سۇلەيمەن مامەت
سۇلەيمەن مامەت«Egemen Qazaqstan»
119 ماتەريال تابىلدى

جانساراي • 28 قىركۇيەك, 2024

جانى جايساڭ جامالدىن

ۇلت باسىلىمى – ۇلتتىڭ جوقشىسى. ءتىلىنىڭ تىرەگى, قاشتى-قۋدىعا بوي الدىرمايتىن سابىرلى ىنتىماققا باستايتىن بىلەگى دەسەك بولادى. بىزگە قازىر كەشپەس پارىز – باردىڭ باعاسىن ءبىلىپ, جوقتى تۇگەندەۋ بولىپ تۇر. بۇل جەردە قيقىمدى قولتىعىنا قىستىرمايتىن ىرىلىك, «از ادام اتقا ءمىندىم دەپ قاسقىر بولىپ جۇرتقا شاپسا, مۇنداي جۇرتتا بەرەكە قايدان بولسىن؟» ء(ا. بوكەيحان) دەيتىن ادالدىق الدا تۇرسا, «اتادان بالاعا مۇرا بولىپ باي ءتىل, بايتاق جەر قالدى. قازاق – جوقشى, جوعىن ىزدەگەن قۋعىنشى. قۋعىنشى قانداي بولسا, مال تابىلماقشى» دەپ ۇلتتىڭ شىرىلداعان شىن ۇلى احمەت بايتۇرسىن ۇلى ايتقان, ءتىل تىرلىگى مالتىقپاي, مۇرا ۇلتتىق مۇناراعا اينالىپ, ۇرپاق ءتۇرلى سىلتاۋدىڭ تورىنا تۇسپەي, الا-قۇلا كۇن كەشپەسى ايدان انىق.

قوعام • 06 ناۋرىز, 2024

ەر مەن ايەل

اتام قازاقتان قالعان ءتامسىل بار. «ايەل جەردەن شىققان جوق, ول دا ەركەكتىڭ بالاسى. ەرلەر كوكتەن تۇسكەن جوق, ايەل – ونىڭ اناسى» دەپ كەلەدى. وسىلايشا, ەر مەن ايەلدىڭ قۇقىعىن ەكى جول قاعيدامەن بەكىتىپ بەرگەن. بۇل قاعيدا قاعازدا قاتتالماسا دا ءداستۇرلى وتباسى زاڭى بۇلتاقسىز ورىندالعان. ونى اۋزى دۋالى, ءسوزى ۋالىلەر قاتاڭ باقىلاپ وتىرعان.

پىكىر • 22 اقپان, 2024

ءبىلىم تۋرالى بىرەر ءسوز

بۇرىن ەلىمىزدە ەلۋدەي عانا جوعارى وقۋ ورنى بولعان. قازىر جۇزدەن اسادى. شەتىنەن ۋنيۆەرسيتەت. ينستيتۋت تۇلەكتەرى شەتىنەن مىقتى ەدى ءبىر كەزدەرى. نارىق ءبارىن ءوزى رەتتەيدى, باسەكە ارتىپ, قاجەتسىزى قالادى دەدى. قايدان, قوجايىندارى باسى اۋىرىپ, بالتىرى سىزداپ, تەر توكپەي دايىن عيماراتتاردى – ءبارىن مولىنان قارپىعاندار ەدى. ولاردىڭ دەنى مامان دايىنداپ جاتىرمىز دەپ جەلپىلدەگەنمەن, پيعىلى الەمدە سولاي دەپ حالىقتىڭ قالتاسىن قاعۋ بولاتىن. قاتىرما قاعاز ۇلەستىرەتىن. جۇمىس تابۋ جاعىنا باس قاتىرمايتىن. بالام وقىسا باستىق بولادى دەگەن نيەتتىڭ جەتەگىندەگى اتا-انا تۇرالاپ قالعانشا وقىتتى. ءبىر ەمەس بىرنەشە ديپلوم اپەردى, جۇمىس جوق. ءسويتىپ, ديپلومدى جۇمىسسىزدار كوبەيدى. «بولاشاق» باعدارلاماسى اياسىندا شەتەلدەردە مامان دايىنداۋ قولعا الىندى. اقيقاتىن ايتالىق, ۇلتتىق رۋحى مىقتىلار ءۇشىن, بۇل كەرەمەت ءىس, باعدارى ايقىن باعىت ەدى. العاشقى تۇلەكتەر مىقتى بولدى. امال نە, جۇيەسىزدىك ولاردىڭ دا ءبىرازىن توقىراتىپ تىندى.

مادەنيەت • 06 اقپان, 2024

ماڭگىلىكتىڭ مايەگى

ۇلتتىڭ ۇلى دۇنيەسىنە, رۋحاني قۇندىلىعىنا, ياعني جۇرتىمىزدىڭ بولاتتاي بۇزىلماعان بولمىسىن تايعا تاڭبا باسقانداي تانىتاتىن, قانشا شاڭ-توزاڭ بوراسا دا توت باسپاعان, نيەتى بۇزىق توبىر دا سىعىرايىپ كورگەن جاۋھارلارىمىزدى وتكەن عاسىردا, قىزىل يمپەريانىڭ سۇم ساياساتىنىڭ اراسىنان جول تاۋىپ, حاتقا ءتۇسىرىپ, قورعاسىنداي قورىتىپ كەتكەن, الاش يدەياسىنا ادال ارىستاردىڭ مۇراسىن قايتا ءبىر قاراپ وتىرعاندا «ۇلتشىلدىعىنا» ۇيسىڭ, اتاققا جىعىلمايتىن, ىشكى ەسەبىنە ۇڭىلمەيتىن ادال ىسىنە سۇيسىنەسىڭ. بۇگىنگى تاراتىپ ايتىپ جۇرگەن بارىمىزدىڭ باسىندا سول الىپتار تۇرعانىنا كوز جەتكىزىپ, ەكى ءداۋىردىڭ زيالىلارىن سالىستىرماسقا شاراڭ قالمايدى. جەلكەسىندە تۇرعان جەندەتتەرگە دە قاراماي, باس كەتەر قاتەردى دە ەلەمەي, ۇلت ءىسىن شىن نيەتپەن اتقارعاندار ۇلگىسىن جالتاقتاماي جاڭعىرتقاندا بۇگىن ۇلت ءتىلى كوكپارعا تۇسپەي, كوسەگەسى كوگەرىپ شىعا كەلەر ەدى-اۋ, ءا؟!

قوعام • 17 قاڭتار, 2024

كاسىپوداق قادىرى

ءبىر زاماندارى كاسىپوداق قوعامدىق ۇيىمداردىڭ ىشىندەگى قادىرى بار بۇقاراشىل ۇيىم ەدى. شامالارى جەتكەنشە ادىلەتسىزدىككە ارا تۇسەتىن. ارقا سۇيەيتىن جوعارى, تومەن ازۋى التى قارىس مىقتى باسشىلارى دا بولاتىن. قارا كۇيەنى جاعىپ, قانشا جەردەن بۇرقىلداتىپ كۇل شاشپاق تا بولعان قاراۋ باسشىلاردىڭ ءوزى ىعاتىن. قارسى كەلگەن جازىقسىزدىڭ سازايىن بەرىپ, قۇردىمعا قۇلاۋ ءۇشىن, قىڭىر جەتەكشىلەر, ول ۇيىمنىڭ كەلىسىمىن الماي بۇيرىق شىعارا المايتىن. كەلىسىمىن الا الماسا, بارماق تىستەپ قالاتىن.

پىكىر • 17 قازان, 2023

ءدارىحانا داۋلەتتىڭ كوزى مە؟

وتكەن جىلدارى ء«دارى قىمبات, ءبارى قىمبات» دەپ جازعانىمىز بار ەدى. سول ءدارىڭىز سول قارقىننان تانباي كەلەدى. كوشە بويى, تۇرعىن ۇيلەردىڭ استىنان جارناماسى كوز تۇندىرىپ, جارقىلداعان جارىعى جاناردى قارىپ ەسىك اشقان ءدارىحانالاردى كورگەندە نارىق تالابىنا ساي, باسەكە ارتىپ, باعا تومەندەر دەپ ءۇمىت شىراعىن جاعاسىڭ. بىراق ول ءۇمىتىڭ اقتالمايدى.

پىكىر • 08 قازان, 2023

ۇلتتىق يدەيا

بۇگىنگىدەي زاماندا بابالار جولىن رۋحاني قۇندىلىقتىڭ التىن ارقاۋىنان شىعارىپ الماي, حالىقتىق قالىبىمىزدى ساقتاپ, ەلىكتەمەي, سولىقتاماي اقىلدى وزدىرىپ, الەمدىك ۇردىسپەن ۇشتاستىرساق, ۇتىلماسىمىز حاق. ۇلتتىق يدەيا دا وسىدان قانات قاقسا, كانە!

رۋحانيات • 25 قىركۇيەك, 2023

زەرەندىنىڭ زەرەگى, قۇيىلىپ تۇرار ولەڭى

قورعانبەك امانجول – الدىمەن اقىن. ول, كوركەم مىنەزدى ۇستازىمىز زەينوللا قابدولوۆ ايتپاقشى, پوەزيا باقشاسىندا ءسوز ونەرىن اردىڭ ءىسى, «ولەڭ – ءومىر, ءومىر – ولەڭ» دەپ بىلگەن جان. «قوس بولمەلى قور­جىن تام, قاراعايدان قيىلعان, توبەسى بار جاتا­عان, تاعدىرىمداي بۇيىرعان» دەپ ولەڭىندە ورنەكتەگەندەي, سول قور­جىن تامنان وت الىپ, وتانىنا تانىلعان قورعانبەك تۋىن­دىلارى بۇلكىلسىز ءبۇتىن دۇنيەلەر دەسەك, اسىرىپ ايتقاندىق ەمەس.

تاريح • 16 اقپان, 2023

قۇلبەكتىڭ قۇندىلىقتارى

جاقسىلار باعالاعان, جۇرت بىلەتىن, كوپ تانيتىن ادەبيەتتانۋشى, زەرەك سىنشى, جۋرناليستىگى مەن جازۋشىلىعى دا جانىپ جىبەرسەڭ ءتىلىپ تۇسەتىن, زەردەلى عالىم, ءبىر سوزبەن ايتقاندا, سان قىرلى, ءبىر سىرلى قۇلبەك ەرگوبەكتىڭ ازان شاقىرىلىپ قويىلعان ەسىمى – قۇل-قۇلبەك.

تاريح • 25 قاڭتار, 2023

اعانىڭ الاقانى

باققوجا اعا سىرباز, مىنەزى بيازى, ۇيىرسەك ازامات-تىن. وزىنە عانا جاراساتىن جىلى جىميعانى قانداي جاراسىمدى ەدى. باۋىرمالدىعى دا ەرەكشە بولاتىن. سودان بولۋ كەرەك, مەنى ءوزى ىزدەپ كەلىپ, تانىسقانى بار. ول تۇستا مەن «جالىن» باسپاسىندا رەداكتورلىق قىزمەت اتقاراتىنمىن.

ياندەكس.مەتريكا