Cۇڭقار

سۇڭقاردىڭ سىرتقى ءمۇسىنى ءبىر قالىپتان شىققانداي ءبىر-بىرىنە وتە ۇقساس, دەنە قۇرىلىسى دوڭگەلەنىپ كەلگەن جۇمىر, ءارى سوقتالى, كەسەك. قارشىعا تەكتەس قۇستارمەن سالىستىرىپ قاراعاندا, كەۋدە جاعى كوزگە تولىمدى, جۋان, ومىراۋى كەڭ, جاۋىرىن, توپشى سۇيەكتەرى ىرىلەۋ, باس سۇيەگى ۇلكەن, شەكەسى تورسيعان شىعىڭقى, ماڭداي الدى جازىقتاۋ كەڭ, جارقاباق, تۇمسىعى جۋان, اۋزى لاشىننىڭ اۋزى سياقتى قياقتى كەلەدى. باستى ەرەكشەلىگى – جايدارى, مولدىرەگەن قارا كوزى, تۇياعى, تۇمسىعى كوگىلدىر قارا نە قارا قوشقىل, كوز جيەگى, تاناۋ قابىعى قىزعىلت سارى, اياعىنىڭ سىرتى دا قىزعىلت سارى, تاناۋ تەسىگى دوڭگەلەنىپ كەلگەن, كوز ماڭايى قارا قىلشىقتى, اسا كورىكتى قۇس.

دەنەسىنىڭ سوق­تالى بولۋىنا قا­راي اياعى سالالى ەمەس, لا­شىن­نىڭ ايا­عى سياقتى قىس­­­قا, دەمبەلشە بو­لادى. ويت­كەنى سۇڭ­قار دا لاشىن سياقتى ولجاسىن اياعىمەن تەۋىپ, اۋزىمەن قيىپ تۇسىرەدى. سوندىقتان اياق ءبىتىمى سوعان بەيىمدەلگەن.

سۇڭقار جەمىن كوبىنەسە ۇشىپ ءجۇرىپ ىلەدى, كەيدە جەردە قونىپ وتىرعان قۇسقا دا تونەدى. ۇشۋ ەكپىنى لاشىنداي بولماسا دا جوعارى تىك اتىلۋعا كەلگەندە وعان ەشبىر قۇس تەڭ كەلمەيدى. ول اتىلعان كەزدە كوز ۇشىندا بۇلدىراعان كولەڭ­كەسى عانا تۇرادى. ونىڭ جىلدام ۇشۋى قانات-قۇيرىق بىتىسىنەن. ويتكەنى سۇڭقارلاردىڭ قاناتى قارلىعاشتىكىندەي ءسۇيىر, قىل قانات كەلىپ, قۇيرىعى لاشىننىڭ قۇيرىعىنان ۇزىن, ءوز قاناتىنىڭ مولشەرىمەن بىردەي نە ودان ءسال عانا اسىپ تۇرادى. سۇڭقار زاتىندا كوبىرەك جولىعاتىندارى: كوگىلدىر قوڭىر نە قوڭىر قىزعىلت تۇستەر. تۇلەگەندە سىرتى اعارىپ, باۋىر ءجۇنى قۇلادىن جۇنىنە ۇقساپ, سىرتى قۇبا, باۋى­رى كوكشىل شۇبار تارتادى. بىراق ولار جاسىنا قاراي ءتۇسى وزگەرىپ وتىرادى. شۇبار بوزعىلت كەلەتىن كوبىنەسە جاس سۇڭقارلار.

سۇڭقاردىڭ تاماشا ءتۇرى – اق سۇڭقار. ونىڭ ءتۇسى شىمقاي اق, قاناتى ۇزىن, قۇيرىعى ورتاشا كەلگەن, تۇڭعيىق قارا كوزدى, ءبىر ق ۇلىقتى جانۋا­ر. اق سۇڭقار ءتۇز قۇستارىن كوبىنەسە تۇياعىمەن سوعىپ تۇسىرەدى. ءتۇز قۇسىنان ونىڭ المايتىنى بو­لمايدى, اققۋ مەن شىڭىراۋدان باستاپ, بىتپىلداق, قاز-قانشىرعا دەيىن الا بەرەدى.