تانىم • 28 اقپان, 2025

عالام عاجاپتارى: «اللو»-نىڭ تاريحى

110 رەت
كورسەتىلدى
1 مين
وقۋ ءۇشىن

1876 جىلى دۇنيەجۇزىلىك فيلا­دەلفيا كورمەسىندە امەريكالىق عالىم الەكساندر بەلل العاش رەت حالىق نازارىنا تەلەفون اپپاراتىن ۇسىندى. ول گرەك تىلىنەن اۋدارعاندا «تەلە» – الىس, «فونو» – دىبىس دەگەن ماعىنا بەردى.

عالام عاجاپتارى: «اللو»-نىڭ تاريحى

تەلەفون بار. الايدا تۇتقانى كوتەرگەن سوڭ ادامدار ءبىر-بىرىنە قانداي قاراتپا ءسوز ايتاتىنىن بىلمەي باستارى قاتتى. الەكساندر بەلل «اhoy» ءسوزىن ۇسىندى. ويتكەنى بۇل ءسوزدى تەڭىزشىلەر كەمەلەرى كەزدەسكەندە داۋىستاپ ايتاتىن ەدى. ودان كەيىن «نە قالايسىز؟», «بارسىز با؟», «سويلەۋگە دايىنسىز با؟» دەگەن سياقتى كوپتەگەن نۇسقا بولعان. بىراق بۇلاردىڭ ەشقايسىسى ومىرشەڭ بولمادى. كەيىننەن توماس ەديسون «نello» ءسوزىن ۇسىندى. ياعني ول تەلەفوننىڭ ار جاعىندا كىمنىڭ بار-جوعىن سۇراماي, امانداسىپ, اڭگىمەسىن باستاپ كەتەدى. وسىلايشا, بۇل نۇسقا ەل اراسىندا كەڭ تارالىپ, ءار حالىق ءوز تىلىنە يكەمدەپ ايتاتىن بولدى.

 

سوڭعى جاڭالىقتار