ماسەلەن, بيىل نەپال ازاماتى كامي ريتا ەڭ بيىك شىڭ – ەۆەرەستى 30-رەت باعىندىرىپ, الەمدىك رەكورد ورناتتى. ول بالا كۇنىنەن الپينيستىك ەكسپەديتسيالاردا جۇك تاسۋشى بولىپ جۇمىس ىستەگەن. ال گيمالايدىڭ بيىگىنە 1994 جىلى العاش رەت شىعادى. سودان بەرى بۇل ونىڭ قالىپتى جۇمىسىنا اينالعان. ارينە, ايتۋعا وڭاي. 1953 جىلدان بەرى ەۆەرەست شىڭىنا 5000-نان استام الپينيست كوتەرىلسە, ولاردىڭ 200-گە جۋىعى شىڭدى باعىندىرۋ جولىندا ومىرىمەن قوشتاسقان.
شىڭعا شىققان شىمىر ۇل
ەۆەرەستى باعىندىرعان ەڭ جاس الپينيست – امەريكالىق دجوردان رومەرو. ول 2010 جىلدىڭ مامىرىندا الەمنىڭ بيىك نۇكتەسىنە شىعىپ, 13 جاسىندا التى قۇرلىققا اتى تارادى.
دجورداننىڭ اكەسى پاۋل باسپاسوزگە بەرگەن سۇحباتىندا: «بالام مەكتەپتەن شىعىپ, كولىككە وتىرا بەرە ءوزىنىڭ ارمانىن ايتتى. ول əلەمنىڭ ەڭ بيىك جەتى شىڭىن تۇگەل باعىندىرۋدى قالايدى ەكەن. سول سəتتە مەن ونى ءسوزسىز قولدادىم» دەيدى. وسىلايشا, ءوزىنىڭ اسقاق ارمانى مەن اكەسىنىڭ سەلكەۋسىز سەنىمىنىڭ ارقاسىندا ر.دجوردان 13 جاسىندا ەۆەرەسكە تابانى ءتيىپ, ال 15 جاسىندا دۇنيە جۇزىندەگى ەڭ بيىك جەتى شىڭدى باعىندىرعان əلەمدەگى ەڭ جاس الپينيست اتاندى.
جالعىز جورتقان جانكەشتى
ءار سپورتتىڭ تولىپ جاتقان رەكوردتارى بار. سونىڭ ءبىرى يتاليالىق راينحولد مەسسنەرگە تيەسىلى.
مۇزارتقا ورلەگەن مۇزبالاقتاردىڭ ەكسپەديتسيا قۇرامىندا بولىپ, بيىك شىڭدى بىرىگىپ باعىندىراتىنى بەلگىلى. 1924 جىلدان بەرى سولاي. ال 1980 جىلدىڭ 20 تامىزىندا راينحولد مەسسنەر الەمدى ءدۇر سىلكىندىردى. بۇل جولى جانكەشتى الپينيست ەۆەرەسكە ەكسپەديتسياسىز, جالعىز ءوزى كوتەرىلىپ, «الەم شاتىرىنا» تۋعان ەلىنىڭ جالاۋىن قادادى.
