كەڭەس وكىمەتى كەزىندە قازاق جەرىندە نەمىس ەتنوسىنىڭ وكىلدەرى كوپ ەدى. كەڭەس وداعى ىدىراعان جىلدارى ءبىرازى اتاجۇرتىنا ورالىپتى. سويتسەم گەرمانيادا دا «قازاق» دەپ سوققان جۇرەكتەر لۇپىلدەپ تۇرادى ەكەن... ونى ءبىز ەلىمىزگە جولدانعان تولاسسىز ساعىنىشتى حاتتاردان كورىپ, ءبىلىپ ءجۇرمىز. قازاق ءداستۇرىن قۇرمەتتەپ, ناۋرىز مەرەكەسىن تويلايتىن نەمىس وتباسىلارىن ەستىگەندە, كوڭىلىمىز كوككە كوتەرىلەدى. سونداي وتباسىلاردىڭ ءبىرى – دەلبريۋك اۋلەتى.
ولار قوستاناي وبلىسى تۇيەمويناق اۋىلىندا تۋىپ-وسكەن. قازىر كەلن قالاسىندا تۇرادى. اتاجۇرتىنا كوشكەنىنە 21 جىلدان اسسا دا, قازاقتىڭ ادەت-عۇرپىنا ادال. دومبىرامەن ءان ايتادى, سوعىم سويادى. ايتۋلارىنشا, گەرمانيادا جىلقى ەتىن تابۋ وتە قيىن. الايدا قازاقتىڭ قازىسىنان كەيىن نەمىستىڭ كوتلەتىنە كەيىپكەرلەرىمىزدىڭ تابەتى تارتا قويماعان سەكىلدى. ال وتاعاسى كارل اقساقال كادىمگى توبىلعى ساپتى, بۇزاۋ ءتىس قامشى ورەدى. «اۋىلدا تۋدىق, وستىك. اقساقالداردىڭ شاپانىنىڭ شالعايىندا ءجۇرىپ ونەر ۇيرەندىك. سونىڭ ءبىرى وسى – قامشى ءورۋ. ەسكى جيھازداردى بۇزىپ, بىلعارىسىن قامشىعا پايدالانامىن. بابادان كەلە جاتقان مۇرا بولعان سوڭ, وزىمە قاتتى ىستىق. ءاربىر قامشىمداعى ويۋ-ورنەك, ناقىش بەدەرلەر قازاقتىڭ دالاسىنداعى باراقاتتى كەزدەرىمدى ەسكە تۇسىرەدى», دەيدى ول. مايقى ءبيدىڭ اۋزىنان تۇسكەندەي ماقالداتىپ سويلەيتىن كارل اقساقال قازىر 12 نەمەرە, 7 شوبەرە تاربيەلەپ وتىر. بالالارىنىڭ دەنى قازاقشا سويلەيدى. بۇعان قوسا, نەمىس اۋلەتى داستارقانعا باتا جاساپ, ارۋاقتارعا قۇران باعىشتايدى.
– قازاقستانعا سوڭعى رەت 2018 جىلى باردىق. پاندەميانىڭ كەسىرىنەن كەيىن بارۋعا جولىمىز تۇسپەدى. ەل دەسە جۇرەگىمىز اتقاقتاپ تۇرادى. مۇندا دا قازاقى ءداستۇرىمىزدى ۇمىتپاي بەيسەنبى سايىن شەلپەك ءپىسىرىپ, مەرەكەدە ناۋرىزكوجە قايناتامىز. نەمەرەلەر ءدان ريزا. مۇندا جالعىز ەمەسپىز. قازاقستاننان بىرگە كوشىپ كەلگەن اعايىن-تۋىستارىمىز دا الىس ەمەس. ءبىر-ءبىرىمىزدى ءجيى قوناققا شاقىرامىز. سودان كەيىن گەرمانيادا تۇراتىن قازاقتاردىڭ قۇرىلتايى ءوتىپ تۇرادى. سوندا جەرلەستەرىمىزدى كورىپ, ماۋقىمىز باسىلادى. كوڭىلگە جۇبانىش بولاتىن, ساعىنىشىمىزدى باساتىن وسىنداي باسقوسۋلار, – دەيدى وتاناسى.
وسى ورايدا اقىن قادىر مىرزا ءالىنىڭ «تۋعان جەردەن قانشالىقتى الىستاساڭ, جانىڭمەن سونشالىقتى جاقىنداي تۇسەسىڭ» دەگەن ءافوريزمى ويعا ورالادى. راس, تۋعان جەردىڭ تاۋى دا, تاسى دا – التىن. سەبەبى وندا بالالىق شاعىڭنىڭ ەلەسى, جاستىق شاعىڭنىڭ ساۋلەسى قالعان. ادامدى ماگنيتشە تارتىپ تۇراتىن دا وسى قۇبىلىس. «اۋىلدان ادام كوشسە دە, ادامنان اۋىل كوشپەيدى» دەگەن وسى بولسا كەرەك.
