تۇلعا • 19 قاراشا, 2025

ۇلت رۋحىنىڭ شامشىراعى

90 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

الاش ارىستارى تاۋەلسىزدىك كوگىندەگى سامساعان جۇلدىزدار ىسپەتتى. ولار جاقىنداعان سايىن الىس, الىستاعان سايىن رۋحىمىزعا جاقىنداي بەرەرى داۋسىز.

ۇلت رۋحىنىڭ شامشىراعى

استانا قالاسى اكىم­دىگىنىڭ ورتالىقتان­دىرىلعان كىتاپ­حانالار جۇيەسىنە قاراستى­­ №12 كوپشىلىك كىتاپحاناسىن­دا الاش ارداقتىسى مىر­جا­قىپ دۋلات ۇلىنىڭ تۋعانى­نا 140 جىل تولۋىنا وراي «ۇلت رۋحى­نىڭ شامشىراعى» اتتى ءىس-شارا ءوتتى. وندا تاريح عىلىم­دارىنىڭ دوكتورى, پروفەسسور, مىرجاقىپتانۋشى مارات ابسەمەت الاش كوسەمى حاقىندا تىڭ دەرەكتەرىمەن ءبولىسىپ, ءدارىس وقىدى.

– جالپى, مىرجاقىپ تاقى­رىبىنا قالاي كەلدىڭ دەگەندە, مەن مىرجاقىپ دۋلات ۇلى حاقىندا ەڭ ءبىرىنشى عىلىمي ديسسەرتاتسيا قورعاعان ازاماتپىن. ويتكەنى الاش ارىسىنىڭ ەسىمىن بالا كۇنىمنەن ەستىپ ءوستىم. اتام ابسەمەت سول الاش­تىقتارمەن بايلانىستا بولعان ادام. كىش­كەنتايىمدا ۇيگە كوپ كىسى كەلەتىن, اكەمنىڭ اقىلىمەن سول شەجىرەلى اق­سا­قالداردان ەسكى تاريحتى ماگ­نيتوفون­عا ­جازىپ الا­تىن بولدىم. قارتتار باياعىنىڭ باتىرلارى, حان كەنە, ءالي­حان بوكەيحان تۋرالى ايتا كەلىپ, مىرجاقىپ تاقىرىبىنا دا اۋىساتىن. ءتىپتى ءبىر اقساقال مىرجاقىپتىڭ «باقىتسىز جامال» رومانىنداعى ولەڭ جولدارىن دومبىرامەن ايتىپ شىقتى. مەن وسىعان ەرەك­شە تاڭ قالدىم. ول كەزدە الاش ارىستارىنىڭ ەسىمىن اۋىز­عا الۋ وتە قيىن ەدى. كەيىن ­عا­لىمدىق جولعا بەت بۇرعان­دا مىر­­جاقىپ تاقىرىبى­نا بىردەن قى­زى­عۋشىلىق تانىتتىم, – دەدى مارات ورالباي ۇلى.

مم

ءىس-شاراعا ءبىر توپ ستۋدەنتتەر قاتىسىپ, ويلارىن ورتا­عا سالدى. ارا­كى­دىك سۇراقتار قويىلىپ, الاش ارىسىنىڭ ءومىرى ەگجەي-تەگ­جەي­لى سارالاندى. جيىندا ءسوز ال­عان استانا قالاسى «رۋحا­نيات» مە­كەمەسىنىڭ باسشىسى, اقىن ارمان شەريزات ماعىنالى ءدارىس يەسىنە العىس ءبىلدىرىپ, مىرجاقىپقا ارنالعان جىرىن وقىدى. جيىندا پروفەسسور مارات ابسەمەت مىرجاقىپ مۇ­را­سىنىڭ شەتەلدەردە دە كەڭ تا­نىلعانىن ايتىپ, جاستاردى رۋحتى بولۋعا شاقىردى.

– مىرجاقىپ دۋلات ۇلى­نىڭ شىعارمالارى ەرتە كەزدەن شەت ەلدە اۋدارىلىپ, جا­رىق كورە باستاعان. ءتىپتى تۇر­كيادا بولعاندا ءبىر اقسا­قال كەلىپ, تۇرىك تىلىندەگى «با­قىت­­سىز جامال» كىتا­بىن ۇسىندى. بۇل سوناۋ 30-جىلدارى جارىق كورگەن. مۇستافا كەمال اتا­تۇ­رىك قازاق زيالىلارى ەڭبە­گىمەن تانىستى دەگەن دەرەك بار. سونىمەن قاتار جاپون ۋياما توموحيكو 1992 جىلى حوك­كايدو قالاسىندا مىرجا­قىپ دۋلات ۇلى شىعارماشى­لىعىنان ديسسەرتاتسيا قورعادى. مىنە, وسىلايشا ارىسىمىزدىڭ اسقاق يدەيالارى باسقا ەلدەردىڭ دە قىزىعۋشىلىعىن تۋدىرعان. سوندىقتان, جاستار, سەندەر رۋحتى بولىڭدار, بىزگە ءدال قازىر ۇلتتىق رۋح اۋاداي قاجەت. رۋح كوتەرۋ ءۇشىن مىرجاقىپتاي اتالارىڭنىڭ كىتاپتارىن وقىڭ­دار, – دەدى عالىم.

جيىن سوڭىندا مودەراتور جاننا شەريزاتقىزى مارات ورالباي ۇلىنا ريزاشىلى­عىن ءبىلدىرىپ, ارنايى العىس حات تابىستادى. سونىمەن بىرگە, قاناتتانعان ستۋدەنتتەر الاش ارىسىنا ارنالعان جىر­لارىن وقىپ, لەبىزدەرىن جەتكىزدى.

سوڭعى جاڭالىقتار

جاڭاتاستاعى جويقىن داۋىل

ايماقتار • بۇگىن, 08:45

مەدالى كوپ چەمپيون

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 08:40

ءدۇبىرلى دودا باستالدى

وليمپيادا • بۇگىن, 08:35

سەگىز وليمپياداعا قاتىسقان

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 08:30

كەشەندى قولداۋ قۇجاتى

ءبىلىم • بۇگىن, 08:25

ءبىر سايىستا – بەس التىن

عالام عاجاپتارى • بۇگىن, 08:20

ساعاداعى ساتيرا كەشى

تاعزىم • بۇگىن, 08:10

موناكودان ۇتىلدى

تەننيس • بۇگىن, 07:55