سۇلەيمەن مامەت
سۇلەيمەن مامەت«Egemen Qazaqstan»
119 ماتەريال تابىلدى

تانىم • 04 جەلتوقسان, 2020

كەمەل قازاقتىڭ كەلبەتى

قازاق – باتانى باعالاعان جۇرت. با­تانىڭ قاتە كەتپەۋىن, تەرىسكە تارتپاۋىن,­ وڭ­عا بۇرسا باعىڭ اشىلىپ, باقىتتى عۇ­مىر كەشەتىنىڭە ەرەكشە ءمان بەرگەن, تەرىس باتا – تەك-تامىرىڭا كەسەل كەلتىرىپ, وزە­گىڭە ءنار تامبايتىنىن ەرتە ۇعىپ, ودان بويىن اۋلاق سالعان حالىق.

قوعام • 14 قىركۇيەك, 2020

تەرمين ۇلت دىبىسىنا ۇيلەستىرىلسە ۇتىلمايمىز

ءتىل جايلى, ونىڭ ىشىندە ازات ەلدىڭ مەملەكەتتىك ءتىلى, تەرمينى تۋرالى ايتقالى وتىز جىلدان استى. جىلت ەتكەن ساۋلە جوق دەۋگە بولمايدى. تاۋبە, دەيتىن تۇس بارشىلىق. بۇرىن انا ءتىلىن بىلمەيتىن كەيبىر باۋىرلارىمىز بيىك قىزمەتكە قولى جەتىپ, شەنەۋنىك بولعان سوڭ ءتىلى بىلدىرلاپ, ارتىنان تۇزەلىپ كەتىپ جاتىر.

پىكىر • 02 قىركۇيەك, 2020

ءار قازاق نار قازاققا اينالسا, قانە!

قازاق نە كورمەگەن دەپ كەيدە كولگىرسيتىنىمىز بار. كورە بەرۋ مىندەت ەمەس شىعار. ءيا, قازاق كورمەدى ەمەس, كوردى. ونى جوققا شىعارا المايمىز. بۇگىن ونداي جەل سوزبەن اقتالام دەۋ اعاتتىق. بۇرىن ءبارىن وزگە كورسەتتى. توزدىك. كوندىك. تاۋبە, قايتا جانداندىق. ىرگەلى ەل بولدىق. وعان دا وتىز جىلعا تاياپ قالدى. ولاي بولسا, وتكەندى ايتا بەرۋدىڭ قاجەتى شامالى. ءار نارسەنىڭ ءجون-جوسىعى, ورنى بولادى.

قوعام • 28 شىلدە, 2020

شەنەۋنىكتەر وزگەرۋگە ءتيىس

ەلدىك ءىستى اتقارۋ كىمگە دە بولسا سىن. سىننان سۇرىنبەي ءوتۋ – پارىز. پارىزعا ادالدىق – ازاماتتىق قارىز. قارىز بەن پارىزدى قارا باسىنىڭ قامىنا, قۇبىرداي قۇلقىنىنا يكەمدەگەندەر, جۇرت بولعالى جۇتۋداي جۇتىپ, جىرتىعىمىزدى جاماي الماي كەلەمىز.

قوعام • 16 ماۋسىم, 2020

جۇرتىن ىزدەگەن ۇل مەن قىز

تەككە تارتۋ, قانعا قىزۋ دەگەن ۇعىم قازاقتا الىمساقتان بار. ول ۇلكەندى قويىپ, شەتكە كەتكەن بالانىڭ بويىنان دا تابىلىپ جاتادى. بۇعان 2001 جىلى مۇحيتتىڭ ارعى جاعىنداعى اقش-قا «اتتانعان» ۇرپاقتى ىزدەپ بارعاندا كوزىمىز جەتكەن. قۇشاعىڭا ۇمتىلعان ۇلدى, ەتەگىڭنەن تارتقان قىزدى كورىپ, قانعا تارتۋ دەگەن وسى ەكەن-اۋ دەگەنبىز.

رۋحانيات • 04 ماۋسىم, 2020

ەلدىك تاڭبا – ەل مۇراتى

قانشاما ۇرپاق اڭساپ, ارمانداپ, زارىعىپ جەتكەن تاۋەلسىزدىككە قول جەت­كىز­گە­نىمىزگە دە ءۇش ون جىلدىقتىڭ ءجۇزى بولىپ قالدى. بوداندىقتىڭ قامىتى ال­قىمنان الىپ, تىنىستى تالاي تارىلت­تى. قاسىرەت تاڭباسىن دا كيگىزبەي قوي­مادى. بىراق قايسار قازاقتى نيەتى قاراۋلار جويا دا, جوعالتا دا المادى. «ەلىم-ايلاپ!» ءجۇرىپ قازاق ەلدىگىنە جەتتى. بۇرىنعى بابالار ءبورىلى بايراق, اق تۋ ۇستاسا, بۇگىنگى جۇرتىمىز ءۇش بىردەي ەلدىك بەلگىسىن ورنىقتىرىپ وتىر.

رۋحانيات • 02 ماۋسىم, 2020

ءار اۋىل­دىڭ ءوز «گروز­نىيى» بولعان

ءبىز ۇلكەنگە ۇيىعان ۇلتتىڭ ۇرپاعىمىز. سول ۇلكەننىڭ توبىلعى ساپ­تى قامشىنىڭ ءمىنسىز ورىمىندەي ءسوزى سوت ۇكىمىندەي, ءمىردىڭ وعىن­داي, سەكسەۋىلدىڭ شوعىنداي بولعان ءبىر زاماندارى. ونداي ءسوز ايلادان ەمەس, دالاداي دارحان اقىلدان شىعاتىنى دا بەلگىلى. اقىل­دان شىققان سوزدە اقاۋ دا, كەمدىك تە بولمايدى, تەك كەڭدىك, تازا تابيعاتتاي تامىلجىعان كەمەلدىك قانا سالتانات قۇرىپ تۇ­رادى.

ءبىلىم • 29 مامىر, 2020

وقۋ ورتالىقتارى وڭدى ما؟

ءبىلىم ءىسى – جۇرت ءىسى. ونى ۇلت ىسىنە اينالدىرۋ كەرەكتىگى الىمساقتان ايتىلىپ كەلەدى. ەجەلگى ءداۋىر الىپتارىنان باستاپ, بۇگىنگى عۇلا­مالار دا ونى جاڭعىرتۋدا. 1017 جىلى ومىرگە كەلگەن ج.بالاساعۇني: «بىلسە ءبىلىم – كۇن­دە باقىت كىسىگە, ۇلكەن اتاق سودان كەلەر كىشىگە», دەپتى.

تانىم • 20 مامىر, 2020

الاپات اشتىق, سۇم سوعىس ءومىرىن قيدى قانشانىڭ...

«مەن ىشپەگەن ۋ بار ما؟» دەپ اباي حاكىم ايتقانداي, قازاق ىشپەگەن ۋ بار ما؟ ءوزىنىڭ توپىراعىن باسىپ جۇرسە دە وزگەگە تونالدى, قىناداي قىرىلىپ, ازشىلىققا ۇرىندى. وسى سوزدەرىمىزگە تۇزدىق بولاتىن قولىمىزداعى تالاس وماربەكوۆتىڭ «اشارشىلىق», كوشىم ەسماعامبەتوۆتىڭ «تۇركىس­تاندىق اسكەري تۇتقىندار» («ارىس» باسپاسى شىعارعان) كىتاپ­تارى ەدى. «اشارشىلىق» – ءجۇز بەت­كە جەتە قويمايتىن شاعىن دۇنيە. بىراق وندا قامتىلعان قاسى­رەتتىڭ سالماعى قورعاسىنداي ءزىلماۋىر. «سايراي جونەلەتىن» ساندار مەن جەر بەتىندەگى توزاق وتىنا شارپىلعانداردىڭ ءسوزى ۇرەيىڭدى ۇشىرادى. حالىقتى جۇتتان بۇرىن جۇتاتۋ ءۇشىن كاسى­بىن جويىپ, ناسىبىنەن ايىرعان ەكەن. مۇنداي ارامزا ءتاسىلدى ءبىر زاماندارى مۇحيتتىڭ ارعى جاعىن­­داعى امەريكالىق بايىرعى ۇندىستەرگە اشكوزدەنىپ بارعان باسقىن­شىلار­دىڭ قولدانعانى تاريحتان ءمالىم.

رۋحانيات • 06 مامىر, 2020

قۇرساقتا قالعان بالا

جاقسىنى كورۋ, ءجۇزى جىلى, ءسوزى ءتۇزۋ اداممەن تىلدەسۋدىڭ ءوزى ءبىر عانيبەت. شيپاجايعا بارعاندا, ەمنەن كەيىن توپ-توپ بولىپ جۇرگەندەردىڭ اراسىنان يمان ءجۇزدى بىرەۋ جىلى ۇشىراسا, تىلدەسۋگە ۇمتىلاتىن ەجەلگى ادەتىم بار. بۇل جۋرناليستەر قاۋىمىنىڭ تابيعاتىنا بىتكەن وزىندىك ءبىر ەرەكشەلىگى بولسا كەرەك. وتكەن جىلى سارىاعاشقا تىنىعۋعا بارعاندا ەڭسەسى بيىك, جەتپىستەن اسقان كىسى كەيدە جاياۋلاتىپ جۇرەدى, كەيدە ەسىكپەن توردەي اق ء«دجيپتىڭ» تىزگىنىن قولىندا ۇستايدى. «ە, مىقتىنىڭ ءبىرى بولدى عوي!» – دەدىم ىشتەي. بىراق جاياۋ جۇرسە دە, كولىكپەن كەلە جاتسا دا سالەمدەسۋ يشاراسىنان جاڭىلماي, باسىن يزەپ, كىسىلىگىن كورسەتىپ جۇرەدى. سۇراستىرا كەلسەم «اق-تىلەك» دەگەن شيپاجايدىڭ قوجايىنى ەكەن. ءىرى مەكەمەنىڭ ءىرى باستىعى جان تىنىشتىعىن ادەمى ويلاستىرعان بولدى عوي دەدىك ىشتەي, پەندەلىككە سالىپ.

ياندەكس.مەتريكا