Taza.kz
بەكەن قايرات ۇلى
بەكەن قايرات ۇلى«Egemen Qazaqstan»
1161 ماتەريال تابىلدى

ءداستۇر • 20 قىركۇيەك, 2024

قۇدالىق

امان اۋعانباي ۇلى دەيتىن جەتپىستى ەڭسەرىپ قالعان اعامىز بار. ءوزى سوناۋ جىلدارى التايدىڭ ارعى بەتىنەن كەلگەن. بۇل كىسىنىڭ باسقا قازاقتاردان ايىرماشىلىعى – قىپ-قىزىل ۇلتشىل. امبە قازاعى ايلى اسپاننىڭ جۇلدىزىنداي جامىراپ كەتكەن سولتۇستىك وڭىردە تۇرادى. قاشان كورسەڭىز, ەكى اياقتى كوسىلىپ تاستاپ, بىرەۋلەرمەن قىزىلشەكە داۋلاسىپ وتىرعانى. سونداعى ايتاتىنى: «سەندەر نەگە قازاقشا سويلەمەيسىڭدەر؟».

ايماقتار • 20 قىركۇيەك, 2024

ۇڭگىت كەشەنى

كونە تاريحقا ۇڭىلسەك, ب.ج.س. 552 جىلى كوشپەلى تۇركىلەر بۋمىن قاعاننىڭ اتقا قونۋىمەن نيرۋن (قىتاي جازبالارىندا جۋجان) ۇلىسىن تىزە بۇكتىرىپ, ءاپايتوس ەۋرازيانىڭ كىندىگى وتۇكەن قوي­ناۋىنداعى ورحان داريا­سىنىڭ ساعاسىنا وردا تىگىپ, تۇرىك يم­پەرياسىن (551-744) قۇر­عانى بەلگىلى. كونە قىتاي دە­رەك­تەرىندە تۇرىكتەر تەمىردەن ءتۇيىن تۇيگەنى تۋرالى ايتىلادى. ونىڭ بەر جاعىندا وتۇكەن دالاسىنداعى ەرتە ورتاعا­سىرلىق ەسكەرتكىش مۇرالاردىڭ دەنى وسى تۇرىكتەرگە ءتان.

تانىم • 19 قىركۇيەك, 2024

جالاۋ اتۋ

قازاقتىڭ مەرگەندىك ونەرى تاريحىندا «جالاۋ اتۋ» دەگەن ءتۇرى بولعان. بۇل تۋرالى موڭعول تاريحشىسى گونگورجاۆ «ەرتەدەگى كوشپەلىلەردىڭ ساداق اتۋ سايىسى» اتتى ەڭبەگىندە «جالاۋ اتۋ سايىسى – ەجەلگى عۇن, جۋجان, سيانبيلەردەن جالعاسىپ كەلە جاتقان ونەر» دەپ جازىپتى.

ادەبيەت • 18 قىركۇيەك, 2024

قۇلاگەردىڭ سىنى

«ىزدەگەن جەتەر مۇراتقا» دەگەندەي, جاقىندا كورنەكتى جازۋشى ءسابيت مۇقانوۆتىڭ 2020 جىلى «قازىعۇرت» باسپاسىنان جارىق كورگەن تاڭدامالى شىعارمالار جيناعىنىڭ العاشقى تومىن وقىپ وتىرىپ, قالامگەردىڭ 13 جاسىندا اۋىلداستارىمەن بىرگە اتباسارعا جولاۋشىلاپ بارعانىنا كۋا بولدىق. جازۋشى جولاي اتاقتى اقان سەرىگە كەزىگىپ, ول كىسىنىڭ ءوز اۋى­زى­نان كيىكباي سىنشى ايتقان قۇلاگەر تۇلپاردىڭ سىنىن جازىپ الادى.

پىكىر • 18 قىركۇيەك, 2024

تاريح جانە شىندىق

ءۇندى قايراتكەرى جاۆاحارلال نەرۋ: «وتار ەلدىڭ تاريحىن وتارلاۋشى جازادى» دەگەندەي, كەزىندە ءبىرتۋار اقىن عافۋ قايىربەكوۆ: «وسى باسقانىڭ پات­شا­لارىنىڭ ءبارى جاقسى , قازاقتىڭ حاندارى نەگە جامان؟», دەپ كەڭەستىك قوعامعا سۇراق قويعانى دا بەلگىلى. را­سىن­دا, وتارلانعان ەلدىڭ شىنايى تاريحى ەش­قا­شان جازىلمايدى.

دۇنيەجۇزىلىك كوشپەندىلەر ويىندارى • 11 قىركۇيەك, 2024

ازيا ءستيلى: قازاق مەرگەندەرى توپ جاردى

جامبى اتۋ سايىسىنا الەمنىڭ 27 مەملەكەتىنەن كەلگەن 79 سپورت­شى ەت­نواۋىل قالاشىعىندا ما­جار, ازيا, تۇركى جانە حالقىمىزدىڭ ءداس­تۇر­لى جاۋىنگەرلىك ونەرى جام­بى اتۋ ءستيلى بو­يىن­شا سىنعا ءتۇسىپ, مىق­تىلاردى انىقتاپ جاتىر.

دۇنيەجۇزىلىك كوشپەندىلەر ويىندارى • 11 قىركۇيەك, 2024

جىگىتتەردىڭ قارقىنى جاقسى

دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىندارىنىڭ تىزىمىندەگى ماڭىزدى سايىس ءتۇرى – كوكپار. اتالعان ويىننىڭ شىعۋ توركىنى تۋرالى زەرتتەۋشى ءا.قالي ۇلى: «قازىرگى كوكپار تارتۋ اۋەلدە الەۋمەتتىك ءمانى بار اسكەري ماشىقتىڭ قاجەتىنەن تۋعان اسا قۇندى سايىس ءتۇرى» دەيدى.

دۇنيەجۇزىلىك كوشپەندىلەر ويىندارى • 11 قىركۇيەك, 2024

جانىبەك – جەڭىمپاز!

ءداس­تۇرلى ساداق اتۋ سپورت ءتۇرى بويىنشا الەم­نىڭ 33 ەلى­نەن كەلگەن 183 سپورتشى «ار­عىماق» ات-سپورت كە­­شەنىندە سايىستى باستادى. بۇل جارىستا وتاندىق 10 مەرگەن ەل نامىسىن قورعايدى.

ميراس • 04 قىركۇيەك, 2024

سۇرمەرگەن

ەجەلگى كوشپەلىلەردىڭ جاۋىنگەرلىك ونەرىن زەرت­تەگەن ورىس عالىمى ا.ي.ما­زاەۆ جانە موڭعول وقىمىستىسى و.نامناندور­جىلار­دىڭ ەڭبەگىندە ەرتەدەگى عۇن, ساق داۋىرىندە ەل ىشىندەگى مەرگەندەردى سىنايتىن: تەڭگە اتۋ, جەبە جارىستىرۋ نەمەسە وق وزدىرۋ, كەرگەن تەرى اتۋ (سارانپاي), جالاۋ اتۋ, سۇر (قايىس) اتۋ دەگەن سايىس تۇرلەرى بولعان دەپ جازادى.

ادەبيەت • 29 تامىز, 2024

ايسارى اجەنىڭ ەرلىگى

كەڭەس وداعى جىلدارى ۇلت مۇراتى ءۇشىن ەڭبەك ەتكەن قالامگەردىڭ ءبىرى – تۇركولوگ, فيلولوگيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, قازاق فولكلورى مەن كونە تۇركى جىر ماتىندەرىن زەرتتەۋشى اۋەلبەك قوڭىراتباەۆ. بۇل كىسى 1946 جىلى اتالاس اعايىنى قاجىمۇقان بالۋانعا جولىعىپ, ونىڭ اجەسى الىپ ايسارى تۋرالى ەستەلىگىن جازىپ الىپتى. اراب ارپىمەن قاعازعا تۇسكەن قولجازبا قازىر ورتالىق عىلىمي كىتاپحانانىڭ سيرەك مۇرالار قورىندا (ق.950, 2-ءداپ) ساقتاۋلى تۇر.

ياندەكس.مەتريكا