تانىم • 09 اقپان, 2021
بوتاي مادەنيەتى قازاق دالاسىندا جىلقىنى قولعا ۇيرەتۋدىڭ ەڭ العاشقى ارحەولوگيالىق دالەلى
جۋىردا ەلوردا تورىندە ورنالاسقان ۇلتتىق مۋزەيدە مادەنيەت جانە سپورت مينيسترلىگى «بوزوق» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني مۋزەي-قورىعى مەكەمەسىنىڭ ۇيىمداستىرۋىمەن بەلگىلى ارحەولوگ, ءال-فارابي اتىنداعى قازۇۋ «ارحەولوگيا جانە دالا وركەنيەتتەرى» عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتىنىڭ ديرەكتورى, تاريح عىلىمدارىنىڭ دوكتورى ۆيكتور زايبەرتتىڭ ءۇش تىلدە (قازاق, ورىس, اعىلشىن) جازىلعان «بوتاي» اتتى كىتابىنىڭ تۇساۋكەسەر ءراسىمى ءوتتى.
تاريح • 05 اقپان, 2021
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلىمىزدىڭ «Egemen Qazaqstan» گازەتىندە جارىق كورگەن «تاۋەلسىزدىك بارىنەن قىمبات» اتتى ماقالاسىندا: «ميلليونداعان ادامدى قازاعا ۇشىراتىپ, ءتىرى قالعانىن جان ساۋعالاپ بوسىپ كەتۋگە ءماجبۇر ەتكەن الاپات اشارشىلىقتىڭ العاشقى كەزەڭى – 1921-1922 جىلدارداعى ناۋبەتتەن بەرى 100 جىل ءوتتى...»
سۇحبات • 02 اقپان, 2021
امانتاي كاكەن: بىزدە بالالىق داۋرەن بولعان جوق
ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك سالاسىنىڭ قۇرمەتتى ارداگەرى, سونىمەن قاتار قازاق جۋرناليستيكاسىندا وزىندىك قولتاڭباسىن قالدىرعان, زەرتتەۋشى-قالامگەر امانتاي كاكەن ءوزىنىڭ ەڭبەكقور, ىزدەنىمپازدىعى مەن ۇلت رۋحانياتىنا قال-قادەرىنشە ۇلەس قوسقان تۇلعا. اسىرەسە, وتكەن عاسىردىڭ بۇلعاققا تولى, تار جول, تايعاق كەشۋ جىلدارىندا حالقىمىزدىڭ باسىنان كەشكەن قيلى تاعدىر, قيىن كۇندەرى جايلى جازعان: «پوزنانيە سەبيا. ك ۆوپروسۋ و نەسوستوياۆشەيسيا نەمەتسكوي اۆتونومي» (1998 ج), «تۇركىستان لەگيونى» (2000 ج), «شىرعالاڭ نەمەسە تاعى دا نەمىس اۆتونومياسى تۋرالى» (2011 ج), «كرەملەۆسكي كولوبرود...» (2013 ج) تۋىندىلارىن بىلاي قويعاندا, جالىندى اقىن, مەملەكەت قايراتكەرى ساكەن سەيفۋلليننىڭ ءومىر-تاريحى مەن ساياسي-قوعامدىق ءىس-ارەكەتى جايلى ارحيۆتىك قۇجاتتارعا سۇيەنىپ جازعان «ساكەن شىندىعىن دىتتەگەندە» (1994 ج) زەرتتەۋى جانە ەسسە-حيكايات تۇرىندە كوركەم باياندالعان «قازاقتىڭ ساكەنى» (2004 ج) اتتى قۇندى ەڭبەكتەردىڭ اۆتورى.
وقيعا • 02 اقپان, 2021
قازاقستان رەسپۋبليكاسى تاۋەلسىزدىگىنىڭ 30 جىلدىعىنا وراي تۇركىستان قالاسىندا ورنالاسقان «ازىرەت سۇلتان» مەملەكەتتىك تاريحي-مادەني قورىق-مۋزەيى «تاۋەلسىزدىك بارىنەن قىمبات» اتتى كورمە ۇيىمداستىردى.
وقيعا • 01 اقپان, 2021
كەڭەس داۋىرىندە قازاق قوعامىنىڭ بارومەترى – «سوتسياليستىك قازاقستان» بولدى. باسىلىم مۇنداي اتاۋمەن 1937 جىلدان باستاپ, 1991 جىلعا دەيىن شىعىپ تۇردى.
تانىم • 29 قاڭتار, 2021
ەجەلگى ەمشىلىك ءىلىمىن يگەرگەن
قايرات ايدارحان ۇلى – 1960 جىلى شىڭجاڭ-التاي ولكەسى جەمەنەي اۋدانىندا دۇنيەگە كەلگەن. ماماندىعى – دارىگەر. قازىرگى تاڭدا ەلوردا تورىندە «شيپالى» اتتى ەمدەۋ-ساۋىقتىرۋ ورتالىعىن اشىپ, حالىققا قىزمەت كورسەتىپ ءجۇر. بۇل ازاماتتىڭ باسقا ارىپتەستەرىنەن ەرەكشەلىگى – قازىرگى زاماناۋي ەمدەۋ ءتاسىلى مەن بايىرعى قازاقتىڭ ەمشىلىك ونەرىن ۇشتاستىرا بىلۋىندە. سونىمەن قاتار ەمدەۋ تاجىريبەسىندە ەجەلگى قىتاي مەديتسيناسى, تيبەتتىك داۋالاۋ ءتاسىلى, قازاقتىڭ تامىر ۇستاۋ ءادىسى قاتارلى ەجەلگى ەمشىلىك داستۇرلەردىڭ ءبارىن ۇشتاستىرا قولدانا الاتىن مامان. ونىڭ سىرتىندا, قازاق حالقىنىڭ شيپاگەرلىك ءىلىمىن ناسيحاتتايتىن: «قازاق ەمشىلىگى», «قازاق ەمشىلىگى: ءتورت ت ۇلىك مال ونىمدەرى», «قازاق ەمشىلىگى: اڭ-قۇس, جاندىكتەردىڭ ەمدىك قاسيەتى», «قازاق ەمشىلىگى ەنتسيكلوپەدياسى» جانە ەكى تومدىق «قازاق ەمشىلىگى: ساق, عۇن, تۇركى كەزەڭدەرى» سياقتى التى كىتاپتىڭ اۆتورى. وسى ورايدا, ەجەلگى ەمشىلىك ءىلىمىن يگەرگەن دارىگەرمەن جۇرگىزگەن سۇحباتتى ۇسىنىپ وتىرمىز.
رۋحانيات • 28 قاڭتار, 2021
ەلوردا تورىندە ورنالاسقان قولجازبالار جانە سيرەك كىتاپتار ۇلتتىق ورتالىعى ءوز قورىندا ساقتاۋلى تۇرعان قوجا شامسۋددين مۇحاممەد حافيز ءشيرازيدىڭ پارسى تىلىندە جازىلعان «قوجا حافيز ءشيرازيدىڭ عازالياتتارى» اتتى قۇندى ەڭبەگىنىڭ ونلاين تانىستىرىلىمىن جاسادى.
رۋحانيات • 22 قاڭتار, 2021
تاشكەنتتە جارىق كورگەن «تەرمە»
ەلوردادا ورنالاسقان قولجازبالار جانە سيرەك كىتاپتار ۇلتتىق ورتالىعى مەكەمە قورىندا تۇرعان قۇندى جادىگەرلەردى ونلاين تانىستىرۋ شاراسىن وتكىزۋدە. بۇل جولى كوپشىلىك نازارىندا 1925 جىلى تاشكەنتتە جارىق كورگەن «تاربيە, ءبىلىم, ادەبيەت جايىنداعى ماقالالاردان تەرمە» اتتى كىتاپ ۇسىنىلدى.
تانىم • 21 قاڭتار, 2021
الاش ارىستارىنىڭ شاۋەشەككە ساپارى
حح عاسىردىڭ باسىندا, 1917 جىلى ورىنبوردا جالپى قازاق قۇرىلتايى ءوتىپ, الاشوردا ۇكىمەتىنىڭ باسقارۋ ورگانى سەمەيگە قونىستانعاننان كەيىن, ياعني 1918 جىلدىڭ كوكتەمىندە ۇلت قايراتكەرلەرى الاش قالاسىنا جينالىپ اقىلداسادى. مۇنداعى ماقسات – شەتتەگى قازاقتارعا بارىپ, ولارعا الاش يدەياسىن ناسيحاتتاۋ. باسقوسۋعا اباي مەكتەبىنىڭ وكىلدەرى – كوكباي جاناتاي ۇلى مەن تۋراعۇل اباي ۇلى جانە اتاقتى بالۋان قاجىمۇقان مۇڭايتپاس ۇلى قاتىسادى (1-سۋرەت).
قوعام • 19 قاڭتار, 2021
قازاقتا «سۇڭعىلا» دەگەن ءسوز بار. بۇل اتاۋ نەنى بىلدىرەدى دەگەنگە توقتالساق, 2013 جىلى جارىق كورگەن قازاق ءتىلىنىڭ ۇلكەن تۇسىندىرمە سوزدىگىندە: سۇڭعىلا دەپ – زەرەك, زەردەلى, تەز بايقاعىش, اڭعارىمپاز ادامدى ايتادى دەپتى. بۇل پايىم دۇرىس ارينە. ويتكەنى قازاق بالاسى باسقا جۇرتتان وسى سۇڭعىلالىق قاسيەتىمەن ەرەكشەلەنىپ تۇرادى. وزبەك حالقىنىڭ ءبىرىنشى پرەزيدەنتى مارقۇم يسلام كاريموۆ «قازاقتان جولداسىڭ بولسا, جولدان اداسپايسىڭ» دەگەندى كوپ ايتاتىنى سياقتى, كۇللى الەم قاۋىمداستىعى نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىن ءبىر اۋىزدان «سۇڭعىلا ساياساتكەر» دەپ مويىنداعانى تەگىن ەمەس.
