كەشە استانادا قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەن قىرعىزستان پرەزيدەنتى المازبەك اتامباەۆ اراسىندا 2012 جىلعى بىشكەكتە بولعان كەزدەسۋدە جاسالعان ۇسىنىس اياسىندا پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى قابيبوللا جاقىپوۆ پەن قىرعىزستان جوگوركۋ كەنەشىنىڭ توراعاسى اسىلبەك جەەنبەكوۆ ەكى مەملەكەت پارلامەنتتەرى اراسىندا ىنتىماقتاستىق جونىندەگى كەڭەس قۇرۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول قويدى.
قول قويۋ ءراسىمى اياقتالعان سوڭ ءماجىلىس توراعاسى ق.جاقىپوۆ پەن جوگوركۋ كەنەش توراعاسى اسىلبەك جەەنبەكوۆ كەڭەستىڭ العاشقى وتىرىسىن قازاقستان پارلامەنتى ەكى پالاتاسى جانە جوگوركۋ كەنەش دەپۋتاتتارىنىڭ, اپپارات قىزمەتكەرلەرىنىڭ جانە باق وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن اشىق تۇردە وتكىزدى. ونى اشقان سوزىندە ق.جاقىپوۆ الدىمەن پارلامەنتارالىق كەڭەستىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى. كەڭەس ەكى مەملەكەت اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق, مادەني-گۋمانيتارلىق قاتىناستاردى نىعايتۋعا, پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىقتى تەرەڭدەتۋگە, سونداي-اق, ەكىجاقتى كەلىسىم-زاڭنامالىق بازانى جەتىلدىرۋگە باعىتتالعان.
– قازاقستان قىرعىز رەسپۋبليكاسىن ءوزىنىڭ ايماقتاعى سەنىمدى ستراتەگيالىق ءارىپتەسى دەپ سانايدى. ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى ساياسي ۇنقاتىسۋلار اشىق جانە سەنىمدى سيپاتتا جۇرگىزىلۋدە. ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق الەمدىك ەكونوميكاداعى داعدارىسقا قاراماي سوڭعى ەكى جىلدا 1 ملرد. اقش دوللارى كولەمىنەن تومەندەگەن ەمەس.
بۇل ءۇردىس قىرعىزستاننىڭ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداققا كىرۋىمەن ساقتالىپ قانا قويماي, ارتا تۇسەتىندىگىنە سەنىم مول. ازىرگە, قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ ەاەو-عا ەنۋ جونىندەگى قۇجاتتارى ءماجىلىستىڭ قاراۋىنا تۇسكەن جوق, ال تۇسكەن بويدا ونى تەزىرەك راتيفيكاتسيالاۋعا ءبىز دايىنبىز, – دەدى ءماجىلىس توراعاسى.
ودان ءارى قابيبوللا قابەن ۇلى پارلامەنتارالىق كەڭەستىڭ جۇمىسىنا توقتالىپ ءوتتى. پارلامەنتارالىق كەڭەستىڭ جۇمىس باعىتتارىنىڭ ءبىرازى ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ ۇلتتىق زاڭنامالارىن ءوزارا جاقىنداستىرۋ مەن ۇيلەستىرۋدى كوزدەگەن ۇسىنىمدار ازىرلەۋگە سايادى. ەكىنشىدەن, كەڭەس بەيىندى كوميتەتتەر, پارلامەنتتىك فراكتسيالار مەن ساياسي توپتار اراسىندا بايلانىس ورناتۋعا ىقپال ەتەدى. جالپى ايتقاندا, كەڭەس جۇمىسى ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى ەكونوميكالىق ءوزارا ارىپتەستىكتى ودان ءارى نىعايتۋعا باعىتتالعان, دەدى سپيكەر.
سونىمەن قاتار, ق.جاقىپوۆ ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى مادەني-گۋمانيتارلىق جانە الەمدەگى, ايماقتاعى بەيبىتشىلىك پەن تۇراقتىلىقتى نىعايتۋ باعىتىنداعى باسىمدىقتار تۋرالى ايتىپ ءوتتى. ءوزارا كومەك جانە ءوزارا قولداۋ ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ ۇزاق جىلداردان بەرگى نەگىزى بولىپ كەلەدى. 2012 جىلى پرەزيدەنت ن.نازارباەۆ قىرعىزستاننىڭ وڭتۇستىگى مەن سولتۇستىگىندە ەكى جالپى ءبىلىم بەرەتىن زاماناۋي ۇلگىدەگى 500 ورىندىق مەكتەپتەر سالىپ بەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعان. سونىڭ بىرەۋى سالتاناتتى تۇردە اشىلدى, ال ەكىنشىسىنىڭ قۇرىلىسى جالعاسۋدا. بۇل نىساندار دا ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى بايلانىستاردى نىعايتۋعا قىزمەت ەتەتىنىنە سەنىمدىمىز, دەدى توراعا.
ءوزىنىڭ جاۋاپ سوزىندە اسىلبەك جەەنبەكوۆ بۇل وقيعا قىرعىزستان مەن قازاقستان پارلامەنتتەرى ىنتىماقتاستىعىنىڭ جاڭا كەزەڭگە وتكەندىگىنىڭ كورىنىسى ەكەندىگىن اتاپ ءوتتى. ءبىزدىڭ حالىقتارىمىز ارقاشان دوستىق پەن كەلىسىمدە ءومىر سۇرگەن. سونىمەن قاتار, ءبىرىن ءبىرى ۇنەمى قولداپ كەلەدى. ءبىز وسى ءداستۇردى بولاشاق ۇرپاقتارعا جەتكىزۋگە مىندەتتىمىز, دەي كەلىپ, سونىڭ ءبىر ايعاعى رەتىندە استانادا شىڭعىس ايتماتوۆتىڭ ەسىمىمەن ءبىر كوشەنىڭ اتىن اتاۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانعانىن قاناعاتپەن اتاپ ءوتتى. ال قىرعىزستاندا قازاق حالقىنىڭ ۇلى تۇلعالارى اباي, شوقان, مۇحتار اۋەزوۆ ەسىمدەرى ۇلى «ماناس» جىرىمەن قاتار اتالىپ, ۇلتتىق ماقتانىشتارىمىز رەتىندە باعالانۋدا, دەدى سپيكەر.
سونىمەن قاتار, ول قازاقستاننىڭ حالىقارالىق جەتىستىكتەرىنە دە قۋاناتىنىن, ال ەكسپو كورمەسىنە قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ وكىلدەرى بەلسەندى تۇردە قاتىساتىندىعىن ايتتى. ءسوزىنىڭ سوڭىندا ا.جەەنبەكوۆ قىرعىز ەلى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداققا ەنۋدەن ۇلكەن ءۇمىت كۇتەتىنىن دە جەتكىزدى. قازاقستاندىق ارىپتەستەرىمىز ءبىزدىڭ وداققا كىرۋ تۋرالى قۇجاتتارىمىزدى تەزىرەك راتيفيكاتسيالار دەگەن ۇمىتتەمىز, دەدى ول.
ودان ءارى جوگوركۋ كەنەش توراعاسى كەڭەستىڭ العاشقى وتىرىسىنا قىرعىزستان سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ە.وتورباەۆتىڭ قاتىسىپ وتىرعانىن پايدالانىپ, ونىڭ قازاقستان تاراپىنا قاتىستى بىرقاتار اقپاراتىن تىڭداۋدى ءوتىندى. ۆيتسە-مينيستر تمد ەلدەرى سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى كەڭەسىنىڭ جۇمىسىنان قىسقاشا اقپار بەرىپ ءوتتى. سونىمەن قاتار, ساۋدا-ەكونوميكالىق بايلانىستا قازاقستان ۇكىمەتى تاراپىنان قويىلعان كەيبىر كەدەرگىلەردى جەتكىزدى. سونىڭ ىشىندە قىرعىزستاننان ەت-ءسۇت ونىمدەرىن كىرگىزۋگە شەكتەۋ قويىلعان ەكەن. الايدا, ونى قازاقستاندىق ارىپتەستەرىمىزبەن كەلىسە وتىرىپ شەشۋگە ءتيىسپىز. ال «قازاقستان تەمىر جولى» كومپانياسى الدىنداعى قارىزىمىز ءۇشىن «لۋگوۆوي» ستانساسىندا توقتاتىلىپ تۇرعان رەسەيدەن قىرعىزستانعا كەلە جاتقان 425 ۆاگون-تسيستەرنا جانار-جاعارمايدى وتكىزۋگە پارلامەنتارالىق كەڭەس ءوزىنىڭ ىقپالىن تيگىزگەنىن قالايمىز, دەدى ۆيتسە-مينيستر.
بۇل سۇراقتارعا جاۋاپ بەرگەن ءماجىلىس توراعاسى ق.جاقىپوۆ قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ ەاەو-عا تەزىرەك ەنۋىمەن مۇنداي ماسەلەلەردىڭ وزىنەن ءوزى شەشىلەتىنىن اتاپ ءوتتى.
كەلەسى وتىرىس بىشكەك قالاسىندا وتەتىن بولدى. وعان دەيىن جاڭا ۇيىمنىڭ ەرەجەسى مەن جۇمىس جوسپارىنىڭ جوباسىن دايىنداۋ جونىندە ەكى ەل پارلامەنتتەرىنىڭ اپپاراتتارىنا تاپسىرمالار بەرىلدى.
جاقسىباي سامرات,
«ەگەمەن قازاقستان».
كەشە استانادا قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەن قىرعىزستان پرەزيدەنتى المازبەك اتامباەۆ اراسىندا 2012 جىلعى بىشكەكتە بولعان كەزدەسۋدە جاسالعان ۇسىنىس اياسىندا پارلامەنت ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى قابيبوللا جاقىپوۆ پەن قىرعىزستان جوگوركۋ كەنەشىنىڭ توراعاسى اسىلبەك جەەنبەكوۆ ەكى مەملەكەت پارلامەنتتەرى اراسىندا ىنتىماقتاستىق جونىندەگى كەڭەس قۇرۋ تۋرالى كەلىسىمگە قول قويدى.
قول قويۋ ءراسىمى اياقتالعان سوڭ ءماجىلىس توراعاسى ق.جاقىپوۆ پەن جوگوركۋ كەنەش توراعاسى اسىلبەك جەەنبەكوۆ كەڭەستىڭ العاشقى وتىرىسىن قازاقستان پارلامەنتى ەكى پالاتاسى جانە جوگوركۋ كەنەش دەپۋتاتتارىنىڭ, اپپارات قىزمەتكەرلەرىنىڭ جانە باق وكىلدەرىنىڭ قاتىسۋىمەن اشىق تۇردە وتكىزدى. ونى اشقان سوزىندە ق.جاقىپوۆ الدىمەن پارلامەنتارالىق كەڭەستىڭ ماڭىزدىلىعىنا توقتالدى. كەڭەس ەكى مەملەكەت اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق, مادەني-گۋمانيتارلىق قاتىناستاردى نىعايتۋعا, پارلامەنتارالىق ىنتىماقتاستىقتى تەرەڭدەتۋگە, سونداي-اق, ەكىجاقتى كەلىسىم-زاڭنامالىق بازانى جەتىلدىرۋگە باعىتتالعان.
– قازاقستان قىرعىز رەسپۋبليكاسىن ءوزىنىڭ ايماقتاعى سەنىمدى ستراتەگيالىق ءارىپتەسى دەپ سانايدى. ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى ساياسي ۇنقاتىسۋلار اشىق جانە سەنىمدى سيپاتتا جۇرگىزىلۋدە. ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىق الەمدىك ەكونوميكاداعى داعدارىسقا قاراماي سوڭعى ەكى جىلدا 1 ملرد. اقش دوللارى كولەمىنەن تومەندەگەن ەمەس.
بۇل ءۇردىس قىرعىزستاننىڭ ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداققا كىرۋىمەن ساقتالىپ قانا قويماي, ارتا تۇسەتىندىگىنە سەنىم مول. ازىرگە, قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ ەاەو-عا ەنۋ جونىندەگى قۇجاتتارى ءماجىلىستىڭ قاراۋىنا تۇسكەن جوق, ال تۇسكەن بويدا ونى تەزىرەك راتيفيكاتسيالاۋعا ءبىز دايىنبىز, – دەدى ءماجىلىس توراعاسى.
ودان ءارى قابيبوللا قابەن ۇلى پارلامەنتارالىق كەڭەستىڭ جۇمىسىنا توقتالىپ ءوتتى. پارلامەنتارالىق كەڭەستىڭ جۇمىس باعىتتارىنىڭ ءبىرازى ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ ۇلتتىق زاڭنامالارىن ءوزارا جاقىنداستىرۋ مەن ۇيلەستىرۋدى كوزدەگەن ۇسىنىمدار ازىرلەۋگە سايادى. ەكىنشىدەن, كەڭەس بەيىندى كوميتەتتەر, پارلامەنتتىك فراكتسيالار مەن ساياسي توپتار اراسىندا بايلانىس ورناتۋعا ىقپال ەتەدى. جالپى ايتقاندا, كەڭەس جۇمىسى ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى ەكونوميكالىق ءوزارا ارىپتەستىكتى ودان ءارى نىعايتۋعا باعىتتالعان, دەدى سپيكەر.
سونىمەن قاتار, ق.جاقىپوۆ ەكى ەلدىڭ اراسىنداعى مادەني-گۋمانيتارلىق جانە الەمدەگى, ايماقتاعى بەيبىتشىلىك پەن تۇراقتىلىقتى نىعايتۋ باعىتىنداعى باسىمدىقتار تۋرالى ايتىپ ءوتتى. ءوزارا كومەك جانە ءوزارا قولداۋ ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ ۇزاق جىلداردان بەرگى نەگىزى بولىپ كەلەدى. 2012 جىلى پرەزيدەنت ن.نازارباەۆ قىرعىزستاننىڭ وڭتۇستىگى مەن سولتۇستىگىندە ەكى جالپى ءبىلىم بەرەتىن زاماناۋي ۇلگىدەگى 500 ورىندىق مەكتەپتەر سالىپ بەرۋ تۋرالى شەشىم قابىلداعان. سونىڭ بىرەۋى سالتاناتتى تۇردە اشىلدى, ال ەكىنشىسىنىڭ قۇرىلىسى جالعاسۋدا. بۇل نىساندار دا ءبىزدىڭ ەلدەرىمىزدىڭ اراسىنداعى بايلانىستاردى نىعايتۋعا قىزمەت ەتەتىنىنە سەنىمدىمىز, دەدى توراعا.
ءوزىنىڭ جاۋاپ سوزىندە اسىلبەك جەەنبەكوۆ بۇل وقيعا قىرعىزستان مەن قازاقستان پارلامەنتتەرى ىنتىماقتاستىعىنىڭ جاڭا كەزەڭگە وتكەندىگىنىڭ كورىنىسى ەكەندىگىن اتاپ ءوتتى. ءبىزدىڭ حالىقتارىمىز ارقاشان دوستىق پەن كەلىسىمدە ءومىر سۇرگەن. سونىمەن قاتار, ءبىرىن ءبىرى ۇنەمى قولداپ كەلەدى. ءبىز وسى ءداستۇردى بولاشاق ۇرپاقتارعا جەتكىزۋگە مىندەتتىمىز, دەي كەلىپ, سونىڭ ءبىر ايعاعى رەتىندە استانادا شىڭعىس ايتماتوۆتىڭ ەسىمىمەن ءبىر كوشەنىڭ اتىن اتاۋ تۋرالى شەشىم قابىلدانعانىن قاناعاتپەن اتاپ ءوتتى. ال قىرعىزستاندا قازاق حالقىنىڭ ۇلى تۇلعالارى اباي, شوقان, مۇحتار اۋەزوۆ ەسىمدەرى ۇلى «ماناس» جىرىمەن قاتار اتالىپ, ۇلتتىق ماقتانىشتارىمىز رەتىندە باعالانۋدا, دەدى سپيكەر.
سونىمەن قاتار, ول قازاقستاننىڭ حالىقارالىق جەتىستىكتەرىنە دە قۋاناتىنىن, ال ەكسپو كورمەسىنە قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ وكىلدەرى بەلسەندى تۇردە قاتىساتىندىعىن ايتتى. ءسوزىنىڭ سوڭىندا ا.جەەنبەكوۆ قىرعىز ەلى ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداققا ەنۋدەن ۇلكەن ءۇمىت كۇتەتىنىن دە جەتكىزدى. قازاقستاندىق ارىپتەستەرىمىز ءبىزدىڭ وداققا كىرۋ تۋرالى قۇجاتتارىمىزدى تەزىرەك راتيفيكاتسيالار دەگەن ۇمىتتەمىز, دەدى ول.
ودان ءارى جوگوركۋ كەنەش توراعاسى كەڭەستىڭ العاشقى وتىرىسىنا قىرعىزستان سىرتقى ىستەر ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ە.وتورباەۆتىڭ قاتىسىپ وتىرعانىن پايدالانىپ, ونىڭ قازاقستان تاراپىنا قاتىستى بىرقاتار اقپاراتىن تىڭداۋدى ءوتىندى. ۆيتسە-مينيستر تمد ەلدەرى سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى كەڭەسىنىڭ جۇمىسىنان قىسقاشا اقپار بەرىپ ءوتتى. سونىمەن قاتار, ساۋدا-ەكونوميكالىق بايلانىستا قازاقستان ۇكىمەتى تاراپىنان قويىلعان كەيبىر كەدەرگىلەردى جەتكىزدى. سونىڭ ىشىندە قىرعىزستاننان ەت-ءسۇت ونىمدەرىن كىرگىزۋگە شەكتەۋ قويىلعان ەكەن. الايدا, ونى قازاقستاندىق ارىپتەستەرىمىزبەن كەلىسە وتىرىپ شەشۋگە ءتيىسپىز. ال «قازاقستان تەمىر جولى» كومپانياسى الدىنداعى قارىزىمىز ءۇشىن «لۋگوۆوي» ستانساسىندا توقتاتىلىپ تۇرعان رەسەيدەن قىرعىزستانعا كەلە جاتقان 425 ۆاگون-تسيستەرنا جانار-جاعارمايدى وتكىزۋگە پارلامەنتارالىق كەڭەس ءوزىنىڭ ىقپالىن تيگىزگەنىن قالايمىز, دەدى ۆيتسە-مينيستر.
بۇل سۇراقتارعا جاۋاپ بەرگەن ءماجىلىس توراعاسى ق.جاقىپوۆ قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ ەاەو-عا تەزىرەك ەنۋىمەن مۇنداي ماسەلەلەردىڭ وزىنەن ءوزى شەشىلەتىنىن اتاپ ءوتتى.
كەلەسى وتىرىس بىشكەك قالاسىندا وتەتىن بولدى. وعان دەيىن جاڭا ۇيىمنىڭ ەرەجەسى مەن جۇمىس جوسپارىنىڭ جوباسىن دايىنداۋ جونىندە ەكى ەل پارلامەنتتەرىنىڭ اپپاراتتارىنا تاپسىرمالار بەرىلدى.
جاقسىباي سامرات,
«ەگەمەن قازاقستان».
جادىگەر • بۇگىن, 09:00
تاريحي ەسكەرتكىشتەر قورعاۋعا ءزارۋ
ماسەلە • بۇگىن, 08:58
ادەبيەت • بۇگىن, 08:55
زەردە • بۇگىن, 08:52
تۇلعا • بۇگىن, 08:50
ادەبيەت • بۇگىن, 08:48
ميراس • بۇگىن, 08:45
كورمە • بۇگىن, 08:43
قۇقىقتىق ساۋاتتى ارتتىراتىن الاڭ
زاڭ مەن ءتارتىپ • بۇگىن, 08:40
سانا تازارماي, دالا تازارمايدى
قوعام • بۇگىن, 08:38
تەاتر • بۇگىن, 08:35
قامكوڭىل جانداردى قولداعان ەرىكتىلەر
قوعام • بۇگىن, 08:33
نەيروحيرۋرگيا: بۇگىنى مەن بولاشاعى
مەديتسينا • بۇگىن, 08:30
تايم-مەنەدجمەنت جانە تالاپتى ستۋدەنت
جاستار • بۇگىن, 08:27
قوعام • بۇگىن, 08:25