جانىبەك ءاليمان
جانىبەك ءاليمان«Egemen Qazaqstan»
429 ماتەريال تابىلدى

قوعام • 03 شىلدە, 2024

تۇرەن جىردىڭ تۇنباسى

بويداعى كىر-قوڭىستى سىلكىپ تاستاپ ءومىر ءسۇرۋ قازاق بالاسىنا ءتان ەمەس پە ەدى؟ مولدىرەگەن دالاسىنا ۇقساپ, ەلجىرەگەن جۇرەكپەن, كەزى كەلگەندە شامىرقانىپ, كەكتەنىپ, ەسەسىن الماي قويماعانمەن, الدىنا كەلسە اتاسىنىڭ قۇنىن كەشكەن دە وسى قازاق. وندايدا ءبىزدىڭ ەلدەي كەڭپەيىل ەل جوق. سونىڭ ءبارى ومىرىنەن وزەك تارتقان ولەڭى مەن جىرىنا تۇنىپ, نەشە مىڭجىلدىق تاريحىنا قاشالىپ قالعانىن قالاي ۇمىتامىز.

اباي • 02 شىلدە, 2024

ۇلتتىق مۇراتتى شىڭداعان جول

اباي تۋرالى جازۋ قيىننىڭ قيىنى بولسا دا, حاكىم سوزدەرى مەن ءومىربايانى ءتىل ۇشىنا ءوزى-اق ورالىپ تۇرماي ما؟ اۋىلداعى ۇلكەندەر ء«ار ەلدىڭ ءوز ابايى بار» دەپ وتىراتىن. قازىر اركىمنىڭ دەپ ايتىپ ءجۇرمىز. حاكىم ءومىرى مەن شىعارماشىلىعىن وقىرمان سانا-سەزىمى جەتكەنىنشە تۇسىنەتىنى راس قوي. وڭگەسى تانىتۋشىلاردىڭ ءىسى شىعار.

قوعام • 28 ماۋسىم, 2024

شەكارا شەبىنىڭ شەجىرەسى

جەر بەتىندەگى باستى قۇندىلىق ادام ءومىرى بولسا, شەكارا قىزمەتى, شەكارا كۇزەتى ونىڭ قورعانى مەن ساقشىسى ەكەنى ءسوزسىز. وتان كۇزەتىندە تۇرعاندار تۋرالى ۇزدىكسىز جازىلۋعا ءتيىس قوي. ەلىمىزدىڭ شەكارا قىزمەتى تۋرالى حابار تولاسسىز تاراي باستاعالى بيىل 81 جىل تولىپتى. بۇل, ارينە, بۇعان دەيىن شەكارا قىزمەتى تۋرالى ايتىلمادى, جازىلمادى دەگەن ءسوز ەمەس. اڭگىمە اسكەري جۋرناليستيكامىزدىڭ ءتولباسى, ەلىمىزدىڭ قارۋلى كۇشتەرىندەگى العاشقى باسىلىم «وتان ساقشىسى – چاسوۆوي رودينى» گازەتى جانە «شەكاراشى» جۋرنالى تۋرالى.

ونەر • 27 ماۋسىم, 2024

جوعالسا دا, جۇرناعى قالعان اندەر

زەيتىن اقىشەۆتىڭ «جاياۋ مۇسا» رومانىندا قازاق ونەرى, ونىڭ ىشىندە ءان مەن كۇيگە بايلانىستى نەبىر تىڭ, توسىن دەرەكتەر ۇشىراسادى. ءان سيۋجەتتەرى, دۇنيەگە كەلۋ وقيعالارى كەڭىنەن اڭگىمەلەنەدى. بىرنەشە نۇسقادا قاراستىرۋعا مۇمكىندىك تۋدىرادى شىعارماعا. الدەبىر تۋىندى تۋرالى وقىپ-ءبىلىپ العان سوڭ, ارينە تىڭدارماندىق تالعام دا وسەدى, وي مەن سەزىم تولىعادى, ويلى قۇلاق تۇگىن بىلمەي تىڭداعاننان ءبىر باس جوعارى تۇرارى انىق ەمەس پە؟ ماسەلەن, اتالعان روماندا تاتتىمبەت كۇيشى مەن جاياۋ مۇسانىڭ ءبىر ەمەس, ەكى رەت كەزدەسكەنى سۋرەتتەلەدى. وندا شىرقالعان اندەر تۋرالى كەيىنىرەك قاۋزارمىز, ودان دا ماڭىزدىسى قازىر كوپ شىرقالا بەرمەيتىن, ءتىپتى ۇمىتىلۋعا اينالدى ما ەكەن, الدە مۇلدە ۇمىتىلىپ كەتتى مە ەكەن, مىنا ءبىر اندەرگە نازار تىكتەۋگە تۋرا كەلەدى.

ميراس • 25 ماۋسىم, 2024

ارقادا سالعان ءان قانداي؟..

مۇنداي كونتسەرتتى كورگەن دە, كورمەگەن دە ارماندا. كوكتەمدە استاناعا جەر ءجانناتى جەتىسۋ كوشىپ كەلگەندەي, سول ءوڭىردىڭ ءان-كۇي ونەرى قالىقتاعان. وسى جولى ر.باعلانوۆا اتىنداعى «قازاقكونتسەرت» مەملەكەتتىك اكادەميالىق كونتسەرتتىك ۇيىمىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن «ارقانىڭ ءان-كۇي مۇراسى» اتتى ءداستۇرلى ونەر كەشى اتالعان ۇيىم عيماراتىندا اسپاندادى. ءان-كۇيى مەن اڭگىمەسى قوسا ەسىلگەن كەش ءبىرجان سالدىڭ 190 جىلدىعىنا ورايلاستىرىلعانى جانە بار.

تانىم • 24 ماۋسىم, 2024

اي سوناتاسى

«اسپاندا اي بولماسا اداسادى» دەگەن سياقتى حالىق اندەرى جەتەرلىك قازاقتا. باسقا ەلدەردە دە از بولماۋعا ءتيىس. ال مۋزىكالىق شىعارمالار تولىپ جاتىر الەمدە. ءبىز ءبارىن شەگەرە تۇرىپ, ادام ومىرىنە ايدىڭ قاتىسىن ايتقىمىز كەلەدى. عىلىم جىلىكتەپ بەرگەن عاجايىپتاردىڭ بارلىعى ءداستۇرلى قازاق ومىرىندەگى نانىمدار مەن تىيىمداردان الشاق ەمەستىگى كوپ جايدان حابار بەرەدى.

ادەبيەت • 24 ماۋسىم, 2024

كەي-كەيدەگى ءبىر قۇبىلىس...

«كەيدە...» دەپ باستالادى عوي كوڭىل كۇي اۋاندارىنىڭ كوبى. وسى كەي-كەيدە بولماسا, دۇنيە جاڭارمايتىنداي, جاڭا ءبىر نارسە تابىلمايتىنداي كورىنەدى كەيدە, ارينە. انە كوردىڭىز بە, ءتىل ۇشىنا ءوزى-اق ورالىپ تۇرادى. نەگە ورالاتىنى دا بەلگىلى, سەبەبى كەز كەلگەن ءسوزدى ءومىردىڭ ءوزى تۋدىرىپ الادى.

ادەبيەت • 20 ماۋسىم, 2024

ءبىرتۋارلار شەرۋى

ول ۋاقتا ەل ەڭسەسى كوتەرىڭكىلەۋ, رۋحى بيىكتەۋ بولعان شىعار دەپ ويلايمىز. قايتكەن كۇندە قازاق بۇرىنعى سالتاناتتى شاعىنان ۇزاي قويماعان, ءورىس تارىلا باستاسا دا, رۋح تاپتالماعان سوڭ, ۇلت سانا-سەزىمىنىڭ كورسەتكىشى ءان دە, كۇي دە اسپانعا شاپشىپ تۇرعانداي سەزىلەدى. مۇمكىن ونەر تۋدىرۋشىنىڭ (ورىنداۋشى ەمەس) ىشكى «مەنىنىڭ», شىعارماشىلىق تۇيسىگىنىڭ شەكتەن تىس جوعارىعا كوتەرىلۋىنەن بە ەكەن, ايتەۋىر ءانى اسپانداپ, سەزىمى تاسىپ, ءسوزى تۇيدەك ءتۇسىپ جاتقانعا ۇقسايدى. ۇقسايدى ەمەس, ناقتى سولاي.

تالبەسىك • 14 ماۋسىم, 2024

قورعالجىن قوقيقازدارى

ەكى-ءۇش كۇننەن بەرى ەلىمىزدەگى اقپارات كوزدەرى قورعالجىنعا قوقيقازدار قونعانىن جارىسا جازىپ جاتىر. ايدىنعا اققۋ-قاز قونعانى ءبىر جاڭالىق بولسا, استانانىڭ قاپتالىنداعى قورعالجىنعا قوقيقازدىڭ كەلگەنى ودان كەم تۇسپەيدى. بىرىنشىدەن, قوقيقاز – وتە سيرەك كەزدەسەتىن وزگەشە تۇرپاتتى قۇس, الەم بويىنشا اتاۋلى قاناتتى. ەكىنشىدەن, ەكى سۋدىڭ بىرىنە قونا بەرمەيدى. ۇشىنشىدەن, ەرەكشە قورعاۋعا الىنعان قۇستىڭ قاناتىن تالدىرىپ, قازاق كولدەرىن ساعالايتىنى – ايتارلىقتاي قۇبىلىس, ايرىقشا ءمانى بار وقيعا.

ۇلتتىق سپورت • 14 ماۋسىم, 2024

دالانىڭ ءدۇبىرلى دوداسى

ەگەمەن ەلىمىزدە عانا ەمەس, الەمدە تەڭدەسى جوق سانالاتىن ەڭ ۇزاق قاشىقتاعى « ۇلى دالا جورىعى» رەسپۋبليكالىق مارافون-بايگەسىنىڭ ءۇشىنشى ماۋسىمى ەل جادىندا وشپەستەي ساقتالدى دەسە بولعانداي. الاش جۇرتى ارعىماقتى العاش ەرتتەگەنىن شارتاراپقا جانە ءبىر ايگىلەدى. بىرەگەي جوبانىڭ باسى-قاسىندا جۇرگەن جاناشىر ازاماتتار جارىستى جوعارى دەڭگەيدە ۇيىمداستىرعانى سودان بىلىنەدى. 500 شاقىرىم بويى قاتىسۋشىلاردىڭ جاع­دايىن باقىلاۋدا ۇستاپ, قاۋىپسىزدىگىن قامتاماسىز ەتتى. بۇعان جورىقشىلاردىڭ كوتەرىڭكى كوڭىل كۇيى مەن ۇيىم­داستىرۋشىلارعا دەگەن ىستىق ىقىلاسى ايعاق.

ياندەكس.مەتريكا