.
رۋحانيات • 29 قاڭتار, 2021
اتام قازاق: « ءسوز قادىرىن بىلمەگەن – ءوز قادىرىن بىلمەيدى» دەپ, ءسوز كيەسىن قىزىل-جاسىل ءبوز باعاسىنان جوعارى قويعان. «الارىم كەتسە كەتسىن, ايتارىم كەتپەسىن» دەپ, «جۇرەكتىڭ ءسوزىن سويلە, ءتىل» (اباي) دەگەن. وسى جۇرەك ءسوزىن سويلەگەندە, اتالى سوزدەن اتتاپ, اتاسىز ءسوزدى جاقتاعاندار نەگە ازايمايدى؟ الدە ءبوزدىڭ قۇدىرەتى ءجۇرىپ تۇرعاندا, ءسوز نەگە كەرەك دەي مە ەكەن؟
رۋحانيات • 20 قاڭتار, 2021
ادامعا العىس ايتا الماعان, اللاعا دا شۇكىرشىلىك ەتە المايدى
يماندىلىقتىڭ باستاۋى ۇياتقا بارىپ تىرەلەتىنى حاق. اتام قازاق ايتادى: «ۇيات كىمدە بولسا, يمان سوندا» دەپ. يماندىلىق – ءار مۇسىلماننىڭ ادال تىرلىگى, ياعني اللا ەلشىسى پايعامبارىمىز مۇحاممەد (س.ع.س.) حاديسىندە كورسەتىلگەندەي: «كىمدە-كىم نيەتىن – يماندىلىققا, تازالىققا, ءتىلىن – شىنشىلدىققا, ءوزىن – تىنىشتىققا, مىنەزىن – تۋرالىققا, قۇلاعىن تىڭداۋشىعا, كوزىن – ونەگەلى باقىلاۋشىعا اينالدىرىپ العان بولسا, دەمەك, ول باقىتتى». مىنە, يماندىلىق بەلگىسى.
قوعام • 04 جەلتوقسان, 2020
تىعىرىققا تىرەيتىن تۇيىق تىرلىك
وسى كۇنى ەڭ وڭاي جۇمىس كەڭسەدە وتىرىپ, بيلىك قۇرۋ, اقىل ايتۋ سەكىلدى. ونى جۇرت قالاي قابىلدايدى, ناتيجەسى بولا ما, الدە ايتىپ قۇتىلدىم ءۇشىن بە ەكەن؟ ورىستىڭ ادەبيەت سىنشىسى ۆ.بەلينسكي «اياعىڭىزدىڭ استىنا قاراڭىزشى» دەپتى. ولارعا ءيىلىپ, بۇگىلىپ, تۇقشىڭداپ, اياقتىڭ استىنا قاراۋ قيىن بولسا, توڭىرەگىنە جاساندىلىقپەن ەمەس, ءوزىن الداۋ ءۇشىن ەمەس, جالعان مالىمەتتى مالدانباي, تۇرعىنداردىڭ سوزىنە ءسال دە بولسا قۇلاق اسىپ, اقيقاتتى اتتاماي ءجىتى قاراسا حالىقتىڭ بار-جوعىن كورەر ەدى. بۇگىنگى ءبىر ولقىلىعىمىز ايتا سالىپ, حالىقتى الداي سالساق بولادى دەگەنگە سايادى. مۇنىڭ اقىرى ءبىر كەزدەرى اتتەگەن-ايعا اكەلۋى مۇمكىن.