پرەمەر-ءمينيستردىڭ ورىنباسارى – جاساندى ينتەللەكت جانە تسيفرلىق دامۋ ءمينيسترى جاسلان ماديەۆ ۆەدومستۆونىڭ ءبىر جىلداعى قىزمەتىنىڭ قورىتىندىلارىنا ارنالعان ءباسپاسوز ءماسليحاتىن وتكىزدى. ول جىل قورىتىندىسىندا ەلىمىز حالىقارالىق رەيتينگتەگى پوزيتسياسىن نىعايتقانىن, جي دامۋىنىڭ ينستيتۋتسيونالدىق نەگىزىن قالىپتاستىرعانىن, «alem.cloud» ۇلتتىق سۋپەركومپيۋتەرلىك كلاستەرىن ىسكە قوسقانىن جانە مەملەكەتتىك قىزمەتتەرگە, ەكونوميكاعا, الەۋمەتتىك سالاعا تسيفرلىق جانە جي شەشىمدەرىن اۋقىمدى ەنگىزۋدى قامتاماسىز ەتكەنىن اتاپ ءوتتى.
حالىقارالىق باعالاۋلارعا سايكەس, بۇگىندە ەلىمىز ەلەكتروندىق ۇكىمەتتىڭ دامۋ يندەكسىندە (EGDI) 24-ورىندا, ونلاين-قىزمەتتەر يندەكسى (OSI) بويىنشا الەمنىڭ توپ-10 ەلىنە كىرەدى. بۇعان قوسا «alem.cloud» ۇلتتىق سۋپەركومپيۋتەرلىك كلاستەرى الەمدەگى ەڭ ءىرى سۋپەركومپيۋتەرلەردىڭ TOP-500 رەيتينگىنە ەنىپ, 86-ورىنعا يە بولدى. وسىلايشا, ەلىمىز ەسەپتەۋ قۋاتى بويىنشا ءوڭىر كوشباسشىلارىنىڭ ءبىرى رەتىندەگى مارتەبەسىن راستادى.
«بۇل ۇستانىمدار تسيفرلىق جەتىلۋ دەڭگەيىن عانا ەمەس, سونىمەن قاتار مەملەكەتتىڭ باسقارۋ تاجىريبەسىنە جاساندى ينتەللەكتىنى اۋقىمدى تۇردە ەنگىزە الۋ قابىلەتىن دە كورسەتەدى», دەدى ج.ماديەۆ.
ەلىمىزدىڭ تسيفرلىق ەكونوميكاسىن دامىتۋدىڭ نەگىزگى ەلەمەنتى «Astana Hub» ەكوجۇيەسى بولىپ قالا بەرەدى. ۆيتسە-پرەمەردىڭ ايتۋىنشا, بۇل الاڭ بۇگىندە ەكى مىڭعا جۋىق IT-كومپانيانى بىرىكتىرەدى. 2025 جىلى حاب جەلىسى 20 ايماقتىق جانە 4 حالىقارالىق سايتتى قامتىدى. قاتىسۋشىلاردىڭ تابىسى 800 ملرد تەڭگەگە جەتىپ, 20%-عا ءوستى, ال ەلدىڭ IT-ەكسپورتىنىڭ كولەمى 1 ملرد دوللاردى قۇرادى.
«حالىقارالىق حابتار ارقىلى 100-دەن استام قازاقستاندىق ستارتاپ شەتەلدىك نارىققا شىقتى. ەكوجۇيەدە ايماقتىڭ العاشقى تەحنولوگيالىق ء«سىڭارمۇيىز» كومپانياسى پايدا بولدى, ول – «Higgsfield.ai». ال ۆەنچۋرلىق قارجىلاندىرۋدى دامىتۋ ءۇشىن ماقساتتى كولەمى 1 ملرد دوللار بولاتىن «Qazaqstan Venture Group» قۇرىلدى, قازىرگى ۋاقىتتا 115 ملن دوللار قاراجات تارتىلدى», دەپ تولىقتىردى ج.ماديەۆ.
مەكتەپتەگى تاماقتانۋ جۇيەسىن تسيفرلاندىرۋ وڭىرلەردە بيۋدجەت قاراجاتىن 30%-عا دەيىن ۇنەمدەۋگە مۇمكىندىك بەردى. ەلىمىز «GovTech» باعىتى مەن تسيفرلىق مەملەكەتتىك قىزمەتتەردى دايەكتى تۇردە دامىتىپ كەلەدى. ۆيتسە-پرەمەر جاڭارتىلعان «eGov Mobile» قوسىمشاسى اي سايىنعى اۋديتوريانى ءبىر جىل بۇرىنعى 4,2 ملن پايدالانۋشىدان 6,4 ملن-عا دەيىن ارتتىرعانىن اتاپ ءوتتى. «EGov Business» پلاتفورماسى ىسكە قوسىلدى, ول ارقىلى ءبىر جىلدا 4,6 ملن قىزمەت كورسەتىلدى.
«ەكونوميكالىق تۇرعىدا تيىمدىلىگىن كورسەتىپ وتىرعان «الەۋمەتتىك ءاميان» ەلەۋلى تۇردە دامىپ جاتىر. مەكتەپتەگى تاماقتانۋ جۇيەسىنە 6,7 مىڭ مەكتەپ قاتىسادى, 49 ملن تەگىن تۇسكى اس بەرىلەدى, بۇل رەتتە وڭىرلەردە بيۋدجەت قاراجاتىن ۇنەمدەۋ 15%-دان 30%-عا ءتۇستى. ءدارى-دارمەكپەن قامتاماسىز ەتۋ سالاسىندا جۇيە 700-دەن استام مەملەكەتتىك ءدارىحانا مەن 13 ملن رەتسەپتىنى قامتىدى», دەدى ج.ماديەۆ.
ۆيتسە-پرەمەر ەلىمىز جەردى قاشىقتان زوندتاۋ سپۋتنيكتەرىن توپتاستىرۋدىڭ نەگىزگى جوبالاۋ كەزەڭى اياقتالعانىن, «سويۋز-5/سۇڭقار» زىمىران تاسىعىشىن ۇشىرۋ ءۇشىن «بايتەرەك» كەشەنىن دايىنداۋ جوسپارلى رەجىمدە جالعاسىپ جاتقانىن ايتتى.
«بايلانىس جانە تەلەكوممۋنيكاتسيا سالاسىندا «قولجەتىمدى ينتەرنەت» باعدارلاماسى باسىمدىققا يە بولىپ وتىر, ونىڭ شەڭبەرىندە 2027 جىلدىڭ سوڭىنا دەيىن 3 مىڭنان استام اۋىل جوعارى جىلدامدىقتى ينتەرنەتپەن قامتاماسىز ەتىلەدى. وڭىردە العاش رەت «Starlink» جانە «OneWeb» سپۋتنيكتىك ينتەرنەت قىزمەتى رەسمي تۇردە ىسكە قوسىلدى, «Direct-to-Cell» تەحنولوگياسىنا تەستىلەۋ جۇرگىزىلدى», دەدى ول.
پيلوتسىز تەحنولوگيالاردى تەستىلەۋ بويىنشا قاناتقاقتى جوبا ىسكە قوسىلادى. ەلىمىزدە يننوۆاتسيالىق كولىك جۇيەلەرىن ەنگىزۋ ءۇشىن بازالىق جاعدايلار جاسالعان. جاقىن ارادا بارلىق قۇرامداس بولىكتەردى تەكسەرۋ مەن ودان ءارى جۇمىس باعىتتارىن انىقتاۋ ءۇشىن تەحنولوگيانى پيلوتتىق رەجىمدە ىسكە قوسۋ جوسپارلانىپ وتىر. بۇل بولاشاقتا جوبانى بۇدان دا ۇلكەن اۋماقتارعا كەڭەيتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
ء«بىز قانداي كومپونەنتتەردى قايتا قاراۋ كەرەكتىگىن تەكسەرۋ ءۇشىن پيلوتتىق رەجىمدى ىسكە قوسۋدى باستايمىز. ول ءۇشىن قاۋىپسىز تەستىلەۋ ايماعى انىقتالادى. الىنعان ناتيجەلەر نەگىزىندە جول ينفراقۇرىلىمىنىڭ ستاندارتتارىن ازىرلەيمىز. پيلوتتىق ىسكە قوسۋ قورىتىندىسى بويىنشا جول ينفراقۇرىلىمىنا قويىلاتىن ەڭ تومەنگى تالاپتار لەگى ازىرلەنەتىن بولادى», دەدى ۆيتسە-پرەمەر.
