تەمىرقازىق

عىلىم – كەز كەلگەن سالانى دامىتۋدىڭ نەگىزى. وركەنيەتتى قوعامدا سولاي. سەبەبى تەحنولوگيا دا, تەحنيكا دا, اۋقىمدى يندۋستريا دا, كۇندەلىكتى قولداناتىن ءونىم, اينالامىزداعى ءاربىر زات تۇپتەپ كەلگەندە ىزدەنىستەن تۋادى. سوندىقتان دا بولار, دامىعان ەلدەردە قانداي دا ءبىر ماسەلەنىڭ شەشىمى زەرتتەۋگە سۇيەنىپ قابىلدانادى. بۇل – عاسىرلار بويى قالىپتاسقان, دالەلدەنگەن جول.

ءبىزدىڭ مەملەكەتتە دە كەيىنگى ۋاقىتتا عىلىمعا كوڭىل ءبولىنىپ كەلەدى. دالەلدى دەرەكتەرمەن دايەكتەي كەتسەك, ويعا ءبىرىنشى ورالاتىنى – عىلىم سالاسىنىڭ ءوز «ەنشىسىن» الىپ, بيۋدجەتى, سوعان ساي جوسپارى, ەسەبى مەن ناتيجەسى بولەك مينيسترلىك بولىپ قۇرىلۋى. سودان سوڭ پرەزيدەنت جانىنان عىلىم جانە تەحنولوگيالار جونىندەگى ۇلتتىق كەڭەس قۇرىلىپ, عىلىمي قاۋىمداستىق كوپتەن كۇتكەن «عىلىم جانە تەحنولوگيالىق سايا­سات تۋرالى» زاڭنىڭ قابىلدانۋى كوپ ماسەلەنىڭ شەشىلۋىنە ىقپال ەتتى, عالىمداردى ىنتالاندىرۋدىڭ, كوتەرمەلەۋدىڭ زاڭدى تەتىكتەرى ەنگىزىلدى.

وسىنىڭ ناتيجەسى بولار, عىلىمي ۇيىمدار سانى 2019 جىلداعى 386-دان 425-كە دەيىن ءوستى. عزتكج قارجىلاندىرۋ ەكى ەسەگە كوبەيىپ, 2019 جىلداعى 82,3 ملرد تەڭگەدەن 172,6 ملرد تەڭگەگە ارتتى. عىلىمي زەرتتەۋلەر ەندى ءۇش جىلدا ءبىر رەت ەمەس, جىل سا­يىن گرانتتىق قارجىلاندىرادى. ەكولوگيا, سۋ رەسۋرستارى, ەنەرگەتيكا, تاۋ-كەن مەتاللۋرگياسى, بيوتەحنولوگيا جانە اوك سالالارىندا 6 عىلىمي زەرتتەۋ ورتالىعى اشىلدى. 2019 جىلدان بەرى 70 جاڭا زەرتحانا اشىلدى. العاش رەت 351 جاس عالىمعا پاتەر بەرىلدى (290 ادامعا يپوتەكالىق باعدارلاما­مەن, 61 ادامعا وتەۋسىز نەگىزدە). كوممەرتسيالاندىرۋ بو­يىنشا وتكەن 6 كونكۋرس جوبالارىنان 9 ملرد تەڭگە سالىق تولەندى, ساتۋدان 39,3 ملرد تەڭگە كىرىس كىردى, 14,5 ملرد تەڭگە جەكە ينۆەستيتسيا تارتىلىپ, 2 000 جۇمىس ورنى اشىلدى. 8 جوبا ەكسپورتقا شىقتى, 7 جوبا 1 ملرد تەڭگەدەن اسا ساتىلىمعا جەتتى. بۇل – كوپ كورسەتكىشتىڭ ءبىر پاراسى عانا, سالاعا ءالى دە قولداۋ قاجەت ەكەنى بەلگىلى, ءبىز عىلىمدى نەگىزگە الساق, عالىمدارعا دەمەۋ بولا بىلسەك, ء«ونىمى ولاردىڭ كول-كوسىر»...