كەڭەس جۇمىسىنا عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم ءمينيسترى ساياسات نۇربەك, وقۋ-اعارتۋ ءمينيسترى جۇلدىز سۇلەيمەنوۆا, ەڭبەك جانە حالىقتى الەۋمەتتىك قورعاۋ ءمينيسترىنىڭ مىندەتىن اتقارۋشى اسقاربەك ەرتاەۆ, سونداي-اق بولاشاق پەداگوگتەردى دايارلاۋعا ماماندانعان جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ باسشىلارى قاتىستى.
كەزدەسۋدىڭ نەگىزگى تاقىرىبى پەداگوگيكالىق ءبىلىم بەرۋ ساپاسى مەن وعان تىكەلەي بايلانىستى مەكتەپكە دەيىنگى جانە مەكتەپتەگى وقىتۋداعى وزەكتى ماسەلەلەر بولدى. ۆيتسە-پرەمەرگە پەداگوگيكالىق ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋ تۇجىرىمداماسىن ىسكە اسىرۋدىڭ نەگىزگى باعىتتارى مەن ناتيجەلەرى باياندالدى. بۇعان قوسا ەىدۇ جۇرگىزەتىن حالىقارالىق وقىتۋ مەن وقۋ زەرتتەۋىنىڭ (TALIS) اياسىندا دايىندالعان اناليتيكالىق قورىتىندىلار تانىستىرىلدى. زەرتتەۋ كەيىنگى ءۇش جىلداعى پەداگوگتەردى دايارلاۋ جۇيەسىن جاڭعىرتۋ بارىسىنداعى وڭ وزگەرىستەردى دە, ونىڭ ءالسىز تۇستارىن دا كورسەتتى. اتاپ ايتقاندا, جوعارى وقۋ ورىندارىنداعى مۇعالىمدەر مەن تاربيەشىلەردى ساپاسىز دايارلاۋ فاكتىلەرى مەن مەكتەپ تۇلەكتەرىنىڭ جەتكىلىكسىز دايىندىق دەڭگەيى ءوزارا بايلانىستى ماسەلەلەر رەتىندە اتالىپ ءوتتى.
كەڭەس بارىسىندا فۋنكتسيونالدىق ساۋاتتىلىقتى ارتتىرۋ, مۇعالىمدەردىڭ سىني ويلاۋ مەن تسيفرلىق داعدىلارىن دامىتۋ ادىستەمەلەرىنەن باستاپ, جاساندى ينتەللەكتتى وقۋ ۇدەرىسىنە ەنگىزۋدىڭ ناقتى تەتىكتەرىنە دەيىنگى بىرقاتار ماسەلە تالقىلاندى.
سونداي-اق بۇگىندە قازاقستاندا باكالاۆريات دەڭگەيىندە پەداگوگ دايارلاۋ ليتسەنزياسى بار 52 جوعارى وقۋ ورنى جۇمىس ىستەپ جاتقانىنا قاراماستان, كادر تاپشىلىعىنىڭ ساقتالىپ وتىرعانى ەرەكشە ايتىلدى. قوردالانعان ماسەلەلەردى ەڭسەرۋ جونىندە سالالىق ۆەدومستۆو باسشىلارىنىڭ كوزقاراستارىمەن قاتار, پەداگوگيكالىق جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ باسشىلارىنىڭ پىكىرلەرى دە تىڭدالدى.
ءوز كەزەگىندە ۆيتسە-پرەمەر ايدا بالاەۆا قالىپتاسقان جاعدايدىڭ سەبەپتەرىنە نازار اۋداردى. اتاپ ايتقاندا, مينيسترلىك, اكىمدىك, جوعارى وقۋ ورنى اراسىنداعى ءتيىمدى ۆەدومستۆوارالىق ءوزارا ءىس-قيمىلدىڭ جوقتىعىن اتادى. ونىڭ ايتۋىنشا, تەك ءوزارا ۇيلەسىمدى ءارى جۇيەلى جۇمىس قانا مەكتەپتەردى قاجەتتى ماماندارمەن قامتاماسىز ەتۋگە, وڭىرلەردەگى كادر تاپشىلىعىن الدىن الا, ءتيىمدى تۇردە شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ال بۇل تاپشىلىقتىڭ نەگىزگى فاكتورى – ەڭبەك نارىعىنا جاسالاتىن جان-جاقتى تالداۋدىڭ بولماۋى.
«كادر تاپشىلىعىنا بايلانىستى وڭىرلەر بويىنشا قابىلداۋ ساياساتىن قايتا قاراۋ قاجەت. كەي جەرلەردە فاكۋلتەتتەرگە قابىلداۋ كولەمىن ارتتىرۋ كەرەك. ەگەر بىزگە ءپان مۇعالىمدەرى جەتپەسە, ولاردى دايارلاۋعا ءتيىستى گرانتتار ءبولۋ قاجەت. جوعارى وقۋ ورىندارى ەڭبەك نارىعىنا بەيىمدەلۋگە ءتيىس. جاقىن ۋاقىتتا سالادا ايتارلىقتاي وزگەرىستەر بولۋى مۇمكىن. ايتالىق, جاساندى ينتەللەكتتىڭ دامۋىنا بايلانىستى بىرقاتار ماماندىق وزەكتىلىگىن جوعالتادى. وسىنى ەسكەرە وتىرىپ, جوعارى وقۋ ورىندارى مەن كوللەدجدەر نارىقتىڭ ناقتى قاجەتتىلىكتەرىنە ساي جۇمىس ىستەۋگە ءتيىس», دەدى ا.بالاەۆا.
بۇعان قوسا ول پەداگوگتەردى دايارلاۋ ساپاسىنا تىكەلەي اسەر ەتەتىن پراكتيكاعا باعدارلانعان وقىتۋدىڭ دا ماڭىزىن اتاپ ءوتتى.
«تاجىريبەسىز تەوريانىڭ پايداسى جوق. ماماننىڭ ءبىلىمى تەك ونى ءىس جۇزىندە قولدانعاندا عانا ناتيجەلى بولادى. بارلىق جوعارى وقۋ ورنى ستۋدەنتتەرىنىڭ پراكتيكالىق دايىندىعىن ۇيىمداستىرۋدا تەڭ مۇمكىندىگى بولۋعا ءتيىس. الايدا بۇل ناقتى ءارى مۇقيات جوسپارلاۋدى تالاپ ەتەدى. بۇگىندە ءبىز بولاشاق مۇعالىمدەردى دايىنداعانىمىزبەن, جاس ماماندار ديپلوم العان سوڭ سالادا قالمايدى. بۇل ءوز كەزەگىندە كادر تاپشىلىعىن ارتتىرا بەرەدى. بۇل ماسەلەنى شەشۋگە كۇش بىرىكتىرۋىمىز كەرەك. قازىر ۆەدومستۆولار اراسىنداعى ءوزارا ءىس-قيمىل بۇرىنعىدان دا ماڭىزدى. ورتاق ماقسات پەن مىندەتتەرىمىز بار ەكەنىن ۇمىتپاۋىمىز قاجەت», دەدى ا.بالاەۆا.
ءسوز سوڭىندا ۇكىمەت باسشىسىنىڭ ورىنباسارى بىرقاتار ناقتى مىندەتتەر مەن حاتتامالىق تاپسىرمالاردى اتاپ ءوتىپ, ولاردىڭ مۇمكىندىگىنشە قىسقا مەرزىمدە ورىندالۋىنىڭ ماڭىزدىلىعىن باسا ايتتى.
بىرىنشىدەن, سالالىق مينيسترلىكتەر جوعارى وقۋ ورىندارىمەن بىرلەسە وتىرىپ, پەداگوگيكالىق ءبىلىمدى دامىتۋ تۇجىرىمداماسىن تولىقتىرىپ, جاساندى ينتەللەكت تەحنولوگيالارىنىڭ قوعامدىق ومىرگە بەلسەندى ەنىپ جاتقانىن ەسكەرۋى قاجەت. ەكىنشىدەن, پەداگوگتەردى دايارلاۋ ۇدەرىسىن پراكتيكالىق باعىتتا كۇشەيتىپ, ستۋدەنتتەردىڭ وندىرىستىك تاجىريبەسىن رەسپۋبليكا كولەمىندە ءبىر جۇيەگە كەلتىرىپ ەنگىزۋ بويىنشا جۇمىس جوسپارىن ازىرلەۋ كەرەك.
ۇشىنشىدەن, مەملەكەتتىك ءبىلىم گرانتتارىن قايتا ءبولۋ ماسەلەسىن قاراستىرىپ, ونى مىندەتتى تۇردە وڭىرلىك قاجەتتىلىكتەر مەن تۇلەكتەردىڭ ەڭبەككە ورنالاسۋ ناتيجەلەرىنە سايكەستەندىرۋ قاجەت. تورتىنشىدەن, مەكتەپكە ارنالعان وقۋلىقتاردى دايارلاۋ جۇيەسىن قايتا تالداپ, وعان جەتەكشى پەداگوگيكالىق ۋنيۆەرسيتەتتەردىڭ مىندەتتى تۇردە قاتىسۋى قامتاماسىز ەتىلۋگە ءتيىس.
بۇعان قوسا ۆيتسە-پرەمەر جوعارى وقۋ ورىندارىن مەملەكەتتىك يدەولوگيالىق جۇمىستى ىلگەرىلەتۋدە بەلسەندى بولۋعا شاقىرىپ, ونىڭ بولاشاق پەداگوگتەردى, اسىرەسە بالاباقشا جۇيەسىندەگى مامانداردى دايارلاۋداعى ەرەكشە ماڭىزدىلىعىن اتاپ ءوتتى. وسى ورايدا عىلىم جانە جوعارى ءبىلىم مينيسترلىگىنە ەلىمىزدىڭ بارلىق جوو-لارىندا مەملەكەت باسشىسى بەكىتكەن ىشكى ساياساتتى جۇزەگە اسىرۋدىڭ جاڭا قاعيدالارىن تاربيەلىك جۇيەگە ەنگىزۋ جۇمىسىن ۇيىمداستىرۋ جۇكتەلدى.
